RAIBURARI N TE INTANETE ibukin Te Taua-n-Tantani
Taua-n-Tantani
RAIBURARI N TE INTANETE
Kiribati
  • BAIBARA
  • BOOKI
  • MEETINGS
  • nwt 1 I-Korinto 1:1-16:24
  • 1 I-Korinto

No video available for this selection.

Sorry, there was an error loading the video.

  • 1 I-Korinto
  • Te Baibara ae Tabu te Rairai ae te Aonnaba ae Boou
Te Baibara ae Tabu te Rairai ae te Aonnaba ae Boou
1 I-Korinto

TE MOAN RETA NAKOIA I-KORINTO

1 Ngai ae Bauro ae I weteaki bwa ana abotoro+ Kristo Iesu n ana kantaninga te Atua, ma tarira ae Tototene. 2 I koroboki nakoimi ngkami akana kam mena n ana ekaretia te Atua i Korinto,+ ake kam a tia ni katabuaki* bwa taan rimwini Kristo Iesu,+ ao kam weteaki bwa kam na riki bwa te koraki aika itiaki,* n ikotaki ma aomata ni kabane n taabo nako ake a taboa aran ara Uea ae Iesu Kristo,+ ae aia Uea ao ara Uea:

3 Ke e mena iroumi te akoi ae rianako ma te rau mairoun te Atua ae Tamara, ao te Uea ae Iesu Kristo.

4 I aki toki ni kaitaua te Atua ibukimi, ngkai e a tia n anganingkami ana akoi ae rianako rinanoni Kristo Iesu. 5 Bwa kam a kaubwai ni bwaai ni kabane i nanoni Kristo, n rabakaumi n taetae ao n ami atatai ni kabane,+ 6 kioina ngkai a kaneneaki wakaami ni kaotiotan te Kristo+ nakoimi, 7 bwa kam aonga n aki tare ni bwaai n tituaraoi ni kabane, ngkai kam ingainga ni kantaningaa kaotakin ara Uea ae Iesu Kristo.+ 8 E na kateimatoaingkami naba te Atua ni karokoa te toki, bwa e aonga n akea bukinami n ana bong ara Uea ae Iesu Kristo.+ 9 E kakaonimaki+ te Atua nakon ana taeka are e weteingkami bwa kam na raona* Natina ae Iesu Kristo ae ara Uea.

10 Ao I kaumakingkami taari n aran ara Uea ae Iesu Kristo, bwa kam riai ni bane ni boraoi n ami taeka, ao e riai n akea te iraraure i marenami,+ ma kam na katiteuanaaki raoi n te iango ma te kantaninga ae tii te arona.+ 11 Bwa I kaongoaki taekami tariu irouia kaaini batani Koroe tabeman, bwa iai te kaiangatoa i marenami. 12 Te bwai ae I nanonna bwa kam kangai n tatabemaningkami nako: “Ngai raoni Bauro,” “Ma ngai raon Aboro,”+ “Ma ngai raoni Keba,”* “Ma ngai raoni Kristo.” 13 E bwenaua te Kristo? E aki kamateaki Bauro i aon te kai ibukimi, tiaki ngaia? Ke kam bwabetitoaki n arani Bauro? 14 I kaitaua te Atua ngkai akea iroumi ae I bwabetitoia, bwa tii Kiritebo+ ma Kaio,+ 15 bwa e aonga n akea ae e na taekinna bwa kam bwabetitoaki n arau. 16 Ao I bwabetitoiia naba kaaini batan Tetebana,+ ao I a aki uringnga ngkana iai riki ae I bwabetitoia. 17 Bwa e aki kanakoai Kristo bwa N na bwabwabetito, ma e kanakoai bwa N na tataekina te rongorongo ae raoiroi,+ tiaki n te rabakau n taetae,* bwa e kaawa ni matebuaka iai ana kai ni kammaraki* te Kristo.

18 Bwa bon te nanobaba rongorongon te kai ni kammaraki* irouia aika tabe ni mauna,+ ma boni kaotani mwaakan te Atua+ iroura ngaira aika ti tabe ni kamaiuaki. 19 Bwa e koreaki ae kangai: “N na kamaunai wanawanaia rorobuaka aika wanawana, ao N na kakeai* aia ataibwai taan rabakau.”+ 20 E nga te aomata ae wanawana? E nga te tia koroboki?* E nga te tia kani kauntaekaa te waaki ae ngkai i aon te aba?* Tiaki e karaoa wanawanan aon te aba te Atua bwa te nanobaba? 21 Bwa e ngae ngke e aki reke ataakin te Atua+ irouia kaain te aonnaba ni wanawanaia,+ ma e nora riaina te Atua ni wanawanana bwa e na uarongorongoaki taekan te baere nanobaba+ bwa a aonga ni kamaiuaki ake a kakoauaa.

22 Bwa a bubutii taiani mwakuri aika kamimi+ I-Iutaia, ao a ukera te wanawana I-Kuriiti, 23 ma ti uarongorongoa ngaira Kristo are kamateaki i aon te kai, ae te bwai ni kabwakabwaka nakoia I-Iutaia, ma bon te nanobaba irouia natannaomata,+ 24 ma nakoia ngkanne ake a weteaki ake I-Iutaia ma I-Kuriiti, e kaotaki rinanon te Kristo mwaakan ao wanawanan te Atua.+ 25 Ibukina bwa ana bwai te Atua ae taraa n nanobaba, e wanawana riki nakon ae iangoaki irouia aomata bwa te wanawana, ao ana bwai te Atua ae taraa ni mamaara, e korakora riki nakon ae korakora irouia aomata.+

26 Bwa kam nora aroni weteami irouna taari, bwa a aki bati ni weteaki aika wanawana n aia taratara aomata,+ ao a aki bati naba aika korakora, ao a aki bati naba bwaanuea*+ aika weteaki, 27 ma e rinei bwain te aonnaba aika nanobaba te Atua, bwa e aonga ni kamaamaeia aomata aika wanawana, ao e rinei naba bwain te aonnaba aika mamaara te Atua, bwa e aonga ni kamaamaeia ake a korakora.+ 28 E rinei te Atua bwain te aonnaba aika iangoaki bwa a mangori ao baika a kakeaaki bongaia, ao aika tiaki oi ni bwai, bwa e na kakeai iai bongani baike oi ni bwai,+ 29 bwa e aonga n akea temanna* ae e na kamoamoa i matan te Atua. 30 Bwa boni ngaia ae karekea katiteuanaakimi ma Kristo Iesu, are e riki bwa te wanawana mairoun te Atua nakoira, ao te raoiroi,+ ao katabuara+ ao kainaomataara rinanon te kaboomwi,+ 31 bwa e aonga ni koro bukin are koreaki ni kangai: “Ane e kamoamoa ao ke e kamoamoaa taekan Iehova.”*+

2 Mangaia ae ngke I roko iroumi taari, ao I aki roko n anai nanomi n te rabakau n taetaenikawai,+ ke n te wanawana n taekina te bwai ae raba ae tabu+ mairoun te Atua. 2 Bwa I baireia bwa akea te bwai ae N na ataia i buakomi, ma tii taekan Iesu Kristo ma kamateana i aon te kai.+ 3 Ao I roko iroumi ma te mamaara ao te maaku ao te rurubenebene, 4 ao a aki irianaki au taetaenikawai ma au uarongorongo n taeka n rabakau aika anainano, ma a irianaki ni kaotiotan te taamnei ma te mwaaka,+ 5 bwa e aonga ni boboto ami onimaki ni mwaakan te Atua ao tiaki ni wanawanaia aomata.

6 Ma ti taekina te wanawana i buakoia akana ikawai+ n te onimaki, ma tiaki wanawanan te waaki ae ngkai i aon te aba,* ke wanawanaia taan tautaeka n te waaki ae ngkai i aon te aba, ake a nangi mauna.+ 7 Ma ti taekina wanawanan te Atua n te bwai ae raba ae tabu,+ ae te wanawana ae karabaaki, are e a kamani baireia te Atua imwain taiani waaki i aon te aba, ibukini karekeani karineara. 8 Akea temanna irouia taan tautaeka n te waaki ae ngkai i aon te aba* ae ataa te wanawana aei,+ bwa ngke arona bwa a ataia ao a na bon aki kamatea* te Uea ae mimitong. 9 Ma n aron are koreaki ni kangai: “Baike e tuai n nori te mata ao e tuai n ongo te taninga, ao a tuai naba n ueke i nanoia aomata, boni baika e katauraoi te Atua ibukia te koraki ake a tangiria.”+ 10 Bwa e kaotii+ nakoira te Atua rinanon taamneina,+ bwa e neneri bwaai ni kabane te taamnei ma ana bwai naba te Atua aika nano.+

11 Bwa antai i buakoia aomata ae kona n ataa ana iango te aomata temanna? Tiaki e tii ataia oin nanona?* Mangaia ae akea naba ae e kona n atai ana iango te Atua, ma tii ae kaotiotaki rinanon taamnein te Atua. 12 Ma ti aki karekea nanon aon te aba, ma ti karekea te taamnei mairoun te Atua,+ bwa ti aonga n atai bwaai ake ti akoaki n anganaki iroun te Atua. 13 Ti aki naba taekini baikai n taeka ake ti reireinaki iai n te wanawana n aomata,+ ma n taeka ake ti reireinaki iai rinanon te taamnei,+ ngkai ti kabonganai taeka aika bwain te taamnei ni kabwarabwarai* iai bwaai n taamnei.

14 Ma e aki kona ni butimwaei* baike a kaotaki n taamnein te Atua, te aomata ae kairaki ni baike e tangiri nanona, bwa bon te nanobaba baikai irouna, ao e aki kona naba n atai, ibukina bwa a neneraki baikai rinanon te taamnei. 15 Ma e neneri bwaai ni kabane+ te aomata ae kairaki n taamnein te Atua, ma e aki neneraki arona iroun te aomata temanna. 16 Bwa “antai ae kona n ataa ana iango Iehova,* bwa tao e na reireinna?”+ Ma bon iai iroura ana iango Kristo.+

3 Mangaia ae I aki kona n taetae nakoimi n arou n taetae nakoia ake a kairaki n taamnein te Atua,+ ma I taetae nakoimi n arou n taetae nakoia ake a tangiri bwain aon te aba,* ao nakoia ake a merimeri+ i nanoni Kristo. 2 I kaamwarakeingkami ngkoa n te rannimamma ao tiaki n te amwarake ae matoatoa, bwa kam tuai kona ni kanna ao kam bon tuai naba kona ngkai,+ 3 bwa kam teimatoa n tangiri bwain aon te aba.*+ Kioina ngkai iai te bakantang ma te kaiangatoa i buakomi, tiaki kam tangiri bwain aon te aba+ ao kam nakonako iai n aroia kaain te aonnaba? 4 Bwa ngkai e kangai temanna, “Raoni Bauro ngai,” ao are temanna e kangai: “Raon Aboro+ ngai,” tiaki ngkanne tii te arona aromi ma kaain te aonnaba?

