Kariaia Kairam N Ana Taeka Te Atua
“Boni bwaeni waeu am taeka, ao ootani kawaiu.”—TAIAN ARERU 119:105.
1, 2. E aera bwa a kabwaka angiia aomata ni karekea te rau ni koaua ao te kakukurei?
KO KONA n uringa te tai are ko tuanga iai temanna bwa e na kaota te kawai nakoim? Tao ko a kaan ma am tabo are ko na nako iai, ma ko a nanokokoraki iai. Ke tao e a bua kawaim ao ko a riai ni bitia. N aaro aika uoua aikai, tiaki ko wanawana riki ngkana ko ira ana kairiri temanna ae ataa raoi te tabo anne? E kona ni karokoko te aomata anne n am tabo.
2 I nanon ngaa ma ngaa te ririki, ao a a tia aomata ni kabane ni kataia ni borauakina maiuiia n akea ana ibuobuoki Iehova ae te Atua. Ma a na bua aomata aika aki kororaoi, n tikuia i bon irouia. A aki kona ni kunea te kawai nakon te rau ni koaua ao te kakukurei. Bukin tera bwa e riki aei? E a raka i aon 2,500 te ririki n nako imwin taekinan ae kangai iroun te burabeti ae Ieremia: “Tiaki ana bwai te aomata ae nakonako te kaeti eueutakina.” (Ieremia 10:23) E na kaaitara ma te bwarannano te aomata ae kataia ni kaeti eueutakina ao e aki kariaia kairana iroun ae mwaatai riki. A boni kainnanoa te kairiri aomata!
3. E aera ngkai e rangi ni mwaatai Iehova ae te Atua ni katauraoa kairaia aomata, ao tera are e beritanna?
3 E rangi ni mwaatai Iehova ae te Atua ni katauraoan te kairiri. Bukin tera? Ibukina bwa tii ngaia ae atai raoi aroaroia aomata. Ao e atai baika anaaki iai nanoia ao aika a na bua iai. E ataa naba aron manga okia iai. Irarikina, ngkai te tia Karikiriki Iehova, e atai baika riai ibukira n taai nako. (Itaia 48:17) Ngaia are ti a kona n onimakina ana berita ae koreaki n Taian Areru 32:8 ae kangai: “N na reireiko ma n tuangko te kawai ae ko na nakonako iai: N na tuatuangko arom, n tarataraiko.” Akea te nanououa n aei: E katauraoa te kairiri ae moan te tamaroa Iehova. Ma e na kanga ni kairira?
4, 5. E na kanga ni kairira ana taeka te Atua?
4 E taku te tia areru n ana tataro nakon Iehova: “Boni bwaeni waeu am taeka, ao ootani kawaiu.” (Taian Areru 119:105) A mena ana taeka ao ana kauring te Atua n te Baibara, ao a buokira n tokanikai i aon bwaai n tutuki aika tao ti kaaitarai ni maiura. Ngkana ti wareka te Baibara, ao ni kariaia bwa e na kairira, ti a kakoauaa iai ae taekinaki n Itaia 30:21 ae kangai: “A na ongo te taeka taningam mai akum, ae kangai, Aio te kawai, kam na nakonako i nanona.”
5 Noria bwa e taekinaki n Taian Areru 119:105 ana mwakuri Ana Taeka te Atua aika uoua aika reitaki. Te moan, e riki bwa te bwae nakon waera. Ngkana ti kaaitara ma kangaanga n te bong teuana ma teuana, a riai booto n reirei aika n te Baibara ni kairii eueutakin waera, bwa ti aonga ni karaoi ara motinnano aika raraoi ao n totokoi bwaai ni kamwane. Te kauoua, a kaotaa kawaira ana kauring te Atua, ao a buokira ni karaoi ara motinnano aika boraoi ma ara kaantaninga ibukin te maiu n aki toki, n ana Baretaiti te Atua are e beritanna. Ngkana e ota te kawai ae ti nang toua, ti kona n atai iai baika raraoi ke a buakaka aika a na riki man touan te kawai anne. (I-Rom 14:21; 1 Timoteo 6:9; Te Kaotioti 22:12) Ti na iangoia ngkai bwa a na kanga ana taeka te Atua aika n te Baibara n riki bwa bwaeni waera ao ootan kawaira.
“Bwaeni Waeu”
6. E na kanga ana taeka te Atua n riki bwa bwaen waera?
6 Ti kaakaraoi ara motinnano ni katoa bong. Tabeua mai buakoia, a uarereke ma n tabetai ti kona ni kaaitara ma kataakin arora aika riai, kakaonimakira, ke teira i nuka. E riai nanora ni “kataneiaki ni wanawana n ata te raoiroi ma te buakaka” nanora, bwa ti aonga n tokanikai i aoni kataaki aikai. (Ebera 5:14) Ni karekean te atatai ae eti n Ana Taeka te Atua ao karikirakean otara n ana boto n reirei nako, ti a kataneiai iai mataniwin nanora nakon karaoan ara motinnano aika kakukureia Iehova.—Taeka N Rabakau 3:21.
