ETEKIERA
1 N te ka-30 n ririki, ni kanimauani bongin te kaaua n namwakaina, ngke I mena i buakoia aomata ake a taenikai+ i rarikin te karaanga ae Keebara,+ ao e uki karawa ao I a nori miitara mairoun te Atua. 2 Ni kanimauani bongin te namwakaina ni kanimauan ririkin taenikain te Uea ae Ieoiakin,+ 3 ao e roko ana taeka Iehova iroun Etekiera* are natini Butii are te ibonga,* i rarikin te karaanga are Keebara i abaia I-Kareria.+ E roko bain Iehova i aona ikekei.+
4 Ngke I mataku, ao I nora te angibuaka ae rangi ni korakora+ ae kare mai meang, ao iai te nang ae totoa ma te ai ae uramwaaka*+ ae otabwaniniaki n te oota ae takiakia, ao iai i buakon te ai te bae kaanga taraan te bwai ae te biti ae karaoaki man te koora ae renganaki ma te tirewa.+ 5 Ao iai i nanon te ai bwaai aika kaanga taraani baika maiu aika aman,+ ao taraaia n tatabemania nako kaanga ai aron te aomata. 6 Ao kaka aua ubuia ao kaka aai baia ni kiba.+ 7 A eti waeia, ao nanoni waeia kaanga ai aron nanoni waen te kao te teei, ao a raneanea n aron raneanean te buraati ae karaneaneaaki.+ 8 Iai baia aika bain te aomata i aani baia ni kiba n iteraia ake aua, ao a toa ni kaaman ma ubuia ao baia ni kiba. 9 A toma baia ni kiba teaina ma teaina. A aki rarairaki ngke a mwananga ao a mwamwananga ni kaineta mooa n tatabemania nako.+
10 Aio tein ubuia: A toa ni kaaman n ubun te mwaane ao ubun te raian+ i angaataia, ubun te kao mwaane+ i angamaingia, ao a toa naba ngaiia ni kaaman n ubun+ te ikare.+ 11 Anne aron tein ubuia. A taakini baia ni kiba i etaia. A toma baia ni kiba aika uaai teaina ma teaina, ngaiia n tatabemania nako, ao a rabunaki rabwataia ni baia ni kiba ake uaai.+
12 A mwamwananga ni kaineta mooa n tatabemania nako, n nako ike e kani kanakoia nako iai te taamnei.+ A aki rarairaki ngke a mwananga. 13 Ao taraani baika maiu kaanga ai aroni mwaakaro n ai, ao iai baika ai aron taraan ooi aika uramwaaka aika mwainging ni kerikaaki ao ni keerake i marenani baika maiu aikai, ao e itirua te iti man te ai arei.+ 14 Ao ngkana a mwananga baika maiu aikai ao n oki, ao taraani mwaingia bon itiruan te iti.
15 Ngke I matakuakini baika maiu aikai, ao I nora kaka teuana te wira i aontano i rarikini baika maiu aika aua ubuia aikai, n tatabemania nako.+ 16 Taraani wira aikai ma teia, a raneanea n ai aron te kerutorito,* ao titeboo taraaia ni kaaua. Taraaia ma teia kaanga ai aron ae te wira teuana e bangaki i nanon te wira teuana. 17 Ngkana a mwaing, a kona ni buti nakon itera ake aua n aki raraibwakee ngkana a buti. 18 A rangi n rietata tinanikuni mronronin wira aikai ao a kakamaaku, ao a on tinanikuni mronronin wira aika aua aikai ni maata ni kabutaa.+ 19 Ngkana a mwaing baika maiu aikai, ao a mwaing naba wira aikai ma ngaiia, ao ngkana a mwemwerake mai aontano, ao a mwemwerake naba wira aikai.+ 20 A nanako ike e kani kanakoia nako iai te taamnei, ike e nako iai te taamnei. A mwemwerake naba wira ma ngaiia, bwa te taamnei are mwamwakuri i aoni baika maiu* e mena naba ni wira aikai. 21 Ngkana a mwaing ao a mwaing naba baikai, ao ngkana a tei n aki kakammwakuri ao a tei naba n aki kakammwakuri baikai, ao ngkana a mwemwerake mai aontano, ao a mwemwerake naba wira ma ngaiia, bwa te taamnei are mwamwakuri i aoni baika maiu e mena naba ni wira aikai.
22 Iai i etan atuia baika maiu aikai te bwai ae kaanga te bao ae aroraki, ae takiakia n ai aron te aiti ae kamimi i etan atuia.+ 23 Ao a kaetii* baia ni kiba i aan te bao anne, teaina ni kaitaraa teaina. A bane n toa ma baia ni kiba aika kaka uaai ibukin rabunan iteraia are teuana, ao ake uaai ibukin rabunan iteran rabwataia are teuana riki. 24 Ngke I ongo karongoaani baia ni kiba, ao kaanga karongoaan raan aika raanga, kaanga ai aroni karongoaan Teuare Moan te Mwaaka.+ Ao ngke a mwaing, ao kaanga ai aroni karongoaan te taanga ni buaka. Ao ngke a aki kakammwakuri, ao a karuoi rikaaki baia ni kiba.
25 Ao iai te bwanaa i etan te bao are i etan atuia. (Ngke a aki kakammwakuri, ao a karuoi rikaaki baia ni kiba.) 26 Ao iai te bae kaanga taraan te atibu ae te tabeiro*+ ao kaanga ai aron te kaintokanuea,+ i etan te bao are i etan atuia. Ao iai ae e tekateka i eta ae kaanga taraan te aomata, i aon te kaintokanuea.+ 27 Ao I nora te bae raneanea n aron te bwai ae te biti+ ae karaoaki man te koora ae renganaki ma te tirewa, ae kaanga te ai ae takiakia man te baere kaanga bebeena rake, ao mani bebeena rikaaki I nora te bwai ae kaanga taraan te ai.+ Ao e katobibiaki teuaei n te raneanea 28 ae kaanga ai aron nei wirara+ n te nang n te bong ae kakarau. Anne aron taraan te oota are raneanea are e tobibi. Bon ai aron taraani mimitongin Iehova.+ Ngke I noria, ao I katorobubua ni bobaraaki nako aontano, ao I a ongo bwanaan temanna ae taetae.
2 E taku ngkanne nakoiu: “Natin te aomata,* teirake i aoni waem bwa N na taetae ma ngkoe.”+ 2 Ngke e taetae nakoiu teuaei, ao I kaonaki n te taamnei ao e kateirakeai i aoni waeu+ n te aro are I a kona n ongora iroun Teuare taetae nakoiu.
3 Ao e reitia ni kangai nakoiu: “Natin te aomata, I a kanakoko nakoia tibun Iteraera,+ nakoia natannaomata aika taani karitei ake a karitei nakoiu.+ A bure nakoiu ma aia bakatibu ni karokoa te bong naba aei.+ 4 I a kanakoko nakoia naati aika rarawa* ao aika matoatoa nanoia,+ ao ko riai ni kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’ 5 Ao ngaiia ngkana a ongo ke a rawa n ongo—bwa bon te koraki aika karitei ngaiia+—ma a na bon ataia bwa e a mena te burabeti i buakoia.+
6 “Ma ngkoe ae natin te aomata, tai maakuia+ ao tai maakui aia taeka, e ngae ngke ko a otabwaniniaki ni kaai aika kateketeke ma aroka aika kateketeke*+ ao ni maeka i buakoia tikaobian. Tai maakui aia taeka+ ao tai maakunrang n ubuia,+ bwa bon te koraki aika karitei ngaiia. 7 Ko riai n taekin au taeka nakoia, e ngae ngke a ongo ke a aki, bwa bon aomata aika karitei ngaiia.+
8 “Ma ngkoe ae natin te aomata, ongora n te bwai ae I a taekinna nakoim. Tai karitei n aroia te koraki aika karitei aikai. Kaurea wim ao kana te bwai ae I a anganiko.”+
9 Ngke I mataku, ao I nora te bai ae aroraki nakoiu,+ ao I nora i nanona te nira ni boki ae korobokiaki.+ 10 Ngke e taakinna i matau, ao e korobokiaki nanona ma tinanikuna.+ A koreaki i aona baika kananokawaki,* baika kauekea te tanginiwenei ao te bwaebwaeti.+
3 E taku ngkanne nakoiu: “Natin te aomata, kana te baene i matam.* Kana te nira ni boki aei, ao naako taetae nakoia tibun Iteraera.”+
2 Mangaia are I kaurea wiu, ao e anganai te nira ni boki bwa N na kanna. 3 Ao e reitia ni kangai nakoiu: “Natin te aomata, kana te nira ni boki ae I anganiko aei ao kaona birotom iai.” Mangaia are I a kanna, ao e karewe i wiu n ai aron aia karewe manibeeru.+
4 E taku nakoiu: “Natin te aomata, naako buakoia tibun Iteraera, ao taekin au taeka nakoia. 5 Bwa ko aki kanakoaki nakon te natannaomata ae a taetae n te taetae ae kangaanga te ota iai, ke te taetae ae aki ataaki, ma ko kanakoaki nakoia tibun Iteraera. 6 Ko aki kanakoaki nakoia botannaomata aika bati aika taetae n te taetae ae kangaanga te ota iai, ke te taetae ae aki ataaki, aika ko aki kona n ota n aia taeka. Ngke arona bwa I kanakoko nakoia, ao ane a na ongo iroum.+ 7 Ma ane a na rawa n ongo iroum tibun Iteraera, bwa a aki kan ongo irou.+ A matoatoa atuia ao a matoatoa nanoia+ tibun Iteraera ni kabane. 8 Noria! I a tia ni kamatoatoaa ubum n aron ubuia, ao ramwam n aron ramwaia.+ 9 I a tia ni karaoa ramwam n ai aron te taiman ae matoatoa riki nakon te atibu ae matoatoa.+ Tai maakuia ke ni maakunrang n ubuia,+ bwa bon te koraki aika karitei ngaiia.”
10 E reitia ni kangai nakoiu: “Natin te aomata, kaaki i nanom au taeka ni kabane aika I taekin nakoim ao kakauongo. 11 Naako buakoia am aomata* aika taenikai,+ ao taetae nakoia. Tuangia ni kangai e ngae ngkana a ongo ke a rawa n ongo,+ ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’”
12 Ao e kairainako te taamnei,*+ ao I ongo te rurunga ae korakora i akuu ae kangai: “E bia karaoiroaki mimitongin Iehova man ana tabo.” 13 Ao iai karongoaani baia ni kiba baika maiu ngke a bobo teaina ma teaina,+ ao karongoaani wira ake i rarikia,+ ao te rurunga are korakora arei. 14 Ao e kairainako te taamnei ao e uotainako, ao I nako ma aki raun nanou* ao marakin nanou ae korakora, ao e korakora bain Iehova i aou. 15 Mangaia are I nako buakoia aomata ake a taenikai i Teraabiba, ake a maeka i rarikin te karaanga ae Keebara,+ ao I tiku ikekei n te tabo are a maeka iai, ao I tiku i buakoia i nanon itibong ma te miroaroa.+
16 Ngke a a koro itibong ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai:
17 “Natin te aomata, I mwiokoiko bwa te tia tantani ibukia tibun Iteraera,+ ao ngkana ko ongo te taeka mai wiu, ao ko riai n anga te kauring nakoia ae nako mairou.+ 18 Ngkana I kangai nakon te aomata ae buakaka, ‘Ko na boni mate,’ ma ko aki anga te kauring nakoina, ao ko kabwaka n taetae nakon te aomata ae buakaka, ma n anga te kauring nakoina bwa e na rairakinako mani kawaina ae buakaka, bwa e aonga n teimatoa ni maiu,+ ao ane e na boni mate ibukin ana bure ibukina bwa e buakaka,+ ma N na anaa boon raraana mairoum.*+ 19 Ma ngkana ko a tia n anga te kauring nakon te aomata ae buakaka, ao e aki rairakinako mani buakakana ao mani kawaina ae buakaka, ao ane e na boni mate ibukin ana bure, ma ko na boni kamaiuko iai.+ 20 Ma ngkana e kitana arona ae raoiroi te aomata ae raoiroi ao e karaoa ae kairua,* ao N na kaaki te bwai ni kabwakabwaka imwaina ao e na mate.+ Ma ngkana ko aki anga te kauring nakoina, ao ane e na mate ibukin ana bure ao a na aki uringaki ana mwakuri aika raraoi, ma N na anaa boon raraana mairoum.*+ 21 Ma ngkana ko a tia n anga te kauring nakon te aomata ae raoiroi bwa e na aki bure, ao e aki bure, ao ane e na bon teimatoa ni maiu ibukina bwa e anganaki te kauring,+ ao ko na boni kamaiuko iai.”
22 Ao e roko bain Iehova i aou ikekei ao e taku nakoiu: “Teirake ao naako nakon te tabo ae aoraoi, ao N na taetae ma ngkoe ikekei.” 23 Mangaia are I teirake ao I nako n te tabo ae aoraoi, ao noria! e mena iai mimitongin Iehova,+ ae aekakin te mimitong are I noria i rarikin te karaanga are Keebara,+ ao I a katorobubua ni bobaraaki nako aontano. 24 Ao I kaonaki n te taamnei ao e kateirakeai i aoni waeu,+ ao e taetae te Atua nakoiu ni kangai:
“Naako kainiko i nanon am auti. 25 Ao ngkoe ae natin te aomata, ane a na kaaki taian roobu i aom ao a na kabaeko iai bwa ko aonga n aki kona n otinako nako buakoia. 26 Ao N na karaoa newem bwa e na bae ma ngangarakem ao ko na baennewe, ao ko na aki kona ni boaiia, ibukina bwa bon te koraki aika karitei ngaiia. 27 Ma ngkana I taetae ma ngkoe ao N na kaurea wim, ao ko riai ni kangai nakoia,+ ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’ Ke e ongo ane e ongo,+ ao ke e rawa ane e rawa n ongo, ibukina bwa bon te koraki aika karitei ngaiia.+
4 “Ao ngkoe ae natin te aomata, anaa te buriki* ao kaaki i matam. Kaara te kaawa i aona ni katanea, ae Ierutarem. 2 Ao karaoa ae aongkoa ko buakana te kaawa+ ao ni katea te oo n otabwaninia+ te kaawa, ao katea te nono ni buaka,+ ao katei kaembwa ni buaka, ao katobibia te kaawa ni bwaai ni buaka* ake e na mauna iai.+ 3 Anaa te baan ae te biti ao kateia bwa te oo ae te biti i marenam ma te kaawa. Ao kaeta matam n ekianako ao e na otabwaniniaki, ao ko na kaota aron otabwaninian te kaawa. Aio te kanikina nakoia tibun Iteraera.+
4 “Ko riai ngkanne ni wene i aon iteram ane angamaingim ao kaaki aia bure tibun Iteraera i aom.*+ Ko na uouota aia bure ni mwaitini boong ake ko wene iai i aon iteram anne. 5 Ao N na bairea nakoim 390 te bong ae boraoi ma mwaitin ririki aika a bubure iai nakoiu,+ ao ko na uouota aia bure tibun Iteraera. 6 Ao ko riai ni kakoroi.
“Ibukin te kauatai ngkanne ko na wene i aon iteram ane ataim, ao ko na uouota aia bure tibun Iuta+ i nanon 40 te bong. Tebongina ibukin teuana te ririki, tebongina ibukin teuana te ririki, anne ae I a tia n anganiko. 7 Ao ko na kamwataua taraan otabwaninian Ierutarem+ ma anganibaim ae aki rabunaki, ao ko riai n taetae ni burabeti n ekianako.
8 “Noria! N na kabaeko n taian roobu bwa ko aonga n aki kona n rairaki man iteram teuana nakon iteram are teuana, ni karokoa ae ko kakoroi boong ake ko otabwaninia iai te kaawa.
9 “Ao ko riai n anai uita, baare, biin, rentire, mirete,* ao te aeka ni uita riki teuana,* ao kaaki i nanon te bwai teuana ao karaoia bwa te kariki ibukim. Bwa ko na kanna i nanoni boong ake ko wene iai i aon iteram, ake 390 te bong.+ 10 Ko na taua rawawatana ao kana ae 20 te tiekera* n tebongina. Ko na kakanna n taai aika baireaki.
11 “Ao ko na moi n te ran ae baanaki, ae kaonouani mwakoron te in.* Ko na momoi iai n taai aika baireaki.
12 “Ko na kanna n aroni kanakin te kariki ae mronron ae karaoaki man te baare, ao ko na umunna i mataia n aiana ae nakotaarin te aomata ae e a mwautakataka.” 13 E reitia ni kangai Iehova: “Anne aroia tibun Iteraera ni kana aia kariki. A na kamwara,* i buakoia natannaomata ake I kamaeinikunia nako buakoia.”+
14 Ao I taku: “Tiaki ngaia anne, te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova! Mangke te roro n rikirake ngai ni karokoa ngkai, ao I* tuai mani kamwaraeaki ni kanakin irikon te man ae kuneaki ni mate ke ae e raebitiaki,+ ao akea te irikomaiu ae kamwara ae e a tia n rin i nanoni wiu.”+
15 Mangaia are e kangai nakoiu: “E raoiroi, N na kariaia bwa ko na kabongana nakotaarin te kao n oneani mwin nakotaarin te aomata, ao ko na umuna am kariki i etana.” 16 E taku ngkanne nakoiu: “Natin te aomata, akea bwa I a koreinako nnen taian amwarake* i Ierutarem,+ ao a na kana bwaunaia ae tauaki rawawatana ae te kariki ma te raraoma ae korakora,+ ao a na nima bwaunaia ae baanaki ae te ran ma te maakunrang.+ 17 E na riki aei bwa a aonga n itaramata i marenaia ma te kubanrou n akean te kariki ma te ran, ao ni mamaara ibukin aia bure.
5 “Ao ngkoe ae natin te aomata, anaa am kabaang ae kakang bwa ko na kabongana bwa ana mwariro te tia koreira. Imana iai irannatum ao buaim, ao anaa te kainikatine n taua iai rawawatana ao n tibwaa iram nakon tenua te tibwa. 2 Ko na kabueka katenimwakorona n te ai i nanon te kaawa, ngkana a a koro boong n otabwaniniaki.+ Ao ko na anaa are teuana riki te katenimwakoro ao n ororeia n te kabaang i rarikin te kaawa* ni kabutaa,+ ao ko na kamaenakoa are te kabanea ni katenimwakoro n te ang, ao N na buuta te kabaang bwa e na kaeiia.+
3 “Ko na anai naba tabeua mai iai ao n niniri n rabin* am kunnikai ae rukumakirake. 4 Ao anai riki tabeua mai iai ao karenakoi n te ai ao kamannangi. Mai ikai ao e na rakanako te ai nakoia tibun Iteraera ni kabane.+
5 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Bon aei Ierutarem. I katea neiei i nukaia natannaomata, ao a mena aaba i rarikina ni kabutaa. 6 Ma e karitei neiei nakon au moti nako ao au tua nako, ao e karaoa ae buakaka riki nakoia natannaomata ma aaba ake i rarikina ni kabutaa.+ Bwa a rawa nakon au moti nako, ao a aki kakairi n au tua nako.’
7 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ibukina bwa kam a rangi ni kawangaaea te aba riki nakoia natannaomata ake i rarikimi ni kabutaa, ao kam aki kakairi n au tua nako ke ni kakororaoi au moti nako, ma kam boni kakairi n aia moti nako natannaomata akana i rarikimi ni kabutaa,+ 8 ao e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa N nang ekikonako ngkoe ae te kaawa,+ ao boni ngai ae N na karaoa te motikitaeka i nanom i mataia natannaomata.+ 9 N na karaoa i nanom te bwai ae I tuai mani karaoia mai mwaina, ao N na aki manga karaoia riki, ibukin ami mwakuri ni kabane aika riribaaki.+
10 “‘“Mangaia ae taama akana i buakomi a na kana natiia,+ ao naati a na kana tamaia, ao N na motikitaeka i buakomi ao ni kamaenakoia nikirami ni kabane nakon taabo aika kakaokoro nako.”’*+
11 “‘Mangaia ae ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao ngkai bon au tabo ae tabu ae kam kamwaraea n ami bouannanti ni kabane aika kamwara, ao n ami mwakuri ni kabane aika riribaaki,+ ao N na rawa* naba nakoimi, ao e na aki nanokawaki matau ao N na aki kaota te nanoanga.+ 12 A na mate te katenimwakoro mai buakomi n te aoraki ae kamamate ke ni mate i buakomi n te rongo. Are teuana riki te katenimwakoro, a na bwaka n te kabaang i rarikimi ni kabutaa.+ Ao N na kamaenakoa are te kabanea ni katenimwakoro nakon taabo aika kakaokoro nako,* ao N na buuta te kabaang bwa e na kaeiia.+ 13 Ao e na roko n tokina uniu ao e na kerikaaki marakin nanou irouia, ao N na rauaki.+ Ao a na ataai bwa bon Iehova ngai, ae I taetae ibukin au tauaninne ibukin tangiran taromauriau n tii ngai,+ ngkana I a tia ni kaota marakin nanou irouia.