5 Ao antai ngkanne Aboro? Ao antai Bauro? Boni minita+ ake kam riki bwa taan onimaki irouia, ake a karaoa te mwakuri are e anganira te Uea. 6 I ununiki ngai+ ao e teboaroka Aboro,+ ma e teimatoa ni karikirakea te Atua. 7 Mangaia ae e na aki kamoamoaaki ane e ununiki, ke ane e teboaroka, ma e na kamoamoaaki te Atua are karikirakei.+ 8 A katiteuanaaki ni mwakuri* te tia ununiki ao te tia teboaroka, ma a na karekei kaniwangaia n tatabemania nako ni kaineti ma are a mwakuria.+ 9 Bwa raon te Atua ni mwakuri ngaira. Ngkami bon ana tawaana te Atua ae tabe n ribanaaki, ae ana kateitei te Atua.+

10 Ni kaineti ma ana akoi ae rianako te Atua are I anganaki, I kawenea aan+ te kateitei n aron te tia kateitei ae mwaatai,* ma e kateitei temanna i aona. Ma ke e tarataraa arona temanna ma temanna ni kateitei i aona. 11 Bwa akea te aomata ae kona ni kawenea aan te kateitei n onea mwin are e a tia ni kaweneaki, are bon Iesu Kristo.+ 12 Bwa ngkana iai ae e kateitei i aona ni kabongana te koora ma te tirewa, ke atibu aika rangi ni kakawaki, ke kaai, ke uteute aika kakaokoro, 13 ao e nang kaotaki ana mwakuri temanna ma temanna, bwa e na kaotaki n te ai,+ n te bong are a kataaki iai. E na katai aia mwakuri nako aomata te ai, bwa a uara. 14 Ngkana e aki mauna ana kateitei temanna are kateia i aona, ao e na karekea kaniwangana. 15 Ma ane e urarake ni mauna ana kateitei, ao e na bua iai ana bwai, ma e na kamaiuaki ngaia. Ma e na kamaiuaki kaanga rinanon te ai.

16 Kam aki ataia ae ana tembora+ te Atua ngkami, ao e maeka taamnein te Atua i nanomi?+ 17 Ngkana iai ae e kamauna ana tembora te Atua, ao ane e na kamaunaaki iroun te Atua, bwa e tabu ana tembora te Atua, ao boni ngkami te tembora anne.+

18 Ke e tai mwamwanaia temanna i bon irouna: Ngkana iai i buakomi ae e iangoia bwa e wanawana n te waaki ae ngkai i aon te aba,* ao ke e riki n nanobaba, bwa e aonga ni wanawana. 19 Bwa bon te nanobaba wanawanaia kaain te aonnaba iroun te Atua, bwa e koreaki ae kangai: “E kamwaneia akana wanawana n oin aia bwai ni kamwane.”+ 20 Ao e kangai naba: “E ataia Iehova* bwa akea uaan aia iango aomata aika wanawana.”+ 21 Mangaia ae akea ae e na kamoamoaia aomata, bwa bon ami bwai bwaai ni kabane, 22 bwa ngkana Bauro, ke Aboro, ke Keba,*+ ke kaain te aonnaba, ke te maiu, ke te mate, ke bwaini ngkai, ke baika a na roko, ma bon ami bwai bwaai ni kabane. 23 Ma bon ana bwai Kristo+ ngkami, ao Kristo e riki bwa ana bwai te Atua.

4 E riai n iangoira te aomata bwa ana tabonibai Kristo, ao tooro aika mwiokoaki n ana bwai te Atua ae raba ae tabu.+ 2 Ni kaineti ma aei, te bae kantaningaaki mairouia tooro aika mwiokoaki, bon aroia bwa a na kuneaki ni kakaonimaki. 3 Ma ngai irou, bon akea bongani motikan taekau iroumi ke n aia kaboowi aomata. I bon aki naba ngai motika taekau. 4 Bwa ngkana iai te bwai ae I riai ni bukinaki iai bwa I bure, ao I aki ataia. Ma e aki kaotaki n aei bwa I raoiroi, bwa bon Iehova* ae motika taekau.+ 5 Mangaia ae tai motika taekan+ temanna imwain taina ae riai, ni karokoa rokon te Uea. E na kaotai bwain te rotongitong ake a raba, ao ni kaotaraei motinnano ake i nanoia aomata, ao ngkanne, e na reke iai kamoamoaan temanna ma temanna mairoun te Atua.+

6 Taari, ngke I taekini baikai nakoimi, ao I kabonganaai ma Aboro+ bwa banna ni katoto ibukini kabwaiami, bwa kam aonga n reireinaki te boto n reirei aei: “Tai karakai baike a koreaki,” bwa kam aonga n aki kainikatonga+ n iangoa temanna bwa e raoiroi riki nakon are temanna. 7 Bwa antai ae karaoiko bwa ko na kaokoro ma are temanna? Ao tera ae iai iroum ae ko aki anganaki?+ Ngkana ngaia bwa ko anganaki, ao e aera ngkai ko kamoamoako bwa aongkoa ko aki anganaki?

8 Ngaia a a reke naba iroumi bwaai ni kabane ake kam kainnanoi? Ngaia kam a riki naba ni kaubwai? Ngaia kam a rimoara naba ni moana tautaekami bwa ueea?+ Tera ngke kam a boni moana tautaekami bwa ueea, bwa ti aonga naba ngaira n tautaeka ma ngkami bwa ueea.+ 9 Bwa n au iango, e a tia te Atua ni karaoira ngaira aika abotoro bwa ti na kaotaki ni kabaneana bwa aomata aika motikaki bukia bwa a na mate,+ ibukina bwa ti riki bwa kaanga bwaai ni kamataku nakoia kaain te aonnaba,+ ma anera, ao nakoia aomata. 10 Boni baaba+ ngaira ibukini Kristo, ma kam wanawana i nanoni Kristo. Ti mamaara ma kam korakora. Kam karineaki ma ti bwainnataeaki. 11 Ti teimatoa ni baki+ ni karokoa te tai aei, ao ni bwatakataka+ naba, ma n aki kunnikaiaki* ao n oreaki,*+ ao n akea mwengara, 12 ao ni korakai ni mwakuri ni baira.+ Ngkana a kabuakakaira aomata ao ti kakabwaiaia,+ ao ngkana ti bwainikirinaki ao ti nanomwaaka n taotaon nanora,+ 13 ngkana ti uaraoaki ao ti kaeka ma te nimamannei.*+ Ti iangoaki ni karokoa ngkai bwa maange irouia kaain te aonnaba, ae te baareka ae riai ni kakeaaki mani bwaai nako.

14 I aki korei baikai bwa N na kamaamaeingkami, ma I reireiningkami bwa kaanga natiu aika tangiraki. 15 Bwa e ngae ngkana 10,000 mwaitiia taan tararuaingkami* i nanoni Kristo, ma a bon aki mwaiti tamami. Bwa I a riki ngai bwa tamami i nanoni Kristo Iesu rinanon te rongorongo ae raoiroi.+ 16 Mangaia ae I kaumakingkami bwa kam na riki bwa taani kakairi irou.+ 17 Anne bukina ae I kanakoa iai Timoteo nakoimi, ibukina bwa bon natiu ae tangiraki irou ae kakaonimaki n ana mwakuri te Uea. E na kauringingkami au anga* nako n reitaki ma Kristo Iesu,+ n arou n angareirei n taabo nako n ekaretia ni kabane.

18 A kainikatonga tabeman i buakomi bwa aongkoa N nang aki kawaringkami. 19 Ma N na boni waekoa ni kawaringkami ngkana nanon Iehova,* ao N na aki tabe ma aia taetaenikawai akana kainikatonga, ma N na noria bwa iai mwaakan te Atua irouia ke akea. 20 Bwa e aki boboto ana Tautaeka n Uea te Atua i aon te taetaenikawai, ma e boto i aon te mwaaka. 21 Tera ae kam tangiria riki? N na nakoimi ma te kai,+ ke ma te tangira ao te nano ae nimamannei?

5 E bon taekinaki bwa iai te wene ni bure*+ i buakomi, ae te aeka ni wene ni bure* ae rangi n riao ae akea naba i buakoia ake a aki onimaki,* bwa te mwaane temanna e maeka ma* buun tamana.+ 2 Te koaua bwa kam kakatia iai? Tiaki kam bon riai n nanokawaki+ ao ni kanakoa te aomata are karaoa anne mai buakomi?+ 3 Bwa e ngae ngke akea rabwatau ikanne ma e mena nanou* iroumi, ao I a tia ni motika taekan teuare karaoa te mwakuri anne, n aron ae kaanga I boni mena i rarikimi. 4 Ngkana kam ikotaki i nanon aran ara Uea ae Iesu, ao ngkai kam ataia bwa e mena naba nanou i buakomi n raonaki ma mwaakan ara Uea ae Iesu, 5 ao kam riai n anganako teuanne nakon Tatan+ bwa e na kamaunaaki te rabwata,* bwa e aonga ni kawakinaki aia iango* kaain te ekaretia n ana bong te Uea.+

6 E aki raoiroi ngkai kam kamoamoa iai. Kam aki ataia ae e karikirakea* te bua ni burawa ae bwanin, te iiti ae tii teutana?+ 7 Kam na kaaki te iiti nikawai, bwa kam aonga n riki bwa te bua ni burawa ae boou, kioina ngkai e riai n akea te iiti iroumi. Bwa ni koauana, e a tia ni kareanaki Kristo+ ae te Tiibutetei+ ae ara karea ibukin te Toa ae te Riao. 8 Mangaia ae ti na aki kawakina te toa+ ma te iiti nikawai, ke te iiti ae te buakaka ao te bure, ma ti na kawakina te bwerena ae aki karikaki, ae te itiaki ao te koaua.

9 I kororeta nakoimi ngkoa bwa kam na katoka te reitaki* ma taani wene ni bure.* 10 I aki nanonna bwa kam na aki raonia naba teutana taani wene ni bure* n te aonnaba aei,+ ke aomata aika nanonrang, ke taan aonikai ni kuribwai, ke taan taromaurii bouannanti, bwa kam na bae ngkanne, ni kitana iai te aonnaba.+ 11 Ma I koroboki nakoimi ngkai bwa kam na katoka te reitaki*+ ma te aomata ae aranaki bwa te tari ma bon te tia wene ni bure,* ke te aomata ae nanonrang,+ ke te tia taromaurii bouannanti, ke te tia kabuakaka,* ke te tia kokoro ni manging,+ ke te tia aonikai ni kuribwai,+ ao kam aki naba riai n amwarake ma te aeka n aomata anne. 12 Bwa tera au bwai ni motiki taekaia ake a aki mena i nanon te ekaretia? Tiaki kam motiki taekaia ake a mena i nanona, 13 ma te Atua e motiki taekaia ake i tinanikuna?+ “Kanakoa te aomata ae buakaka mai buakomi.”+

6 Ngkana iai i buakomi ae iai ana tang ni kaitaraa temanna,+ e aera ngkai kam kona n nako matan aia kaboowi aomata aika aki raoiroi, ao kam aki tei i mataia te koraki aika itiaki?* 2 Ke kam aki ataia ae a na motika taekaia kaain te aonnaba te koraki aika itiaki?*+ Ao ngkana ngaia bwa a na motikaki taekaia kaain te aonnaba iroumi, tiaki te koaua bwa kam a tau naba ni bairei taekani baika rangi n uarereke? 3 Kam aki ataia ae ti na motiki taekaia anera?+ Ao e aera ngkanne bwa ti na aki bairei aroni bwain te maiu aei? 4 Ngkana iai iroumi bwain te maiu aei aika riai ni baireaki aroia,+ ao e aera ngkai kam rineiia bwa ami tia motikitaeka mwaane ake a iangoaki bwa a aki raoiroi irouia kaain te ekaretia? 5 I taekina aei bwa N na kamaamaeingkami. E koaua bwa akea naba temanna te mwaane ae wanawana i buakomi, ae e kona ni motikitaeka i buakoia tarina? 6 Ma n oneani mwin anne, e a nakon te kaboowi te tari temanna ni kaitaraa tarina i mataia ake a aki onimaki!

