‘Te Atua Ko Na Kaotinakoa Am Oota’
“Ko na kaotinakoa am oota ma am koaua; a na kairirai.”—TAIAN ARERU 43:3.
1. Tera aron Iehova ni kaotiotii ana kaantaninga?
E RANGI n atataiaomata Iehova n arona ni kaotiota ana kaantaninga nakoia ana toro. E aki kaotiota te koaua ae tabwanin raoi n tii teuana te tai, n ai aron te oota ae karina n oota nako ni kamatakia aomata, ma e kaootaira teutana imwin teutana. Nakonakora inanoni maiura e kona ni kabotauaki ma nakonakon te tia rianna ae totoua te kawai ae ananau. E moana utina n te karangaina n rianna e ngae ngke e aki bati n nora kawaina. Ngke e a moana otina taai mai mainiku, te tia rianna arei e a moanna ni kona n nori bwaai tabeua aika a mena irarikina. Ma e tuai ni kona n nori bwaai aika a raroa riki. Ma ngke e a mwanangarake taai, e rikirake n nora riki ae raroa n ana taratara. Boni ngaia naba aron te oota n taamnei mairoun te Atua. E kariaira bwa ti na ota ni bwaai tabeua, teutana imwin teutana. Natin te Atua ae Iesu Kristo e kaotinakoa te oota i aon bwaai n taamnei n te aro naba anne. Ti na iangoia bwa e kanga Iehova ni kaootaia ana aomata rimoa, ao arona ni karaoa anne n taai aikai.
2. Tera aron Iehova ni kaoota te aba imwain aia tai Kristian?
2 E kakoauaki bwa bon natin Kora ake a karioa te ka 43 n Areru. Kioina ngke tibun Rewi ngaiia, a anganaki te kabwaia ae a na reiakinia aomata taekan ana Tua te Atua. (Maraki 2:7) Te koaua bwa Iehova bon aia tia Reirei ae Kakannato, ao a onimakinna bwa Nibwan te wanawana ni kabane. (Itaia 30:20) “Te Atua, . . . Ko na kaotinakoa am oota ma am koaua,” e tataro te tia areru. “A na kairirai.” (Taian Areru 43:1, 3) Ngkana a teimatoa ni kakaonimaki irouna, Iehova e reireinia I-Iteraera taekan kawaina nako. Imwin tabeua te tienture, Iehova e akoiia n te oota ao te koaua ae rangi ni kamimi. E karaoa anne te Atua ngke e kanakomaia Natina nakon te aonnaba.
3. A kanga I-Iutaia ni kataaki n ana reirei Iesu?
3 Ngke e mena i aon te aonnaba, Iesu Kristo ae Natin te Atua bon “Ootan te aba.” (Ioane 8:12) E reireinia aomata “baika bati n taetae ni kaikonaki”—aika bwaai aika boou. (Mareko 4:2) E tuanga Bontio Birato ni kangai: “Tiaki mai aon te aba ueau.” (Ioane 18:36) Te iango ae boou irouia kaain Rom anne, ao ibukia naba I-Iutaia ae e korakora te nanonaba irouia, bwa n aia koaua, a taku bwa te Mesia e na kataea ana kai te Embwaea n Rom ma ni kaoka Iteraera nakon mimitongina are rimoa. Iesu e a manga kaotiota te oota mairoun Iehova i aon anne, ma a aki kukurei mataniwi n Iutaia n ana taeka—bwa ngkekei “a tangira riki neboakiia irouia aomata nakon te neboaki are mairoun te Atua.” (Ioane 12:42, 43) A mwaiti mai buakoia aomata aikai aika a tangira riki aia katei n aomata, nakon butimwaean te oota i aon bwaai n taamnei ae roko mairoun te Atua.—Taian Areru 43:3; Mataio 13:15.