14 “‘N na karaoiko bwa te tabo ae uruaki ao te bwai ni kabuakakaaki i buakoia natannaomata akana i rarikim, ao i mataia akana rirarikim.+ 15 Ao ko na riki bwa te bwai ni kabuakakaaki ao ni kakanikoaki,+ ae te bwai n reirei ao te bwai ae kakamaaku irouia natannaomata aika i rarikim, ngkana I motika taekam n te un ao n te marakinnano, ao ngkana I katuuaaeko ni marakin nanou. I a tia n taetae ngai ae Iehova.
16 “‘N na kanakoi kanoani kainikatebe aika kamamate nakoimi, aika uota te rongo bwa a na kamateingkami. A na kamaunaingkami kanoani kainikatebe aika I kanakoi.+ N na kakorakoraa kakaiakin te rongo ibukimi ni koreinako nneni kanami.*+ 17 N na kanakoa nakoimi te rongo ma maan ni kaakang,+ ao a na raweiia natimi mairoumi. Kam na taonakinako n te aoraki ae kamamate ao n te katuturaraa, ao N na karokoa iroumi te kabaang.+ I a tia n taetae ngai ae Iehova.’”
6 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kamwataua taraani maungan Iteraera, ao taetae ni burabeti n ekiianako. 3 Ko riai ni kangai, ‘Ngkami aika maungan Iteraera, ongora n ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakoni maunga, nakon tabuki, nakoni karaanga, ao nakoni mwarua: “Noria! N na karokoa te kabaang iroumi, ao N na kamaunai ami tabo aika rietata. 4 A na kabwakaaki ami baonikarea, a na uruaki ami baonikarea ibukini baika boiarara,+ ao N na kabwakaia ami aomata aika kamateaki, i mataia ami bouannanti aika kamwara.*+ 5 N na tewenakoi rabwataia tibun Iteraera ake a mate, nako mataia aia bouannanti aika kamwara, ao N na kamaenakoi riimi i rarikin nako ami baonikarea ni kabutaa.+ 6 A na uruakaki kaawa, ao a na bwaka+ ao ni wene n uruaki taabo aika rietata n taabo nako ake kam maeka iai.+ A na kabwakaaki ami baonikarea ao a na kamaeinikunaki, a na mauna ami bouannanti aika kamwara, a na uruakaki ami baonikarea ibukini baika boiarara, ao a na kamaunaaki ami mwakuri nako. 7 Ao a na bwaka i buakomi akana kamateaki,+ ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.+
8 “‘“Ma N na katikuia taian nikira, bwa iai tabeman i buakomi aika a na reke birinakoia man te kabaang i buakoia natannaomata, ngkana kam a kamaenakoaki ni kabutai aaba akekei.+ 9 Ao te koraki ake a reke birinakoia, a na uringai i buakoia natannaomata ake a kairakinako irouia bwa taenikai.+ A na ataia ae e uruaki nanou ibukin nanoia aika aki kakaonimaki* aika tannako mairou,+ ao ibukini mataia aika kaibwabwaru* n ririmwin aia bouannanti aika kamwara.+ A na maamaa ao n ribai bwaai ni kabane aika bubuaka ao aika riribaaki ake a karaoi.+ 10 A na ataia bwa bon Iehova ngai, ao tiaki n ae e na akea uaan au taeka ni kakamaaku are N na karokoa te kabuanibwai aei i aoia.”’+
11 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Uboi baimi* ao kabukibukii waemi, ao bwaebwaeti ibukini baika bubuaka ni kabane, ao baika riribaaki aika karaoaki irouia tibun Iteraera, bwa a na bwaka n te kabaang, n te rongo, ao n te aoraki ae kamamate.+ 12 E na mate n te aoraki ae kamamate ane e raroanako, ao e na bwaka n te kabaang ane e uakaan, ao ane e reke birinakona mani baikai ma n tiku bwa te nikira, e na mate n te rongo, ao N na kaota raoi uniu nakoia.+ 13 Ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai,+ ngkana a a wene aia koraki aika kamateaki i buakoia aia bouannanti aika kamwara, i rarikin aia baonikarea ni kabutaa,+ i aon tabuki nako aika rietata, i aon taubukini maunga ni kabane, i aan nako kaai aika manguroro, ao i aani mwaangan nako kaai aika bubura, ike a kakaraoi iai aia karea aika boiarara* n raoiakinia aia bouannanti ni kabane aika kamwara.+ 14 Ao N na arora baiu n ekiianako ao ni kamaroaea te aba, ao a na kamaroaa riki aia tabo ni maeka ni kabane nakon te rereua are i rarikin Riberaa. Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
7 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Ao ngkoe ae natin te aomata, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakon te aba ae Iteraera: ‘Te toki! E a roko te toki i aoni maninganingan te aba ake aua. 3 E a roko ngkai te toki i aomi, ao N na kaota uniu nakoimi, ao N na motiki taekami ni kaineti ma aromi nako, ao ni kaeta taekami ibukin ami mwakuri ni kabane aika riribaaki. 4 E na aki nanokawaki matau ibukimi, ao N na aki naba nanoangaingkami,+ bwa N na karokoa i aomi mwin nako aromi, ao kam na rotakibuaka ni mwin ami mwakuri aika riribaaki.+ Ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.’+
5 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Akea bwa e a roko te rekenikai, ae te rekenikai ae okoro.+ 6 E a roko te toki, e na roko te toki, e na teirake* n ekingkami nako. Akea bwa e a roko. 7 E a roko ami tai* ngkami aika kam maeka n te aba. E a roko te tai, e a kaan te bong anne.+ E a riki te mangaongao, ao tiaki te takarua ni kimwareirei i aon taiani maunga.
8 “‘E a rangi ni kaan te tai ae N na kabwaroa iai uniu ae korakora i aomi,+ ao N na kaota raoi uniu nakoimi,+ ao N na motiki taekami ni kaineti ma aromi nako, ao ni kaeta taekami ibukin ami mwakuri ni kabane aika riribaaki. 9 E na aki nanokawaki matau, ao N na aki naba nanoanga.+ N na karokoa i aomi mwin nako aromi, ao kam na rotakibuaka ni mwin ami mwakuri aika riribaaki. Ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai, ae I oreingkami.+
10 “‘Nora te bong anne! Akea bwa e a roko!+ E a roko ami tai,* e a uee te oko, ao e a bwebwerake te kan rarabakau. 11 E a rikirake te iowawa ao n riki bwa okon te buakaka.+ E aki kona kaubwaia, ke boni ngaiia, ke kakannatoia, ni kamaiuia man te katuuaaeaki. 12 E na bon roko te tai, e na bon roko te bong anne. E na aki kimwareirei te tia kabooi bwaai, ao e na aki nanokawaki te tia kaboonakoi bwaai, bwa e a roko te un nakoia aia koraki aika uanao ni kabane.*+ 13 Bwa e na aki okira te baere kaboonakoaki te tia kaboonakoi bwaai, e ngae naba ngkana e reke maiuna, bwa e ekiianako te koraki ae mwaitikurikuri ni kabane te miitara. Akea temanna ae e na oki, ao akea temanna ae e na teimatoa maiuna, ibukin ana bure.*
14 “‘A a tia ni katanga te buu,+ ao a a bane n tauraoi te koraki, ma akea temanna ae nako n te buaka, ibukina bwa I kaaitaraia n uniu te koraki ae mwaitikurikuri ni kabane.+ 15 E mena te kabaang i tinaniku,+ ao te aoraki ae kamamate ma te rongo i nanona. E na mate n te kabaang ane e mena n te tawaana, ao e na kaniia akana mena n te kaawa, te rongo ma te aoraki ae kamamate.+ 16 A na nakon taiani maunga aia koraki ake a reke maiuia ake a reke birinakoia, ao ane e na bwaebwaeti temanna ma temanna ibukin ana bure, n ai aroia taobe ake n taiani mwarua.+ 17 Ane a na nimamate baia ni kabane, ao a na timtimraki bubuaniwaeia ni kabane n te ran.*+ 18 A karina te raerobwa* i aoia,+ ao a taonaki* n te rurubenebene. A na bane ni kamaamaeaki aomata nako, ao a na bane ni mara* atu nako.+
19 “‘A na karenakoi aia tirewa i nanoni kawai, ao a na riki aia koora bwa baika a riribai. E aki kona aia tirewa ke aia koora ni kamaiuia ni bongin unin Iehova ae korakora.+ A* na aki rauaki ao e na aki naba on birotoia, bwa e a riki bwa te bwai* ni kabwakabwaka ae karekea aia bure. 20 A kamoamoa n tamaroan aia bwai ni katamaroa, ao a karaoi iai* aia bwai aika riribaaki aika katotongani bwaai, aika aia bouannanti aika kamwara.+ Anne bukina ae N na karaoia bwa te bwai ae a na riribaia. 21 N na anga* nako nanoni baia ianena bwa te bwai ni kuribwai, ao nakoia akana buakaka n te aonnaba bwa konaia ni buaka, ao a na kamwaraea.
22 “‘N na katannakoa matau mairouia,+ ao a na kamwaraea au tabo ae raba,* ao a na rin iai taani kamwarua ma ni kamwaraea.+
23 “‘Karaoa te taurekereke,*+ bwa e a on te aba n te motikitaeka ae memea n te raraa,+ ao e a on te kaawa n te iowawa.+ 24 N na karokoa ae te kabanea ni buakaka mai buakoia natannaomata,+ ao ane a na bon taui aia auti,+ ao N na karokoa n tokina nanorietaia akana korakora, ao a na kamwaraeaki aia tabo aika tabu.+ 25 Ngkana e a roko marakia ae korakora, ao ane a na ukera te raoi, ma akea ae e na reke.+ 26 E na inenei n roko te kabuanibwai teuana imwin teuana, ao te rongorongo teuana imwin teuana, ao a na ukera te miitara aomata mairoun te burabeti,+ ma e na mauna te tua* mairoun te ibonga,* ao te taeka n reirei* mairouia unimwaane.+ 27 E na nako n tanginiwenei te uea,+ ao e na kunnikaiaki te mataniwi n te bwarannano,* ao a na rurubenebene baia kaain te aba ibukin te maakunrang. N na karaoa nakoia ae kaineti ma aroia, ao N na motiki taekaia n aron are a motikitaeka iai. Ao a na bon ataia bwa bon Iehova ngai.’”+
8 Ao n te kaonoua n ririki n te kaonoua n namwakaina ae nimaua iai bongin te namwakaina, ngke I tekateka i nanon au auti ao a tekateka unimwaanen Iuta i matau, ao e tauai bain te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova ikanne. 2 Ngke I mataku, ao I nora buran te aomata ae kaanga taraan te ai, ao iai te ai i aan te baere kaanga taraani bebeena,+ ao e raneanea taraani bebeena rake, n aron takiakian te bwai ae te biti ae karaoaki man te koora ae renganaki ma te tirewa.+ 3 Ao e arora te bwai ae kaanga buran te bai, ao e tauai man irannatuu aika buabuataki, ao e uotainako te taamnei* rimarenan te aonnaba ma karawa. Ao e kairai nako Ierutarem n taiani miitara mairoun te Atua, nakoni kawaini mataroan te oo are mai nanona+ ae kaitaraa meang, ike e tei iai te bouannanti ni katauaninne, ae kauekea te tauaninne.+ 4 Ao noria! e mena ikekei mimitongin Atuan Iteraera,+ ae ai aron taraan are I noria n te tabo ae aoraoi.+
5 E taku ngkanne nakoiu: “Natin te aomata, taiaoka euta matam ni kaitaraa meang.” Mangaia are I euta matau ni kaitaraa meang, ao e mena i meangini mataroan oon te baonikarea ikekei, te kanikina* ni katauaninne aei n te kawai n rin. 6 Ao e taku nakoiu: “Natin te aomata, ko nori baika rangi ni buakaka aika riribaaki aika a karaoia ikai tibun Iteraera,+ aika baika karika kararoaan au tabo ae tabu irou?+ Ma ko na bon nori baika riribaaki aika rangi ni buakaka riki.”
7 Ao e kairai nakoni mataroan te katawanang, ao ngke I taraia ao I nora te bwangabwanga n te oo. 8 E taku nakoiu: “Natin te aomata, taiaoka ma kabuburaa riki bwangabwangan te oo anne.” Mangaia are I kabuburaa riki bwangabwangan te oo ao I a nora te kawai n rin. 9 E taku nakoiu: “Rinnako ao nori baika buakaka aika riribaaki aika a karaoi ikai.” 10 Mangaia are I rinnako n noria, ao I nori aeka n taamnei ni kabane aika taamneia baika kawakawa, ao maan aika ribaaki,+ ma aia bouannanti ni kabane aika kamwara* tibun Iteraera.+ A kaaraki ni kataneaki i aon te oo ni katobibia. 11 Ao a tei 70 mai buakoia aia unimwaane tibun Iteraera i matani baikai, ao e tei i buakoia Iaatania are natin Tiaban.+ Ao e toa temanna ma temanna n te baan ibukini kabuekani baika boiarara, i nanoni baina, ao e waerake te bubu ae boiarara mani baika boiarara.+ 12 E taku nakoiu: “Natin te aomata, ko nora te bwai ae a karaoia aia unimwaane tibun Iteraera n te rotongitong, temanna ma temanna n ana ruu ike a kaotaki iai ana bouannanti?* Bwa a taku, ‘E aki norira Iehova. E a tia ni kitana te aba aei Iehova.’”+
13 Ao e reitia ni kangai nakoiu: “Ko na bon nori baika riribaaki aika rangi ni buakaka riki, aika a karaoi.” 14 Mangaia are e kairai nakon te kawai n rin ni mataroan oon ana auti Iehova mai meang, ao I noriia iai aine aika tekateka, ao a tanginiwenei ibukin te atua ae Tammuti.
15 Ao e a manga taku nakoiu: “Ko nora aei ngkoe ae natin te aomata? Ane ko na nori baika riribaaki aika rangi ni buakaka riki nakon aikai.”+ 16 Mangaia are e kairai nakoni katawanangin ana auti Iehova are mai nanona.+ Ao iai mwaane aika tao 25 i rarikini mataroan ana tembora Iehova, i marenan te kaman ma te baonikarea, aika a tinanikua ana tembora Iehova, ao ubuia a kaitaraa mainiku, ao a bobaraaki nakon taai i mainiku.+
17 E taku nakoiu: “Natin te aomata, ko nora aei? Te bwai ae uarereke irouia tibun Iuta karaoani baika riribaaki aikai, ngkai a kaona te aba n te iowawa+ ao n teimatoa ni kaunai? Ao a kaenakoa te mwaanganikai* nakoni bwairiu. 18 Mangaia ae N na karaoa te bwai teuana n uniu ae korakora. E na aki nanokawaki matau ao N na aki naba nanoanga.+ E ngae ngke a tang n takarua i taningau, ma N na bon aki naba ongo irouia.”+
9 Ao e takarua n te bwanaa ae korakora i taningau, ni kangai: “Weteiia te koraki ake a na karokoa te katuuaaeaki i aon te kaawa, ao e na toa temanna ma temanna n ana bwai ni buaka i nanoni baina ibukini kamaunaan te aba!”
2 I noriia mwaane aika onoman aika roko mani mataroan te oo are mai eta+ are kaitaraa meang, ao e toa temanna ma temanna n ana bwai ni buaka ae te kai n oro i nanoni baina. Ao iai te mwaane temanna i buakoia ae kunnikainna n te rinen, ao iai nnen ana ingke te tia koroboki ae nim i bebeena, ao a rinnako ao a tei i rarikin te baonikarea are te buraati.+
3 Ao e waerake mimitongin Atuan Iteraera+ man te tabo are e tiku iai i etaia kerubim,* ao e mwaing nakoni mataroani kawain te tembora,+ ao e a takarua nakon te mwaane are kunnikainna n te rinen, are e nim i bebeena nnen ana bwai te tia koroboki. 4 E taku Iehova nakoina: “Naako rinanon te kaawa, rinanon Ierutarem, ao kanikinaei ramwaia aomata aika ikenrawa ma ni ngirangira+ ibukini baika riribaaki ni kabane, aika karaoaki n te kaawa.”+
5 Ao e taku nakoia ake tabemwaang ao I kakauongo: “Naako rinanon te kaawa imwin teuanne ao oreiia aomata. Tai kariaia bwa e na nanokawaki matami, ao tai nanoanga naba teutana.+ 6 Kam bon riai ni kamatea te unimwaane, te rorobuaka n ataei, te aine ae tuai ni boo ma te mwaane, te teei ae uarereke, ao aine.+ Ma tai kaania te aomata temanna ae iai te kanikina i aona.+ Kam riai ni moanna man au tabo ae tabu.”+ Mangaia are a a moanna mairouia unimwaane ake a mena i matan te tembora.+ 7 Ao e taku nakoia: “Naako! Kamwaraea te tembora ao kaoni katawanang irouia aomata aika kamateaki.”+ Mangaia are a nako ao a kamateia aomata n te kaawa.
8 Ngke a tabe ni kamateia, ao I a tiku n tii ngai, ao I katorobubua ni bobaraaki nako aontano ao I takarua ni kangai: “Akea ngai te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova! Ko nang kamaunaia nikiraia tibun Iteraera ni kabane ngkai ko a kabwaroa unim ae korakora i aon Ierutarem?”+
9 Mangaia are e taku nakoiu: “E a bon rangi ni korakora aia bure tibun Iteraera ma Iuta.+ E a on te aba n te katuturaraa,+ ao e a onrake te kaawa n te buakaka.+ Bwa a taku, ‘E a tia ni kitana te aba aei Iehova, ao akea te bwai ae e noria Iehova.’+ 10 Ma e na aki nanokawaki matau, ao N na aki naba kaota te nanoanga.+ N na karokoi i aon atuia mwin nako aroia.”
11 Ao I nora teuare kunnikainna n te rinen, are e nim i bebeena nnen ana bwai te tia koroboki, bwa e uota rikaaki te rongorongo ni kangai: “I a tia ni karaoa te baere ko tua nakoiu.”
10 Ngke I mataku, ao I nora i etan te bao are i etan atuia kerubim,* te bae kaanga te atibu ae te tabeiro,* ae kaoti i etaia, ao taraana kaanga ai aron te kaintokanuea.+ 2 Ao e taku te Atua nakon teuare kunnikainna n te rinen:+ “Rinnako i marenani wira aika minomino,+ i aaia kerubim, ao kaoni baim ni kauaai ni mwaakaro n ai+ akana i marenaia kerubim, ao karenakoi riaon te kaawa.”+ Mangaia are e rinnako ngke I mataku.