7 Ni koauana kam boni konaaki ngkai kam uotii ami tangitang i marenami nakon te boowi. E aera ngkai kam aki kataua karawawataami?+ E aera ngkai kam aki kataua babakanikawaiami? 8 Ma n oneani mwin anne kam boni karawawataia aomata ao kam babakanikawaiia, ao kam karaoi baikanne nakoia tarimi!

9 Ke kam aki ataiia aomata aika buakaka bwa a na aki karekea ana Tautaeka n Uea te Atua?+ Tai burebureaki,* bwa aomata aika taani wene ni bure,*+ taan taromaurii bouannanti,+ taani wene ni kimoa,+ mwaane aika baka ni kan aine,+ mwaane aika wewene ni bure ma raoia ni mwaane,*+ 10 taan iraa, aomata aika nanonrang,+ taani kokoro ni manging,+ taani kabuakaka,* ao taan aonikai ni kuribwai, a na aki karekea ana Tautaeka n Uea te Atua.+ 11 Bon akanne aroia tabeman i buakomi ngkoa. Ma kam a tia n tebokaki ni kaitiakaki,+ ao ni katabuaki,*+ ao n atongaki bwa kam raoiroi+ n aran te Uea ae Iesu Kristo, ao n taamnein Atuara.

12 A bane bwaai ni kariaiakaki nakoiu, ma a aki bane bwaai ni manena.+ A bane bwaai ni kariaiakaki nakoiu, ma N na aki kariaia bwa e na tauaki arou* n te bwai teuana. 13 Te amwarake bon ibukin te biroto, ao te biroto bon ibukin te amwarake, ma e na kamauna te biroto ma te amwarake te Atua.+ E aki karaoaki te rabwata ibukin te wene ni bure,* ma bon ibukin te Uea,+ ao te Uea ibukin te rabwata. 14 Ma te Atua e kauta te Uea,+ ao e na kautiira naba man te mate+ ni mwaakana.+

15 Kam aki ataia ae rabwatami boni bwain rabwatani Kristo?+ I riai ngkanne n anai bwain rabwatan te Kristo n uotiinako ao ni karaoi bwa bwain rabwatan te aine ae kakabooaki ibukin te wene ni bure? Tiaki ngaia anne! 16 Kam aki ataia bwa ane e reitaki ma te aine ae kakabooaki ibukin te wene ni bure, ao bon te rabwata ae tii teuana ma ngaia? Bwa e taku te Atua, “a na riki n tii te irikona naaka uoman.”+ 17 Ma ane e reitaki ma te Uea, ao tii teuana ana iango* ma ngaia.+ 18 Birinako man te wene ni bure!*+ Buure nako ake e karaoi te aomata, a karaoaki i tinanikun rabwatana, ma ane e kakaraoa te wene ni bure, ao e bure nakon oin rabwatana.+ 19 Kam aki ataia ae te rabwata are kam kaainna bon ana tembora+ te taamnei ae raoiroi are i nanomi, are kam anganaki iroun te Atua?+ Irarikin anne bon ana bwai temanna ngkami,+ 20 bwa kam kabooaki n te bwai ae rangi ni kakawaki.+ Mangaia ae kam na neboa te Atua+ n rabwatami.+

7 Ni kaineti ngkanne ma baike kam korei ao e raoiroi riki iroun te mwaane bwa e na aki ringa* te aine. 2 Ma ibukin taabangakin te wene ni bure,* ke a karekei oini buuia mwaane n tatabemania nako+ ao ke a karekei oini buuia aine n tatabemania nako.+ 3 Ke e angani buuna te bae riai* n anganaki te buu te mwaane, ao ke e karaoa naba aron anne te buu te aine nakoni buuna.+ 4 E aki taua taekan oin rabwatana te buu te aine ma e tautaekanna buuna, ao ai aron naba te buu te mwaane bwa e aki taua taekan oin rabwatana ma e tautaekanna buuna. 5 Tai rarawa i marenami n anga te baere kam riai n anga, ma tii ngkana a uaia ni boraoi nanomi i nanon te tai ae kam baireia, bwa kam aonga ni karekea ami tai n tataro ao imwina kam na manga boo, bwa e aonga n aki teimatoa ni kariringkami Tatan ao kam kaawa n aki kona n taon nanomi. 6 Ma I taekina aei bwa te kariaia nakoimi bwa kam kona ni karaoa aei, ma I aki taekinna bwa te tua. 7 Bwa a bia bane aomata ni katotonga arou. Ma e ngae n anne, a bane n toa aomata ma aia bwaintituaraoi+ mairoun te Atua, bwa temanna n te aro teuana ao are temanna n te aro teuana.

8 Ao I taku nakoia ake akea buuia ma aine ake a a tia ni mate buuia bwa e raoiroi riki ngkana a tiku n aroia n ai arou.+ 9 Ma ngkana akea irouia te taotaonakinnano, ao ke a mareaki, bwa e raoiroi riki ae a na mare nakon ae a na iraanako korakoran nanoia ni kaibwabwaru.+

10 I anga kaetieti nakoia ake a a tia ni mareaki, ma tiaki ngai bwa bon te Uea, bwa e aki riai ni kitana buuna te aine.+ 11 Ma ngkana e kitana buuna, ao ke e tiku neiei n aki manga riki bwa buun temanna, ke e na manga iooki ma buuna. Ao e aki riai naba ni kitana buuna te mwaane.+

12 Ma boni ngai ae I kangai nakoia ake tabemwaang, ao tiaki te Uea:+ Ngkana iai te tari te mwaane ae e aki onimaki buuna, ao e kariaia neiei bwa e na tiku ma ngaia, ao ke e tai kitana neiei. 13 Ao ngkana iai te aine ae e aki onimaki buuna, ao e kariaia teuaei bwa e na tiku ma ngaia, ao ke e tai kitana teuaei. 14 Bwa e kaitiakaki te mwaane ae aki onimaki ibukin reitakina ma buuna, ao e kaitiakaki te aine ae aki onimaki ibukin reitakina ma buuna ae onimaki, bwa a kaawa n aki itiaki natimi, ma a a itiaki ngkai. 15 Ma ngkana e baireia are e aki onimaki bwa e na nako,* ao ke e bon nako. E aki kabaeaki te tari te mwaane ke te tari te aine n aaro aikai, ma e weteingkami te Atua nakon te rau.+ 16 Bwa ko na kangaa n ataia ngkoe te aine bwa tao ko na kamaiua buum?+ Ke ko na kangaa n ataia ngkoe te mwaane bwa tao ko na kamaiua buum?

17 Ma ke e tiku n arona temanna ma temanna n aron tibwangana are e anganna Iehova,* ao n aron are e weteaki nako iai iroun te Atua.+ I tua anne nakoia kaain ekaretia nako. 18 Iai te mwaane ae weteaki ae e a kaman tia ni korotobibiaki?+ Ke e tai manga riki bwa te aomata ae aki korotobibiaki. Iai te mwaane ae weteaki ae e aki korotobibiaki? Ke e tai riki bwa te aomata ae korotobibiaki.+ 19 Akea manenan te korotobibi, ao akea manenan+ te aki korotobibi, ma e manena tauan ana tua+ te Atua. 20 Ke e tiku temanna ma temanna n arona are e weteaki iai.+ 21 Ko weteaki ngke te toro ngkoe? Tai katabeaiangako iai,+ ma ngkana e kona n reke inaomatam, ao karekea. 22 Bwa ane e weteaki i nanon te Uea ngke te toro, ao e kainaomataaki+ ao e riki bwa ana aomata te Uea, ao ai arona naba, bwa ane e weteaki ngke e inaomata, ao bon te toro irouni Kristo. 23 Kam kabooaki n te bwai ae rangi ni kakawaki.+ Katoka aromi ae kam toro irouia aomata. 24 Taari, ke e tiku temanna ma temanna n arona are e weteaki iai i matan te Atua.

25 Ni kaineti ngkanne ma te koraki aika tuai n iein,* akea irou te tua mairoun te Uea, ma I kaota au iango+ n aron te aomata ae I a tia n nanoangaaki iroun te Uea, ao e kona n onimakinaki au taeka. 26 Mangaia ae I taku bwa e raoiroi riki n tiku n arona te aomata kioina ngkai ti a mena n taai aika karawawata. 27 Ko bae iroun neiere buum? Katoka ukoukoran te raure.+ Ko a inaomata mairoun neiere buum? Katoka kakaaeani buum temanna. 28 Ma ngkana ko karekea buum ao akea am bure iai. Ao ngkana e karekea buuna te aomata ae tuai n iein, ao akea naba ana bure. Ma e na bon reke rawawatan te rabwata irouia ake a karekeia buuia, ma I kani kamanoingkami mai iai.

29 Ao I tuangingkami taari bwa e a kimototo te tai ngkai.+ Ni moa mangkai ao ke a riki ake iai buuia bwa kaanga akea buuia, 30 ao ake a tang bwa kaanga a aki tang, ao ake a kimwareirei bwa kaanga a aki kimwareirei, ao ake a boobwai bwa kaanga a aki bwaibwai, 31 ao ake a kabonganai bwain aon te aba bwa kaanga a aki kabatiai kabonganaaia, bwa a bibitaki baika riiriki n te aonnaba. 32 Ni koauana, I tangiringkami bwa kam na aki tabeaianga. E tabeaianga te mwaane ae akea buuna ni baika irekereke ma te beku iroun te Uea, bwa e na kangaa ni kakukureia te Uea. 33 Ma e tabeaianga te mwaane ae iai buuna ni bwain aon te aba,+ bwa e na kangaa ni kakukureia buuna, 34 ao e a tikimaurekaki. Ma te aine ae akea buuna, ke ae e tuai ni boo ma te mwaane, e tabeaianga n ana bwai te Uea,+ bwa e aonga n itiaki n rabwatana ao nanona.* Ma te aine ae iai buuna, e tabeaianga ni bwain aon te aba, bwa e na kangaa ni kakukureia buuna. 35 Ma I taekina aei nakoimi ibukini kabwaiami ao tiaki n ae kaanga N na taui aromi,* ma I kani kairingkami nakoni karaoan ae tamaroa, ao ae e na kateimatoaingkami naba ni beku iroun te Uea n aki katabetabeaki.

36 Ma ngkana iai ae e taku bwa e nang karaoa ae aki riai ngkai e tiku n arona n akea buuna,* ao ngkana e a tia ni bwakanako ana bongi n roro n rikirake ao e raoiroi riki irouna bwa e na karekea buuna, ao ke e karaoa ae e tangiria ao e aki bure iai. Ke a mareaki.+ 37 Ma ngkana iai ae e rauaki nanona ao e aki kainnanoa aei, bwa e taua aron ana kantaninga ao ni motikia mai nanona bwa e na tiku n arona ae akea buuna,* ao e karaoa ae raoiroi.+ 38 Mangaia ae e kabwaia ane e karekea buuna ni mare, ma e kabwaia riki ane e aki karekea buuna.+

39 E bae te aine irouni buuna n ana bong ni maiu teuaei ni kabane.+ Ma ngkana e a matunako n te mate buuna, ao e a inaomata ni manga mare ma ane e tangiria, ma tii i nanon te Uea.+ 40 Ma n au iango, e kukurei riki ngkana e tiku n arona, ao I taku bwa bon iai naba irou taamnein te Atua.