7. Kabwarabwaraa te anga ae kona ni kairaki iai te Kristian n iraorao ma raona ni mwakuri aika tiaki kaain te onimaki.
7 Iangoa te katoto aei. Te ikawai ngkoe ae ko kataia ni kakukureia nanon Iehova ma nanom ni kabane? (Taeka N Rabakau 27:11) Ngkana ngaia anne, ko riai ni kamoamoaki. Ma iangoia bwa aongkoa a anganiko raoraom ni mwakuri te tiketi, bwa ko na iriia nakon te kaboo n takaakaro teuana. A unga iroum kaain am tabo ni mwakuri ao a a manga kan iraorao naba ma ngkoe, i tinanikun te tai ni mwakuri. Tao ko a tia n iangoia ae a aki buakaka aomata aikai. Tao bon iai naba aroaroia tabeua aika raraoi. Tera ae ko na karaoia? Iai te kangaanga ngkana ko iriia? E na kanga Ana Taeka te Atua, ni buokiko ni karaoa am motinnano ae raoiroi ni kaineti ma aei?
8. Baikara ana boto n reirei te Baibara aika kairira bwa ti na iangoa raoi iraoraora ma aomata?
8 Iangoi booto n reirei tabeua man te Baibara. Te moan ae ko na uringnga bon 1 I-Korinto 15:33, ae kangai: “A uru aaro aika riai taian i raorao aika bubuaka.” Te koaua bwa nimtan te boto n reirei aei, e kainnanoaki iai kararoaaia aika tiaki kaain te onimaki ni kabane? Ana kaeka te Baibara iai, tiaki. Ni koauana, e kaotiota mwannanoaia “aomata ni kabaneia” te abotoro Bauro, n ikotaki naba ma ake tiaki kaain te onimaki. (1 I-Korinto 9:22) A riai Kristian n tabeakinia aomata, n ikotaki ma te koraki ake e kaokoro aia koaua ma ngaia. (I-Rom 10:13-15) Ti na kanga n toua mwin te reirei ae ‘kaakaraoa ae raoiroi nakoia aomata ni kabaneia,’ ngkana ti teiararoa ma aomata ake a kainnanoa ara ibuobuoki?—I-Karatia 6:10.
9. Tera ana reirei te Baibara ae na buokira ni karaoa ae riai ni kaineti ma ara iraorao ma raora ni mwakuri?
9 Ma e mataata bwa iai kaokoron akoan raora ni mwakuri ao kaanin raoraonakina. Maikai ngkanne, e a manga irekereke iai te boto n reirei teuana man te Baibara. E kauringia Kristian ni kangai te abotoro Bauro: “Tai reitaki buaka ma akana aki Kristian.” (2 I-Korinto 6:14) Tera ae nanonaki n taeka aika “tai reitaki buaka”? A rairaki taeka akanne ni Baibara tabeua bwa “tai ikoikotaki ma ngaiia,” “tai kaai ni mwakuri ma ngaiia n aron ae titeboo aromi ma ngaiia,” ke “katoka te iraorao ae aki riai ma ngaiia.” N ningai are e a riki ni buakaka iai, ara iraorao ma raora ni mwakuri? N ningai, ae e a riaon iai te riai ao e a riki bwa te reitaki buaka? E kona ni kairiko Ana Taeka te Atua ae te Baibara n te itera aei.
10. (a) E kanga Iesu n rineia raoraona? (b) Baikara titiraki aika a na buoka temanna n rinea raoraona ma te wanawana?
10 Iangoa ana katoto Iesu, n tangiriia aomata ni moa man karikaia. (Taeka N Rabakau 8:31) Ni menana i aon te aba, e rangi n tangiriia taan rimwina ao n rangi ni kaan aia itoman. (Ioane 13:1) E ‘tangira’ naba te mwaane are e kairua ana atatai i aon te Aro. (Mareko 10:17-22) Ma e ngae n anne e rineiia raoi aika a na riki bwa raoraona ni kaan Iesu. Akea ana itoman ae kaan ae e karekea ma aomata ake a aki kan karaoa nanon Tamana ma nanoia ni koaua. E taku Iesu n te taina: “Raou ngkami, ngkana kam karaoi baika I tuangngkami.” (Ioane 15:14) E koaua bwa e kona n nakoraoi am iraorao ma raom ni mwakuri temanna. Ma titirakiniko moa: ‘E kukurei te aomata aei ni karaoa are e tua Iesu? E kan reiakina taekan Iehova, are e tua Iesu bwa ti riai n taromauria? E maiuakina te aroaro ni maiu ni Kristian n arou?’ (Mataio 4:10) A kona n otara kaekaan titiraki aikai ni kataetaean raom ni mwakuri anne ao n teimatoam ni maiuakin ana kaetieti te Baibara.