3 A tei kerubim i angaatain te tembora ngke e rin teuarei, ao e on te katawanang are mai nanona n te nang. 4 Ao e waerake mimitongin Iehova+ mairouia kerubim nakoni mataroani kawain te tembora, ao e a tabe n on te tembora n te nang,+ ao e a onrake te katawanang n ootani mimitongin Iehova. 5 Ao e kona n ongo te aba man te katawanang are mai tinaniku, karongoaani baia ni kiba kerubim, ae ai aroni karongoaan te Atua ae Moan te Mwaaka ngkana e taetae.+
6 Ao e tua nakon teuare kunnikainna n te rinen ni kangai: “Anaa te ai mai marenani wira aika minomino, mai marenaia kerubim,” ao e rin teuarei ao e tei i rarikin te wira. 7 Ao e arora baina temanna i buakoia kerubim nakon te ai are i marenaia kerubim.+ E anaa teutana ao e kaaki i bain teuare kunnikainna n te rinen ni kauaai,+ are e a anaia ngkai ao e otinako. 8 Taraaia kerubim aikai, iai baia aika kaanga bain te aomata, i aani baia ni kiba.+
9 Ngke I mataku, ao I nori wira aika aua i rarikia kerubim, kaka teuana te wira i rarikia kerubim n tatabemania nako, ao taraani wira aikai a raneanea n ai aron te atibu ae te kerutorito.*+ 10 Ni kaineti ngkanne ma taraaia, titeboo taraaia ni kaaua, kaanga ai aron ae te wira teuana e bangaki i nanon te wira teuana. 11 Ngkana a mwaing, ao a kona ni buti nakon itera ake aua n aki raraibwakee, ibukina bwa a nanako n te tabo are e kaitaraa atuia kerubim,* n aki raraibwakee. 12 Ao rabwataia ni kabane, nukaia, baia, baia ni kiba, ao taiani wira ake aia wira ngaiia ni kaaman, a on ni maata ni kabutaa.+ 13 Ni kaineti ngkanne ma taiani wira, I ongo te bwanaa ae takarua nakoia ni kangai, “Wira aika Minomino!”
14 Kaka* aua ubuia. Ubuia are te moan bon ubun te kerubim, ubuia are te kauoua bon ubun te mwaane,* te katenua bon ubun te raian, ao te kaaua bon ubun te ikare.+
15 Ao a mwemwerake kerubim aikai—boni baike a maiu* ake I noriia naba i rarikin te karaanga are Keebara+— 16 ao ngkana a mwaing kerubim, a mwaing naba wira aikai ma ngaiia, ao ngkana a tabekirake baia ni kiba kerubim ni karietatai i etan te aba, ao a aki raraibwakee wira ke ni mwaing mai rarikia.+ 17 Ngkana a tei n aki kakammwakuri ao a tei naba n aki kakammwakuri baikai, ao ngkana a mwemwerake ao a mwemwerake naba baikai ma ngaiia, bwa te taamnei are mwamwakuri i aoni baika maiu e mena naba ni wira aikai.
18 E a kitana ngkanne aoni mataroani kawain te tembora mimitongin Iehova,+ ao e a tei n aki kakammwakuri i aoia kerubim.+ 19 A tabekirake ngkai baia ni kiba kerubim ao a a mwemwerake mai aontano, ngke I mataku. A mena naba i rarikia taiani wira ngke a nako. A toki n te kawai n rin are ni mataroan oon ana tembora Iehova mai mainiku, ao e mena mimitongin Atuan Iteraera i etaia.+
20 Boni baika maiu* baikai ake I nori i aan ana kaintokanuea Atuan Iteraera, i rarikin te karaanga are Keebara,+ mangaia are I a ataia bwa boni kerubim. 21 A bane n toa ma ubuia aika kaka aua, kaka aai baia ni kiba, ao a mena i aani baia ni kiba baika kaanga taraani bain te aomata.+ 22 Ao taraan ubuia bon ai aron ubu ake I nori n te karaanga are Keebara.+ A mwamwananga ni kaineta mooa n tatabemania nako.+
11 Ao e tabekairake te taamnei ao e uotai nakoni mataroan oon ana auti Iehova mai mainiku,+ are mataroan te oo are kaitaraa mainiku. Ao I noriia mwaane aika 25 ikekei n te kawai n rin ni mataroan te oo, ao iai i buakoia Iaatania ae natin Atiura ao Beratia ae natini Benaia, ake aia toka aomata.+ 2 Ao E taku nakoiu: “Natin te aomata, aikai mwaane aika bairea te buakaka, ao a anganga te taeka n reirei ae buakaka n* te kaawa aei. 3 A kangai, ‘Tiaki bon tain te katei auti ngkai?+ Bon te bwaata ni kuuka*+ te kaawa,* ao bon iriko ngaira.’
4 “Mangaia ae taetae ni burabeti n ekiianako. Natin te aomata, taetae ni burabeti.”+
5 E roko ngkanne taamnein* Iehova i aou+ ao e taku nakoiu: “Ko na kangai, ‘E kangai ana taeka Iehova: “E eti te baere kam taekinna ngkami aika tibun Iteraera, ao I ataa te bae kam iangoia. 6 Kam karika mateia aomata aika bati n te kaawa aei, ao kam kaoni kawaina irouia maate.”’”+ 7 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Bon iriko rabwataia maate ake kam kawenebabaai n te kaawa, ao bon te bwaata ni kuuka+ te kaawa. Ma kam na anaaki ngkami ni kaotinakoaki mai iai.’”
8 “‘Kam maaka+ te kabaang, ao N na karokoa te kabaang iroumi,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 9 ‘N na kairingkami ni kaotinakoingkami mai nanon neienne, ao n anga ngkami nako nanoni baia ianena, ma ni karokoa te motikitaeka i aomi.+ 10 Kam na bwaka n te kabaang.+ N na motiki taekami i aon tian Iteraera,+ ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.+ 11 E na aki riki te kaawa bwa te bwaata ni kuuka ibukimi, ao kam na aki riki bwa te iriko ae mena i nanona. N na motiki taekami i aon tian Iteraera, 12 ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai. Bwa kam aki kakairi n au tua nako ao kam aki kakororaoi au moti,+ ma kam karaoa ae boraoi ma aia moti natannaomata akana i rarikimi.’”+
13 Ngke I taetae ni burabeti ao e a mate naba Beratia are natini Benaia, ao I katorobubua ni bobaraaki nako aontano ao I tang n te bwanaa ae korakora ni kangai: “Akea ngai te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova! Ko nang kamaunaia nikiraia tibun Iteraera?”+
14 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 15 “Natin te aomata, a tuangaki irouia kaain Ierutarem ni kangai naake tarim, ake tarim ake iai mwaakaia ni manga kabooa te aba ni kaokia, n ikotaki ma tibun Iteraera ni kabane, ‘Kararoaingkami ma Iehova. Bon ara bwai te aba, ti a tia n anganaki bwa tibwangara.’ 16 Mangaia ae ko na kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E ngae ngke I a tia ni kanakoia ni kararoaia i buakoia natannaomata, ao I a tia ni kamaenakoia nakon aaba,+ ma N na riki bwa te tabo ae tabu ibukia i nanon tabeua te tai, n aaba ake a nako iai.”’+
17 “Mangaia ae ko na kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na rikoingkami naba mai buakoia botannaomata, ao n ikotiingkami man aaba ake kam kamaenakoaki nako iai, ao N na anganingkami te aba ae Iteraera.+ 18 Ao ane a na oki nako ikekei ao a na kanakoa mai iai bwaina ni kabane aika koro n ribaaki, ma mwakuri aika riribaaki.+ 19 Ao N na angania te nanoteuana,+ ao N na karina i nanoia te iango ae boou,+ ao N na kanakoa mai rabwataia te nano ae matoatoa n aron te atibu,+ ao n angania te nano ae maraurau,*+ 20 bwa a aonga ni kakairi n au tua ao ni kawakin au moti ma n ongeaba iai. A na riki ngkanne bwa au aomata, ao N na riki bwa Atuaia.”’
21 “‘“Ma ni kaineti ngkanne ma te koraki ake a teimatoa nanoia n aia bwai aika koro n ribaaki ma aia mwakuri aika riribaaki, N na karokoi i aon atuia mwin nako aroia,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’”
22 A tabekirake ngkai baia ni kiba kerubim,* ao a uakaan wira ma ngaiia,+ ao e mena i etaia mimitongin Atuan Iteraera.+ 23 Ao e waerake mimitongin Iehova+ man te kaawa, ao e tei i etan te maunga are i mainikun te kaawa.+ 24 Ao e tabekairake te taamnei n te miitara rinanon taamnein te Atua, ao e kairai nakoia aomata ake a taenikai i Kareria. Ao e a kitanai te miitara are I noria. 25 Ao I a tuangia aomata ake a taenikai, bwaai ni kabane ake e kaotii Iehova nakoiu.
12 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, ko a maeka i buakoia te koraki aika karitei. Iai mataia n taratara ma a aki noraaba, ao taningaia ni kakauongo ma a aki ongo,+ bwa bon te koraki aika karitei ngaiia.+ 3 Ma ngkoe ae natin te aomata, botii am bwai kaanga ibukin te taenikai. Ao ngkana e ngaina ao ko riai ni mwananga bwa te taenikai ngkai a tabe n tataraiko. Mwananga bwa te taenikai mani mwengam nakon te tabo teuana ngkai a tabe n tataraiko. Tao ane a na iangoa ae nanonaki iai, e ngae ngke bon te koraki aika karitei ngaiia. 4 Kaotinakoi am bwai ake ko botii ibukini mwanangam n taenikai n te ngaina ngkai a tabe n tataraiko, ao ko riai ni mwananga nako n te tairiki ngkai a tabe n tataraiko, n aron te aomata ae kairaki nakon te taenikai.+
5 “Ko na kabwangabwangaa te oo ngkai a tabe n tataraiko, ao uotii am bwai n rinanona n otinako.+ 6 Aonnangai am bwai ngkai a tabe n tataraiko, ao uotii nakon te rotongitong. Rabuna ubum bwa ko aonga n aki nora aontano, bwa I a karaoiko bwa te kanikina nakoia tibun Iteraera.”+
7 I karaoa raoi te baere I tuangaki. N te ngaina, I kaotinakoi au bwai ni mwananga n taenikai, ao n te tairiki, I kabwangabwangaa te oo ni baiu. Ao ngke e a roo ao I a kaotinakoi au bwai ma n uotii i aon angau i mataia.
8 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou n te ingabong, ae kangai: 9 “Natin te aomata, tiaki a titirakiniko tibun Iteraera ae te koraki aika karitei ni kangai, ‘Tera ae ko karaoia?’ 10 Tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E kaineti te taeka aei nakon te mataniwi+ i Ierutarem ao tibun Iteraera ni kabane ake n te kaawa.”’
11 “Kangai, ‘Boni ngai te kanikina ibukimi.+ Te bwai ae I a tia ni karaoia, e na boni karaoaki naba nakoia. A na mwananga nako bwa taenikai, nakon te kataenikaiaki.+ 12 Ao te mataniwi ane i buakoia e na uotii ana bwai i aon angana ao e na mwananga nako i nanon te rotongitong. E na kabwangabwangaa te oo ao e na uotii ana bwai n otinako n rinanona.+ E na rabuna ubuna bwa e aonga n aki nora aontano.’ 13 N na kaaki au karaun i aona, ao e na mwane n au karaun.+ Ao N na kairia nako Baburon, nako abaia I-Kareria, ma e na aki noria ao e na mate ikekei.+ 14 Ao N na kamaenakoia kaain rarikina ni kabane, ana tia ibuobuoki ma ana taanga ni buaka, nakon taabo aika kakaokoro nako,+ ao N na buuta te kabaang bwa e na kaeiia.+ 15 Ao ane a na ataia bwa bon Iehova ngai, ngkana I kamaeinikunia nako buakoia natannaomata ao ni kamaenakoia nakon aaba. 16 Ma N na kamaiuia tabeman mai buakoia man te kabaang, te rongo, ao te aoraki ae kamamate, bwa a aonga n taekin aia mwakuri ni kabane aika riribaaki i buakoia natannaomata ake a na nako buakoia, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.”
17 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 18 “Natin te aomata, ko riai ni kana am kariki ma te rurubenebene, ao n nima am ran ma te aki raunnano ao te raraoma.+ 19 Kangai nakoia kaain te aba, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakoia kaain Ierutarem ake n te aba ae Iteraera: “A na kana aia kariki ma te raraoma ao n nima aia ran ma te maakunrang, bwa e na boni kamaroaeaki abaia,+ ibukin aia iowawa te koraki nako ake a maeka iai.+ 20 A na uruakaki kaawa aika maekanaki, ao e na riki te aba bwa te aba ae aki kona ni maekanaki,+ ao ane kam na ataia bwa bon Iehova ngai.”’”+
21 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 22 “Natin te aomata, tera te taeka ae tataekinaki i Iteraera ae kangai, ‘A a bwakanako boong, ao a tuai mani koro bukin taiani miitara’?+ 23 Mangaia ae kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na katoka te taeka anne, ao a na aki manga tataekina te taeka anne i Iteraera.” Ma tuangia ni kangai, ‘A a uakaan taiani bong,+ ao a na boni koro bukin taiani miitara.’ 24 Bwa e nang akea i buakoia tibun Iteraera te miitara ae kewe, ke te kanikina ibukini kanoan taai aika a na roko ae mwamwanaa te aba.+ 25 ‘“Bwa N nang taetae ngai ae Iehova. Ao te taeka ane I atongnga e na boni karaoaki nanona n aki baenikai.+ N ami bong ngkami+ aika te koraki aika karitei, ao N na taekina te taeka ma ni kakoroa bukina,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’”
26 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 27 “Natin te aomata, a kangai tibun Iteraera, ‘Te miitara ane e noria boni kanoan taai aika kiriaria mangkai, ao e taetae ni burabeti ibukin taai aika kiriaria rokoia.’+ 28 Mangaia ae kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “‘Akea te bwai teuana mai buakon au taeka ae e na baenikai, e na boni karaoaki nanon te bwai ae I taekinna,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”’”
13 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taetae ni burabeti n ekiianako aia burabeti tibun Iteraera,+ ao kangai nakoia akana karioi oin aia taetae ni burabeti,*+ ‘Ongora n ana taeka Iehova. 3 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ke e reke kaia burabeti aika nanobaba, aika iririi oin nanoia ngkai a tuai n nora te bwai teuana!+ 4 Ngkami aika tibun Iteraera, a a riki ami burabeti bwa kaanga arobeke* n taabo aika urubekebeke. 5 Kam na aki nako ni manga katei taabo aika uruaki n taian oo aika atibu ibukia tibun Iteraera,+ bwa a aonga n teimatoa n tei ni buaka tibun Iteraera n ana bong Iehova.”+ 6 “A nori miitara aika kewe ao a taetae ni burabetina ae kewe, te koraki ake a kangai, ‘E kangai ana taeka Iehova,’ ao e bon aki kanakoia Iehova, ao a kakantaningaa kakoroani bukin aia taeka.+ 7 Tiaki bon te miitara ae kewe ane kam noria, ao bon te kewe ane kam taetae ni burabetinna ngke kam kangai, ‘E kangai ana taeka Iehova,’ ao I bon aki taekina te bwai teuana?”’
8 “‘Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “‘I a ekingkami nako, ibukina bwa kam taekina te bwai ae kewe ao a kewe naba ami miitara,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”+ 9 Ao N na katea baiu n ekiianako burabeti aika a kewe aia miitara, ao aika a taetae ni burabetina te kewe.+ A na aki mena i buakon aia kaboowi au aomata, a na aki koreaki araia ni bokin araia tibun Iteraera, ao a na aki naba okira te aba ae Iteraera, ao ane kam na ataia bwa bon Iehova ngai ae te Uea ae Moan te Rietata.+ 10 A riki baikai ni kabane ibukina bwa a kairiia au aomata bwa a na rairakinako ngke a kangai, “Iai te rau!” ao bon akea te rau.+ Ngke e kateaki te oo i nuka ae kai uruaki, ao a kabira aona ni kamainainaa.’*+
11 “Tuangia akana kabiria ni kamainainaa bwa e na bwaka. E na roko te karau ae korakora, e na bwaka te karau ae te aiti,* ao te ukeukennanti, ni kabwakaa.+ 12 Ao ngkana e bwaka te oo, ao ane kam na titirakinaki ni kangai, ‘E nga ami nangoa are kam kabiria iai?’+
13 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘N na kaotinakoa te ukeukennanti ni marakin nanou, ao te karau ae bwaka ni korakora n uniu, ao te karau ae te aiti n uniu ae korakora ae kamauna te aba. 14 N na urubekea te oo are kam kabiria ni kamainainaa ao ni kabwakaa nako aontano, ao e na kaotaki aana. Ao ngkana e bwaka te kaawa ao kam na maunanako i nanon te kaawa, ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.’
15 “‘Ngkana I tia ni kaota raoi uniu i aon te oo ao i aoia aomata ake a kabiria ni kamainainaa, ao N na kangai nakoimi: “Ai akea te oo, ao ai akea naba te koraki ake a kabiria.+ 16 Ai akea aia burabeti tibun Iteraera, ake te koraki ake a taetae ni burabeti nakon Ierutarem, ao te koraki ake a nori miitara ibukin raun neienne e ngae ngke bon akea te rau,”’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
17 “Ma ngkoe ae natin te aomata, kaeta matam n ekiianako naati aine aika natiia am aomata, ake a karioi oin aia taetae ni burabeti, ao ko na taetae ni burabeti n ekiianako. 18 Tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ke a reke kaia aine ake a itui tauanibai ibukin anganibai* ni kabane ma ni karaoi rabunan te atu aika kakaokoro abwakia, bwa a na kamwanei iai maiuia* aomata! Kam kamwanei maiuia* au aomata ao kam kataia ni kateimatoai oini maiumi?* 19 Te koaua bwa kam na kamatauningaai i buakoia au aomata n te abutana te baare ma mwakorokoro ni kariki,+ ni kamateia aomata* aika aki riai ni mate, ao ni kateimatoai maiuia aomata* aika aki riai ni maiu, n ami kewe nakoia au aomata ake a ongora n ami kewe?”’+
20 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkami aika aine, akea bwa I a ekinako ami tauanibai ake kam kabonganai ni kamwaneia iai aomata* bwa kaanga mannikiba, ao N na urui ni kanakoi mai anganibaimi ao ni kainaomataia te koraki akana kam a kamwaneia n ai aroia mannikiba. 21 N na raeuai rabunan atumi ao N na kamaiuia au aomata mai nanoni baimi, ao a nang aki manga riki bwa kaanga bwaai aika kam na kamwaneia, ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.+ 22 Bwa kam kabwaraa nanon ane e raoiroi n ami kewekewe+ ngke I aki anganna te rawawata,* ao kam kakorakorai bain ane e buakaka,+ bwa e aonga n aki rairaki mani kawaina ae buakaka ao n teimatoa ni maiu.+ 23 Mangaia ae ngkami aika aine, kam na aki manga nori miitara aika kewe ke ni kakaraoi kaiwa,+ ao N na kamaiuia au aomata mai nanoni baimi, ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
14 Ao a roko n tekateka i matau tabeman aia unimwaane tibun Iteraera.+ 2 Ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 3 “Natin te aomata, a baireia mwaane aikai bwa a na iririi aia bouannanti aika kamwara,* ao a karaoa te bwai ni kabwakabwaka ae e na reke iai aia bure aomata. I riai ngkanne ni kariaia bwa a na titirakinai?+ 4 Taetae ngkai ma ngaiia ao tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkana e baireia temanna tibun Iteraera bwa e na iririi ana bouannanti aika kamwara, ao ni karaoa te bwai ni kabwakabwaka ae e na kairiia aomata bwa a na bure iai, ao rimwi e roko bwa e na titirakina te burabeti, ao ngai ae Iehova, N na kaekaa te aomata anne ni kaineti ma mwaitin ana bouannanti aika kamwara. 5 Bwa N na karokoa te maakunrang i nanoia tibun Iteraera,* ibukina bwa a bane ni kitanai ma ni kakairi irouia aia bouannanti aika kamwara.”’+
6 “Mangaia are tuangia tibun Iteraera ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Oki ao tannako mairouia ami bouannanti aika kamwara, ao katannakoi matami man ami mwakuri ni kabane aika riribaaki.+ 7 Bwa ngkana iai temanna tibun Iteraera ke te aomata ae maeka n iruwa i Iteraera, ae e kitanai ao e baireia bwa e na iririi ana bouannanti aika kamwara, ma ni karaoa te bwai ni kabwakabwaka ae e na kairiia aomata bwa a na bure iai, ao rimwi e roko bwa e na titirakina au burabeti,+ ao ngai ae Iehova, N na boni kaekaa teuanne. 8 N na kaeta matau n ekaanako te aomata anne, ao N na karaoia bwa te bwai n reirei ao mwanewen te taeka ni kario, ao N na kamatea,+ ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.”’