4. Ti kanga n ataia bwa e na teimatoa n ririkirake riki otaia taan rimwin Iesu?
4 Ma e ngae n anne, iai mwaane ao aine tabeman ake a raraoi nanoia ake a butimwaea te koaua ae reiakinaki iroun Iesu. A teimatoa n rikirake riki n aron ataakin nanon ana kaantaninga te Atua. Ma a mwaiti riki bwaai aika a aki atai ngke e a kaan roko tokin maiun aia tia Reirei i aon te aonnaba. E kangai Iesu nakoia: “A bati riki au bwai aika I kan atongi nako imi, ma kam aki kona n atai ngkai.” (Ioane 16:12) Eng, taan rimwin Iesu a na teimatoa n rikirake riki n aron ataakin nanon ana koaua te Atua.
E Teimatoa n Ootanako te Oota
5. Tera te titiraki ae tabekaki n te moan tienture, ao antai tabena kaetana?
5 Imwin maten Iesu ao kautana, e a korakora riki kaotiotakin te oota mairoun te Atua, nakon are mai imwaina. N te miitara nakon Betero, Iehova e kaotia bwa Tientaire aika a tuai ni korotobibiaki, a kona n riki bwa taan rimwin Kristo. (Mwakuri 10:9-17) Ai kamimi ra te kaotioti aei! Ma e ngae n anne, bon iai te titiraki ae tabekaki iai: Bon nanon Iehova bwa a na korotobibiaki Tientaire ngke a a tia n riki bwa Kristian? E aki kaekaki te titiraki anne n te miitara, ao e a riki te kauntaeka ae korakora iai imarenaia Kristian. Bon te bwai ae riai ni kaetaki, bwa e kawa n uruaki bonnanoia ae kakawaki. Mangaia are a botaki i Ierutarem “taan tuatua ma unimwane i bukin are a kauntaeka iai.”—Mwakuri 15:1, 2, 6.
6. Tera te waaki ae iraki nanona irouia abotoro ma unimwaane ngke a nenera taekan te korotobibiaki?
6 A na kanga aomata ake a botaki iai ni kona n ataia bwa tera nanon te Atua ibukia Tientaire aika tiaki kaain te onimaki? Iehova e aki kanakoa ana anera iai bwa e na mataniwina aia maroro, ao e aki naba anganiia kaain te botaki arei te miitara. Ma e ngae n anne, abotoro ma unimwaane a aki katukaki n akea kairiraiia. A rinanon taiani kaotioti mairouia I-Iutaia aika Kristian tabeman ake a a tia n nora aron te Atua ae tibwa kaotaki ae e mwamwakuri nakoia Tientaire ake a aki-korotobibiaki, ao nurakinan te taamnei ae raoiroi i aoia. A nenera naba te Baibara ni kakaea kairiraia iai. Ibukin anne, te tia rimwin Iesu ae Iakobo e tabeka te kaoti ae boto i aon te kibu teuana ae kakaoota te aba. Ngke e tabe n iangoi kakoaua aikai, ao e a teretere bwa tera nanon te Atua iai. Kaain te botannaomata a aki riai ni korotobibiaki bwa a aonga ni karekea akoakiia mairoun Iehova. A aki tabwara abotoro ma unimwaane iai bwa a waekoa ni korea mwin aia moti, bwa a aonga ni kairaki naba iai raoia ni Kristian.—Mwakuri 15:12-29; 16:4.
7. A kanga Kristian ake n te moan tienture ni kaotia bwa a tabe n ririkirake riki?
7 N tiaki aroia mataniwi n te Aro n Iutaia ake a taua aia katei nikawai tibuia, angiia Kristian aika I-Iutaia a kukurei ngke e a reke te ota ae boou ae kamimi aei, i aon ana kaantaninga te Atua ibukia kaain te botannaomata, e ngae ngke butimwaean te ota anne e kainnanoiia bwa a na onika aia iango ni kaineti ma tarakiia Tientaire irouia. E kakabwaia nanoia n nanorinano anne Iehova, ao “a kakorakoraki ekaretia nakon te onimaki, ao a kabatiaki kaaiia n te bong ae koraki.”—Mwakuri 15:31; 16:5.