8 Ma ni kaineti ngkanne ma te amwarake are kareanaki nakoia bouannanti,+ ti bane n atatai+ ni kaineti ma te baei. E karekea te kainikatonga te atatai, ma e kateimatoa te aba te tangira.+ 2 Ngkana iai ae e taku i nanona bwa e ataa te bwai teuana, ao e bon tuai n ataia n aron are e riai n ataia iai. 3 Ma ngkana iai ae e tangira te Atua, ao e ataaki te aomata aei iroun te Atua.

4 Mangaia ae ni kaineti ma kanakin te amwarake are kareanaki nakoia bouannanti, ti ataia bwa akea uaan te bouannanti,+ ao bon tii temanna te Atua.+ 5 Bwa e ngae ngke iai baika aranaki bwa atua i karawa ke n te aonnaba,+ ao a bati naba aika a atongaki irouia aomata bwa atua ma ueea, 6 ma iroura bon tii temanna te Atua,+ ae te Tama,+ ae a bane n riki bwaai irouna, ao ti maiu ibukina.+ Ao tii temanna te Uea, ae Iesu Kristo, ae a bane n riki bwaai rinanona+ ao ti maiu ngkai rinanona.

7 Ma a aki bane aomata n atatai+ iai, ma iai tabeman ake a ururingi katei aika irekereke ma te bouannanti ni karokoa ngkai, ao ngkana a amwarake, a iangoa kanaia bwa kaanga e kareanaki nakon te bouannanti,+ ao e a kamwara iai mataniwin nanoia kioina ngkai e mamaara.+ 8 Ma tiaki te amwarake ae e na kaanira ma te Atua.+ Ngkana ti aki amwarake, ao akea te bwai ae bua mairoura. Ao ngkana tao ti amwarake, ao akea rakan arora iai.+ 9 Ma kam na taratara raoi bwa kam na aki karika inaomatami bwa te bwai ni kabwakabwaka nakoia te koraki ake a mamaara.+ 10 Bwa ngkana iai ae e noriko ngkoe ae iai am atatai, bwa ko amwarake n ana tembora te bouannanti, ao tiaki bwa e na kairaki iai mataniwin nanon ane e mamaara bwa e na aki maaku ni kana te amwarake ae kareanaki nakoia bouannanti? 11 Mangaia ae e a uruanaki aron ane e mamaara n am atatai, ae taekan tarim are e mate Kristo ibukina.+ 12 Ngkana kam bure nakoia tarimi n te aro aei, ma ni kammaraka mataniwin nanoia+ ae mamaara, ao kam boni bure iai nakoni Kristo. 13 Anne bukina ae ngkana e kabwakaa tariu te amwarake, ao N na aki manga kang iriko, bwa I aonga n aki kabwakaa tariu.+

9 Tiaki I inaomata ni karaoa ae I tangiria? Tiaki bon te abotoro ngai? Tiaki I a tia n nora Iesu ae ara Uea?+ Tiaki bon uaan au mwakuri ngkami i nanon te Uea? 2 Ngkana tiaki te abotoro ngai ibukia ake tabemwaang, ma bon te abotoro raoi ngai ibukimi! Bwa bon te bwai ni kanikina ngkami ae kakoauaa nakoau n abotoro i nanon te Uea.

3 Aio kaekaani bukinau nakoia ake a motika taekau: 4 Tiaki iai inaomatara* n amwarake ao ni moi? 5 Tiaki iai inaomatara ni mare ma te aine+ ae te Kristian ao ni kairia ni mwanangara, n aroia abotoro ake tabemwaang, ma tarin+ nako ara Uea, ao Keba?*+ 6 Ke tii ngai ma Barenaba+ ae akea inaomatara ni katoka ara mwakuri ibukini karekeani booni maiura? 7 Te tautia raa ae e tabeakina ana kabanemwane i bon irouna? Antai ae ununiki n te nne ni kureebe ao e aki kang uaana?+ Ke antai ae kawakina te nanai ni man ao e aki moi teutana naba n rannimamman te nanai?

8 I taekini baikai n te iango n aomata? Tiaki a taekinaki naba baikai n te Tua? 9 Bwa e koreaki ae kangai n te Tua Rinanoni Mote: “Ko na aki kabaea win te kao mwaane ngkana e toutoua te uita ni kaaki kunna.”+ E tabeakinia kaao mwaane te Atua? 10 Ke e bon taekina aei ibukira ni kabane? E boni koreaki ibukira, ibukina bwa te aomata are kamaraua te tano, e kantaningaia bwa e na karekea teutana te uita, ao te aomata are kaaki kunin te uita e karaoia naba ma kantaningaan ae e na reke tibwangana iai.

11 Ngkana ti a tia n uniki i buakomi, baike a reke mairoun te Atua, e na rangi n riao ngkana ti taia bwain te rabwata mairoumi?+ 12 Ngkana iai inaomataia aomata tabemwaang ni karaoa anne nakoimi, ao tiaki ti inaomata riki ngaira? Ma e ngae n anne, ti aki kabongana inaomatara* aei,+ ma ti taotaon nanora nakoni bwaai ni kabane bwa ti aonga n aki kauekea totokoan te rongorongo ae raoiroi ae taekan te Kristo.+ 13 Kam aki ataia ae aomata ake a karaoi mwakuri aika tabu, a kang amwarake ake n te tembora, ao ake a mwamwakuri n te baonikarea, a karekei naba tibwangaia man te baonikarea?+ 14 Ao ai arona naba, bwa e tua te Uea bwa ake a tataekina te rongorongo ae raoiroi, a na maiu naba man te rongorongo ae raoiroi.+

15 Ma I tuai mani kabongana te bwai teuana mai buakoni baikai.+ Ni koauana, I aki korei baikai bwa a aonga ni karekeaki baikai nakoiu, bwa e raoiroi riki mateu nakon—akea temanna ae e na anaa te baere I kamoamoa iai!+ 16 Ao ngkana I tataekina te rongorongo ae raoiroi, ao akea bukina ae N na kamoamoa iai, bwa I kabaeaki bwa N na karaoia. Ni koauana, I kaawa ngkana I aki tataekina te rongorongo ae raoiroi!+ 17 Bwa ngkana I anga nanou bwa N na karaoia, ao iai kaniwangau. Ma ngkana I ekaanako nanou ni karaoia, ao bon tii te arona naba, bwa iai te mwioko are I anganaki.+ 18 Tera ngkanne kaniwangau? Bwa ngkana I tataekina te rongorongo ae raoiroi ao I anganako te rongorongo ae raoiroi n akea boona, bwa I aonga n aki kabongana buaka inaomatau* ni kaineti ma te rongorongo ae raoiroi.

19 Bwa e ngae ngke I aki bae iroun te aomata temanna, ma I a tia ni karaoai bwa te toro nakoia aomata ni kabane, bwa I aonga n anai nanoia aomata aika bati. 20 I riki bwa te I-Iutaia nakoia I-Iutaia bwa I aonga n anai nanoia I-Iutaia.+ I riki bwa ai aron ae I mena i aan te tua nakoia ake a mena i aan te tua, e ngae ngke I aki mena i aan te tua, bwa I aonga n anai nanoia ake a mena i aan te tua.+ 21 I riki bwa ai aron ae akea te tua irou nakoia ake akea te tua irouia, e ngae ngke I ira ana tua te Atua ao I mena i aan ana tua Kristo,+ bwa I aonga n anai nanoia ake akea te tua irouia. 22 I riki bwa te aomata ae mamaara nakoia ake a mamaara,+ bwa I aonga n anai nanoia ake a mamaara. I riki bwa bwaai ni kabane nakoia aomata n aekaia nako, bwa I aonga ni kabonganai aanga nako ni kamaiuia tabeman iai. 23 Ma I karaoi bwaai ni kabane ibukin te rongorongo ae raoiroi, bwa I aonga n tibwatibwaia nakoia aomata.+

24 Kam aki ataia ae a bane ni biri taan ira te kabobirimwaaka, ma tii temanna ae karekea kaniwangana? Kam na biri n te aro ae kam na karekea iai te kaniwanga.+ 25 A bane aomata ake a ira te kaboo* ni bwaina te taubaang ni bwaai ni kabane. Ni koauana, a karaoa anne ibukini karekean te baunuea ae kona ni mauna,+ ma ngaira, ibukin te baunuea ae aki kona ni mauna.+ 26 Mangaia ae arou ni biribiri, tiaki n aron ae e aki ataaki mwina,+ ao I itau tiaki n aron ae I orea te ea, 27 ma I kammaraka* rabwatau+ ao I kaaunganna bwa I kaawa n aki tau i matan te Atua, ngkai I a tia n uarongorongo nakoia aomata.

10 Bwa I tangiringkami taari bwa kam na atai aroia ara bakatibu, bwa a bane ni mena i aan te nang+ ao a bane n rinukan taari,+ 2 ao a bane ni bwabetitoaki n aroia ni katiteuanaaki ma Mote ngke a mena i aan te nang ao ngke a rinukan taari. 3 Ao a bane ni kana te amwarake ae tii te aekakina are reke rinanon te taamnei,+ 4 ao a bane n nima te ninima ae tii te aekakina are reke rinanon te taamnei.+ Bwa a momoi man te bwaa are iririia are reke rinanon te taamnei, ao e tei te bwaa anne ibukin te Kristo.+ 5 Ma e ngae n anne, e aki kukurei te Atua irouia angia mai buakoia, bwa a kamateaki n te rereua.+

6 Ao a riki baikai bwa banna ni katoto nakoira, bwa ti aonga n aki tangiri baika karuanikai, n aroia n tangiri baikai.+ 7 Tai riki bwa taan taromaurii bouannanti n aroia tabeman i buakoia, n aron are koreaki ni kangai: “A tekateka aomata n amwarake ma ni moi. Ao a teirake bwa a na kakukureiia.”+ 8 Ti na tai kakaraoa te wene ni bure* n aroia tabeman i buakoia ngke a wewene ni bure,* ao a mate 23,000 i buakoia n tii tebongina.+ 9 Ti na tai kataa Iehova,*+ n aroia tabeman i buakoia ngke a kataia, ao a tiringaki irouia naeta.+ 10 Ao tai riki bwa taani ngurengure n aroia tabeman i buakoia ngke a ngurengure,+ ao a tiringaki iroun te tia kamauna te aba.+ 11 Ao a riki baikekei nakoia bwa banna ni katoto, ao a koreaki bwa bwaai ni kauring nakoira,+ ngaira aika ti a maeka n tain tokin taiani waaki aika ngkai i aon te aba.

12 Mangaia ae ane e taku bwa e tei, ao ke e tarataraia bwa e na aki bwaka.+ 13 Akea te kaririaki ae e a tia n roko iroumi ae a tuai n rinanona aomata tabemwaang.+ Ma e kakaonimaki te Atua ao e na aki kariaia bwa kam na kaririaki n ae riaon ami konaa,+ ma e na karekea naba te anga ae kam na buutakinako iai bwa kam aonga n nanomwaaka ngkana kam kaririaki.+

14 Mangaia ae raou aika kam tangiraki, birinako man taromauriani bouannanti.+ 15 I taetae kaanga nakoia mwaane aika ataibwai, ma bairea te bwai ae I taekinna i bon iroumi. 16 Ni kaineti ngkanne ma te mwangko ni katituaraoi ae ti kakaitau iai, tiaki bon te ibuokanibwai n raraan te Kristo?+ Ao te bwerena ae ti oteia, tiaki bon te ibuokanibwai n rabwatan te Kristo?+ 17 E ngae ngke ti bati, ma bon te rabwata ae tii teuana ngaira+ ibukina bwa tii teuana te bwerena ae ti bane n amwarake iai.