9 “‘Ma ngkana e burebureaki te burabeti ao e a kaeka naba, ao boni ngai ae Iehova ae I bureburea te burabeti anne.+ N na arora baiu n ekianako ao ni kamauna mai buakoia au aomata aika tibun Iteraera. 10 A na anai uaan aia bure, e na titeboo ana bure te tia titiraki ma ana bure te burabeti, 11 bwa a aonga n aki manga tiotionako mairou tibun Iteraera, ao n aki manga kamwaraeia i bon irouia n aia bure ni kabane. Ao a na riki bwa au aomata ao N na riki bwa Atuaia,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
12 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 13 “Natin te aomata, ngkana e bure te aba nakoiu n arona n aki kakaonimaki, ao N na arora baiu n ekaanako te aba ao N na urui nnen ana amwarake,*+ ao N na karokoa te rongo i aona+ ao ni kamateia aomata ma maan ake iai.”+ 14 “‘E ngae ngkana a mena iai mwaane aika teniman aikai aika Noa,+ Taniera,+ ao Iobi,+ ma a tii kona ni karekei oini maiuia ngaiia n tatabemania nako ibukin raoiroia,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
15 “‘Ke tao N na karokoia maan ni kaakang bwa a na rinanon te aba ma ni kakerikaaka mwaitini kaaina,* ao ni karaoia bwa te aba ae aki kona ni maekanaki ae akea temanna ae e na manga rinanona ibukia maan aika tiritiri.+ 16 Ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘e ngae ngkana a mena iai mwaane aika teniman aikai, ma a na bon aki kona ni karekei maiuia natiia mwaane ke natiia aine, ma a tii kona ni karekei oini maiuia ngaiia n tatabemania nako, ao e na riki ni kamaroaa te aba.’”
17 “‘Ke ngkana tao I karokoa te kabaang n ekaanako te aba anne+ ao ni kangai: “Ke e rinanon te aba te kabaang,” ma ni kamateia aomata ao maan mai iai,+ 18 e ngae ngkana a mena iai mwaane aika teniman aikai, ao ngkai bon iai ngai’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘a na bon aki kona ni karekei maiuia natiia mwaane ke natiia aine, ma a tii kona ni karekei oini maiuia ngaiia n tatabemania nako.’”
19 “‘Ke ngkana tao I karokoa te aoraki ae kamamate n te aba anne,+ ao ni kabwaroa uniu ae korakora i aona ma te katuturaraa ni kamateia aomata ao maan mai iai, 20 ao e ngae ngkana a mena iai Noa,+ Taniera,+ ao Iobi,+ ao ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘a na bon aki kona ni karekei maiuia natiia mwaane ke natiia aine, ma a tii kona ni karekei oini maiuia ngaiia n tatabemania nako ibukin raoiroia.’”+
21 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ao bon anne ae e na riki ngkana I karokoi au katuuaa aika aua,*+ aika te kabaang, te rongo, maan ni kaakang, ao te aoraki ae kamamate,+ n ekaanako Ierutarem ni kamateia aomata ma maan mai iai.+ 22 Ma e ngae n anne, e na reke birinakoia tabeman ake a tiku iai, ao a na kairaki ni kaotinakoaki+ ma natiia mwaane ao natiia aine. A na roko iroumi, ao ngkana kam nori aroia ma aia mwakuri, ao a na boni kabebeteaki nanomi ibukin te rekenikai are I karokoa i aon Ierutarem, ibukini bwaai ni kabane ake I karaoi nakoina.’”
23 “‘A na boni kabebeteaki nanomi ngkana kam nori aroia ma aia mwakuri, ao kam na ataia bwa bon iai bukini karaoan te bwai are I karaoia nakoina,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
15 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, e kangaa ni kabotauaki kain te aroka ae te kureebe ma aroka nako ke mwaangani kaai aika n te buakonikai? 3 E kona ni kabonganaaki kaina n te mwakuri? Ke a kona aomata ni karaoa iai te kai n tautauri ibukini katineani bwaai? 4 Noria! E karenakoaki n te ai bwa kanaana, ao a urarake n te ai tabona ni kauaitera ao e bue naba nukana. E tau naba ngkai ibukin te mwakuri? 5 Ngke e boni bwanin naba ao e aki kona ni kabonganaaki ibukin te bwai teuana. Ai karakora riki ngkanne manenana ngkana e a tia n urarake ao ni bue n te ai!”
6 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N aroni kain te kureebe ane i buakon aroka aika n te buakonikai, ae I a tia n anga bwa kanaan te ai, ao ai anne naba ae N na karaoia nakoia kaain Ierutarem.+ 7 I kaeta matau n ekiianako. A reke birinakoia man te ai, ma e na boni kamaunaia te ai. Ao ane kam na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I kaeta matau n ekiianako.’”+
8 “‘Ao N na kamaroaea te aba+ ibukina bwa a aki kakaonimaki,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
16 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kaotii nakon Ierutarem ana mwakuri aika riribaaki.+ 3 Ko riai ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakon Ierutarem: “Ko riki ao ko bungiaki i abaia tibuni Kanaan. Tamam bon te Amoraite,+ ao tinam bon tibun Eta.+ 4 Ni kaineti ma bungiakim, n te bong are ko bungiaki iai, ao e aki koreaki butom, ao ko aki tebokaki n te ran bwa ko aonga n itiaki, ao ko aki bubuaki n te taoro, ao ko aki niniraki n taiani kunnikai. 5 Akea temanna ae kan nanoangaiko ni karaoi baikai nakoim. Akea temanna ae atataiaomata nakoim. Ma ko karenakoaki nakon te tawaana ibukina bwa ko* a ribaaki naba n te bong are ko bungiaki iai.
6 “‘“Ngke I rirarikim ao I noriko n iakiaki i buakon raraam, ao ngke ko wene ikekei ma raraam ao I taku: ‘Teimatoa ni maiu!’ Eng, I taku nakoim ngke ko wene ma raraam: ‘Teimatoa ni maiu!’ 7 I karaoiko bwa te koraki ae rangi ni mwaitikurikuri, n aron aroka aika bwebwerake n te tawaana, ao ko a ikawairake ma n rikirake, ao ko bwaini bwaai ni katamaroa aika taiani kabanea n raoiroi. A a toro mammam ao e a mwarairai iram, ma e teimatoa n akea karabaam ao n oti bwain rabwatam ae riai ni karabaaki.”’
8 “‘Ngke I rirarikim ao I noriko, ao I a ataia bwa ko a bon tau nakon te tangira. Mangaia are I taakina au kunnikai* ao I rabuna bwain rabwatam+ ae riai ni karabaaki ao ni karaoa te taetae n tuea ao ni berita ma ngkoe,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao ko a riki bwa au aomata. 9 Irarikin anne, I a tia n tebokiko n te ran ao ni kanakoa raraam ao ni kabiriko n te bwaa.+ 10 Ao I kunnikaiko n te kunnikai ae katamaroaaki n taeraki, ao I anganiko kaau aika raraoi ae kunin te man,* ma n niriko n te rinen ae raoiroi ao I kunnikaiko ni kunnikai aika bobuaka. 11 I katamaroako ni bwaai ni katamaroa, ao I kaaki tauanibai i aoni baim ma te mwae i roroam. 12 I kaaki naba te mwamwa i bwairim, ao taabia i taningam, ao te baunuea ae tamaroa i atum. 13 Ko teimatoa ni katamaroako n te koora ma te tirewa, ao am kunnikai bon te rinen ae raoiroi, ae te kunnikai ae bobuaka, ao te kunnikai ae katamaroaaki n taeraki. Ao kanam bon te burawa ae mte, aia karewe manibeeru,* ao te oera, ao ko a rikirake n rangi n tamaroa,+ ao ko a tau n riki bwa te ueannaine.’”*
14 “‘E a moanna ni butanako kakannatom* i buakoia natannaomata+ ibukin tamaroam, bwa e kororaoi ibukina bwa I kaaki oin tamaroau i aom,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
15 “‘Ma ko a moanna n onimakina tamaroam+ ao ibukini kakannatom ko a riki bwa te aine ae kakabooaki.+ Ko wewene ni bure ma ane e rirarikim,+ ao e a taua aron tamaroam. 16 Ko anai kunnikaim tabeua aika kirimatamata ao ko katamaroai iai am tabo aika rietata ike ko a kakabooaki iai,+ aika baika aki riai ni karaoaki ao a aki riai naba n riki. 17 Ao ko anaa naba am bwai ni katamaroa ae tamaroa ae karaoaki man te koora ao te tirewa are I anganiko, ao ko karaoi iai am bouannanti aika mwaane ao ni wewene ni bure ma ngaiia.+ 18 Ao ko anai am kunnikai aika katamaroaaki n taeraki ao n rabuni,* ao ko kareana nakoia au oera ma karea aika boiarara ibukiu.+ 19 Ao te kariki are I anganiko—ae karaoaki man te burawa ae mte, te oera, ao aia karewe manibeeru, are I anganiko bwa ko na kanna—ko kareanna naba nakoia bwa te boi ae boiarara.*+ Anne raoi te bwai ae riki,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
20 “‘Ko anaiia naba natim mwaane ma aine ake ko bungia bwa natiu,+ ao ko kareania nakoia bouannanti+—tiaki e a rangi n riao am mwakuri ni kakabooaki ibukin te wene ni bure? 21 Ko kamateia natiu mwaane ao ko anga bwa taiani karea, n arom ni kabuekiia n te ai.+ 22 Ngke ko tabe ni kakaraoi mwakuri aika riribaaki ni kabane ma mwakuri ni wewene ni bure, ao ko aki uringi am bongi n ataei ngke akea ngkoa karabaam ao e oti bwain rabwatam ae riai ni karabaaki, ao ko iakiaki i buakon raraam. 23 Imwini buakakam ni kabane, ao ke e reke kaim, e na reke kaim,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 24 ‘Ko katea te tabuki teuana ibukin taromauriaia atua aika kewe, ao ko karaoa am tabo ae rietata ni maraen nako te kaawa. 25 Ko katei am tabo aika rietata n te tabo ae kai noraki ni kawai nako, ao ko onea tamaroam nakon te bwai ae riribaaki, n arom n anga ngkoe* nakoia aomata nako ake a rirarikim,+ ao ko kabatiaa am wewene ni bure.+ 26 Ko wewene ni bure ma natin Aikubita aika mwaane,+ ake kaain rarikim ake a rangi ni kaibwabwaru, ao ko kaunai ni kabatiaan am mwakuri ni wewene ni bure. 27 N nang ekikonako ngkai ni baiu ao N na koreaanako kanam,+ ao N na kariaia aine aika riribaiko+ bwa a na karaoa ae a kani karaoia nakoim, ake natiia I-Biritia aika aine ake a kubanrou ibukin aroarom ae kamwara.+
28 “‘Ibukina bwa ko aki kona n rauaki, ko a manga wewene ni bure ma natin Aturia aika mwaane,+ ma imwin am wewene ni bure ma ngaiia, ao ko tuai naba man rauaki. 29 Mangaia are ko a karikirakea riki am wewene ni bure nakon abaia taan iokinibwai* ao nakoia I-Kareria,+ ma ko bon aki naba roko n te rauaki. 30 Ai aorakira* nanom,’* bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ngke ko kakaraoi baikanne ni kabane, ao ko karaoa ana mwakuri te aine ae kakabooaki ae aki bwerengaki!+ 31 Ma ngke ko katea am tabuki n te tabo ae kai noraki ni kawai nako, ao ni karaoa am tabo ae rietata ni maraen nako te kaawa, ao kaanga ai aron ae tiaki te aine ae kakabooaki ngkoe, ibukina bwa ko rawa nakon te kabwakamwane. 32 Bon te buu te aine ae wewene ni kimoa ngkoe ae e kakatokai riki boraia ianena nakon are bon oini buuna!+ 33 A anganga te bwaintangira aomata nakoia aine aika kakabooaki ni kabane,+ ma ngkoe ko anganga taiani bwaintangira nakoia te koraki nako ake a kaibwabwaru nakoim,+ ao ko kamarai atoia bwa a na kawariko man taabo akana i rarikim ni kabutaa bwa a na wewene ni bure ma ngkoe.+ 34 Boni kaitaraaia raoi ngkoe aine tabemwaang aika kakabooaki. Akea temanna ae kakabooaki ae kakaraoa aekakin arom! Ko kabooia aomata ma a aki kabooko. E rangi ni kaokoro arom.’
35 “Mangaia ae ngkoe ae te aine ae kakabooaki,+ ongora n ana taeka Iehova. 36 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Ibukina bwa e a tia ni kabwaroaki am kaibwabwaru, ao e a tia n oti bwain rabwatam ae riai ni karabaaki, i nanon am tai ni wewene ni bure ma am tangira nako, ao am bouannanti ni kabane aika riribaaki aika kamwara,*+ are ko kareana naba raraaia natim mwaane nakoia,+ 37 mangaia ae I a ikotiia am tangira ni kabane ake ko a tia ni kakukureiia, ake te koraki nako ake ko tangiriia ao ake ko ribaiia. N na ikotiia bwa a na ekikonako man taabo ake i rarikim ni kabutaa ao N na kaota nakoia bwain rabwatam ae riai ni karabaaki, ao a na bon noriko raoi n akea karabaam.+
38 “‘Ao N na katuuaaeko ni motikitaeka ake a bon tau n anganaki aine aika taani wene ni kimoa+ ao aika a katuturaraa,+ ao e na katutuaki raraam n te un ae korakora ao n te tauaninne.+ 39 N na anga ngkoe nako nanoni baia, ao a na urui am tabuki ao a na kabwakaaki am tabo aika rietata,+ ao a na buutii am kunnikai mai aom ao a na anaa am bwai ni katamaroa ae tamaroa,+ ao a na katikuko n akea karabaam+ ao e a oti bwain rabwatam ae riai ni karabaaki. 40 A na kairiia te koraki aika bati+ bwa a na ekikonako ao a na karebanaiko n atibu+ ao a na kamateko n aia kabaang.+ 41 A na kabueki am auti n te ai+ ao a na motika taekam i mataia aine aika bati, ao N nang katoka arom ni kakabooaki,+ ao ko nang katoka am kabwakamwane. 42 N na katoka uniu ae korakora n ekikonako,+ ao e nang rairakinako marakin nanou mairoum+ ao N nang rau ao n aki manga un.’
43 “‘N na karokoi ngkai i aon atum mwin nako arom ibukina bwa ko aki uringi am bongi n ataei+ ao ko kaunai ngke ko karaoi baikai ni kabane,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao ko nang aki manga kakaraoa aroarom ae kamwara ao am mwakuri ni kabane aika riribaaki.
44 “‘Noria! Ane a na bane te koraki ake a kakabonganai taeka n rabakau n atonga nakoim te taeka n rabakau ae kangai: “Titeboo raoi te tina ma natina te aine!”+ 45 Titeboo raoi ngkoe ma tinam, are e riribaa buuna ma natina. Ao titeboo raoi naba ngkoe ma tarim, ake a riribaiia buuia ma natiia. Tinam bon tibun Eta ao tamam bon te Amoraite.’”+
46 “‘Tarim ae karimoam bon Tamaria,+ ae e maeka i meangim* ma natina aine,*+ ao tarim ae karimwim ae e maeka i maiakim,* bon Totom+ ma natina aine.+ 47 Ko aki tii nakonako ni kawaia ao ni kakairi n aia mwakuri aika riribaaki, ma i nanon te tai ae uarereke ao e a rangi ni buakaka riki aroarom ni kabane nakoia.+ 48 Ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao a aki karaoa aron are ko karaoia ma natim aine, tarim ae Totom ma natina aine. 49 Noria! Aio ana bure tarim are Totom: E kamoamoa+ ngaia ma natina aine,+ ao e rangi ni bati kanaia+ ao a rau n akea tabeaiangaia,+ ma e ngae n anne a bon aki boutokaiia akana karawawataaki ma akana maiu ni kainnano.+ 50 A teimatoa ni kainikatonga+ ao ni kakaraoi i matau+ mwakuri aika riribaaki, ngaia are I a nora riaini kamaunaaia.+
51 “‘E aki naba karaoa iterani mwaitin am bure Tamaria.+ Ma ko teimatoa ni kabatiai riki kakaraoani mwakuri aika riribaaki nakon are a kakaraoia, ni karokoa ae a a taraa n raoiroi riki tarim, ibukin am mwakuri ni kabane aika riribaaki.+ 52 Ko na kaitaraa ngkai bwaibwainrangim ibukina bwa ko kabebetei buakakan aroia tarim. A a raoiroi riki nakoim ibukin am bure ni kakaraoa ae riribaaki riki nakon are a kakaraoia. Mangaia ae ko na maamaa ao kaitaraa bwaibwainrangim ngkai a a taraa n raoiroi riki tarim.’
53 “‘Ao N na ikotiia aia taenikai, ana taenikai Totom ma natina aine, ao ana taenikai Tamaria ma natina aine, ao N na ikotiia naba am taenikai i rarikia,+ 54 bwa ko aonga ni kona ni kaitaraa bwaibwainrangim, ao ko na bwaibwainrang ibukin te baere ko karaoia ni kabebetei nanoia iai. 55 A na okiri aroia ake mai mwaina tarim are Totom ma natina aine, ao a na okiri naba aroia ake mai mwaina Tamaria ma natina aine, ao ngkoe naba ma natim aine ane kam na okiri aromi ake mai mwaina.+ 56 E aki tau Totom are tarim ni mwaneweaki iroum n te bong are ko kainikatonga iai, 57 imwaini kaotaraean oini buakakam.+ Ao a a kabuakakako ngkai natin Turia aika aine ma kaain rarikina, ao a a kakanikoko natiia I-Biritia aika aine,+ ake te koraki ake kaain rarikim ni kabutaa. 58 Ko na kaaitarai mwin aroarom ae kamwara ma am mwakuri aika riribaaki,’ bon ana taeka Iehova.”
59 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N na karaoa ngkai nakoim aron are ko karaoia,+ bwa ko kakeaa bongan te taetae n tuea n urua au berita.+ 60 Ma boni ngai ae N na uringa te berita are I karaoia ma ngkoe n am bongi n ataei, ao N na karaoa te berita ae teimatoa ma ngkoe.+ 61 Ko na uringa arom ao ni bwaibwainrang+ ngkana ko butimwaeiia tarim, ake te koraki ake a ikawai riki nakoim ao ake a ataei riki nakoim, ao N na anga ngaiia nakoim bwa natim aine, ma tiaki ibukin am berita.’
62 “‘Ao boni ngai ae N na karaoa au berita ma ngkoe, ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai. 63 Ao ko na uringnga ao ko na rangi ni maamaa ni kaurea wim ibukini bwaibwainrangim,+ ngkana I karaoa karekeani kabwaraan am bure, n aki ongei baike ko a tia ni karaoi ni kabane,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
17 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taekina te kamwaninga teuana ao te kario teuana ae taekaia tibun Iteraera.+ 3 Ao ko riai ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E roko i Rebanon+ te ikare ae totoa+ ao a totoa baina ni kiba, ao a abwabwaki baina, ao a kirimatamata buraena ni kabutaa, ao e anaa taberan te kai ae te tiira.+ 4 E kouta bwebwena are i taberana raoi ao e uotia nako abaia taan iokinibwai,* ao e kaaki n aia kaawa taan iokinibwai.+ 5 E anaa ngkanne te koraa man te aba+ ao e kaaki n te tawaana ae maiureirei. E unikia n aron te aroka ae te wiro i rarikin te tabo ae bati iai te ran. 6 Mangaia are e a bwebwerake ao e a riki bwa te kai ae te kureebe ae rinano ae kawakawanako,+ ma baana ae aki kaitaraa tinanikuna, ao wakaana ae rikirake i aana. Mangaia are e a riki bwa te kai ae te kureebe ao e karikii taiani bwebwe ma ni kaotinakoi mwaanga.+
7 “‘“Ao e a manga roko te ikare riki temanna ae totoa+ ao a totoa baina ni kiba, ao a bubura baina.+ Ao e ingainga te kai ae te kureebe aei ni wakaanako nakoina mani beeran te onnaroka are e unikaki iai, ao e kaotinakoi baana ni kaitaraa, bwa e aonga n tebotebokia.+ 8 E a kaman unikaki n te tawaana ae raoiroi i rarikin te tabo ae bati iai te ran, bwa e aonga ni karikii taiani mwaanga, ni karikiuaa, ao n riki bwa te kai ae te kureebe ae buburakaei.”’+
9 “Ko na kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E na maiureirei? E na akea temanna ae e na taeka wakaana,+ ao e na kabokaa uaana, ao ni karaia bwebwena?+ E na rangi n rai n te aro are e nang aki kainnanoaki te anganibai ae korakora ke aomata aika bati ibukini koutana mai wakaana. 10 E ngae ngke e a manga tabekaki nakon te tabo teuana, ma e na maiureirei? Tiaki e na bon rai ngkana e oreia te angimainiku? E na bon rai ni beeran te onnaroka are e bwebwerake iai.”’”