8. (a) Ti kanga n ataia bwa e bati riki te oota ae kona ni kaantaningaki rekena imwin tian te moan tienture? (b) Baikara titiraki aika kakawaki aika ti na iangoi ngkai?
8 Te oota i aon bwaai n taamnei e teimatoa n ootanako inanon te moan tienture. Ma Iehova e aki kaotii bwaai ni kabane aika a reitaki ma ana kaantaninga, nakoia Kristian rimoa. Te abotoro Bauro e taekina ae kangai nakoia raona n onimaki n te moan tienture: “Ba ti noraba maki ngkai n te tirotam.” (1 I-Korinto 13:12) Te tirotam arei e aki bati n raoiroi. Mangaia are n te moan tai, e na uarereke ataakin nanon te oota i aon bwaai n taamnei. Imwin mateia abotoro, e a uarereke te oota inanon tabeua te tai, ma inanon taai aikai, e a kabatiaki riki te atatai i aon te Baibara. (Taniera 12:4, BK) E a kanga Iehova ni kaootaia ana aomata ni boong aikai? Ao tera ae ti riai ni karaoia ngkana e karababa riki otara i aon te Baibara?
E Tabe n Rikirake n Ootanako Riki te Ota
9. Tera te waaki ae kaokoro ma ni manena ae kabonganaki ibukin reiakinan te Baibara irouia Taan Reirei n te Baibara rimoa?
9 N taai aikai, e moan kaotiotaki te oota ni koaua teutana, ni kabanean mwakoron te ka 19 n tienture, ngke mwaane ao aine ni Kristian a moanna ni waakina te reirei i aon te Baibara. A katea te waaki ae manena ibukin reiakinan te Baibara. Te aomata temanna e tabeka te titiraki teuana; ao ngkanne a bane n neneri kiibu nako n te Baibara aika a reitaki ma te titiraki anne. Ngkana te kibu teuana man te Baibara e tara ni kauntaba ma are teuana, Kristian aika raoiroi aikai a kataia ni kaboraoi kiibu aika uoua aikai. N tiaki aroia mataniwi n Aro n taai akanne, Taan Reirei n te Baibara (ae araia Ana Tia Kakoaua Iehova ngkoa), a kamatoai nanoia ni kariaia bwa a na kairaki n te Baibara ae Tabu, ao tiaki n aia katei, ke n aia koaua aomata. Ngke a a tia n iangoi koaua ni kabane man te Baibara, ao a korea mwin aia koaua ae reke iai. N te aro anne, a karauaki nanoia ni kaineti ma otaia i aon boto n reirei aika mwaiti aika a kaotaki n te Baibara.
10. Baikara booki aika a buoka aron reiakinan te Baibara aika a koreaki iroun Charles Taze Russell?
10 Mai buakoia Taan Reirei n te Baibara, e kamimi aron Charles Taze Russell. E koroi booki aika manena aika a buoka aron reiakinan te Baibara, aika a aranaki bwa Studies in the Scriptures. Bon ana kaantaninga Brother Russell bwa e na korea te kaitiua ni boki, are e na kabwarabwara taekan bokin te Baibara aika Etekiera ao Te Kaotioti. “N te tai are e a reke aron kabwarabwarana irou” e taku, “ao N na korea te Kaitiua ni Boki.” Ma e manga reitia ni kangai: “Ma ngkana arona bwa te Uea e anga kabwarabwarana nakon are temanna, ao boni ngaia ae e na korea te boki anne.”
