“Kakabaia Kawaim” N te Aro Raa?
AI ANAINANORA te taeka ae “kakabaia”! A a tia tabeman n uaiakin nakoaia aika rietata ao a nakoraoi mwia bwa a a kaubwai ao n rangi ni kakannato iai. Iai naba tabemwaang ake a rangi n iaiangoa rekeni kakabwaiaaia ma a kabwaka.
N angiin te tai, e boto te kakabwaia man te bae ko moanibwaia ni maium. Iai riki baika kakawaki aika uoua bwa arom ni kamanena am tai ma korakoram, ao arom ni biririmoa ni karaoi bwaai tabeua.
A namakinna Kristian aika bati bwa a rangi ni kukurei ni kabatiaan aia tai n uataboa te mwakuri ni minita. A kaai ni kakabwaiaaki rooro n rikirake ao kaara n rinean te beku ae kabwaninan aia tai n te mwakuri ni minita. Ma a namakinna tabeman bwa e kabotu te mwakuri ni minita, ngaia are a a mwinibwaia ao n uaiakin tiaia riki tabeua. E kanga n riki aei? Tera ae ko kona ni karaoia bwa ko aonga n teimatoa n iaiangoa te bwai ae rangi ni kakawaki riki? Ao n te aro raa ae ko na “kakabaia kawaim” iai?—Iotua 1:8, BG.
Mwakuri i Tinanikun te Aoa n Reirei ao Kaakibotu
A riai rooro n rikirake aika Kristian ni kateimatoaa te iango ae riai n te beku ibukin te Atua ae koaua ao uataboani mwakuri riki tabeua. A uaiakina te kakabwaia i nanoni maiuia akana karaoa aei ao a riai ni kamoamoaaki.
Ma iai naba tabeman rooro n rikirake aika Kristian ake a rangi n irekereke ma baika kakaraoaki i tinanikun te aoa n reirei ao kaakibotu. A kona naba n iangoia bwa a aki ribaaki mwakuri aikai. Ma e ngae n anne, a riai rooro n rikirake aika Kristian n titirakinia ni kangai: ‘A na mwaitira au tai ae e na bane ni mwakuri akanne? Antai aika N na iraorao ma ngaiia? Tera aroaroia aomata ake N na raonia ni mwakuri akanne? Ao tera ae I kona ni moanibwaia ni maiu?’ Ko bae n ataia ae e kona temanna n rangi n tatabetabe ni mwakuri akanne, ao e a karako ana tai ma korakorana ibukini kateimatoaan ana iraorao ma te Atua. Ibukin anne, ko a kona n ataa iai kakawakini karaoani babaire ni baika ko na moanibwai.—I-Ebeto 5:15-17.
Iangoa rongorongon Wiktor.a E taku: “I kaaina te kirabu n nete ngke 12 au ririki. Imwin tabeua te tai, a a reke kaniwangau aika bati ao n tanoata taekau.” Imwin tabeua te tai, e a moanna n tabeaianga Wiktor bwa e a rotakibuaka ana iraorao ma Iehova n uaiakinan te takaakaro. N te bong teuana ao e matunako ngke e kataia ni wareka te Baibara. E namakinna bwa tii teutana kukureina n te mwakuri ni minita ngke e kangai: “I kabanebuakaa korakorau n te takaakaro, ao I a waekoa n ataia ae e iraea naba ingaingau n au iraorao ma Iehova. I a ataia iai bwa I aikoa karaoa au kabanea ni kona.”
Te Reirei ae Rietata Riki
Iai mwiokoan te Kristian ae taekinaki n te Baibara bwa e na tararuaa ana utu, n ikotaki naba ma katauraoani baika a kainnanoi. (1 Timoteo 5:8) Ma e kainnanoaki n aei te beeba ae bubura man te kuura ae rietata?
E raoiroi riki iangoan te bae e na riki nakon am iraorao ma Iehova imwin uaiakinan te reirei ae rietata riki. Ti na kamataataa aei n iangoan te katoto teuana man te Baibara.