11 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 12 “Taiaoka ma tuangia te koraki aika karitei aikai ni kangai, ‘Kam aki ataia bwa tera ae nanonaki ni baikai?’ Ao ko na kangai, ‘Noria! E roko ueani Baburon i Ierutarem ao e anaa ueana ma natinueana aika mwaane, ao e kairiia n oki nako Baburon.+ 13 Irarikin anne, e anaa temanna mai buakoia kanoan* te uea+ ao e karaoa te berita ma ngaia ao e kabaea n te taetae n tuea.+ Imwina ao e a kairiianako mwaanen te aba aika kakannato,+ 14 bwa e aonga ni karinanoaki te tautaeka n uea ao n aki kona n tei, n te aro are e a tii kona n teimatoa ni waaki ngkana e kawakina ana berita.+ 15 Ma n tokina ao e a karitei te uea nakoina+ ni kanakoaia ana tia uataeka nako Aikubita bwa e na karekeia aoti+ ao te taanga ni buaka ae bubura mairouia.+ E na tokanikai? E na aki katuuaaeaki te aomata ae karaoi baikai? E kona n urua te berita ao n reke birinakona?’+
16 “‘“Ngkai bon iai ngai,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, “ao e na mate i Baburon, n te tabo are e maeka iai te uea* are e kaueaa,* are teuare e kakeaa bongan ana taetae n tuea ao teuare e urua ana berita.+ 17 Ao te taanga ni buaka ae korakora ma ana taanga ni buaka Barao aika rangi ni bati kaaina, a na bon akea aia ibuobuoki n tain te buaka,+ ngkana a katabukaki noono ni buaka ao ngkana a kateaki oo ni buaka, ni kamaunai maiuia* aomata aika bati. 18 E kakeaa bongan te taetae n tuea ao e urua te berita. E ngae ngke e berita,* ma e boni karaoi naba baikai ni kabane, ao e na aki reke birinakona.”’
19 “‘Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkai bon iai ngai, ao N na karokoi i aon atuna mwin nako kakeaani bongan au taetae n tuea+ ao uruakan au berita. 20 N na kaaki au karaun i aona ao e na mwane n au karaun.+ Ao N na kairia nako Baburon ao N na motika taekana ikekei, ibukin ana aki kakaonimaki are e karaoia nakoiu.+ 21 A na bane ni bwaka n te kabaang kaain ana taanga ni buaka ake a birinako, ao a na maenako nikiraia nakon taabo aika kakaokoro nako.*+ Ao kam na ataia bwa I a tia n taetae ngai ae Iehova.”’+
22 “‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na anaa te bwebwe mai taberan te kai ae te tiira+ ae rangi n rietata ao n unikia, N na kouta te bwebwe ae maraurau mai taberani mwaangana,+ ao boni ngai ae N na unikia i aon te maunga ae rangi n rietata.+ 23 N na unikia i aoni maungan Iteraera ae rietata, ao a na rikirake mwaangana, ao e na karikiuaa ma n riki bwa te kai ae te tiira ae buburakaei. Ao a na maiu i aana aeka ni mannikiba nako, ao a na maeka i aan nuuni baana. 24 Ao a na bane n ataia arokan te tawaana bwa I karinanoa te aroka ae rietata ngai ae Iehova ao I karietataa te aroka ae rinano,+ I karaia te aroka ae manguroro ao I kaueea te aroka ae rai.+ I a tia n taetae ngai ae Iehova ao I boni karaoia.”’”
18 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Tera ae nanonaki n te taeka n rabakau ae ko mwaneweia n te aba ae Iteraera ae kangai, ‘Bon taama aika kang kureebe aika mangingi, ma a mangingi iai wia naati mwaane’?+
3 “‘Ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘kam na aki teimatoa ni mwanewea te taeka aei i Iteraera. 4 Noria! Bon au bwai maiuia* aomata ni kabane. Bon au bwai maiun te tama ao maiun te nati. E na boni mate te aomata* ae bure.”
5 “‘Ngkana tao iai te mwaane ae raoiroi ao e kakaraoa ae riai ma n eti, 6 e aki kaakang karea aika kareanaki nakoia bouannanti i aoni maunga,+ e aki euta matana nakoia aia bouannanti aika kamwara* tibun Iteraera, e aki kamwaraea buun raona+ ke ni wene n taanga ma te aine ae aoraki n aine,+ 7 e aki bwabwainikirina temanna,+ ma e kaokaoka te bwai ni kakoaua are e anganaki iroun te tia taarau,+ e aki iraea ana bwai temanna,+ ma e anga oini kanana nakon ane e baki+ ao e rabuna ane akea karabaana n te kunnikai,+ 8 e aki karaoa te bakao ke te kataarau ae bati te raka iai,+ ma e aki kani karaoa ae ribuaka,+ e bwabwaina raoi te kaetitaeka ae riai i marenan temanna ma temanna,+ 9 ao e teimatoa ni kakairi n au tua ao ni kawakin au moti bwa e aonga ni bwabwaina te kakaonimaki. E raoiroi te aeka ni mwaane anne, ao e na bon teimatoa ni maiu,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
10 “‘Ma ngkana tao e a riki bwa taman te nati te mwaane ae te tia iraa,+ ke te tia tiritiri,*+ ke e kakaraoa te bwai teuana mai buakoni bwaai ake tabeua, 11 (e ngae ngke e aki karaoa teuana mai buakoni baikai te karo)—e kaakang karea aika kareanaki nakoia bouannanti i aoni maunga, e kamwaraea buun raona, 12 e bwabwainikirinia aika a kainnano ma aika a maiu ni kainnano,+ e anai bwaai n te iraa, e aki kaokaoka te bwai ni kakoaua, e euta matana nakoia bouannanti aika kamwara,+ e kakaraoi mwakuri aika riribaaki,+ 13 e kakaraoa te kataarau ae bati te raka iai ao e karaoa te bakao,+—e na aki teimatoa ni maiu te nati anne. E na boni kamateaki ibukina bwa e karaoi baika riribaaki aikai ni kabane. E na boni mena raraana i aona.
14 “‘Ma ngkana tao iai te karo ae iai natina te mwaane ae nori ana bure tamana ni kabane ake e karaoi, ao e ngae ngke e nori, ma e aki roko n te karaoi baikanne. 15 E aki kaakang karea aika kareanaki nakoia bouannanti i aoni maunga, e aki euta matana nakoia aia bouannanti aika kamwara tibun Iteraera, e aki kamwaraea buun raona, 16 e aki bwabwainikirina temanna, e aki taumatoaa te bwai ni kakoaua, e aki iraei bwaai, e anga oini kanana nakon ane e baki ao e rabuna ane akea karabaana n te kunnikai, 17 e aki kani karawawataia akana maiu ni kainnano, e aki kakaraoa te kataarau ae bati te raka iai ke ni karaoa te bakao ao e kakororaoi au moti ao e kakairi n au tua. E na aki mate te aeka ni mwaane anne ibukin ana bure tamana. E na bon teimatoa ni maiu. 18 Ma ibukina bwa e kakaraoa te babakanikawai tamana, e iraea ana bwai tarina, ao e karaoa ae kairua i buakoia ana koraki, e na boni mate ibukin ana bure.
19 “‘Ma ane kam na kangai: “E aera ngkai e aki reke n te bure te nati n ana bure tamana?” Kioina ngkai e karaoa ae riai ma n raoiroi te nati, e kawakin au tua ni kabane ao e kakairi iai, e na bon teimatoa ni maiu.+ 20 E na boni mate te aomata ane bure anne.+ E na aki reke n te bure te nati n ana bure tamana, ao e na aki reke n te bure te karo n ana bure natina. E na motikaki taekan ane e raoiroi ni kaineti ma raoiroina ao e na motikaki taekan ane e buakaka ni kaineti ma buakakana.+
21 “‘Ao ngkana e rairaki te aomata ae buakaka man ana bure ni kabane ake e karaoi, ao e kawakin au tua ao e karaoa ae riai ma n raoiroi, ao e na bon teimatoa ni maiu. E na aki mate.+ 22 Akea mai buakon ana bure ake e karaoi ae e na bukinaki iai.*+ E na teimatoa ni maiu ibukini karaoan ae raoiroi.’+
23 “‘Te koaua bwa I kukurei naba teutana ni maten te aomata ae buakaka?+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. ‘Tiaki I tangira riki ae e na rairaki mani kawaina ao n teimatoa ni maiu?’+
24 “‘Ma ngkana e kitana arona ae raoiroi te aomata ae raoiroi ao e karaoa ae kairua,* ni karaoi baika riribaaki ni kabane ake a kakaraoi aomata aika buakaka, e na maiu? A na aki uringaki ana mwakuri aika raraoi ake e karaoi.+ Ane e na mate ibukin ana aki kakaonimaki ao ibukin te bure are e karaoia.+
25 “Ma ane kam na kangai: “E aki riai aron Iehova.”+ Taiaoka ma ongora, ngkami aika tibun Iteraera! Te koaua bwa e aki riai arou?+ Tiaki boni ngkami aika a aki riai aromi?+
26 “‘Ngkana e kitana arona ae raoiroi te aomata ae raoiroi ao e karaoa ae kairua ao e mate ibukin anne, e na boni mate ibukini buure ake e boni karaoi.
27 “‘Ao ngkana e rairaki te aomata ae buakaka man te buakaka are e karaoia, ao e a moana karaoan ae riai ma n raoiroi, e na boni kateimatoa maiuna.*+ 28 “‘Ngkana e a atai ana bure ni kabane ake e karaoi ao e a rairaki mai iai, e na bon teimatoa ni maiu. E na aki mate.
29 “‘Ma ane a na kangai tibun Iteraera: “E aki riai aron Iehova.” Te koaua bwa a bon aki riai arou, ngkami aika tibun Iteraera?+ Tiaki boni ngkami aika a aki riai aromi?’
30 “‘Mangaia ae N na motika taekami n tatabemaningkami nako ni kaineti ma aromi,+ ngkami aika tibun Iteraera,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. ‘Tannako, eng, tannako raoi man ami bure ni kabane, bwa a aonga n aki riki bwa te bwai ni kabwakabwaka ae e na karekei ngkami n te bure. 31 Kaaki mairoumi ami bure ni kabane ake kam karaoi,+ ao karekea* te nano ae boou ma te iango ae boou,+ bwa e aera ngkai kam na mate,+ ngkami aika tibun Iteraera?’
32 “‘I aki kukurei ni maten temanna,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. ‘Mangaia ae rairaki ao kam na maiu.’”+
19 “Ko riai n anenea te anene ae kananokawaki* ni kaineti ma aia mataniwi nako tibun Iteraera, 2 ao kangai,
‘Aekakira tinam? Te raian aine i buakoia raian.
E wene i buakoia raian aika ataei aika korakora ao e kaikawaiia bunna.
3 E kaikawaa temanna i buakoia bunna, ao e a riki bwa te raian ae ataei ae korakora.+
E a rabakau aron raebitiani konana,
Ao e kaakang aomata naba.
4 A ongo taekana natannaomata ao a kamwanea n aia mwarua,
Ao a karini matau i bwairina ao a uotia nakon te aba ae Aikubita.+
5 E tataninga tinana ao n tokina e a ataia bwa e a aki oki natina.
Mangaia are e a manga anaa riki bunna temanna ao e kanakoa bwa te raian ae ataei ae korakora.
6 E a manga ririaki naba i buakoia raian ao e a manga riki naba bwa te raian ae ataei ae korakora.
E a rabakau aron raebitiani konana, ao e kaakang aomata naba.+
7 E kakaaea konana ribuakon aia taua aika nonoaki ao e urui aia kaawa,
N te aro are e a on te aba ae kamaroaeaki ni karongoaani bekorarana.+
8 A roko n ekianako natannaomata man aono ake i rarikina ao a kaaki aia karaun i aona,
Ao e a mwane n aia mwarua.
9 A katikia ma taiani matau ake a karini i bwairina, ao a karinna ni nneia maan, ao a uotia nakon ueani Baburon.
A kainna ikekei, bwa e aonga n aki manga ongo te aba bwanaana riaoni maungan Iteraera.
10 Tinam kaanga ai aron te kai ae te kureebe+ i nanon raraam,* ae unikaki i rarikin te ran.
E karikiuaa ao e rangi ni mwaiti mwaangana ibukin te ran ae bati.
11 E karikii mwaanga* aika mamatoa, aika tau n riki bwa okoia taan tautaeka.
E a rikirake ma n rangi n abwabwaki riki i buakoni kaai ake tabeua,
Ao e otara ibukin abwakina ao ibukini mwaitini baana.
12 Ma e taekaki wakaan neiei n te un ae korakora,+ ao e kabwakaaki i aontano,
Ao e karaia uaana te angimainiku.
A a kounako mwaangana aika mamatoa ao a a rai,+ ao a a bue n te ai.+
13 E a unikaki ngkai n te rereua,
N te aba ae akea te ran iai ae mwautakataka.+
14 E rakanako te ai mani mwaangana* ao e kabueki bwebwena ma uaana,
Ao ai akea te mwaanga ae matoa ae tiku, ai akea te oko n uea ibukin te tautaeka.+
“‘Anne bon te anene ae kananokawaki, ao e na riki bwa te anene ae kananokawaki.’”
20 Ao n te kaitiua n ririki, n te kanimaua n namwakaina ae tebwina iai bongin te namwakaina, ao a a roko aia unimwaane tibun Iteraera tabeman ao a tekateka i matau bwa a na titirakina Iehova. 2 Ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 3 “Natin te aomata, taetae nakoia aia unimwaane tibun Iteraera ao tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, “Kam roko bwa kam na titirakinai? ‘Ngkai bon iai ngai, ao N na aki kaekaa ami titiraki,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”’
4 “Ko a tauraoi ni motiki taekaia?* Natin te aomata, ko a tauraoi ni motiki taekaia? Kaotii nakoia baika riribaaki ake a karaoi aia bakatibu.+ 5 Tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N te bong are I rinea iai Iteraera+ ao I taetae n tuea* naba nakoia kanoan* Iakoba, ao I kaotai nakoia n te aba are Aikubita.+ Eng, I taetae n tuea nakoia ao I kangai, ‘Bon Iehova ngai ae Atuami.’ 6 N te bong anne ao I taetae n tuea bwa N na kairiia ni kaotinakoia man te aba are Aikubita nakon te aba ae I a tia n tuoa ibukia, ae raanga iai rannimamman te man ma aia karewe manibeeru.*+ Bon te aba ae te kabanea n tamaroa i buakon aaba ni kabane. 7 Ao I kangai nakoia, ‘Kam riai n tatabemaningkami nako ni karenakoi baika riribaaki akana i matami, tai kamwaraeingkami ni bouannantin Aikubita aika kamwara.*+ Bon Iehova ngai ae Atuami.’+
8 “‘“Ma a karitei nakoiu, ao a aki kan ongo irou. A aki karenakoi baika riribaaki ake i mataia, ao a aki kitani bouannantin Aikubita aika kamwara.+ Mangaia are I berita bwa N na kabwaroa uniu ae korakora i aoia, ao ni kaota raoi uniu nakoia n te aba are Aikubita. 9 Ma I karaoa anne ibukin arau, bwa e aonga n aki kamatauningaaki i mataia natannaomata ake a maeka i buakoia.+ Bwa I kaotai nakoia* i mataia natannaomata aikai, ngke I kairiia* ni kaotinakoia man te aba are Aikubita.+ 10 Mangaia are I kairiia ni kaotinakoia man te aba are Aikubita ao ni kairiia nakon te rereua.+
11 “‘“I a angania ngkanne au tua ao ni kaotii nakoia au moti,+ bwa e aonga ni maiu te aomata ane kakairi iai.+ 12 I angania naba au bongi n taabati+ bwa te kanikina i marenau ma ngaiia,+ bwa a aonga n ataia bwa bon Iehova ngai ae I katabuia.*
13 “‘“Ma a karitei nakoiu tibun Iteraera n te rereua.+ A aki kakairi n au tua nako ao a rawa nakon au moti nako, ae ngkana e kakairi iai te aomata ao e na maiu. A bon urui au bongi n taabati. Mangaia are I berita bwa N na kabwaroa uniu ae korakora i aoia n te rereua ni kamaunaia.+ 14 I karaoa anne ibukin arau bwa e aonga n aki kamatauningaaki i mataia natannaomata, ake I kairiia ni kaotinakoia* i mataia.+ 15 I taetae naba n tuea nakoia n te rereua bwa N na aki kairiia ni karinia n te aba are I angania,+ ae te aba ae raanga iai rannimamman te man ma aia karewe manibeeru,+ ae te kabanea n tamaroa i buakon aaba ni kabane, 16 ibukina bwa a rawa nakon au moti nako, a aki kakairi n au tua nako, ao a urui au bongi n taabati, bwa e mena nanoia irouia aia bouannanti aika kamwara.+
17 “‘“Ma I* nanoangaiia ao I aki kamaunaia. I aki kamaunaia n te rereua. 18 I taku nakoia natiia n te rereua,+ ‘Tai kakairi n aia tua ami bakatibu,+ ke ni kawakin aia moti, ke ni kamwaraeingkami n aia bouannanti aika kamwara. 19 Bon Iehova ngai ae Atuami. Kakairi n au tua nako ao kawakin au moti ao kakororaoi.+ 20 Ao katabui au bongi n taabati,+ ao a na riki bwa te kanikina i marenau ma ngkami, bwa kam na ataia bwa bon Iehova ngai ae Atuami.’+
21 “‘“Ma a a manga karitei natiia nakoiu.+ A aki kakairi n au tua nako ao a aki kawakin au moti ma ni kakororaoi, ae ngkana e kakairi iai te aomata ao e na maiu. A urui au bongi n taabati. Mangaia are I berita bwa N na kabwaroa uniu ae korakora i aoia, ao ni kaota raoi uniu n ekiianako n te rereua.+ 22 Ma I aki karaoa anne,+ ao I karaoa te bwai teuana ibukin arau+ bwa e aonga n aki kamatauningaaki i mataia natannaomata, ake I kairiia* ni kaotinakoia i mataia. 23 I taetae naba n tuea nakoia n te rereua bwa N na kamaenakoia nako buakoia natannaomata, ao ni kamaeinikunia nakon aaba,+ 24 ibukina bwa a aki kakororaoi au moti ao a rawa nakon au tua nako,+ ao a urui au bongi n taabati, ao a iririi* aia bouannanti aika kamwara aia bakatibu.+ 25 I kariaia naba bwa a na kakairi n tuua aika aki raraoi ma mooti aika a aki kona ni maiu iai.+ 26 I kariaia bwa a na kamwaraeaki n oin aia angakarea, ngke a kabuekiia naati nako aika karimoa n te ai.*+ I karaoa aei, bwa a aonga ni kitanaki, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.”’
27 “Mangaia ae taetae nakoia tibun Iteraera ngkoe ae natin te aomata, ao tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “A taetae naba ni kamatauningaai ami bakatibu n te aro aei, n aroia n aki kakaonimaki nakoiu. 28 I kairiia ni karinia n te aba are I taetae n tuea bwa N na angania.+ Ngke a nori tabuki ni kabane aika rietata, ao aroka aika bati baaia,+ ao a anga aia karea ma aia karea aika kaunai. A anga naba man aia karea te boi ae boiarara* ao a kabwaroa ikanne aia karea ae te moi. 29 Ngaia are I a titirakinia ni kangai, ‘Tera ae kakaraoaki n te tabo ae rietata ane kam nanako iai? (Bon arana naba ngkai Te Tabo ae Rietata ni karokoa te bong aei.)’”’+
30 “Kangai ngkai nakoia tibun Iteraera, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Kam a kamwaraeingkami n aron are a karaoia ami bakatibu ni kakairi irouia aia bouannanti aika kamwara n aki kakaonimaki nakoiu?*+ 31 Ao kam bon teimatoa naba ni kamwaraeingkami ni karokoa te bong aei n aromi n anga taiani karea nakoia ami bouannanti ni kabane aika kamwara, ni kabuekiia natimi n te ai?*+ E riai ngkanne n te tai naba aei bwa N na kaekaa ami titiraki, ngkami aika tibun Iteraera?”’+
“‘Ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao N na bon aki kaekaa ami titiraki.+ 32 Ao te baene kam iaiangoia, ngke kam kangai, “Ti na riki bwa ai aroia natannaomata, n ai aroia utu ake n aaba ake tabeua, aika a taromauria* te kai ma te atibu,”+ e na bon aki kona n riki.’”