18 Kam na iangoi aroia tibun Iteraera n rabwata: Tiaki a ibuokanibwai ma te baonikarea te koraki ake a kang baike a kareanaki?+ 19 Tera ngkanne ae N na taekinna? N na taekinna bwa iai manenan te bwai ae kareanaki nakon te bouannanti, ke iai manenan te bouannanti? 20 N na aki. Ma I taekini baike a kareani natannaomata bwa a kareani nakoia taimonio, ao tiaki nakon te Atua.+ Ao I aki tangiringkami bwa kam na riki bwa taan ibuokanibwai ma taimonio.+ 21 Kam aki kona ni moi n ana mwangko Iehova* ao n aia mwangko taimonio. Kam aki kona n amwarake n ana “taibora Iehova”*+ ao n aia taibora taimonio. 22 Ke tao ‘ti kauna Iehova* bwa e na tauaninne’?+ Ti aki korakora riki nakoina, tiaki ngaia?

23 A bane bwaai ni kariaiakaki, ma a aki bane ni manena. A bane bwaai ni kariaiakaki, ma a aki bane ni kateimatoa+ te aba. 24 Ke e tai ukera oini kabwaiana temanna ma temanna, ma e na ukera ae e na kabwaia iai raona.+

25 Kam na kang baike a kaboonakoaki n te tabo ni kaboo irikomaiu, n aki titiraki ni kaineti ma mataniwin nanomi, 26 bwa “ana bwai Iehova* te aonnaba ma kanoana nako.”+ 27 Ngkana iai ae e aki onimaki ae kaoingkami ao kam kan nako, kang amwarake nako ake a kamenaaki i matami, n aki titiraki ni kaineti ma mataniwin nanomi. 28 Ma ngkana iai ae e kangai nakoimi, “E a tia ni kareanaki aei,” tai kanna ibukin te aomata ane tuangko anne, ao ibukini mataniwin te nano.+ 29 I aki nanona mataniwin nanom, ma mataniwin nanon te aomata anne. Bwa e aera ngkai e na motikaki taekan inaomatau ni mataniwin nanon te aomata temanna?+ 30 Ngkana I amwarake ma te katituaraoi nakon te Atua, ao e aera bwa N na taetae ni kabuakakaaki ibukin te bwai ae I a tia ni katituaraoi iai?+

31 Mangaia ae ngkana kam amwarake ke kam moi ke kam karaoa te bwai teuana, ao karaoi bwaai ni kabane ibukin neboan te Atua.+ 32 Kam na tai riki bwa bwaai ni kabwakabwaka nakoia I-Iutaia ma I-Kuriiti ao kaain ana ekaretia te Atua,+ 33 n arou ae I kataia ni kakukureiia aomata nako ni bwaai ni kabane, ao I aki ukoukora oini kabwaiau+ ma I ukoukora kabwaiaia aika a bati, bwa a aonga ni kamaiuaki.+

11 Riiki bwa taani kakairi irou, n ai arou ngkai I kakairi irouni Kristo.+

2 I kamoamoaingkami ibukina bwa kam ururingai ni bwaai ni kabane, ao ngkai kam taui raoi reirei ake I anganingkami. 3 Ma I tangiringkami bwa kam na ataia bwa atuia mwaane nako bon te Kristo,+ ao atun te aine te mwaane,+ ao atun te Kristo te Atua.+ 4 Mwaane nako aika tataro ke a taetae ni burabeti n rabuni atuia, a kamaamaea iai atuia, 5 ma aine nako aika tataro ke a taetae ni burabeti+ n aki rabuni atuia, a kamaamaei iai atuia, bwa kaanga ai aroia aine ngaiia aika koromaraaki. 6 Bwa ngkana e aki rabuna atuna te aine, ao e riai ni korobuatauaki ni kakororoaki irannatuna, ma ngkana te bwai ni kabwainrang korobuatauan te aine ke koromaraana, ao e riai n rabunna.

7 Bwa e aki riai n rabuna atuna te mwaane, bwa boni katotongan te Atua+ ngaia ao e karekea karinean te Atua, ma te aine e karekea karinean te mwaane. 8 Bwa e aki riki te mwaane mairoun te aine, ma e riki te aine mairoun te mwaane.+ 9 Ao irarikina, e aki karikaki te mwaane ibukin te aine, ma e karikaki te aine ibukin te mwaane.+ 10 Anne bukina ae e riai n toka i aon atun te aine kanikinaean te aantaeka, ibukia anera.+

11 Irarikin anne akea te aine ngkana akea te mwaane, ao akea naba te mwaane ngkana akea te aine i buakoia taan rimwin te Uea. 12 Bwa ngkai e riki te aine mairoun te mwaane,+ ao e riki naba te mwaane rinanon te aine, ma a bane n riki bwaai mairoun te Atua.+ 13 Motika nanomi i bon iroumi: E tau bwa e na tataro te aine nakon te Atua n aki rabuna atuna? 14 Kam aki karekea reireiami man aroni karikaia aomata, bwa ngkana e mwarairai iran te mwaane ao e kamaamaeaki iai? 15 Ma ngkana e mwarairai iran te aine, tiaki boni kamoamoaana? Bwa e anganaki irana bwa rabunan atuna. 16 Ma ngkana e kani kauntaeka temanna ni karina te katei teuana, ao bon akea riki te katei teuana mairoura, ao mairouia naba kaain ana ekaretia te Atua.

17 Ma I aki kamoamoaingkami ngkai I anga kaetieti aikai nakoimi, ibukina bwa kam aki kabwaia riki ni bobotakimi ma e rereke riki iai ami kangaanga. 18 Bwa te moanibwai, I ongo bwa ngkana kam roko ni botaki n te ekaretia, ao iai te iraraure i buakomi, ao tao I kakoauaa anne. 19 Bwa e boni bae n iai naba taiani bwenaua* i buakomi,+ bwa a aonga ni kaotaki raoi te koraki ake a tau i matan te Atua i buakomi.

20 Ngkana kam botaki n te tabo teuana, ao kam aki botaki bwa kam na kana Ana Katairiki te Uea.+ 21 Bwa ngkana kam kanna, ao kam a kaman tia n amwarake n oini kanami, ai ngaia are iai ae e a baki ma e a manging are temanna. 22 Tiaki bon iai ami auti ibukin amwarakemi ao moimi? Ke kam kakeaa bongan ana ekaretia te Atua, ma ni kamaamaeia te koraki ake akea aia bwai? Tera ngkanne ae N na taekinna nakoimi? I riai ni kamoamoaingkami? N na bon aki kamoamoaingkami n te baei.

23 Bwa baike I tuangingkami, boni baike I karekei mairoun te Uea, bwa n te tairiki+ are e nang kamwaneaki iai te Uea are Iesu, ao e anaa te bwerena 24 ao imwin ana katituaraoi ao e oteia ma n taku: “E tei te baei ibukin rabwatau+ ae katauaki ibukimi. Kakaraoa aei bwa kanuringau.”+ 25 E anaa te mwangko+ n te aro naba anne imwin amwarakeia, ao e kangai: “E tei te mwangko aei ibukin te berita ae boou+ ae aanaki n raraau.+ Kakaraoa aei bwa kanuringau,+ n te tai are kam moi iai.” 26 Bwa n te tai are kam kana iai te bwerena aei ao ni moi n te mwangko aei, ao kam teimatoa ni kaotiota iai maten te Uea, ni karokoa rokona.

27 Mangaia ae ane e kana te bwerena ke e moi n ana mwangko te Uea n te aro ae aki riai, ao e bure iai ni kaineti ma rabwatan te Uea ao raraana. 28 Ke e tirobaeia raoi moa te aomata n noria bwa e tau,+ ao imwina ke e kana te bwerena ma ni moi n te mwangko. 29 Ngkana iai ae e amwarake ma ni moi ma e aki ota n ae nanonaki n te rabwata, ao e boni motika iai taekana n amwarakena ke ni moina. 30 Aei bukina ae a bati i buakomi aika mamaara ma n aoraki, ao a bati naba ake a matunako n te mate.*+ 31 Ma ngkana ti kona n tirobaei arora, ao e na aki motikaki taekara. 32 Ma ngkana e motikaki taekara, ao ti anganaki te reirei ni kaetieti mairoun Iehova,*+ bwa ti aonga n aki kabuakakaaki naba ma kaain te aonnaba.+ 33 Mangaia ae tariu, ngkana kam botaki ni kanna, ao taningaia raomi. 34 Ngkana iai ae e baki, ao ke e amwarake ni mwengana, bwa e aonga n aki riki botakimi bwa motikan taekami.+ Ni kaineti ngkanne ma nikirani bwaai akana tabeua, I a kaetii n rokou ikanne.

12 Taari, I aki tangiringkami bwa kam na babanga ni kaineti ma bwaai n tituaraoi rinanon te taamnei.+ 2 Bwa kam ataia bwa ngke kam mena ngkoa i buakon te natannaomata,* ao kam kairaraangaki ao ni kairakinako n aanga aika bati nakon taromauriaia bouannanti aika aki tataetae.+ 3 I tuangingkami ngkai bwa akea ae e taetae rinanon taamnein te Atua ae e na kangai: “E maraia Iesu!” ao akea ae e kona ni kangai: “Te Uea Iesu!” ma tii ane e kairaki n te taamnei ae raoiroi.+

4 A kakaokoro bwaai n tituaraoi, ma tii teuana te taamnei,+ 5 ao a kakaokoro taian nakoa,+ ma tii temanna te Uea. 6 A kakaokoro mwakuri* ma tii temanna te Atua ae karaoi mwakuri nako i nanoia aomata ni kabane.+ 7 Ma e kaotaki bwa e mwamwakuri te taamnei rinanon temanna ma temanna ibukin te kantaninga ae manena.+ 8 Bwa e anganaki temanna te konaa n taetae* ma te wanawana rinanon te taamnei, ao are temanna e anganaki te konaa n taetae ma te ataibwai rinanon naba te taamnei ae tii teuana aei, 9 ao are temanna te onimaki+ rinanon naba te taamnei aei, ao are temanna te bwaintituaraoi ae te katoki aoraki+ rinanon naba te taamnei ae tii teuana aei, 10 ao are temanna karaoani mwakuri ni kakai,+ ao are temanna te taetae ni burabeti, ao are temanna ataakin ae taeka raa ake a reke rinanon te taamnei ae raoiroi,+ ao are temanna te taetae n taetae aika kakaokoro,+ ao are temanna te kabwarai nanon taetae aika kakaokoro.+ 11 Ma a bane mwakuri aikai ni karaoaki n te taamnei ae tii teuana, bwa e tibwai baikai nakon temanna ma temanna n aron are e kantaningaia.

12 Bwa aron te rabwata ngkai tii teuana ma a bati bwaina nako, ao e ngae ngke a bati bwain nako te rabwata anne, ma bon te rabwata ae tii teuana+ baikanne, ao ai aron naba te Kristo. 13 Bwa ti bane ni bwabetitoaki n te taamnei ae tii teuana nakon te rabwata ae tii teuana, e ngae ngke I-Iutaia ke I-Kuriiti ke tooro ke inaomata ngaira, ma ti bane ni kamooaki n te taamnei anne.