11. Taekin katoto ni kaineti ma kairara n ana taeka te Atua.
11 A mwaiti aaro riki tabeua ake e a riki iai ana taeka te Atua bwa kaotaan kawaira. N te katoto, tao e anganaki temanna te Kristian te mwakuri ae kainnanoaki karaoana ngkekei naba. E na kabaneaki te tai ma te korakora ae bati n te mwakuri aei, ao ngkana e kariaia teuaei, e nang aki kona n irii bobotaki ni Kristian aika mwaiti ao ni buoki mwakuri tabeua aika irekereke ma kaitiakan te Tabo n Taromauri. (Taian Areru 37:25) Tao e na korakora naba karirian te Kristian temanna, bwa e na iaiangoi aaro ni kakibotu aika urui ana boto n reirei te Baibara. (I-Ebeto 4:17-19) Tao temanna riki, e kona ni kakai un n aron aki kororaoia raona n onimaki. (I-Korote 3:13) Ti riai ni kariaia kaotaan kawaira n aaro aikai ni kabane, n Ana Taeka te Atua. N etina, ti kona n tokanikai ni kaaitarai kataaki i aoni maiura n touan mwin ana boto n reirei te Baibara. E “manena [Ana Taeka te Atua] nakon te reirei, ao nakoni kaotan ana buakaka te aomata nako ina, ao nakoni manga-kaetana, ao nakoni kawanawanana n te raoiroi.”—2 Timoteo 3:16.
“Bwaeni Waeu Am Taeka”
12. A na kanga n riki ana taeka te Atua bwa kaotaan kawaira?
12 E taekinaki n Taian Areru 119:105 ae e kona ni kaotaa kawaira ana taeka te Atua, ao ni kaotaira naba ibukin taai aika a na roko. Ti a rangi ni mwaatai ni kaineti ma taekan taai aika a na roko, bwa e kabwarabwaraki raoi n te Baibara aaro nako aika karawawata n te aonnaba ao tokiia. Eng, ti ataia ae ti a mena ni ‘kabanean bongin’ te waaki ae buakaka ae ngkai. (2 Timoteo 3:1-5) E riai ni korakora atikan nanora nakon katamaroan riki maiura n taai aikai, n ataakin kanoan taai aika a na roko. E korea ae kangai te abotoro Betero: “Ngkai a nangi bane ni waanako bwaai ni kabane n te aro aei, ao aro ra aromi aika riai ba kam na maeka n itiaki ma n tangira te Atua, ni kaantaninga rokon ana bong te Atua ma ni barekia.”—2 Betero 3:11, 12.
13. Tera aron rotakin ara iango ao anuani maiura, n ataakin kakawakin taai aikai?
13 E riai n oti man arora n iango ao anuani maiura, ae ti kakoauaa raoi ae “e kume ni mauna aon te aba ma kaibabaruna.” (1 Ioane 2:17) Ti na buokaki ni karaoi ara motinnano ni kaineti ma tiara nakon taai aika a na roko, man maiuakinan ana reirei te Baibara. N te katoto, e taku Iesu: “Ukoukora moa uean te Atua ma ana raoiroi; ao a na bane n raonaki baikai nako imi.” (Mataio 6:33) Ai kakukureira noraia roroo n rikirake aika bati, aika kaota onimakinan ana taeka Iesu, n ukoukoran aanga aika a na mwakuri iai ni kabwanini aia tai, n te mwakuri ni minita! A a tia tabeman, n ikotaki ma kaain aia utu ni kabane, ni mwaing nakon aaba ake e korakora kainnanoaia taan uarongorongoa te Tautaeka n Uea iai.
14. Tera aron te utu ni Kristian teuana ni karababaa nako aia mwakuri ni minita?
14 Iangoa te utu teuana ni Kristian ae taanga ma natia, ae te mwaane ao te aine ake a mwaing man te United States, nakon te Dominican Republic, ibukin buokan te ekaretia ae mena n te kaawa ae abwabwaki ae 50,000 kaaina. Iai taan uarongorongo n te ekaretia aei ae tao 130 mwaitiia. Ma n Eberi 12, 2006, a ira Kauringan maten Kristo, aomata aika 1,300! E a “mainaina n tawa ngkai nakon te taiaki” te kaawa aei, bwa tii nimaua aia namwakaina te utu aei ni mwakuri, ao a a kairi naba reirei n te Baibara aika 30. (Ioane 4:35) E taku te karo aei: “Iai 30 taari mwaane ao aine aika roko ni buoka te ekaretia aei. Tao 20 a roko man te United States, ao ake nikiraia mai Bahamas, Kanata, Itare, Nutiran ao Tibein. A ingainga nanoia ni kabanei aia tai n te mwakuri ni minita ao e korakora uaan aia mwakuri nakoia taari n te ekaretia aei.”