33 “‘Ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao N na bon tautaeka bwa te uea i aomi ma te bai ae korakora, te bai ae aroraki, ao te un ae korakora ae kabwaroaki.+ 34 N na kairingkami ni kaotinakoingkami mai buakoia botannaomata, ao n rikoingkami man aaba ake kam kamaenakoaki nako iai n te bai ae korakora, n te bai ae aroraki, ao n te un ae korakora ae kabwaroaki.+ 35 N na kairingkami nakon aia rereua botannaomata ao N na motiki taekami iai n itaramata.+
36 “‘N aron are I motiki taekaia ami bakatibu n rereuan te aba are Aikubita, ao N na manga motiki taekami,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 37 ‘N na kamwanangaingkami riaan ana kai te tia kawakintiibu,+ ao ni kabaeingkami n te berita. 38 Ma N na kanakoia mai buakomi taani karitei ao naake a bure nakoiu.+ Bwa N na kairiia ni kaotinakoia man te aba are a maeka n iruwa iai, ma a na aki rin n te aba ae Iteraera,+ ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.’
39 “Ni kaineti ngkanne ma ngkami aika tibun Iteraera, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘E na nako temanna ma temanna ao e na toro irouia ana bouannanti aika kamwara.+ Ma imwina ngkana kam aki ongo irou ao N na kitaningkami, ao kam nang aki manga kamatauningaa arau ae tabu n ami karea ao n ami bouannanti aika kamwara.’+
40 “‘Bwa n au maunga ae tabu, i aon te maunga ae rietata i Iteraera,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao ikanne are a na toro iai irou tibun Iteraera ni kabane n te aba anne.+ N na kukurei irouia ikanne, ao N na tua bwa kam na anganai ami angabwai ma ami kabanea n tamaroa man ami karea nako, ake ami bwai aika tabu ni kabane.+ 41 N na kukurei iroumi ibukin te boi ae boiarara,* ngkana I kairingkami ni kaotinakoingkami mai buakoia botannaomata, ao n rikoingkami ni kabane man aaba ake kam kamaenakoaki nako iai,+ ao N na katabuaki i buakomi i mataia natannaomata.’+
42 “‘Ao ane kam na ataia bwa bon Iehova ngai+ ngkana I kairingkami nakon te aba ae Iteraera,+ nakon te aba are I taetae n tuea ibukina bwa N na angania ami bakatibu. 43 Ao ikanne are kam na uringi iai aroaromi ma ami mwakuri ni kabane ake kam kamwaraeingkami iai,+ ao ane kam na ribaingkami* ibukini baika bubuaka ni kabane ake kam karaoi.+ 44 Ao ane kam na ataia bwa bon Iehova ngai, ngkana I karaoa te bwai teuana nakoimi ibukin arau,+ tiaki ni kaineti ma aroaromi aika buakaka, ke ami mwakuri aika bubuaka, ngkami aika tibun Iteraera,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
45 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 46 “Natin te aomata, kamwataua taraan te tabo are i maiaki ao taetae nakoni maiaki, ao taetae ni burabeti nakoni buakonikain te tawaana are i maiaki. 47 Kangai nakon te buakonikai are i maiaki, ‘Ongora n ana taeka Iehova. E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa I a kauraa te ai n ekikonako,+ ao e na kabueki aroka nako aika kiriin ao aroka nako aika rai ake i nanom. E na aki mate te ai ae urarake,+ ao a na bane aomata nako n namakina kabuebuen te ai, mai maiaki nako meang. 48 Ao a na bane iriko* n ataia bwa boni ngai ae Iehova ae I kauraa, n te aro are e na aki tiringaki.”’”+
49 Ao I taku: “Akea ngai te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova! A taekinai ni kangai, ‘Tiaki e tii taekin taiani kamwaninga teuaei?’”*
21 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kamwataua taraan Ierutarem ao taetae n ekinako taabo aika tabu, ao taetae ni burabeti n ekaanako te aba ae Iteraera. 3 Kangai nakon te aba ae Iteraera, ‘E kangai ana taeka Iehova: “Akea bwa I a ekikonako, ao N na buuta au kabaang mani kauna+ ao ni koreianako akana raoiroi ma akana buakaka mairoum. 4 Ibukina bwa N na koreianako mairoum akana raoiroi ma akana buakaka, e na buutaki au kabaang mani kauna n ekiianako iriko* ni kabane, mai maiaki nako meang. 5 A na bane n ataia aomata bwa boni ngai ae Iehova ae I a tia ni buuta au kabaang mani kauna. E na aki manga oki.”’+
6 “Ao ngkoe ae natin te aomata, ikenrawa ngkai ko* rurubenebene, eng ikenrawa n te aro ae korakora i mataia.+ 7 Ao ngkana a kangai nakoim, ‘E aera ngkai ko a ikenrawa?’ ao ko na kangai, ‘Ibukin te rongorongo.’ Bwa e na bon roko, ao a na bane ni bwara naano n te maaku, ao a na bane n nimamate baai, ao a na bane aomata n rawawata, ao a na bane bubuaniwae n timtimraki n te ran.*+ ‘Noria! e na bon roko, e na bon riki,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
8 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 9 “Natin te aomata, taetae ni burabeti ao kangai, ‘E kangai ana taeka Iehova: “Kangai, ‘Te kabaang! E taimaki te kabaang,+ ao e karaneaneaaki. 10 E taimaki te kabaang bwa e na karokoa te tiritiri ae korakora, e karaneaneaaki bwa e na takiakia n aron te iti.’”’”
“Tiaki ti riai ni kimwareirei?”
“‘Te koaua bwa e* na ribaa te oko n uea ae ana bwai oin natiu,+ n arona naba nakon aroka nako?
11 “‘E kanakoaki bwa e na karaneaneaaki ao ni kabonganaaki n te bai. E taimaki te kabaang aei ao ni karaneaneaaki bwa e na anganaki bain te tia kamamate.+
12 “‘Takarua ao tanginiwenei+ ngkoe ae natin te aomata, bwa e a roko n ekiianako au aomata. E ekiianako aia mataniwi ni kabane tibun Iteraera.+ A na riki naakai bwa konan te kabaang n ikotaki ma au aomata. Mangaia ae orea boton rangam ibukin nanokawakim. 13 Bwa e a tia ni karaoaki te tutuo,+ ao tera ae e na riki ngkana te kabaang e ribaa te oko n uea? E* nang roko n tokina,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
14 “Ao ngkoe ae natin te aomata, taetae ni burabeti ao uboi baim ao manga taekina ‘Te kabaang!’ tenua te tai. Bon te kabaang ibukia akana kamateaki, te kabaang ibukin te tiritiri ae korakora, ae e otabwaninia.+ 15 Ane e na bwara nanoia n te maaku+ ao a na bati aika a na bwaka i rarikini mataroan oon aia kaawa. N na karokoa te tiritiri n te kabaang. Eng, e takiakia n aron te iti ao e karaneaneaaki ibukin te tiritiri! 16 Kaota kakangim ni korokoro nakon te angaatai! Katioko nakon te angamaing! Naako nakon taabo ake e kairaki nako iai wim! 17 N na uboi naba baiu ao ni katoka uniu ae korakora.+ I a tia n taetae ngai ae Iehova.”
18 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 19 “Ao ngkoe ae natin te aomata, kanikinaei kawai aika uaai ibukin ana kabaang ueani Baburon ae e na roko. A na uaia n otinako man te aba ae tii teuana, ao e riai ni kateaki te kai bwa kanikinaean te kawai n te tabo are e mwaanga iai te kawai nakoni kaawa aika uoua. 20 Ko riai ni kanikinaea te kawai teaina ibukin te kabaang ae e na roko n ekaanako Rabaa+ are aia kaawa tibun Ammon, ao te kawai are teaina n ekaanako Ierutarem ae nonoaki+ i Iuta. 21 Bwa e tei moa ueani Baburon bwa e na kaiwa i tutan te kawai, ike e mwaanga iai te kawai nakoni kawai aika uaai. E ioioi kanoan te kainikatebe. E kakaaea buokana irouia ana bouannanti,* ao e nenera te ato. 22 Te kaiwa are ni baina are te atai e kotea Ierutarem, bwa e na kateaki iai bwaai ni buaka aika a na urua te kaawa, e na tua iai te aba te tiritiri, e na takaruaeaki iai te buaka, e na katauraoaki iai bwaai ni buaka aika a na urui mataroan taian oo, e na kateaki iai te nono ni buaka, ao ni kateaki iai oo ni buaka.+ 23 Ma n taraana irouia te koraki* ake a berita n te taetae n tuea nakoia, bon te kaiwa ae kewe.+ Ma e uringa aia bure ao e na boni kairiia bwa taenikai.+
24 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Kam karekea uringan ami bure n aromi ni kaotii ami kairua ao ni kaotaraei ami bure, n ami mwakuri ni kabane. Ao ngkai kam a uringaki, kam nang taumatoaaki ni kairakinako.’*
25 “Ma ngkoe ae mataniwin Iteraera ae ko buakaka, ae ko ikoaki kakaiaki,+ e a roko am bong ae te tai ibukin tuuaam ae te kabanea. 26 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Kanakoa te bwara ae te kunnikai ao buuta te baunuea.+ E na aki teimatoa n tiku n arona.+ Kateirakea ane e mangori+ ao karinanoa ane e rietata.+ 27 N na urua, N na urua, N na urua te mwaaka n tautaeka.* Akea temanna ae e na bwaina te mwaaka n tautaeka aei, ni karokoa rokon teuare bon iai riaina ni bwainna,+ ao N na anganna.’+
28 “Ao ngkoe ae natin te aomata, taetae ni burabeti ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova ni kaineti ma tibun Ammon ao ni kaineti ma aia taeka ni kabuakaka.’ Kangai, ‘Te kabaang! E a buutaki te kabaang ibukin te tiritiri, e karaneaneaaki bwa e na kaakang ao n takiakia n aron te iti. 29 N aki ongei miitara aika kewe ma te kaiwa ae kewe ibukimi, ma kam na boni kauaataoaki i aoia akana kamateaki,* aika te koraki aika buakaka ae e a roko aia bong, ae te tai ibukin tuuaaia ae te kabanea. 30 Kaokia nakoni kauna. N na motika taekami n te tabo are kam karikaki iai, n te aba are kam riki mai iai. 31 N na kabwaroa uniu i aomi. N na ukingkami n ain uniu ae korakora, ao N na anga ngkami nakoia mwaane aika iowawa, aika te koraki aika mwaatai ni karaoan te urubwai.+ 32 Kam na riki bwa kanaan te ai,+ e na katutuaki raraami n te aba, ao kam na aki manga uringaki, bwa I a tia n taetae ngai ae Iehova.’”
22 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Ngkoe ae natin te aomata, ko a tauraoi n taekina motikan taekan* te kaawa ae katuturaraa,+ ao ni kaotii nakoina ana bwai ni kabane aika riribaaki?+ 3 Ko na kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkoe ae te kaawa ae ko katuturaraa+ i nanom, ae e a roko am tai,+ ae ko karaoi bouannanti aika kamwara* ni kamwaraeko iai,+ 4 ko reke n te bure n am katuturaraa,+ ao a kamwaraeko am bouannanti aika kamwara.+ Ko kawaekoaa tokin am bong, ao a a roko n tokia am ririki. Anne bukina ae N na karaoiko iai bwa te bwai ni kabuakakaaki irouia natannaomata, ao te bwai ni kakanikoaki irouia aaba ni kabane.+ 5 A na kakanikoko aaba akana uakaan ao akana raroanako ma ngkoe,+ ngkoe ae e kamwara aram ao ko on n te mangaongao. 6 Noria! A bane aia mataniwi tibun Iteraera n tatabemania nako akana i nanom, ni kabonganai mwaakaia ni katuturaraa iai.+ 7 A aki karineia tamaia ma tinaia i nanom.+ A babakanikawaia te aomata ae maeka n iruwa, ao a bwainikirina te teei ae akea tamana,* ao te aine ae e a tia ni mate buuna.”’”+
8 “‘Ko ribai au tabo aika tabu, ao ko urui au bongi n taabati.+ 9 A mena i nanom taan uarao aika kani katuturaraa.+ A kang i nanom karea aika kareanaki nakoia bouannanti i aoni maunga, ao a kakaraoa te aroaro ae kamwara i nanom.+ 10 A aki karinea nnen tamaia ni wene* i nanom,+ ao a kamwaraea te aine ae kamwara n ana tai n aoraki n aine.+ 11 E karaoa i nanom te bwai ae riribaaki te mwaane temanna ma buun raona,+ ao are temanna e kamwaraea buun natina te mwaane n te aroaro ae kamwara,+ ao are temanna e kamwaraea mwaanena ae natin tamana te aine.+ 12 A ananaa te bwai ni kamaraato ni katuturaraa iai i nanom.+ Ko katangomwane ni bakaonna+ ke ibukini karekean am raka,* ao ko taumatoaia raom n anaa te mwane.+ Eng, ko a boni mwaninga raoi taekau,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
13 “‘Noria! I uboi baiu bwa I koro n ribaa am karekemwane n te babakanikawai are ko karaoia, ao ibukini mwakuri ni katuturaraa ake i nanom. 14 E na teimatoa ninikoriam* ao n teimatoa ni korakora baim ni boong ake N na ekikonako iai?+ I a tia n taetae ngai ae Iehova, ao N na boni karaoia. 15 N na kamaenakoko nako buakoia natannaomata ao ni kamaeinikuniko nakon aaba,+ ao N na karokoa n tokina kamwaraam.+ 16 Ao ane ko na bwaibwainrang i mataia natannaomata, ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai.’”+
17 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 18 “Natin te aomata, a a riki tibun Iteraera irou bwa kaanga te maange ae akea manenana. Bon te buraati ngaiia ni kabane, ao te bititaom ao te biti ao te buange, i nanoni nnen te ai. A a riki bwa maangen te tirewa.+
19 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Ibukina bwa kam a bane n riki bwa kaanga te maange ae akea manenana,+ I a ikotiingkami ni kabane i nanon Ierutarem. 20 N aron te tirewa ao te buraati ao te biti ao te buange ao te bititaom, aika ikotaki i nanoni nnen te ai bwa e na ukaki te ai nako aoia bwa a aonga n ran, ao ai arona naba bwa N na ikotiingkami ni kabane n uniu ao n uniu ae korakora, ao N na ukingkami bwa kam aonga n ran.+ 21 N na botingkami ni kabane ao n ukingkami n ain uniu ae korakora,+ ao kam na ran i nanon neienne.+ 22 N aron te tirewa ae ran ni nnen te ai, ao ai aromi naba bwa kam na ran i nanon neienne, ao kam na ataia bwa boni ngai ae Iehova ae I kabwaroa uniu ae korakora i aomi.’”
23 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 24 “Natin te aomata, kangai nakon neienne, ‘Boni ngkoe te aba ae e na aki kaitiakaki ke ni bwaka te karau i aom ni bongin te un. 25 A bairea karaoan ae buakaka am burabeti i nanom+ n aron te raian ae raebitia konana.+ A kabwautiia aomata.* A taui baika kakawaki ao baika rangi ni kakawaki. A kabatiai mwaitiia aine aika mate buuia i nanom. 26 A urua au tua am ibonga,*+ ao a teimatoa ni kamwaraei au tabo aika tabu.+ A aki kaokoroa te bwai ae tabu ma ae aki,+ ao a kabwaka ni kaota te bwai ae kamwara ma ae itiaki,+ ao a rawa ni kawakin au bongi n taabati, ao I a kamatauningaaki i buakoia. 27 Am natinuea mwaane akana mena i nanom bon ai aroia kameaanti aika raebitia konaia. A katuturaraa ao a tiringia aomata* ibukin aia karekemwane n te babakanikawai.+ 28 Ma a kabiri aon aia mwakuri ni kamainainai am burabeti. A nori miitara aika kewe ao a anga te kanikina ae kewe+ ibukini kanoan taai aika a na roko, ao a taku: “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova,” ao e bon aki taetae Iehova. 29 A babakanikawai kaain te aba ao a iraa,+ a bwainikirinia akana kainnano ao akana maiu ni kainnano, ao a babakanikawaia te aomata ae maeka n iruwa, ao a rawa n anganna te kaetitaeka ae riai.’
30 “‘I kakaaea te mwaane temanna mai buakoia ae e na onobwaia te oo ae te atibu, ke e na tei ni bwangabwangan te oo i matau bwa I aonga n aki kamauna te aba aei,+ ma bon akea ae e reke irou. 31 Mangaia ae N na kabwaroa uniu i aoia ao ni kamaunaia n ain uniu ae korakora. N na karokoi i aon atuia mwin nako aroia,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
23 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, iai aine aika uoman aika titeboo tinaia.+ 3 A riki bwa aine aika kakabooaki i Aikubita,+ ao a wewene ni bure mangke a roro n rikirake. A koonaki mammaia ikekei, ao a riringaki bwanibwania ikekei ngke taian ataeinnaine ngaiia. 4 Araia bon Oora* are te karimoa, ao Oriba* are tarina. A riki bwa au aomata naakai, ao a bungia naati mwaane ma aine. Ni kaineti ngkanne ma araia, Oora bon Tamaria+ ao Oriba bon Ierutarem.
5 “E moana kakabooakina Oora+ ngke bon au aomata ngaia. E kaibwabwaru n ririmwia naake ana tangira aika korakora aia kaibwabwaru,+ ake raona ake I-Aturia.+ 6 Bon taiani kowana aika kunnikainia n te buruu, ao taan tautaeka aika taiani kauoman aika bon rorobuaka n ataei ni kabane aika tatangiraki, aika a toka i aoia aia aoti. 7 E wewene ni bure neiei ma natin Aturia ni kabane aika mwaane aika taiani kabanea n tamaroa, ao e kamwaraea+ n aia bouannanti aika kamwara* te koraki ake e kaibwabwaru n ririmwia. 8 E aki kitana arona neiei ni kakabooaki i Aikubita, bwa a wene ma neiei ngke te roro n rikirake ngaia, ao a riringa bwanibwanna ngke te teinnaine ngaia, ao a kabwaroa aia kaibwabwaru* i aon neiei.+ 9 Mangaia are I anga neiei nako nanoni baia naake ana tangira ake a korakora aia kaibwabwaru, ake natin Aturia mwaane,+ ake e kaibwabwaru n ririmwia. 10 A kaota bwain rabwatan neiei ae riai ni karabaaki+ ao a tauia natina mwaane ma aine,+ ao a tiringa neiei n te kabaang. E a tanoata taekana i buakoia aine ibukin arona ae buakaka, ao a karokoa motikan taekana n ekianako.
11 “Ngke e nora aei tarina are Oriba, ao e a rangi n riao riki kaibwabwaruna nakoina, ao e a rangi ni buakaka riki ana wewene ni bure nakon tarina.+ 12 E kaibwabwaru n ririmwia raona aika natin Aturia mwaane,+ aika taiani kowana ao taan tautaeka aika taiani kauoman, aika kunnikaiaki n te tamaroa ao a toka i aoia aoti aika bon rorobuaka n ataei ni kabane aika tatangiraki. 13 Ngke e a kamwaraea neiei, ao I a noria bwa bon tii te arona aroia ngaiia ni kauoman.+ 14 Ma e teimatoa neiei ni karakaa riki ana wewene ni bure. E noriia mwaane aika kaaraki ni kataneaki i aon te oo, aika taamneia I-Kareria aika kaaraki ni kataneaki n te uraura, 15 ae iai kabaean nukaia, ao te bwara ae te kunnikai i aon atuia ae tinetine rabina, ao taraaia bon teia taani buaka, ao teiteia kaaini Baburon ngaiia ni kabane, aika bungiaki i abaia I-Kareria. 16 Ngke e noriia naba ngkekei ao e a kaibwabwaru naba n ririmwia, ao e kanakoia taan uataeka nakoia i Kareria.+ 17 Mangaia are a a roroko natini Baburon aika mwaane ni wene ma ngaia ni nnena ni wene, ao a kamwaraea neiei n aia kaibwabwaru.* Imwini kamwaraeana irouia nakekei, ao e a tannako neiei mairouia bwa e a koro n ribaiia.