14 Bwa bon tiaki tii teuana bwain te rabwata, ma a bati.+ 15 Ngkana arona bwa e kangai te wae, “Ngkai tiaki te bai ngai, ao tiaki ngai bwain te rabwata,” tiaki nanona bwa ai tiaki bwain te rabwata ngaia. 16 Ao ngkana arona bwa e kangai te taninga, “Ngkai tiaki te mata ngai, ao tiaki ngai bwain te rabwata,” tiaki nanona bwa ai tiaki bwain te rabwata ngaia. 17 Ngkana ai te mata te rabwata ni kabane, ao e a nga ngkanne te kakauongo? Ao ngkana ai te kakauongo ni kabane, ao e a nga ngkanne te aroboi? 18 Ma e a tia te Atua ni bairei bwain nako te rabwata, n ai aron nanona.

19 Ngkana ai tii te aekakina bwain nako te rabwata, ao e a kangaa ngkanne aron te rabwata? 20 Ma a bati bwain nako te rabwata ma tii teuana te rabwata. 21 E aki kona ni kangai te mata nakon te bai, “I aki kainnanoiko,” ke e aki kona naba ni kangai te atu nakoni waae, “I aki kainnanoingkami.” 22 Ma ni kaitaraan anne, a rangi ni kainnanoaki bwain nako te rabwata ake a taraa ni mamaara, 23 ao bwain te rabwata ake ti taku bwa a aki rine, ti a kabatiai riki karineaia,+ n te aro are a a karineaki riki iai bwain rabwatara ake a aki rine, 24 ma a aki kainnanoa te bwai teuana bwain rabwatara ake a tamaroa. Ma e katiteuanai bwain te rabwata te Atua ni kabatiai riki karineani bwain te rabwata ake a aki rine, 25 bwa e aonga n aki reke te iraraure n te rabwata, ma a na tabeakinia i marenaia bwain nako te rabwata n te aro ae tii te arona.+ 26 Ngkana e maraki bwain te rabwata teuana, ao a bane ni maraki ma ngaia bwaina ake tabeua,+ ke ngkana e karineaki bwain te rabwata teuana ao a bane ni kimwareirei ma ngaia bwaina ake tabeua.+

27 Bon rabwatani Kristo ngkami ngkai,+ ao bwain rabwatana ngkami n tatabemaningkami nako.+ 28 Ao e a tia te Atua ni bairei aroia kaain te ekaretia aika kakaokoro: bwa te moan, abotoro,+ te kauoua, burabeti,+ te katenua, taan angareirei,+ ao imwina mwakuri ni kakai,+ ao imwina te bwaintituaraoi ae te katoki aoraki,+ mwakuri n ibuobuoki, taiani konabwai ni kairiri,+ ao ai taetae n taetae aika kakaokoro.+ 29 Abotoro ngaiia ni kabane? Burabeti ngaiia ni kabane? Taan angareirei ngaiia ni kabane? Taani karaoi mwakuri ni kakai ngaiia ni kabane? 30 Iai irouia ni kabane te bwaintituaraoi ae te katoki aoraki? Taan taetae n taetae aika kakaokoro ngaiia ni kabane?+ Taani kabwarai nanon taeka* ngaiia ni kabane?+ 31 Ma kam na teimatoa n ukoukori* bwaai n tituaraoi aika kakannato riki,+ ao N na kaota nakoimi te aro ae moan te raoiroi riki.+

13 E ngae ngkana I taetae n aia taetae aomata ao n aia taetae anera, ma ngkana akea te tangira irou, ao I riki n ai aron te mwakoro ni buraati ae karongoa, ke te timbara* ae rebwetata. 2 Ao ngkana iai irou te bwaintituaraoi ae te konaa n taetae ni burabeti, ao I ota ni bwaai nako aika raba aika tabu ma taian atatai ni kabane,+ ao ngkana iai au onimaki ae korakora n te aro ae I kona iai ni kamwaingi maunga, ma ngkana akea te tangira irou, ao bon akea uaau.+ 3 Ao ngkana I anga au bwai nako ni kaamwarakeia iai tabemwaang,+ ao ngkana I kaburea rabwatau nakon te mate bwa I aonga ni kamoamoa iai, ma ngkana akea te tangira+ irou, ao bon akea manenana nakoiu.

4 E taotaonakinnano+ te tangira+ ao e akoi.+ E aki bakantang+ te tangira. E aki taetae ni kamoamoa, ao e aki kainikatonga.+ 5 E aki kakamatauninga,+ e aki ukera oini kabwaiana,+ e aki kakaiun.+ E aki taua mwini karawawataana.*+ 6 E aki kimwareirei n te buakaka,+ ma e kimwareirei n te koaua. 7 E taona nanona nakoni bwaai ni kabane,+ e onimakini bwaai ni kabane,+ e kantaningai bwaai ni kabane,+ ao e nanomwaaka nakoni bwaai ni kabane.+

8 Akea kabwakan te tangira. Ma ngkana iai bwaai n tituaraoi ni kaineti ma te konaa n taetae ni burabeti, ao a na mauna. Ngkana iai bwaai n tituaraoi ni kaineti ma te konaa n taetae n taetae aika kakaokoro* ao a na toki, ao ngkana iai te atatai ao e na mauna. 9 Bwa e aki tabwanin raoi ara atatai,+ ao e aki tabwanin raoi ara taetae ni burabeti, 10 ma ngkana e a roko ae tabwanin raoi, ao e nangi mauna are aki tabwanin raoi. 11 Ngke te teei ngai, ao I taetae n aron te teei, ao I iango n aron te teei, ao I babaire n aron te teei. Ma ngkai I a mwaane, ao I a kaaki aroaro n ataei. 12 Bwa n te tai aei ao e maabubu ara taratara, kaanga ai aron ae ti taratara rinanon te tirotaam ae maabubu, ma n te tai ae e na roko ti nang itaramata. N te tai aei, ao e aki tabwanin raoi au atatai, ma n te tai ae e na roko ao N nang atatai n te aro ae eti* n aron ae e ataai iai te Atua. 13 Ma a teimatoa ngkai baika tenua aikai: te onimaki, te kantaninga, ao te tangira. Ma e kakawaki riki te tangira+ i buakoia.

14 Ukoukora te tangira ma teimatoa naba n ukoukora karekeani* bwaai n tituaraoi rinanon te taamnei, ma ai moarara riki bwa kam aonga n taetae ni burabeti.+ 2 Bwa ane e taetae n te taetae ae kaokoro ao e aki taetae nakoia aomata ma e taetae nakon te Atua, bwa akea ae e ota iai,+ ngkai e taekini baika raba aika tabu+ rinanon te taamnei. 3 Ma ane e taetae ni burabeti ao e kateimatoaia aomata ma ni kaungaia ao ni kabebeteia n ana taetaenikawai. 4 Ane e taetae n te taetae ae kaokoro, ao e kateimatoa i bon irouna, ma ane e taetae ni burabeti ao e kateimatoa te ekaretia. 5 Ao I tangiringkami ni kabane bwa kam na taetae n taetae aika kakaokoro,+ ma I tangiria riki bwa kam na taetae ni burabeti.+ Ni koauana, ane e taetae ni burabeti ao e kakannato riki nakon ane e taetae n taetae aika kakaokoro, ibukina bwa ngkana e aki kabwaraa* ana taeka ane e taetae n taetae aika kakaokoro, ao e aki kateimatoaaki iai te ekaretia. 6 Ma n te tai aei taari, ngkana I roko iroumi ao I taetae n taetae aika kakaokoro, ao tera manenana nakoimi ngkana I aki taekina nakoimi te kaotioti,+ ke te atatai,+ ke te taetae ni burabeti, ke te reirei?

7 Ai aron naba baika aki maiu aika a kona n tang, ae tao te kaibwabwaa ke te abi. Ngkana e aki bibitaki eena, e na kangaa ngkanne n ataaki bwa te kuna raa are katangaki n te kaibwabwaa ke te abi? 8 Bwa ngkana e aki mataata tangin te buu, ao antai ae e nang katauraoi nakon te buaka? 9 N aron naba anne, ngkana kam aki kabongana te taetaenikawai ae kai ataaki nanona ni wimi, ao e na kangaa n ataaki nanon ae taekinaki? Ni koauana kam na taetae iai nakon te ea. 10 Tao bon iai aeka n taetae aika bati n te aonnaba, ma akea te taetae teuana ae akea nanona. 11 Bwa ngkana I aki ota n nanon te taetae, ao kaanga te ianena ngai iroun ane e taetae, ao kaanga te ianena irou ane e taetae. 12 Bon aromi naba anne. Kioina ngkai a ingainga nanomi ni bwaai n tituaraoi ake a reke rinanon te taamnei, ao ukoukora kabatiaani bwaai n tituaraoi aikai iroumi bwa kam aonga ni kateimatoa riki iai te ekaretia.+

13 Mangaia ae ke e tataro ane e taetae n te taetae ae kaokoro bwa e kona ni kabwaraa* naba nanon ana taeka.+ 14 Bwa ngkana I tataro n te taetae ae kaokoro, ao e tataro iai ana bwaintituaraoi te taamnei are I anganaki, ma akea au iango iai. 15 Tera ngkanne ae e na karaoaki? N na tataro n ana bwaintituaraoi te taamnei, ma N na tataro naba ma au iango. N na anene n nebonebo n ana bwaintituaraoi te taamnei, ma N na anene naba ma au iango. 16 Ngkana ko nebonebo n ana bwaintituaraoi te taamnei, ao e na kangaa ngkanne te aomata ae aki atatai n taekina “Amen” nakon am katituaraoi, ngkai e aki ataa nanon te bwai ae ko taekinna? 17 E koaua bwa ko boni katituaraoi n te aro ae raoiroi, ma e aki kateimatoaaki iai te aomata are temanna. 18 I katituaraoa te Atua ngkai I taetae n taetae aika mwaiti riki nakoimi ni kabane. 19 Ma e raoiroi riki irou bwa N na taekin taeka aika nimaua aika mataata, bwa I aonga n reireinia naba tabemwaang n te ekaretia, nakon ae N na taekin taeka aika tebwina tenga n te taetae ae kaokoro.+

20 Taari, kam na tai riki bwa ataei ni kaineti ma ami ataibwai,+ ma kam na riki bwa ataei nakon te buakaka+ ao kam na ikawai raoi ni kaineti ma ami ataibwai.+ 21 E koreaki ae kangai n te Tua: “E taku Iehova,* ‘N na taetae nakoia aomata aikai n te taetae ae ianena ao n aia taetae* iruwa, ma e ngae n anne a na bon aki ongo irou.’”+ 22 Mangaia ae te taetae n taetae aika kakaokoro bon te mwakuri ae kamimi, ae tiaki ibukia ake a onimaki, ma ibukia ake a aki onimaki,+ ma te taetae ni burabeti ngkanne, bon tiaki ibukia ake a aki onimaki ma ibukia ake a onimaki. 23 Mangaia ae ngkana a ikotaki kaain te ekaretia ae bwanin n te tabo teuana, ao a bane n taetae n taetae aika kakaokoro, ma ngkana a rin aomata aika aki atatai ke aika aki onimaki, tiaki a na taku bwa kam rangirang? 24 Ma ngkana kam taetae ni burabeti ngkami ni kabane, ao e rin ane e aki onimaki ke ane e aki atatai, ao e na riki ami taeka ngkami ni kabane bwa boaakina, ao e na kairaki iai bwa e na nenera raoi arona. 25 Ao e nang oti raoi iai nanona ae raba, n te aro are e nang katorobubua ni bobaraaki ma n taromauria te Atua ni kangai: “E boni mena te Atua i buakomi.”+