11. Tera aron irekereken te tai ae ti mena iai ma ataakin nanon ana kaantaninga te Atua iroura?
11 Ana taeka C. T. Russell aika i eta, a kaota te bwai ae kakawaki ni kaineti ma ara kona n ota n nanon mwakoron te Baibara tabeua—ae taekan angaraoin te tai. Brother Russell e ataia bwa e aki kona ni kawaekoa karekean te oota i aon te boki ae Te Kaotioti, n ai aron naba te tia rianna ae e aki kona ni kawaekoa riki otin taai, bwa e aonga ni moantaai riki n oota.
Kaotiotaki—Ma n Ana Tai te Atua
12. (a) N ningai ae e ota riki nanon taetae ni burabeti man te Baibara? (b) Tera te katoto ae kaotia bwa ara kona n ota n taetae ni burabeti man te Baibara e a boto i aon ana babaire te Atua ibukin te tai? (Nora te kabwarabwara mai nano.)
12 N ai aroia naba abotoro rimoa ngke e a tibwa reke te ota i aon taetae ni burabeti aika mwaiti aika reitaki ma te Mesia imwin maten ao kautan Iesu, Kristian ni boong aikai a kona ni karekea te ota ae bwanin i aon taetae ni burabeti ake a taekinaki n te Baibara, tii ngkana a a tia ni kakoroaki bukiia. (Ruka 24:15, 27; Mwakuri 1:15-21; 4:26, 27) Te Kaotioti, bon te boki ni burabeti, ma ngaia are ti riai ni kaantaningaia bwa e na reke raoi otara iai ngkana a tabe ni kakoroaki bukin bwaai aika a kabwarabwaraki iai. N te katoto teuana e aki kona n ota raoi C. T. Russell n nanon te man ni kaikonaki ae tiritiri ae uraura, ae taekinaki n Te Kaotioti 17:9-11, ibukina bwa te botaki ae e kaikonakaki n te man arei e tei ibukin te League of Nations ao te Botaki ni Botannaomata, aika botaki aika a tibwa kateaki imwin matena.a
13. Tera ae e riki n taai tabetai ngkana e a kaootaki te oota i aon te reirei teuana man te Baibara?
13 Ngke a ataia Kristian rimoa bwa Tientaire a kona naba n riki bwa kaain te onimaki, te bitaki anne e a karika te titiraki ae boou, ae taekan riain ke aki riain korotobibiakia Tientaire. A kairaki iai abotoro ao unimwaane bwa a na manga iangoa riki taekan te korotobibiaki. Boni ngaia naba ae karaoaki n taai aikai. N taai tabetai, e karina n oota nako te ota i aon te reirei teuana man te Baibara, ao e kairia ana toro te Atua aika kabiraki, ae “te toro ae kakaonimaki ae wanawana,” bwa a na manga rinanon reirei aika a reitaki iai, n aron ae kaotaki n te katoto n te barakirabe imwin aei, ae taekan te bwai ae e a tibwa riki n taai aikai.—Mataio 24:45.
14-16. E a kanga kaetan ootara i aon te tembora n taamnei ni manga roota otara i aon Etekiera mwakorona 40 nakon 48?
14 Iai te kabwarabwara i aon ana taetae ni burabeti Etekiera are e boreetiaki n te boki ae “The Nations Shall Know That I Am Jehovah”—How? n 1971. Te mwakoro teuana n te boki anne e maroroakina teutana taekan ana miitara Etekiera ibukin te tembora. (Etekiera, mwakorona 40-48) N te tai arei, e katuuaki riki aron kakoroan nanon ana miitara Etekiera n taekan te tembora, n te aonnaba ae boou.—2 Betero 3:13.