18 “Ngke e reitaanako arona ni wewene ni bure n aki bwerengaki, ao ni kaokaota bwain rabwatana ae riai ni karabaaki,+ ao I a tannako mairouna bwa I a koro n ribaia, n aron naba are I* tannako mairoun tarina bwa I koro n ribaia.+ 19 Ao e teimatoa neiei ni karikirakei arona ni wewene ni bure,+ ao n ururinga ana bongi n roro n rikirake ngke e kakabooaki n te aba are Aikubita.+ 20 E kaibwabwaru n ririmwia nakekei n aroia aine aika buuia ni kewe* mwaane aika titeboo aia bwai ni kakariki ma te taongki, ao titeboo naba aia bwai ni kakariki ma te aoti. 21 Ko ingainga nakon aroarom are kamwara ngkoa ngke te roro n rikirake ngkoe i Aikubita,+ ngke a riringa bwanibwanim ao mammam ngke te roro n rikirake ngkoe.+
22 “Mangaia ae Oriba, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa I a kauekei nanoia am tangira+ ake ko tannako mairouia bwa ko* koro n ribaiia, ao N na kairiia bwa a na ekikonako man taabo aika kakaokoro nako,+ 23 ake natini Baburon aika mwaane+ ao I-Kareria ni kabane,+ rorobuakani Bekota+ ao Tioa ao Koa, n ikotaki ma natin Aturia ni kabane aika mwaane. Bon rorobuaka n ataei aika tatangiraki ngaiia ni kabane, taiani kowana ao taan tautaeka aika taiani kauoman, taani buaka ao taani kaboowi aika rineaki,* aika a bane n toka i aoia aoti. 24 Ane a na niniko ma kaa ni buaka aika rurunga ma wira, ao te taanga ni buaka ae rangi ni bati, ma te otanga ae bubura ao te otanga ae uarereke* ao te bwara ni buaka. A na tei ni nneia n otabwaniniko, ao N na anga au kariaia bwa a na motikitaeka, ao a na motika taekam n aron are a bon taku.+ 25 N na kaota uniu n ekikonako, ao a na karaoi bwaai nakoim n unia ae korakora. A na koreinako bwairim ma taningam, ao a na bwaka n te kabaang nikiram. A na kairiianako natim mwaane ma aine, ao a na kabuekaki n te ai nikiram.+ 26 A na buutii kunnikaim+ ao n anaa am bwai ni katamaroa ae tamaroa.+ 27 N na karokoa n tokina aroarom ae kamwara, ao kakabooakim ibukin te wene ni bure+ are moanaki n te aba are Aikubita.+ Ko nang aki manga tataraiia ke ni manga uringa riki Aikubita.’
28 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Akea bwa N nang anga ngkoe nakoia te koraki ake ko ribaiia, ake te koraki ake ko* tannako mairouia bwa ko koro n ribaiia.+ 29 Ane a na karaoi bwaai nakoim n te riribai ao a na uotiinako bwaai ni kabane ake ko bekutata ni karekei,+ ao ni katikuko n akea karabaam ao e a oti bwain rabwatam ae riai ni karabaaki. E na otara te baere ko na kamaamaeaki iai ngkai akea karabaam n am tai ni wene ni bure ao e na otara aroarom ae kamwara, ao am wewene ni bure naba.+ 30 A na karaoaki baikai nakoim ibukin arom ni kakiokioia natannaomata n aron te aine ae kakabooaki,+ ibukina bwa ko kamwaraeko n aia bouannanti aika kamwara.+ 31 Tii te arona arom ma tarim,+ ao N na kaaki ana mwangko i nanoni baim.’+
32 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
‘Ko na moi n ana mwangko tarim ae kaakanoa ao ae raababa,+
Ao ko na riki bwa te bwai ni ngareakinaki ao ni bwainingareaki, are kanoan te mwangko anne ae bati.+
33 Ko na moi n ana mwangko tarim are Tamaria ni karokoa ae ko tibutaua,
Ao ko na manging, ko na on n te rawawatannano,
Ao ko na riki bwa te bwai ni kakubanako ao ko na kamaroaeaki.
34 Ko na boni moi iai ao ko na kababanea raoi kanoana,+ ao ko na tenatenai naba maibibini kaatibuna,
Ao ko na raebitii mammam.
“Bwa boni ngai ae I a tia n taetae,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.’
35 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ibukina bwa ko a mwanuokinai ma ni kaaki raoi taekau,*+ ao ane ko na kaaitarai mwin aroarom ae kamwara ma am mwakuri ni wewene ni bure.’”
36 E taku ngkanne Iehova nakoiu: “Natin te aomata, ko na taekina motikan taekan Oora ma Oriba+ ao ni kaaitaraia n aia mwakuri aika koro n ribaaki? 37 A wene ni kimoa*+ ao e mena te raraa i baia. A aki tii wene ni kimoa ma aia bouannanti aika kamwara, ma a kabuekiia n te ai* naba natiia mwaane ma aine ake a bungia nakoiu, bwa kanaia aia bouannanti.+ 38 Irarikin anne, ao aio naba te bwai ae a karaoia nakoiu: A kamwaraea au tabo ae tabu n te bong anne, ao a urui au bongi n taabati. 39 Imwini kamateaia natiia bwa karea nakoia aia bouannanti aika kamwara,+ ao a rin n au tabo ae tabu ni kamwaraea+ ni bon te bong naba anne. Anne te bwai ae a karaoia i nanon au auti. 40 A kanakoia naba taan uataeka bwa a na roko mwaane mai kiraroa.+ Ngke a a roko, ao ko tebokiko ao ko karani matam ao ko katamaroako ni bwaai ni katamaroa.+ 41 Ao ko tekateka i aon te kaintekateka ae tamaroa+ ma te taibora ae tauraoi i moana,+ ike ko kaaki iai karea aika boiarara ibukiu+ ma au oera.+ 42 E ongo te aba ikanne karongoaaia mwaane aika bati aika akea tabeaiangaia, i buakoia te koraki aika taani kokoro ni manging ake a kairaki man te rereua. A kaaki tauanibai i aoni baia aine aikai ao baunuea aika tamaroa i aon atuia.
43 “Ao I kangai ni kaineti ma te aine are e a nimamate ibukin ana wene ni kimoa: ‘E nang teimatoa ngkai ni kakabooaki ibukin te wene ni bure.’ 44 Mangaia are a teimatoa n rinnako nakon neiei, n aron te aomata ae nakon te aine ae kakabooaki. Anne aroia nakanne n rin iroun Oora ma Oriba ake aine ake a bwabwaina te aroaro ae kamwara. 45 Ma a na motika taekan neienne mwaane aika raoiroi, n te motikitaeka ae tau n reke ibukin te wene ni kimoa+ ao te katuturaraa,+ bwa bon aine ngaiia aika taani wene ni kimoa, ao e mena te raraa i baia.+
46 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘E na kairaki te taanga ni buaka ae e na ekiianako ni karikiia bwa te bwai ni kakamaaku, ao te bwai ni kuribwaiaki.+ 47 Ao kaain te taanga ni buaka a na karebanaiia naakai n atibu+ ao a na koreiia ni kabwakaia n aia kabaang. A na tiringia natiia mwaane ma aine,+ ao ni kabueki aia auti n te ai.+ 48 N na karokoa n tokina te aroaro ae kamwara n te aba, ao a na bane aine n reke reireiaia, ao a na aki katotongi aroaromi aika kamwara.+ 49 A na karokoi i aomi mwin nako aroaromi aika kamwara, ao ami bure ni kaineti ma ami bouannanti aika kamwara, ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai ae te Uea ae Moan te Rietata.’”+
24 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou n te karuaiwa n ririki, n te katebwina n namwakaina ae tebwina iai bongin te namwakaina, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taua mwini bongin te namwakaina aei,* ae bon te bong naba aei. E moana buakanakin Ierutarem ni bon te bong naba aei ueani Baburon.+ 3 Ao taekina te taeka n rabakau* ni kaineti ma te koraki aika karitei aikai, ao kangai ibukia:
“‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Katokaa te bwaata ni kuuka,* kaaki i aon te ai, ao kabwaroa te ran i nanona.+
4 Karin i nanona mwakorokoron te irikomaiu,+ aika mwakoro ni kabane aika raraoi,
Ae te boto n ranga ao te anga, ao kaonna n taian ri aika taiani kabanea n tamaroa.
5 Anaa te tiibu ae te kabanea n tamaroa man te nanai,+ ao kauaataoi kaai i aan te bwaata ni katobibia.
Kaburoi mwakorokoro akanne ao kamwai taian ri i nanona.”’
6 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
‘E na reke kain te kaawa ae katuturaraa,+ ae te bwaata ni kuuka ae e a raraa ni biti, ae e tuai ni kanakoaki te raraa ni biti are iai!
Kanakoa kanoana teuana imwin teuana,+ ao tai rinerineia bwa e nga ae ko na anaia.*
7 Bwa e mena raraana i nanona,+ ao e kabwaroa neiei i aon te bwaa ae tangaina.
E aki kabwaroa i aontano bwa e na rabunna n te tano.+
8 Ibukini kauekean te un ae korakora bwa e aonga ni karokoaki te karekekai,
I a tia ni kaaki raraan neiei i aon te bwaa ae tangaina ae maranran,
Bwa e aonga n aki rabunaki aona.’+
9 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
‘E na reke kain te kaawa ae katuturaraa!+
N na kauaataoa te aia ni karietataa.
10 Kabwarikoi kaai ao kauraa te ai,
Kaburoa raoi te iriko, kabwaroa ranna ao kabwatatai taian ri.
11 Kaaki te bwaata ane akea kanoana i aoni mwaakaro n ai bwa e aonga ni bue,
N te aro are e na uraura rabwatana ae te buraati bwa e a bue.
E na ran kamwaraana i nanona+ ao e na bue te raraa ni biti are iai.
12 E kamarakinano ao e kakua,
Bwa e na bon aki nako te raraa ni biti are matenten.+
Karenakoa i nanon te ai ma raraani bitina!’
13 “‘Ko a kamwara ibukin aroarom ae kamwara.+ I kataia ni kaitiakiko, ma ko aki kona n itiaki mani kamwaraam. Ko na aki itiaki ni karokoa ae e kerikaaki uniu ae korakora iroum.+ 14 Boni ngai ae Iehova ae I a tia n taetae. E na bon riki. N na karaoa te mwakuri n aki muti, n aki nanokawaki, ao n aki uringaaba.+ A na motika taekam ni kaineti ma arom ao am mwakuri nako,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
15 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 16 “Natin te aomata, N nang anaa mairoum te aomata ae ko tangiria, n tii teuana te oro.+ Ko aki riai n tanginiwenei* ke n tang ke n tiinako rannimatam. 17 Ngirangira n aki karongoa, ao tai karaoa katein te tanginiwenei ibukin te mate.+ Kabaea bwaram ae te kunnikai,+ ao karini am kau.+ Ko aki riai n rabuna wim,*+ ao tai kana te kariki ae uotaki nakoim irouia tabemwaang.”*+
18 Ao I taetae nakoia aomata n te ingabong ao e mate buu ngke e a tairiki. Mangaia are I a karaoa are I tuangaki ngke e a ingabong. 19 A taku nakoiu aomata: “Ko aki kan tuangira bwa tera irekerekera ma baika ko karaoi aikai?” 20 I kaeka nakoia ni kangai: “E roko ana taeka Iehova irou, ae kangai, 21 ‘Tuangia tibun Iteraera ni kangai: “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘N nang kamwaraea au tabo ae tabu,+ are ngaia nibwani kainikatongami ae korakora, are te bwai are kam tangiria, ao e tangiria nanomi. A na bwaka n te kabaang natimi mwaane ma aine ake kam katikuia.+ 22 Ao kam na karaoa are I a tia ni karaoia. Kam na aki rabuni wimi* ao kam na aki kana te kariki are uotaki nakoimi irouia tabemwaang.+ 23 A na mena bwarami ae te kunnikai i aon atumi, ao ami kau i waemi. Kam na aki tanginiwenei ke n tang. Ma e na korakora mamaarami ibukin ami kairua,+ ao kam na ngirangira i marenami. 24 E riki Etekiera bwa te kanikina ibukimi.+ Kam na karaoa are e a tia ni karaoia. Ngkana e riki anne, ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai ae te Uea ae Moan te Rietata.’”’”
25 “Ao ni kaineti ngkanne ma ngkoe ae natin te aomata, n te bong are I uotaanako iai mairouia aia tabo ni kamaiu ae te bwai ae tamaroa ae a kimwareirei iai, ae te bwai ae a tangiria, ao e tangiria nanoia n ikotaki ma natiia mwaane ma aine,+ 26 ao ko na boni kaongoaki iroun ane e reke birinakona.+ 27 N te bong anne ao ane ko nang kaurea wim ao n taetae nakon te aomata are reke birinakona, ao ko nang aki manga baennewe.+ Ko na riki bwa te kanikina nakoia, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.”
25 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kamwataua taraaia tibun Ammon+ ao taetae ni burabeti n ekiianako.+ 3 Ko riai ni kangai ni kaineti ma tibun Ammon, ‘Ongora n ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ibukina bwa ko kangai ‘Auee!’ n ekaanako au tabo ae tabu ngke e kamwaraeaki, ao n ekaanako te aba ae Iteraera ngke e kamaroaeaki, ao n ekiianako tibun Iuta ngke a kairakinako bwa taenikai, 4 ai ngaia ae I a anga ngkoe nakoia kaaini Mainiku bwa aia bwai. Ane a na katei aia kaembwa* i nanom ao ni katei aia umwanrianna i buakom. A na kang am uaa, ao a na moi n rannimamman am man. 5 N na karaoa Rabaa+ bwa te tawaana ibukia kamero, ao abaia tibun Ammon bwa te tabo ni motirawa ibukin te nanai ni man, ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai.”’”
6 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ibukina bwa ko uboi baim+ ao ni kabukibukii waem, ao ko* kimwareirei ibukin te aba ae Iteraera ma te kakaniko ae korakora,+ 7 ai ngaia ae N na arora baiu n ekikonako n anga ngkoe nakoia natannaomata bwa te bwai ni kuribwaiaki. N na koreikonako mai buakoia botannaomata, ao ni kamaunako mai buakon aaba.+ N na kamaunako, ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai.’
8 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ibukina bwa a kangai Moaba+ ao Teira,+ “Noria! Titeboo tibun Iuta ma natannaomata ni kabane,” 9 N na kaotaraea iterani* Moaba ake i rarikini kaawa ake a mena n tiana, are tamaroan* abana, ae Betaietimota, Baarameon, ni karokoa Kiriataim.+ 10 N na anga n ikotaki ma tibun Ammon bwa aia bwai kaaini Mainiku+ bwa a aonga n aki manga uringaki tibun Ammon i buakoia natannaomata.+ 11 Ao N na karokoa te motikitaeka i Moaba,+ ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’
12 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘E a tia Etom ni karaoa te irantanga ni karekekai n ekiianako tibun Iuta, ao ni karekea n te bure ae korakora, n arona ni karokoa te irantanga ni karekekai i aoia,+ 13 mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na arora naba baiu n ekaanako Etom ao ni koreianako mai iai aomata ao te nanai ni man, ao N na kamaroaea.+ A na bwaka n te kabaang mai Teman ni karokoa Tetan.+ 14 ‘N na karokoa te karekekai i aon Etom ni baia au aomata aika tibun Iteraera.+ A na karokoa uniu ao marakin nanou i aon Etom, bwa a aonga n nora au karekekai,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”’
15 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Ibukin aia kairiribai I-Biritia ae aki totoki, a a tia ni karaoa ae riao n ukoukora rokon te karekekai ao te kamaunanakoaki.+ 16 Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa I a arora baiu n ekiianako I-Biritia,+ ao N na koreianako taiani Keritaite+ ao ni kamaunaia nikiraia kaaina ake a mena i mataniwin te aba.+ 17 N na karaoi nakoia mwakuri ni karekekai aika korakora ma tuuaa aika korakora, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I karokoa au karekekai i aoia.”’”
26 N te ka-11 n ririki, ae teuana iai bongin te namwakaina, ao e roko ana taeka Iehova irou ae kangai: 2 “Natin te aomata, ibukina bwa e a tia ni kangai Turo n ekaanako Ierutarem,+ ‘Auee! E a uruaki mataroan aia oo botannaomata!+ Ao N nang tokanikai, ao N nang kaubwai, bwa e a uruakaki ngkai neiei,’ 3 mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Akea bwa I a ekikonako ngkoe ae Turo, ao N na kateirakeia natannaomata aika bati bwa a na ekikonako, n ai aron taari ngkana e katei naona. 4 A na urui oon Turo ma ni kabwakai taua ake iai,+ ao N na kaaraanako tanona ma ni karika neiei bwa te bwaa ae tangaina ae maranran. 5 E na riki neiei bwa te tabo ibukin taawaan taiani karaun ae mena i nukani marawa.’+
“‘Bwa boni ngai ae I a tia n taetae,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao e na riki neiei bwa te bwai ni kuribwaiaki irouia natannaomata. 6 Ao a na kamateaki n te kabaang kaain ana kaawa* neiei ake n taabo aika maekanaki, ao a na ataia aomata bwa bon Iehova ngai.’
7 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Akea bwa I a kaira Ueani Baburon ae Nebukaneta,* bwa e na ekaanako Turo mai meang.+ Bon aia uea ueea ngaia+ ao iai ana aoti,+ kaa ni buaka,+ tautia aika toka i aoia aoti, ao te taanga n tautia* ae bati. 8 E na kamaunai n te kabaang am kaawa ake n taabo aika maekanaki i tinanikun te kaawa, ao e na katea te oo n otabwaniniko, ao e na katea te nono ni buaka n ekikonako, ao ni katea te otanga ae bubura n ekikonako. 9 E na ororei am oo n ana bwai ni buaka* ao e na kabwakai am taua n ana tanai.* 10 E na rangi ni mwaiti ana aoti n te aro are a nang rabunikonako n te bubu, ao a na mwaeiei am oo n rurungaaia taan toka i aoia aoti, wira, ao kaa ni buaka, ngkana e a rinnakoi mataroan am oo, kaanga ai aroia mwaane aika ninianako te kaawa ae a uruaki oona. 11 A na toutoui kawaim ni kabane waeia ana aoti,+ e na kamateia am aomata n te kabaang, ao a na maeinikun bouam aika korakora ni bwaka i aontano. 12 A na iraei kaubwaim, a na kuribwai am bwai n iokinibwai,+ a na urui am oo ni kabwakai, a na kabwakai am auti aika raraoi, ao imwina a na karenakoi n te ran am atibu ao am bwai aika karaoaki man te kai ao am tano.’
13 “‘N na karokoi n tokia karongoaan am anene, ao a na aki manga ongoraeaki tangin am abi.+ 14 Ao N na karikiko bwa te bwaa ae tangaina ae maranran, ao ko na riki bwa te tabo ibukin taawaan taiani karaun.+ Ko na aki manga kateaki, bwa I a tia n taetae ngai ae Iehova,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
15 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakon Turo: ‘Tiaki a na boni mwaeiei abamwakoro n rurungaani bwakam, ngkana a ngirangira akana nangi mate* ao ngkana e a karaoaki te kamamate i nanom?+ 16 A na bane natinuea* mwaane mai taari n ruo man aia kaintokanuea, ao ni buutii aia kamwarai* ao ni buutii aia kunnikai aika katamaroaaki n taeraki, ao a na taonakinako* n te rurubenebene. A na tekateka i aontano ao n teimatoa n rurubenebene, ma n tarataraiko ma te miroaroa.+ 17 Ao a na anenea te anene ae kananokawaki*+ ibukim ao ni kangai nakoim:
“Ko a mauna kangaa,+ ngkoe ae ko maekanaki irouia aomatan taari, ae te kaawa ae kamoamoaaki,
Ko korakora i aon taari ngkoe ma taani maekaniko,+
Ma ni kabutaanako te maakunrang nakoia kaain te aonnaba ni kabane!