26 Tera ngkanne ae e na karaoaki taari? Ngkana kam ikotaki, ao temanna e taekina te areru, ao are temanna e angareirei, ao are temanna e taekina te kaotioti, ao are temanna e taetae n te taetae ae kaokoro, ao are temanna e kabwaraa nanon are e taekinaki.+ Ke a karaoaki bwaai ni kabane ibukini kateimatoaan te aba. 27 Ao ngkana iai ae e taetae n te taetae ae kaokoro ao ke e na aki raka i aon uoman ke teniman ae taetae, ao e na taetae temanna imwin temanna. Ao e riai temanna ni kabwarai nanon*+ aia taeka. 28 Ma ngkana akea te tia kabwara taeka,* ao e riai ni kainabwabu n te ekaretia ma n taetae i bon irouna nakon te Atua. 29 Ke a taetae uoman ke teniman burabeti,+ ao ke a kakaaea nanona ake temwangina. 30 Ma ngkana e roko te kaotioti iroun temanna are tekateka ikanne, ao ke e kainabwabu are e tabe n taetae. 31 Bwa kam bane ni kona n taetae ni burabeti temanna imwin temanna, n te aro are kam na bane n reirei ma ni bane ni kaungaaki.+ 32 Ao a riai burabeti ni boni bairea raoi aroni kabonganaan ana bwaintituaraoi te taamnei ae te konaa n taetae ni burabeti. 33 Bwa tiaki te tia karekea te mangaongao te Atua, ma te tia karekea te rau.+

N aron ae karaoaki n aia ekaretia nako te koraki aika itiaki,* 34 ke a kainabwabu aine n taian ekaretia, bwa e aki kariaiakaki bwa a na taetae.+ Ma n oneani mwin anne, ke a aantaeka,+ n aron are e taekinaki n te Tua. 35 Ngkana a kan reiakina te bwai teuana, ao ke a titirakinia oini buuia ni mwengaia, bwa moan te kabwainrang ngkana e taetae te aine n te ekaretia.

36 E nako mairoumi ana taeka te Atua, ke tao e roko iroumi n tii ngkami?

37 Ngkana e iangoia temanna bwa te burabeti ngaia ke iai irouna te bwaintituaraoi rinanon te taamnei, ao e riai ni butimwaei baika I korei nakoimi bwa bon ana kaetieti te Uea. 38 Ma ngkana iai ae e kakeaa, ao e na kakeaaki naba.* 39 Mangaia ae tariu, teimatoa n ukoukora karekean te bwaintituaraoi ae te konaa n taetae ni burabeti,+ ma tai tuka te taetae n taetae aika kakaokoro.+ 40 Ma a na bane bwaai ni karaoaki n te aro ae riai ma ni baireaki raoi.*+

15 I kauringingkami taari te rongorongo ae raoiroi are I taekinna nakoimi,+ are kam butimwaeia naba, ao kam tei ibukina. 2 Kam a kamaiuaki naba rinanon te rongorongo ae raoiroi are kam ongo irou, ngkana kam taua ni kamatoaa, ma ngkana kam aki, ao e matebuaka ami onimaki.

3 Bwa iai i buakoni baika kakawaki riki ae I anganingkami, te bwai are I anganaki naba, ae taekan ae e mate Kristo ibukin ara bure n aron are e taekinaki n te Koroboki ae Tabu.+ 4 Ao e taunaki+ ao e kautaki+ n te katenua ni bong+ n aron taekana n te Koroboki ae Tabu,+ 5 ao e kaoti nakoni Keba,*+ ao imwina nakoia naake Tengauni ma Uoman.+ 6 Imwin anne e kaoti nakoia taari aika 500 tabun n tii te taina,+ ae angia bon raora naba ngkai, ma tabeman a a tia ni matunako n te mate. 7 Imwin anne e kaoti nakon Iakobo,+ ao imwina nakoia abotoro ni kabane.+ 8 Ma ni kabaneana raoi, e a kaoti naba nakoiu+ ae te aomata ngai ae kaanga e aki koro unana.

9 Bwa ngai te kabanea ni mangori i buakoia abotoro, ao I aki tau n aranaki bwa te abotoro ibukina bwa I a tia ni bwainikirina ana ekaretia te Atua.+ 10 Ma n ana akoi ae rianako te Atua, ao I a riki n ai arou aei. Ao e aki matebuaka ana akoi ae rianako te Atua nakoiu, bwa I bekutata riki nakoia ni kabane. Ma tiaki ngai ae I bekutata ma bon ana akoi ae rianako te Atua ae mena irou. 11 Ma ngkana tao ngai ke nakekei ae uarongorongo, ma tii teuana ara rongorongo. Bon anne te rongorongo ae kam kakoauaa.

12 Ma ngkana e uarongorongoaki ae e a tia ni kautaki Kristo mai buakoia maate,+ ao e aera ngkai a taku tabeman i buakomi bwa akea mangautiia maate? 13 Ao ngkana te koaua bwa akea mangautiia maate, ao e aki naba kautaki Kristo. 14 Ma ngkana e aki kautaki Kristo, ao e boni matebuaka ara uarongorongo, ao e matebuaka naba ami onimaki. 15 Irarikina, ti riki naba bwa taani kakoaua aika kewe ibukin te Atua,+ ibukina bwa ti kaotioti ni kaitaraa te Atua n arora n taekina ae e kauta Kristo,+ ma e bon aki kautia ngkana ngaia bwa a na bon aki kautaki maate. 16 Bwa ngkana a na aki kautaki maate, ao e aki naba kautaki Kristo. 17 Ao ngkana e aki kautaki Kristo, ao akea uaan ami onimaki, ma kam bon tiku naba i nanon ami bure.+ 18 Ao a a mauna naba te koraki ake a a tia ni matunako n te mate i nanoni Kristo.+ 19 Ngkana arona bwa ti kabotoi ara kantaninga i aoni Kristo tii ibukin te maiu aei, ao ti kananoanga riki nakoia aomata nako.

20 Ma e a bon tia ngkai ni kautaki Kristo mai buakoia maate, ae te moan uaa i buakoia te koraki ake a matunako n te mate.+ 21 Bwa ngkai e mate te aba iroun te mwaane ae tii temanna,+ ao a na mangauti naba maate iroun te mwaane ae tii temanna.+ 22 Bwa n aron ae a bane ni mate aomata i nanon Atam,+ ao ai arona naba bwa a na bane ni kamaiuaki i nanon te Kristo.+ 23 Ma a na kamaiuaki aomata nako n aia karinan nako. Kristo boni ngaia te moan uaa+ ao imwina te koraki ake ana aomata te Kristo, ngkana e a oki ma n tiku.*+ 24 Imwina riki, n te toki, e nang anga te Tautaeka n Uea nakon te Atua ae Atuana ao Tamana, ngkana e a tia ni kamaunai tautaeka nako ma waaki ni kairiri nako ma taiani mwaaka.+ 25 Bwa e riai n tautaeka bwa te uea ni karokoa kaakaia akana kairiribai nakoina ni kabane i aani waena iroun te Atua.+ 26 Ao e na boni kamaunaaki te tia kairiribai are te kabane, are te mate.+ 27 Bwa e a tia te Atua ni “kaaki bwaai ni kabane i aani waeni Kristo.”+ Ma ngke e kangai, ‘a bane bwaai ni kaakaki i aana,’+ e teretere ngkanne bwa e aki kaakaki i aana Teuare kaaki bwaai ni kabane i aana.+ 28 Ma ngkana a a tia ni kaakaki i aana bwaai ni kabane, ao e na kairia i bon irouna te Nati bwa e na aantaeka iroun Teuare kaaki bwaai ni kabane i aan te Nati,+ bwa e aonga n riki te Atua bwa bwaninin bwaai ni kabane nakoia aomata nako.+

29 Ma tera ae a na karaoia te koraki ake a bwabetitoaki bwa a aonga n riki bwa maate?+ Ngkana ngaia bwa a na bon aki kautaki maate, ao e aera ngkai a bwabetitoaki bwa a aonga n riki bwa maate? 30 E aera ngkai ti a kakaaitara naba ma te kabuanibwai ni katoatai?*+ 31 E boni koaua ae I katoabong ni kaaitara ma te mate. Ao e koaua naba ae I kakatonga ni kimwareirei ibukimi tariu i nanoni Kristo Iesu ae ara Uea. 32 Ngkana I a tia n un ma maan aika tiritiri i Ebeto+ n aroia tabemwaang,* ao tera bongan anne irou? Ngkana ngaia bwa a na aki kautaki maate, ao “ti na amwarake ma ni moi, bwa ti na mate ningabong.”+ 33 Tai burebureaki. A urui aroaro aika raraoi*+ taian iraorao aika bubuaka. 34 Kawanawanaingkami n arona te aro ae riai ao tai kakaraoa ae bure, bwa iai tabeman ake a aki ataa te Atua. I taekina aei bwa N na kamaamaeingkami.

35 Ma e ngae n anne ane e na kangai temanna: “A na kangaa ni kautaki maate? Ao a na uti ma te aeka n rabwata raa?”+ 36 Te aomata ngkoe ae ko baba! E aki kona ni maiu te bwai ae ko unikia ma tii ngkana e mate moa. 37 Ao te bwai ane ko unikia bon tiaki te rabwata ae e na rikirake, ma bon te koraa, ae tao koraan te uita ke te aeka ni koraa riki teuana. 38 Ma e anganna rabwatana te Atua, n ai aron nanona, ao e angania naba koraa n tatabeua nako oin rabwataia. 39 A aki bane n titeboo rabwata nako, bwa e okoro rabwataia aomata, e okoro rabwataia kaao, e okoro rabwataia mannikiba, ao e okoro rabwataia iika. 40 Ao iai naba rabwata aika bwaini karawa,+ ao rabwata aika bwain aon te aba.+ Ma te aeka n tamaroa teuana rabwata aika bwaini karawa, ao te aeka n tamaroa teuana rabwata aika bwain aon te aba. 41 Te aeka n tamaroa teuana tamaroan taai ao te aeka n tamaroa teuana tamaroan namwakaina,+ ao te aeka n tamaroa teuana tamaroan itoi. Ni koauana, e kaokoro tamaroan te itoi teuana ma tamaroan are teuana.