15. Baikara kakabwaiami aika a a tia n reke, ni moanibwaian te Tautaeka n Uea ni maiumi?
15 E eti iangoan ae a mwaiti aika aki kona ni mwaing nakon te aba teuana ae bati iai kainnanoan buokan te mwakuri aei. Ma a na namakina kakabwaiaaia ae bati te koraki ake a karaoa aei, ke ake a kona ni kaangaraoiia ni buoka te mwakuri ni minita n te aro aei. N aki ongeia bwa ko mwakuri iia, tai tabwara ni karekea kakabwaiam ae kimwareireim ngkana ko toro iroun Iehova ma korakoram ni kabane. E berita Iehova bwa e na “nurakina kakabwaiami, ni karokoa aki-rekeni nena,” ngkana kam moanibwaia te Tautaeka n Uea ni maiumi.—Maraki 3:10.
Kakabwaia Man Ana Kairiri Iehova
16. Ti na kanga ni kakabwaiaki ni kariaiakan kairara n ana taeka te Atua?
16 Ti a tia n nora kairara n ana taeka Iehova n aaro aika uoua aika reitaki. A riki bwa bwaeni waera aika buokira bwa ti na rikirake ni karaoa ae eti ao ni karaoan ara motinnano naba. Ao a kaotaa kawaira n te aro are ti a kona n atai baika katauraoaki i mwaira. N te aro anne, ti a buokaki iai n toua mwin ana kaungaunga Betero ae kangai: “Kabae nukan nanomi, n tauu baangimi, ao kam na tai nanokokoraki teutana ni kaantaninga te akoi ae na uotaki nako imi ni mangakaotakin Iesu Kristo.”—1 Betero 1:13.
17. E na kanga ni kairira reiakinan te Baibara bwa ti na toua mwin ana kairiri te Atua?
17 Akea te nanououa bwa e katauraoa te kairiri Iehova. E kangai te titiraki iai: Ko na aantaeka iai? Motinnanoia bwa ko na wareka mwakoron te Baibara teuana ni katoa bong, bwa ko aonga n ota raoi n te kairiri ae katauraoia Iehova. Kananoa am iango n ane ko warekia, kataia n iangoa nanon Iehova n itera nako, ao iangoi aanga aika kakaokoro ake ko kona ni kamanena iai maium. (1 Timoteo 4:15) Imwina, kamanena “wanawanam” ngkana ko karaoi am motinnano.—I-Rom 12:1, NW.
18. Baikara kakabwaiakira, ni kariaiakan kairara n Ana Taeka te Atua?
18 Ngkana ti kariaia aei, ti na ota raoi ni booto n reirei aika n Ana Taeka te Atua ao ni karekei kairara, aika ti kainnanoi ni karaoan ara motinnano ni kaineti ma te maiu ae raoiroi ae ti na toua. Ti kakoauaa bwa a “kawanawana ane e ro nanona” ana taeka Iehova aika a a tia ni koreaki. (Taian Areru 19:7) Ngkana ti kariaia kairara n te Baibara, e na reke ngkanne mataniwin nanora ae itiaki ao te raunnano ae reke man kakukureian Iehova. (1 Timoteo 1:18, 19) E na kakabwaiaira Iehova n anganira te maiu ae aki toki, ni kariaiakan kairara n ana taeka te Atua n te bong ae koraki.—Ioane 17:3.
Ko Uringnga?
• E aera ngkai e kakawaki bwa ti na kariaia kairara iroun Iehova ae te Atua?
• N te aro raa, are e a kona n riki iai ana taeka te Atua bwa bwaen waera?
• E na kanga n riki ana taeka te Atua bwa kaotaan kawaira?
• Ti na kanga ni buokaki n toua mwin ana kairiri te Atua man reiakinan te Baibara?
[Taamnei n iteraniba 19]
N ningai, are e a kona n riki iai te iraorao ma tiaki kaain te onimaki, bwa te aro n nanobaba?
[Taamnei n iteraniba 20]
Te koraki ake e kaan aia iraorao ma Iesu, bon te koraki ake a kaakaraoa nanon Iehova
[Taamnei n iteraniba 21]
E kaotiotaki ni maiura bwa ti moanibwaia te Tautaeka n Uea?