15 Ma kaongora aika uoua aika a boreetiaki n Te Taua-n-Tantani ibukin Ritemba 1 1972 a manga roota naba otara i aon ana miitara Etekiera. A maroroakina te tembora n taamnei ae kakannato ae kabwarabwaraki iroun te abotoro Bauro, n Ebera mwakorona 10. Te Taua-n-Tantani e kabwarabwara bwa te Ruu ae Tabu ao te oo ae inano n te tembora n taamnei, e taekina aroia taani kabiraki i aon te aonnaba. Ngke e manga rinanoaki Etekiera mwakorona 40 nakon 48 inanon ririki aika imwin anne, e tibwa ataaki bwa kioina ngke e a tabe ni waakina ana waaki te tembora n taamnei ni bong aikai, ao e riai naba bwa e a tabe ni waaki naba ngkai te tembora are e noraki iroun Etekiera n te miitara. N te aro ra?
16 N ana miitara Etekiera, a noraki ibonga n nakonako inanon oon te tembora ni beku ibukia baronga aika tiaki ibonga. Ibonga aikai a tei ibukin “te koraki n ibonga n uea” aika ana toro Iehova aika kabiraki. (1 Betero 2:9) Ma e ngae n anne, a na aki beku n oon te tembora i aon te aonnaba, n ana tai Kristo n Tautaeka ae Maanna Tenga te Ririki. (Te Kaotioti 20:4) N angiin te tai arei, ke tao n te tai arei ni kabane, taani kabiraki a na beku iroun te Atua n te Ruu ae Moan te Tabu n te tembora n taamnei, ae “karawa.” (Ebera 9:24) Kioina ngkai a noraki ibonga n nakonako n oon ana tembora Etekiera, nanona, bwa te miitara anne e a tabe ni kakoroaki bukina ngkai, ae te tai ae tabeman mai buakoia taani kabiraki a boni maiu i aon te aonnaba. Mangaia are te Taua-n-Tantani ibukin Mei 1 1999, e kaota kaetan te oota i aon te reirei aei. Mangaia are e a tabe ni kaotaki riki te oota n taamnei i aon ana taeka ni burabeti Etekiera n ua tokin te ka 20 n tienture.
Tauraoi ni Bita Am Kaantaninga
17. Baikara bwaai ake ko a tia ni kaeta am iango iai ma ngke ko moan karekea ataakin te koaua iroum, ao ko a kanga ni kakabwaiaki iai?
17 Te aomata ae e tangiria ni karekea ataakin te koaua irouna, e riai n tauraoi ni “kataenikai naano ni kabane ba a na ongo irouni Kristo.” (2 I-Korinto 10:5) E aki bebete karaoan anne n taai nako, ao e moamoa riki ngkana a matoatoa aia kaantaninga aomata. N te katoto teuana, tao ngke ko tuai n ongora ana koaua te Atua, ko kukurei ni kauring tooa n Aro tabeua ma am utu. Ngke ko a moanna n reirei n te Baibara, ko a ataia bwa tooa aikai a moan riki mairouia beekan. Tao n te moan tai ko iremwe ni kamanenai bwaai ake ko reiakin. Ma n tokina, tangiran te Atua iroum e a korakora riki nakon tangiran waaki n Aro, ao ko katoka kauringan tooa aika a aki kakukureia nanon te Atua. Tiaki te koaua bwa Iehova e bon kakabwaia am moti n nano anne?—Kabotaua ma Ebera 11:25.
18. Tera arora ae riai ngkana e kateretereaki riki otara i aon te koaua man te Baibara?
18 Ti na kakabwaiaki n taai nako ngkana ti waaki nako ni kawain te Atua. (Itaia 48:17, 18) Mangaia are ngkana e kaetaki otara i aon mwakoron te Baibara teuana, ao ti bia kakatonga iai, bwa e a tabe n rikirake riki te koaua! N etina, arora ni kaootaki teutana imwin teutana, e kakoaua bwa ti a mena i aon te kawai ae riai. Boni “kawaiia akana raoiroi,” ae “ai aron te oota ngkana e bo mainiku, ae karaka ootana ni karokoa te tawanou.” (Taeka N Rabakau 4:18) Te koaua bwa n te tai aei, otara i aon ana kaantaninga te Atua n itera tabeua, kaanga e “mabubu.” Ma ngkana e a koro ana tai te Atua, ti na bon ota n te koaua ma tamaroana ni kabane, ma tii ngkana a kakaonimaki waera n toutoua te ‘kawai.’ Ma ni karokoa te tai anne, ti bia kakatonga n taiani koaua ake a a tia ni kateretereaki iroun Iehova, ma ni kaantaninga kaootakira i aon bwaai aika a tuai n ataaki raoi ngkai.