42 Ao ai aron naba mangautiia maate. E unikaki ni mka, e kautaki n aki mka.+ 43 E unikaki n aki karineaki, e kautaki ni karineaki.+ E unikaki ni mamaara, e kautaki ni mwaaka.+ 44 E unikaki bwa te rabwata ae te iriko ma te raraa, e kautaki bwa te rabwata ae te taamnei. Ngkana iai te rabwata ae te iriko ma te raraa, ao iai naba te rabwata ae te taamnei. 45 Mangaia ae e koreaki ae kangai: “E riki te moani mwaane are Atam bwa te aomata* ae maiu.”+ E riki Atam are te kabanea bwa te taamnei ae anga te maiu.+ 46 Ma e aki rimoa te rabwata ae te taamnei. E rimoa te rabwata ae te iriko ma te raraa ao imwina te rabwata ae te taamnei. 47 Te moan aomata boni mai aon te aba ao e karaoaki mani bubun te tano,+ ma te kauoman n aomata boni mai karawa.+ 48 N aron teuare karaoaki mani bubun te tano ao ai aroia naba te koraki ake a karaoaki mani bubun te tano. Ao aron teuare roko mai karawa ao ai aroia naba te koraki ake kaaini karawa.+ 49 Ao ngkai ti katotonga are e karaoaki mani bubun te tano,+ ti na katotonga naba are e roko mai karawa.+

50 Ma I tuangingkami aei taari, bwa e aki kona te rabwata ae te iriko ma te raraa ni karekea ana Tautaeka n Uea te Atua, ao e aki kona naba te mka ni karekea te aki mka. 51 Noria! N na tuangingkami te bwai ae raba ae tabu: Ti na aki bane ni matunako n te mate ma ti na bane n onikaki,+ 52 n tii teuana te tekan n te rubenimata, n tain tangin te kabanea ni buu. Bwa ane e na tang te buu,+ ao a na kautaki maate n aki kona ni mka, ao ti na onikaki. 53 Bwa ae mka aei e na karina te aki mka,+ ao ae mamate aei e na karina te aki mamate.+ 54 Ma ngkana te mka aei e karina te aki mka, ao te mamate aei e karina te aki mamate, ao e nang kakoroaki ngkanne bukin are e koreaki ni kangai: “E a ongaki te mate n aki toki.”+ 55 “Te mate, e nga am tokanikai? Te mate, e nga am kainnewa?”+ 56 Te kainnewa ae karika te mate bon te bure,+ ma e reke mwaakan te bure man te Tua.*+ 57 Ma e na katituaraoaki te Atua, bwa e anganira te tokanikai rinanon ara Uea ae Iesu Kristo!+

58 Mangaia ae tariu aika kam tangiraki, kam na teimatoa+ n aki kaingingaki, ao tai toki ni kakorakoraingkami n ana mwakuri te Uea ni kamwaiti,+ ngkai kam atai ami bekutata bwa a aki matebuaka+ iroun te Uea.

16 Ni kaineti ngkanne ma te angabwai ae rikoaki ibukia te koraki aika itiaki,*+ kam na kakairi naba n taiani kaetieti ake I anga nakoia ekaretia ake i Karatia. 2 Ni katoaa moanibongin* te wiki, ao e riai ni kaokoroi ana bwai temanna ma temanna ni kawakinna ni kaineti ma are boni kaubwaina, bwa e aonga n aki karaoaki te rikobwai ngkana I roko. 3 Ma n rokou ikanne, ao N na kanakoia te koraki ake kam taekinia n ami reta+ bwa a kona n onimakinaki, bwa a na nikiri ami bwaintituaraoi i Ierutarem. 4 Ma ngkana arona bwa I riai naba n nako ikekei, ao a na irai nako ikekei.

5 Ma N na kawaringkami ngkana I rinanoni Maketonia, bwa N na rinanoni Maketonia,+ 6 ao tao N na tiku i rarikimi tabeua te tai, ke ni kakatoka tain te kamwaitoro i rarikimi, bwa kam aonga ni bakaborauai nako ike N na nako iai. 7 Bwa I aki kani moaningkami ngkai i aoni kawaiu, bwa I kantaningaia bwa N na tiku i rarikimi tabeua te tai+ ngkana e kariaia Iehova.* 8 Ma N na tiku i Ebeto+ ni karokoa te Toa ae Bentekota, 9 ibukina bwa e a kaukaki nakoiu mataroan te mwakuri ae bati,*+ ma a bati taani kakaaitara.

10 Ao ngkana e roko iroumi Timoteo,+ ao taraia raoi bwa e na aki maakiningkami, bwa e karaoa ana mwakuri Iehova*+ n ai arou naba. 11 Mangaia ae ke e tai kakeaa bongana temanna. Bakaboraua ma te rau, bwa e aonga n roko irou ikai, bwa I tataningaia ma taari.

12 Ni kaineti ngkanne ma Aboro+ are tarira, I tebonna bwa e na kawaringkami ma taari. Tiaki nanona ni kan roko ngkai, ma ane e na roko n reken ana tai.

13 Kamarurungingkami,+ teei n nene n te onimaki,+ waaki ma te ninikoria,*+ ao kakorakoraingkami.+ 14 Karaoi bwaai ni kabane ake kam karaoi, ma te tangira.+

15 Ao I kaungaingkami taari ni kangai: Kam bon ataiia kaaini batan Tetebana bwa moan uaa i Akaia, ao a anga nanoia ni beku ibukia te koraki aika itiaki.* 16 Kam bia teimatoa naba n aantaeka irouia aeka n aomata akanne, ao ai aomata nako ake a uaia n ibuobuoki ao ni bekutata.+ 17 Ma I kimwareirei ni menan Tetebana+ ma Boretunato ao Akaiko ikai, bwa a riki bwa taan onei mwimi ngkai kam aki mena ikai. 18 Bwa a kabebetea nanou* ao nanomi. Mangaia ae karineia aeka n aomata aikai.

19 A kanakoi aia kamauri nakoimi taian ekaretia ake i Atia.* A kamauringkami ma nanoia ni koaua i nanon te Uea, Akura ma Beritika n ikotaki ma te ekaretia are bobotaki n aia auti.+ 20 A kamauringkami taari ni kabane. Kamauri i marenami n tatabemaningkami nako n te kaboria* ae itiaki.

21 Aio ai bon au kamauri, ngai ae Bauro ae I koreia n oini baiu.

22 Ngkana iai ae e aki tangira te Uea, ao ke e maraia. An nakomai ara Uea! 23 Ke e mena iroumi ana akoi ae rianako te Uea ae Iesu. 24 Ke e mena au tangira iroumi ni kabane, ngkami aika taan rimwini Kristo Iesu.

Ke, “kaokoroaki ibukin te Atua.”

Ke, “tabu.”

Ke, “ibuokanibwai ma.”

E aranaki naba bwa Betero.

Ke, “te taetae ma te nanowanawana.”

Nora Nanon Taeka.

Nora Nanon Taeka.

Ke, “kanakoi.”

Ae taekan te aomata ae mwaatai n te Tua.

Ke, “te tai aei.” Nora Nanon Taeka, “Waaki ae ngkai.”

Ke, “man utu aika kakannato.”

Kuriiti, “te iriko.”

Nora Buk. A5.

Ke, “te tai aei.” Nora Nanon Taeka, “Waaki ae ngkai.”

Ke, “te tai aei.” Nora Nanon Taeka, “Waaki ae ngkai.”

Ke, “kamatea i aon te kai.”

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Ke, “n ikotii.”

Ke, “karekei.”

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “bwaai n rabwata.”

Kuriiti, “bwaai n rabwata.”

Ke, “Tii teuana aia kantaninga.”

Ke, “te mataniwi n te kateitei ae wanawana.”

Ke, “te tai aei.” Nora Nanon Taeka, “Waaki ae ngkai.”

Nora Buk. A5.

E aranaki naba bwa Betero.

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “ao akea karabaara.”

Ke, “aki akonaki.”

Kuriiti, “ti bubutii.”

Ke, “taan tararuaiia ataei ke taani kawakinia.”

Kuriiti, “au kawai.”

Nora Buk. A5.

Kuriiti, por·neiʹa. Nora Nanon Taeka.

Kuriiti, por·neiʹa. Nora Nanon Taeka.

Ke, “natannaomata aika beekan.”

Ke, “e buuna.”

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Ke, “e na kamaunaaki te kaibwabwaru aei.”

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Ke, “e karika.”

Ke, “katoka te iraorao.”

Nora Nanon Taeka.

Nora Nanon Taeka.

Ke, “katoka te iraorao.”

Nora Nanon Taeka.

Ke, “te tia taetae ni kamarakinano.”

Ke, “tabu.”

Ke, “tabu.”

Ke, “mwamwanaaki.”

Nora Nanon Taeka.

Kuriiti, “mwaane aika wene ma mwaane.”

Ke, “taan taetae ni kamarakinano.”

Ke, “kaokoroaki ibukin te Atua.”

Ke, “N na tautaekanaki.”

Kuriiti, por·neiʹa. Nora Nanon Taeka.

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Kuriiti, por·neiʹa. Nora Nanon Taeka.

Ae taekan ae e na wene n taanga ma ngaia.

Ana bururare te taeka ni Kuriiti ae por·neiʹa. Nora Nanon Taeka.

E kaineti aei ma te wene n taanga n te mare.

Ke, “raure.”

Nora Buk. A5.

Ke, “mwaane aika tuai ni boo ma aine, ao aine aika tuai ni boo ma mwaane.”

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Kuriiti, “N na kaaki te bwai ni kamwane i aomi.”

Ke, “ni kaineti ma arona n tuai n iein.”

Ke, “kawakina arona n tuai n iein.”

Kuriiti, “mwaakara.”

E aranaki naba bwa Betero.

Kuriiti, “mwaakara.”

Ke, “mwaakau.”

Ke, “taan takakaro.”

Ke, “katuuaaea; kaira ma te matoa.”

Nora Nanon Taeka.

Nora Nanon Taeka, “Wene ni bure.”

Nora Buk. A5.

Nora Buk. A5.

Nora Buk. A5.

Nora Buk. A5.

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “koraki n Aro.”

N taraana e kaineti nakoni maten aia onimaki.

Nora Buk. A5.

Ke, “te koraki aika aki onimaki.”

Ke, “waaki.”

Ke, “te rongorongo.”

Ke, “Taan raitaeka.”

Ke, “teimatoa n ingainga n ukoukori.”

Te bwai ni katangitang ae mronron ae karaoaki man te biti. Ngkana a kaai n oreaki timbara aika uoua aikai ao a rebwetata.

Ke, “buure.”

Ae taekan te kakai ni kona n taetae n taetae aika kakaokoro.

Ke, “n te aro ae tabwanin.”

Ke, “teimatoa n ingainga n ukoukori.”

Ke, “raira.”

Ke, “raira.”

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “n riaia.”

Ke, “raira.”

Ke, “te tia raitaeka.”

Ke, “tabu.”

Ke tao, “ngkana iai ae e aki ataia, ao e na teimatoa n aki ataia.”

Ke, “n te aro ae barongaaki raoi.”

E aranaki naba bwa Betero.

Kuriiti, “parousía.” Nora Nanon Taeka, “Oki ma n tiku.”

Ke, “ni katoa aoa?”

Ke tao, “n aron te iango n aomata.”

Ke, “A kabuakakai aroaro ni maiu aika raraoi.”

Kuriiti, psy·kheʹ, nora Nanon Taeka.

Ke, “ma te Tua e angan te bure mwaakana.”

Ke, “tabu.”

Aio te bong ae aranaki ngkai bwa te Taabati. Bon te moanibong n aia wiki I-Iutaia.

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “te mataroa ae warebwe.”

Nora Buk. A5.

Kuriiti, “te nano ni mwaane.”

Ke, “tabu.”

Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”

Nora Nanon Taeka.

Te kaboria ma temanna, n aron ae te kaboria ma tabana, bon te katei ae bwabwainaki ibukin te kamauri.

    Kiribati Publications (2000-2026)
    Log Out
    Log In
    • Kiribati
    • Share
    • Preferences
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Te Boraraoi
    • Te Boraraoi
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Log In
    Share