Bon te tia koroboki Baruka iroun te burabeti are Ieremia. N te taina, e a tangira te kani kakannato Baruka n oneani mwin are e na kaatuua iangoani kakabwaiaana ngke e beku ngkoa ibukin Iehova. E ataa aei Iehova ao e anganna te kauring rinanon Ieremia ae kangai: “Ko ukoukori baika kakanato ba am bwai? Tai ukoukori.”—Ieremia 45:5, BG.
Baikara “baika kakanato” ake e ukeri Baruka? Tao e a tia ni kaririaki bwa e na karekea kakannatona n aia waaki I-Iutaia. Ke a kona naba n nanonaki baika kakannato bwa te kaubwai. E a aikoa moanibwai baika kakawaki riki ake a buokia bwa e na teimatoa ni kaaniaki iai ma Iehova. (I-Biribi 1:10) Ma e teretere bwa Baruka e butimwaea ana kauring Iehova rinanon Ieremia, ao e reke kaniwangana ae maiuna.—Ieremia 43:6.
Tera reireiara man te rongorongo aei? E kaotaki n te reirei are e anganaki Baruka bwa bon iai te bwai ae kairua. E ukoukori baika kakannato ibukina. Ngkana ko a kona ni boutokai am waaki, ko aikoa kainnanoa uaiakinan te reirei ae rietata riki tii ibukini kakororaoan te bae a kantaningaia am karo ke am koraki.
Iangoa rongorongon Grzegorz, ae mwaatai n te kaombiuta. E kairaraangaki irouia raona ni mwakuri ao e a kaea te reirei ae okoro ae kabaneaki iai te tai ae bati. N te tai ae waekoa ao ai akea ana tai ibukini mwakuri aika irekereke ma ana iraorao ma Iehova. E taku: “I tabeaianga n taai nako. E karawawataai mataniwin nanou ngkai I a aki kona n roko n tiau ni kaineti ma te onimaki are I a tia ni kateia.”
Tabeakinan Riki Am Mwakuri ni Kareketianti
A kaungaaki Kristian ni koaua n Ana Taeka te Atua bwa a na mwakuri korakora ao n riki bwa taani mwakuri ao taani kammwakuri aika onimakinaki. E korea ae kangai te abotoro Bauro: “Ane kam karaoia ao karaoia ma nanomi ao korakorami ni kabane, kaanga ibukin Iehova, ao tiaki ibukia aomata.” (I-Korote 3:22, 23) Kioina ngkai e manena te mwakuri korakora, iai te bwai ae kainnanoaki riki bwa te iraorao ae kaan ma ara tia Karikiriki. (Te Minita 12:13) Ngkana e a tabeakina riki ana mwakuri ni kareketianti te Kristian, e a mwinibwai iai mwakuri aika irekereke ma te iraorao ma Iehova.
Ngkana e bane nanon te Kristian n ana mwakuri ni kareketianti, e a kona iai n iraeaki korakorana ae kainnanoaki ibukin teimatoan ana iango ae riai, ni kaineti ma ana iraorao ma Iehova ao buokan naba ana utu. E taekinna te Uea ae Toromon bwa e irianaki n angiin te tai “kanoani baina aika uaai ma te beku ae kakua” ni “kaaean te ang.” Ngkana e rangi n irekereke te Kristian ma te mwakuri ni kareketianti, e kona n reke te rawawatannano ae wenemaan ni maiuna. E kona naba te aomata anne ni kaaunganaki n te mwakuri ni karokoa ae e a rangi ni kua. Ngkana ngaia anne, e kona ni “kimareirei . . . ma n nonora ae raoiroi n ana makuri ni bane”? (Te Minita 3:12, 13; 4:6, BG) Ma ae kakawaki riki, e bon teimatoa naba ni marurung ao ni korakora ibukini mwiokoana n ana utu ao uataboani mwakuri aika irekereke ma ana iraorao ma Iehova?
E rangi n tabeakina naba ana bitineti ae te ununiki Janusz ae maeka i Eurobe Mainiku. E taku: “A kamoamoaai kaain te aonnaba ibukina bwa I rangi n ingainga ao ni kona ni kakororaoi mwiokoau nako. Ma e rotakibuaka au iraorao ma Iehova, ao I a aki uataboa naba te mwakuri ni minita. N te tai ae waekoa, I a aki iriri bobotaki. I a rangi ni kainikatonga n te aro are I a kakeaa bongan aia reirei unimwaane ao ni kitana te ekaretia.”