19. Tera te aro teuana ae ti kona iai ni kaotia bwa ti tangira te koaua?
19 Ti na kanga ni kaotiota tangiran te oota, n te aro ae manena? Te aro teuana, ngkana ti wareka ana Taeka te Atua ni katoa tai—ae ni katoa bong ngkana e kona n reke. Ko a tabe ni kakairi n te babaire ibukin warekan te Baibara ni katoa tai? E bati naba te amwarake n taamnei ae kakukurei ae katauraoaki inanon maekatin aika Te Taua-n-Tantani ao Awake! Iangoi naba booki, boroutia, ao booki tabeua riki ake a a tia ni katauraoaki ibukin buokara. Ao tera aron rongorongo aika kaunga nano aika taekan waakinan tataekinan rongorongon te Tautaeka n Uea aika a boreetiaki inanon te Yearbook of Jehovah’s Witnesses?
20. Tera irekereken te oota ma te koaua mairoun Iehova, ao rorokora ni bobotaki ni Kristian?
20 Eng, e a tia Iehova ni kaeka te tataro ae kaotaki n Taian Areru 43:3, n te aro ae kamimi. Ti wareka ae kangai ni motin te kibu anne: “A na uotai nakon am maunga are tabu [am oota ma am koaua], ao nakon umam.” E ingainga nanom ni kan taromauria Iehova, n ikotaki ma aomata aika uanao? Te kawai teuana are Iehova e kaotinakoa ana oota ni boong aikai, bon rinanon reirei i aon bwaai n taamnei aika a taekinaki n ara botaki. Ti na kanga ni kakorakora riki tangiran bobotaki ni Kristian? Ti kaoko bwa ko na tataro ma n iangoa anne n te kaongora are imwin aei.
[Kabwarabwara ae nano]
a Imwin maten C. T. Russell, e katauraoaki te boki teuana ae atongaki bwa kaitiuani bokin Studies in the Scriptures, bwa e aonga ni kabwarabwaraki iai taekan booki aika Etekiera ao Te Kaotioti. E aanaki te boki aei i aon ana kabwarabwara Russell i aon bokin te Baibara aikai. Ma e tuai n roko ngkekei tain kaotan nanon taetae ni burabeti akekei, ao n angiin te tai, a aki mataata raoi kabwarabwara aika a taekinaki inanon bokin te Studies in the Scriptures anne. Inanon ririki aika imwin anne, ana akoi Iehova ao bwaai aika a riki n te aonnaba, a buokia Kristian bwa e na eti riki otaia i aon nanon booki ni burabeti aikai.
Ko Kona ni Kaeka?
• Bukin tera Iehova ngke e kaotiotii ana kaantaninga teutana imwin teutana?
• A kanga abotoro ma unimwaane i Ierutarem ni kaeta te kauntaeka i aon te korotobibiaki?
• Tera te waaki ibukin reiakinan te Baibara ae bwainaki irouia Taan Reirei n te Baibara rimoa, ao bukin tera bwa e kaokoro te aro anne?
• Kabwarabwara bwa e kanga ni kaootaki te oota n taamnei n ana tai te Atua ae e a tia ni bairei.
[Taamnei n iteraniba 12]
E ataia Charles Taze Russell, bwa e na kaotiotaki te oota i aon te boki ae Te Kaotioti n ana tai te Atua ae e a tia ni baireia