“N Na Moi Riki Tii Teuana”
E moana nimakin te kamanging n te aro ae riao Allena ngke 11 ana ririki. E takaakaro ma raoraona i buakonikai ni katotongia aekita ake a nonori n taian taamnei. Bon tii te karaki ae karioaki aekita ake a katotongia, ma te kamanging are a nimma Allen ma raoraona bon te kamanging ni koaua.
Ai 40 ana ririki Tony n te tai are e a kakarakaa iai nimana teutana imwin teutana, man teaina ke uaai ni katoa tairiki nakon nimaai ke oneai. N tokina, e a aki kona n ataia bwa iraai ae e a tia n nimma n teuana te bong.
E ukera buokana Allen ibukin ana kangaanga ma te kamanging. E aki butimwaea aia ibuobuoki kaain ana utu ao raoraona ake a tabeakinna Tony. E maiu ngkai Allen ao e kona ni karakina arona, ma Tony e mate tabeua te ririki n nako ngke e kurati n te kaa imwin nimakin te kamanging ae rangi ni bati.
E ngae ngkana e moi temanna n te aro ae riao n tii ngaia, ma a bon rotakibuaka naba maiuia tabemwaang ni baike e karaoi imwini kabatiaan te kamanging, ae n angiin te tai, a rangi ni kananokawaki.b N angiin te tai, kamanenaan te kamanging n te aro ae aki riai, e boni karikii taetae aika kammaraki ao mwakuri n iowawa, kaikoakaia aomata ao tiritiri, e karikii naba kabuanibwai aika riki n te kaa ma mwakuri aika irekereke ma kaikoaki ao ai aoraki aika rangi ni bati. Irarikin uruakin nanoia ao rawawataia aomata n tatabemania, utu ao ataei, e kabaneaki naba ana mwane te botannaomata ae rangi ni bati ni katoa ririki ibukini nimakin te kamanging n te aro ae aki riai.
E ngae n anne, e taekinaki ae kangai n te U.S. National Institutes of Health: “Tiaki nanona bwa iai aia kangaanga n te moi manging aomata aika momoi n angiin te tai, ao aomata aika iai aia kangaanga n te moi manging a bon aki momoi ni katoabong.” A bati aika aki tautoronaki n te kamanging ake a a tia ni karikirakea anuaia ae nimakin ae rangi ni bati n akea ataakina. A momoi tabeman n taai tabetai, ma e raka nimaia i aon nimaai n teuana te tai.
Ngkana ko rineia bwa ko na moi n te kamanging, mwaitira ae e a rangi n riao? Ko na kanga n ataia bwa ko a riai n aki “moi riki tii teuana”? (Taeka N Rabakau 23:29, 30, Contemporary English Version) A na maroroakinaki rongorongo aika rangi n ibuobuoki i aon te itera aei ni kaongora aika imwina.
[Kabwarabwara ae nano]
a A a tia ni bitaki aara tabeua.
b Ibukina bwa e bae n raka riki aua te tai mwaitiia mwaane nakoia aine aika tautoronaki n te kamanging, e a kainetaki riki te mwaane n rongorongo aika a karinanaki teuana imwin teuana aikai. Ma e boni kaineti te rongorongo aei nakoia mwaane ao aine.