Ko Kona ni Kakabwaiaa Maium
Ti a tia ngkai ni maroroakini mwakuri aika tenua ake e kona ni kabatiaa uaiakinaia te Kristian ao n tokina e a kamamaraa ana iraorao ma Iehova. Iai i buakoni mwakuri aikai ae ko irekereke iai? Ngkana ngaia anne, e kona n reke buokam n titiraki, kiibu ao iango aika mai nano bwa ko na ataia bwa ko toua raoi te kawai ae ko na kakabwaiaaki iai ke ko aki.
Mwakuri i tinanikun te aoa n reirei ao kaakibotu: Tera aron tangirani mwakuri aikai iroum? A kabanea am tai ake ko kakamanenai ngkoa ibukin uaiakinan am iraorao ma Iehova? Ko namakinna bwa e karako kukureim ngkana ko iraorao ma raom n onimaki? Ngkana ngaia anne, e aera bwa ko aki kakairi iroun te Uea are Tawita, are e butiia Iehova ni kangai: “Kaota te kawai ae N na nakonako iai.”—Taian Areru 143:8, BG.
E buokaki Wiktor ae taekinaki mai moa iroun te mataniwi ae mwamwananga ngke e kangai: “E oti n am taeka bwa ko rangi n ingainga ni kan riki bwa te tiambion n te aonnaba n te nete.” E taku Wiktor: “A kaoka au iango taeka akanne, ao I a ataia bwa I a rangi ni mwaninganako. I katoka au iraorao ma kaain te aonnaba n te kirabu n nete n te tai ae waekoa ao ni karekeia raoraou n te ekaretia.” E a beku ngkai Wiktor ibukin Iehova ma te ingaingannano n ana ekaretia. E kaungaunga ni kangai: “Titirakinia raoraom, am karo, ke unimwaane n te ekaretia aia taratara ibukim bwa ko kaaniaki ke ni kararoaaki ma Iehova ni mwakuri aika kakaraoaki n te reirei.”
E aera ko aki tuangia unimwaane n am ekaretia bwa ko kan uaiakini mwioko riki tabeua ibukin te Atua? Ko kona ni buokiia kaara aika kainnanoa raonakia ke te ibuobuoki tao n tabeia n aia auti ke ni boobwai ibukia? Ko kona ni katabetabeko n te mwakuri ni minita ao n tataekina kimwareireim nakoia aomata nako, n aki ongeia bwa iraua am ririki.
Te reirei ae rietata: E kauring Iesu bwa ti na aki ‘ukoukora kani karineara.’ (Ioane 7:18) N aki ongeia bwa tera am motinnano ibukin rietatan am reirei, e koaua bwa ko riai ni “koaua raoi bwa baikara bwaai aika kakawaki riki’?—I-Biribi 1:9, 10.
E karaoi bitaki tabeua ni maiuna Grzegorz ae mwaatai n te kaombiuta. E taku: “E a bebete riki maiu imwini mutiakinan aia taeka n reirei unimwaane n te ekaretia. I a ataia bwa I aki kainnanoa te reirei ae rietata riki, bwa e na iraea au tai ao korakorau.” E rangi n tabe riki Grzegorz ma mwakuri i nanon te ekaretia. Imwin tabeua te tai, e a bane ana tai n te reirei ae atongaki ngkai bwa te Reirei n te Baibara ibukia Taari Mwaane Aika Tuai Mare. Eng, e “kabongana raoi [ana] tai ni kabane’ ibukini kabuburaan ana reirei ibukin taekan te Atua.—I-Ebeto 5:16.
Te mwakuri ni kareketianti: E a tia ni bane nanom n am mwakuri ni kareketianti n te aro are e a karibwaaki am beku ibukin te Atua? E rereke am tai ae tau ni mamaroro ma kaain am utu? Ko tabe ni kanakoraoa raoiroin am angareirei ni bobotaki nako n te ekaretia? Tera arom ngkana ko maroro n ikaungaunga ma tabemwaang? “Maka te Atua, ao tou mwin ana tua” ao ane a na kabatiaaki kakabwaiaam mairoun Iehova ao ko na ‘kakukureia taamneim n te raoiroi i buakon am mwakuri.’—Te Minita 2:24; 12:13, BG.
E aki karekea kakabwaiaana ae bati Janusz ae taekinaki mai moa n ana bitineti n ununiki bwa e ruuti. E okira Iehova ngke ai akea ana karekemwane ao ni bati ana taarau. E bairei raoi ana waaki Janusz ao ngkai e a riki bwa te regular bwaiania ao te unimwaane n te ekaretia. E taku: “Ngkana e rau nanou ni baika I rangi ni kainnanoi ao n te tai naba anne I a kamanena korakorau ni baika irekereke ma au iraorao ma Iehova.”—I-Biribi 4:6, 7.
Karekea am tai ae tau ibukin tuoan raoi aroarom ao baika ko moanibwai. Te beku ibukin Iehova bon te kawai ibukini kakabwaiaam n uaa tokini maium. Kabotoa maium iai.
Tao ko riai ni karaoi bitaki tabeua ao ni kaaki baika ko aki kainnanoi bwa ko aonga ni kakoauaa raoi “nanon te Atua ae raoiroi ma n riai ao ni kororaoi.” (I-Rom 12:2) Ma ko kona ni “kakabaia kawaim” ngkana ko beku ibukina ma nanom ni kabane.
[Kabwarabwara ae nano]
a A a tia ni bitaki aara tabeua.
[Te Bwaoki/Taamnei n iteraniba 31]
Ko na Kanga ni Kakabwaiaa Kawaim?
Ko na kanga n teimatoa n iaiangoi baika rangi ni kakawaki ngkai a a rangi ni bati baika kona n anaa am tai? Karekea am tai ae tau ibukin tuoan raoi aroarom ao baika ko moanibwai n iaiangoan titiraki aika i nano aikai:
MWAKURI I TINANIKUN TE AOA N REIREI AO KAAKIBOTU
▪ Tera aroaroia aomata aika ko aitara ma ngaai ngkana ko karaoi mwakuri akanne?
▪ Mwaitira te tai ae kabaneaki iai?
▪ A kona n riki baikai bwa baika ko moanibwai ni maium?
▪ A anaa naba am tai ake ko kamanenai ngkoa ibukin Iehova?
▪ Aekara aomata aika ko na iraorao ma ngaiia?
▪ Ko namakinna bwa a kakukurei riki iraorao aikai nakon te iraorao ma raao n onimaki?
TE REIREI AE RIETATA
▪ Ngkana ko a kona ni boutokaa am waaki, e koaua bwa ko kainnanoa kabanean am tai, te mwane ao korakoram n te reirei ae rietata riki?
▪ E koaua bwa e kainnanoaki te beeba ae bubura man te kuura ae rietata ibukini boutokaam?
▪ Tera aron rotakin rorokom ni bobotaki?
▪ Ko a ‘koaua raoi ni baika kakawaki riki’?
▪ E koaua bwa ko riai ni kakorakoraa onimakinan rabakaun Iehova ni katauraoi bwaai ibukim?
TE MWAKURI NI KAREKETIANTI
▪ E rereke am tai ae tau ni kakukureiko n am mwakuri ni maium?
▪ E tau korakoram ao marurungim ibukini karaoani mwiokoam n am utu ao karaoani mwakuri aika irekereke ma am iraorao ma Iehova?
▪ E rereke am tai ae tau ni mamaroro ma kaain am utu?
▪ E babane nanom n am mwakuri ni kareketianti n te aro are ko a mwinibwai mwakuri aika irekereke ma am iraorao ma Iehova?
▪ E rotaki iai arom ni kanakoraoi am angareirei ni bobotaki nako n te ekaretia?
[Taamnei n iteraniba 30]
E kauringaki Baruka iroun Iehova bwa e na aki tangira te kani kakannato