18 A na rurubenebene abamwakoro n te bong are ko bwaka iai,
Ao a na aki rau abamwakoron taari ngkana ko a maunanako.”’+
19 “Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ngkana I uruko n aroni kaawa aika aki maekanaki, ngkana I rabuniko n naao ao e rabunikonako te ran ae korakora,+ 20 ao N na kairiko ma te koraki akana raoniko n ruo nako nanon te mwarua,* nakoia aomata ake ngkoangkoa. N na karaoiko bwa ko na maeka n te tabo ae te kabanea mai nano, n aron taabo nikawai ake a a kaman uruakaki, n raonaki irouia te koraki ake a ruo nako nanon te mwarua,+ bwa ko aonga n aki manga maekanaki. Ao N na karietataa* abaia akana maiu.
21 “‘Ao N na karokoa i aom te maakunrang ae karina, ao ko na maunanako.+ A na kakaaeko ma ko na aki manga kuneaki,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
27 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Ao ngkoe ae natin te aomata, anenea te anene ae kananokawaki* ibukin Turo,+ 3 ao kangai nakon Turo,
‘Ngkoe ae ko maeka i rarikini mataroan oon taari,
Ae te tia iokinibwai nakoia botannaomata man abamwakoro aika bati,
E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Ko kangai, ngkoe ae Turo, ‘E kororaoi tamaroau.’+
4 A mena am aono i nukani marawa,
Ao a kakororaoa tamaroam am taani kaba.
5 A karaoi am rai ni kabane mani kain Tieniera ae te mwaiango,+
Ao a anaa kain Rebanon ae te tiira ni karaoa iai am aneang.
6 A karaoi am bwennarina man aroka aika oke ake i Batian,
Ao e karaoaki moan am kaibuke mani kaai aika teatura aika katamaroaaki ni koron te erebwanti, ake man abamwakoroni Kitim.+
7 A riki taian rinen aika matamata mai Aikubita bwa iem,
Ao a karaoaki rabunan aon am teeke man te karai ae buruu ao te karai ae beboo ae buraen te tiibu, ake man abamwakoron Eritia.+
8 Boni kaain Titon ma Arewata+ am taani bwennarina.
Ao am kaimoa bon am rorobuaka aika rabakau, ngkoe ae Turo.+
9 Ao taani bonorarania am kaibuke boni mwaane mai Kebara+ aika mwaatai* ao mwaane aika rabakau.+
A bane kaibuken taari ma aia taani boborau ni kawariko bwa a na iokinibwai bwaai ni boobwai.
10 A kaaina am taanga ni buaka rorobuakani Botia, Rata, ao Buta,+ bon am rorobuaka ngaiia aika taani buaka.
A katinei aia otanga ma bwaraia ni buaka iroum, ao a uota nakoim te karineaki.
11 A tei ni katobibii am oo rorobuakan Arewata ake n am taanga ni buaka,
Ao a mena n am taua rorobuaka aika ninikoria.
A katinei aia otanga aika mronron ni katobibii am oo,
Ao a kakororaoa tamaroam.
12 “‘“E karaoa te waaki ni bitineti ma ngkoe Taretiti,+ ibukini mwaitini kaubwaim.+ A anga te tirewa, te biti, te bititaom, ao te buange, bwa boon am bwai.+ 13 A iokinibwai ma ngkoe Iawan, Tubara,+ ao Meteka,+ ao a anga tooro+ ma bwaai aika karaoaki man te buraati bwa boon am bwai ake ko iokinibwaia. 14 Ao a anga taian aoti ao taiani miure tibun Tokarema+ bwa boon am bwai. 15 A iokinibwai ma ngkoe kaain Tetan,+ ao ko kammwakuriia taan iokinibwai n abamwakoro aika bati. A anga koron te erebwanti+ ma te kai ae roroo ae kakawaki bwa boon am bwai. 16 E karaoa te waaki ni bitineti ma ngkoe Etom ibukini batin am bwai. A anga te timaraketo,* te karai ae beboo ae buraen te tiibu, baika matamata aika katamaroaaki n taeraki, kunnikai aika raraoi, te ane, ao taian rubi,* bwa boon am bwai.
17 “‘“E iokinibwai ma ngkoe Iuta ao te aba ae Iteraera, ao a anga uitani Minnita,+ amwarake aika rangi n raraoi, aia karewe manibeeru,*+ te oera, ao te batiam,+ bwa boon am bwai.+
18 “‘“E karaoa te waaki ni bitineti ma ngkoe Tamateko+ ibukini mwaitin am bwai ao kaubwaim ni kabane, ao e iokinibwaia wainin Erebon ao buraen te tiibu mai Taara.* 19 Ao Wetan ma Iawan mai Utara a anga baika karaoaki man te biti, te katia,* ao te kaibwabwaa,* bwa boon am bwai. 20 E iokinibwai ma ngkoe Tetan+ ni kunnikain* taiani kaintoka. 21 Ko kammwakuriia I-Arabia ma mataniwini Keta ni kabane,+ ake taan iokinibwaia taian tiibutetei ao tiibu mwaane ma kooti.+ 22 A iokinibwai ma ngkoe taan iokinibwai mai Tieba ao Raama,+ ao a anga ni kabane aeka ni boiarara aika taiani kabanea n raoiroi, atibu aika kakawaki, ao koora, bwa boon am bwai.+ 23 A iokinibwai ma ngkoe Aran,+ Kanne, ao Eten,+ aika taan iokinibwai mai Tieba,+ Atuura,+ ao Kirimata. 24 A iokinibwaia n am mwakete taiani kunnikai aika tamaroa, kauaatao aika karaoaki man te kunnikai ae buruu ao kunnikai aika matamata aika katamaroaaki n taeraki, ao ai rabunan aontano aika bati mataia, aika a bane ni bautaki ao ni kabaeaki n taian roobu.
25 A riki kaibuken Taretiti+ bwa baon am bwai n iokinibwai,
N te aro are ko a on ao n tinebu* i nukani marawa.
26 A uotiko am tia bwennarina ribuakon taari ae buaka,
Ao e urubekeiko te angimainiku i nukani marawa.
27 N te bong are ko bwaka iai ao a na bane n iinako i nukani marawa+
Kaubwaim, am bwai, am bwai n iokinibwai, am taani boborau, am kaimoa,
Taani bonorarania am kaibuke, taan iokinibwaia am bwai ni boobwai,+ ao am rorobuaka ni kabane aika taani buaka,+
Ae te koraki ae mwaitikurikuri* akana i nanom.
28 Ao a na mwaeiei aaba akana i rarikin taari ngkana a tang n takarua am kaimoa.
29 A na bane taani bwennarina, taani boborau, ao kaimoa,
N ruo rikaaki man aia kaibuke ma n tei i aon te aba.
30 A na kanenei bwanaaia ao n tang ni korakai ibukim+
Ma ni kaaurakea te tano nako aon atuia ma n rabinobino i buakon te mannang.
31 A na kamarai atuia ao ni karina te raerobwa* i aoia.
A na tang ni korakai ibukim n te tanginiwenei ae korakora.
32 I nanon aia bwaebwaeti ao a na anenea te anene ae kananokawaki ma ni kaokioka ae kangai ibukim:
‘Ai antai ae ai aron Turo ae e a mabu ngkai i nukani marawa?+
33 Ngkana a roko am bwai mai marawa, ao ko katoki nanoia botannaomata aika bati.+
A kabatiaaki kaubwaia uean aon te aba ni kaubwaim ae bati, ao n am bwai n iokinibwai.+
34 Ao ngkai ko a urubekeaki i marawa, ma n iinako n te ran ae makuakua,+
Ao a bane am bwai n iokinibwai ma am aomata n iinako ma ngkoe.+
35 A na bane n tarataraiko ma te miroaroa kaain abamwakoro nako,+
Ao a na rurubenebene ma te maakunrang aia uea,+ ao a na ubu n aki rau.
36 A na katiitii ibukin te bwai ae riki nakoim taan iokinibwai mai buakoia natannaomata nako.
E na karina ma ni kakamaaku tokim,
Ao ko na mauna n aki toki.’”’”+
28 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, tuanga te tia kairiri i Turo ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Ibukina bwa e a kainikatonga nanom,+ ao ko teimatoa ni kangai, ‘Bon te atua naba ngai temanna.
I tekateka n ana kaintokanuea te atua i nukani marawa.’+
Ma bon te aomata ngkoe ao tiaki te atua,
E ngae ngke ko taku i nanom bwa bon te atua ngkoe.
3 Ko taku bwa ko wanawana riki nakon Taniera,+
Ao ko iangoia bwa akea te bwai ae raba ae karabaaki mairoum.
4 Ko karekea kaubwaim rinanoni wanawanam ao am ataibwai,
Ao ko teimatoa ni kabatiaa riki te koora ma te tirewa i nanon nako nnen am bwai aika kakawaki.+
5 E reke kaubwaim ae bati mani mwaataim n iokinibwai,+
Ao e a rikirake ni kainikatonga nanom ibukini kaubwaim.”’
6 “‘Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Ibukina bwa ko taku i nanom bwa te atua naba ngkoe temanna,
7 Ao ae I a kairiia ianena bwa a na ekikonako, aika karotoia natannaomata aika akea aia nanoanga,+
Ao a na buuta aia kabaang n ekaanako tamaroani wanawanam,
Ao a na kamwaraea tamaroam ae rangi ni bati.+
9 Ko na manga kangai naba, ‘Bon te atua naba ngai temanna,’ nakon te aomata ane tiringko?
Ko na bon riki bwa tii te aomata ao tiaki te atua, i nanoni baia te koraki akana kamwaraeko.”’
10 ‘Ko na mate i nanoni baia ianena n ai aroni mateia akana aki korotobibiaki,
Bwa boni ngai ae I a tia n taetae,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
11 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 12 “Natin te aomata, anenea te anene ae kananokawaki* ni kaineti ma uean Turo, ao kangai nakoina, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
13 Ko mena ngkoa i Eten, n ana onnaroka te Atua.
Ko katamaroaaki n atibu nako aika kakawaki,
Ae te rubi,* te tobati, te iatiba, te kerutorito, te oniki, te iatebi, te tabeiro, te timaraketo,+ ao te emerote,
Ao a karaoaki man te koora nibwaia ma nangoaia.
A katauraoaki n te bong are ko karikaki iai.
14 I mwiokoiko bwa te kerubim* ae kabiraki ae te tia kamanomano.
Ko mena n ana maunga ae tabu te Atua,+ ao ko ririaki i buakon atibu aika mwaakaro.
15 Bon akea am bure n arom nako man te bong are ko karikaki iai
Ni karokoa kuneakin te buakaka i nanom.+
Mangaia ae N na tewenakoko man ana maunga te Atua, bwa kaanga te bwai ae kamwara, ma ni kamaunako+ man atibu aika mwaakaro,
Ngkoe ae te kerubim ae te tia kamanomano.
17 E a kainikatonga nanom ibukin tamaroam.+
Ko uruana wanawanam ibukin tamaroam ae rangi ni bati.+
N na tewenakoko nakon te aonnaba.+
N na karaoiko bwa te bwai ni kamataku i mataia ueea.
18 Ko a kamwaraei am tabo aika tabu ibukin am bure ae korakora ma am iokinibwai ae babakanikawai.
N na karokoa te ai bwa e na ura i nanom ao e na kabuekiko.+
N na karinanoko nakon te mannang i aontano i mataia akana tataraiko ni kabane.
19 A na bane akana kinako mai buakoia botannaomata n tarataraiko ma te miroaroa.+
E na karina ma ni kakamaaku tokim,
Ao ko na mauna n aki toki.”’”+
20 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 21 “Natin te aomata, kamwataua taraan Titon+ ao taetae ni burabeti n ekaanako neienne. 22 Ko riai ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Akea bwa I a ekikonako ngkoe ae Titon, ao N na neboaki i nanom.
Ao a na ataia aomata bwa bon Iehova ngai ngkana I karokoa te motikitaeka i aon neienne ao I a katabuaki i nanona.
23 N na karokoa i nanon neienne te aoraki ae kamamate ao e na raanga te raraa i nanoni kawaina nako.
A na bwaka i nanona akana kamateaki ngkana e a roko te kabaang n ekianako man itera nako,
Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.+
24 “‘“Ao a nang aki manga otabwaniniaki tibun Iteraera ni kaai aika kateketeke aika kaikoaki ao aroka aika kateketeke aika kammaraki,+ aika aomata aika bwainingareiia, ao a na ataia aomata bwa bon Iehova ngai ae te Uea ae Moan te Rietata.”’
25 “‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkana I a manga ikotiia tibun Iteraera mai buakoia botannaomata ake a uamaenako i buakoia,+ ao N na boni katabuaki i buakoia i mataia natannaomata.+ Ao a na maeka i abaia+ are I angan au toro are Iakoba.+ 26 A na maeka iai ma te mweraoi+ ao a na katei auti ma n uniki kureebe ni nne ni kureebe,+ ao a na maeka ma te mweraoi ngkana I karokoa te motikitaeka i aoia te koraki nako ake a otabwaninia ake a bwainingareiia,+ ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ae Atuaia.”’”
29 N te katebwina n ririki, n te katebwina n namwakaina ae 12 iai bongin te namwakaina, ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kamwataua taraani Barao are uean Aikubita, ao taetae ni burabeti n ekianako ao n ekaanako Aikubita ni kabutaa.+ 3 Taekin taeka aikai: ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Akea bwa I a ekikonako ngkoe ae Barao ae uean Aikubita,+
Ae manin taari ae totoakaei, ae wene i buakon raangan ana Naire,*+
Ae e kangai, ‘Bon au bwai au Karaanga ae te Naire.
I karaoia i bon ibukiu.’+
4 Ma N na karin taiani matau ni mwangaim ao ni kanim iika aika n am Naire n inam.
N na kaaerakeko mai nanon am Naire, n ikotaki ma ikan te Naire ni kabane ake a nim ma inam.
5 N na kitaniko n te rereua, ngkoe ma ikan am Naire ni kabane.
Ko na bwaka n te tawaana, ao ko na aki manga ikotaki ke n anaaki.+
Ao N na anga ngkoe bwa kanaia manin te aonnaba aika kaakang ao mannikiban annang.+
6 A na bane kaain Aikubita n ataia bwa bon Iehova ngai,
Bwa a aikoa riki bwa okoia tibun Iteraera ma ai te mwakoro n uteute* ngaiia.+
7 Ngke a taua baim ao ko a manatua naba,
Ao ko kaikoaka anganibaia.
Ngke a raraiko kaanga te oko ao ko a uruaki naba,
8 “‘Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Noria ae I a karokoa i aom te kabaang,+ ao N na koreianako mairoum aomata ma maan. 9 E na riki te aba ae Aikubita bwa te tabo ae aki kaainaki ma n uruaki,+ ao a na ataia bwa bon Iehova ngai, bwa ko* a tia ni kangai, ‘Bon au bwai te Karaanga ae te Naire, boni ngai ae I karaoia.’+ 10 Mangaia ae I a ekikonako ao n ekaanako am Naire, ao N na karaoa Aikubita bwa te aba ae uruaki ma ni mwautakataka, ae te aba ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki,+ ni moa mai Miketora+ nako Tewene+ n rokoroko n tian Itiobia. 11 Akea waen te aomata temanna ke waen te nanai ni man ae e na mwananga n rinanona,+ ao e na aki maekanaki i nanon 40 te ririki. 12 N na karika Aikubita bwa te aba ae te kabanea ni kamaroaa i buakon aaba, ao kaawana bwa taiani kabanea ni kamaroaa i buakoni kaawa, i nanon 40 te ririki,+ ao N na kamaenakoia I-Aikubita nako buakoia natannaomata ao ni kamaeinikunia nakon aaba.”+
13 “‘Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na manga ikotiia ni kaokiia I-Aikubita imwin 40 te ririki, mai buakoia botannaomata ake a uamaenako i buakoia,+ 14 N na kairiia taenikai aika I-Aikubita ni kaokiia nakon te aba ae Bateroti,+ nakon te aba are a riki mai iai, ike a na riki iai bwa te tautaeka n uea ae mangori. 15 E na mangori riki Aikubita nakon tautaeka n uea ake tabeua ao e na aki manga taui aroia natannaomata ake tabeua,+ ao N na kabatiaa kamangoraia bwa a aonga n aki kona ni kataenikaiia natannaomata ake tabeua.+ 16 E na aki manga riki bwa nibwan aia onimaki tibun Iteraera,+ ma e na tii kakauringia aia bure ngke a rairaki nakoia I-Aikubita ibukini buokaia. Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ae te Uea ae Moan te Rietata.”’”
17 Ao n te ka-27 n ririki, n te moan namwakaina ae teuana iai bongin te namwakaina, ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 18 “Natin te aomata, e kammwakuriia n te aro ae korakora ana taanga ni buaka Nebukaneta*+ are Ueani Baburon, n ekaanako Turo.+ A a mara atu ni kabane ma ni mwai anganibai. Ma e aki reke irouna ma ana taanga ni buaka boon te mwakuri korakora are e karaoia i aon Turo.
19 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘Akea bwa I a anga te aba ae Aikubita nakon Ueani Baburon ae Nebukaneta,*+ ao e na uotiinako kaubwaina ma n anai bwaai ni kuri aika bati ao ni kuribwaia, ao e na riki bwa boon ana taanga ni buaka.’
20 “‘Ibukini ngkanne kabooani mwin ana mwakuri korakora teuaei n ekaanako neiei,* N na anganna te aba ae Aikubita, ibukina bwa a a tia ni karaoa te bwai teuana ibukiu,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
21 “N te bong anne ao N na kabwebwerakea te koro ibukia tibun Iteraera,*+ ao N na anganiko am tai n taetae i buakoia, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.”
30 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taetae ni burabeti ao kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
“Tanginiwenei, ‘Akea bwa e a roko te bong!’
3 Bwa e a kaan te bong, eng, e a kaan ana bong Iehova.+
Bon te bong ae uananginang,+ ae aia tai natannaomata ae baireaki.+
4 E na ekaanako Aikubita te kabaang, ao e na taonaanako Itiobia te nakonnano ngkana a a bwaka aika kamateaki i aon Aikubita,
A anaaki kaubwaina, ao a a urubekebekeaki aana.+
5 A na bane ni bwaka n te kabaang
Itiobia,+ Buta,+ Rata, ao botannaomata nako aika kakaokoro,*
Ao Kuba n ikotaki ma naati mwaane ake man te aba ake a kabaeaki n te berita.”’*
6 E kangai ana taeka Iehova:
‘A na bwaka naba taani boutokaa Aikubita,
Ao e na kamangoraki mwaakana ae kainikatonga iai.’+
“‘A na bwaka n te kabaang n te aba, ni moa mai Miketora+ ni karokoa Tewene,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 7 ‘A na riki bwa taiani kabanea ni kamaroaa i buakon aaba, ao a na riki kaawana bwa taiani kabanea n urubekebeke ni kaawa.+ 8 Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I kauraa te ai i Aikubita, ao a bane ni kamanatuaaki akana iraorao ma ngaia. 9 N te bong anne, N na kanakoia taan uataeka n taiani kaibuke ni karurubenebenea Itiobia are e rangi n onimakinna i bon irouna, e na taonianako te nakonnano n te bong are e a motikaki iai taekan Aikubita, bwa e na bon roko.’
10 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N na karokoia n tokia ana koraki aika mwaitikurikuri Aikubita, ni bain Ueani Baburon ae Nebukaneta.*+ 11 E na kairaki ma ana taanga ni buaka, aika karotoia natannaomata aika akea aia nanoanga+ bwa a na kamauna te aba. A na buutii aia kabaang n ekaanako Aikubita, ao ni kaona te aba irouia aomata aika kamateaki.+ 12 N na bitii kawain ranin te Naire+ nakon aontano ae mwauteretere, ao N na anga* te aba nako nanoni baia mwaane aika buakaka. N na kamaroaea te aba ma bwaina nako ni baia ianena.+ I a tia n taetae ngai ae Iehova.’
13 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N na kamaunai naba taiani bouannanti aika kamwara,* ao ni karokoia n tokia atuan Nobi* aika akea manenaia.+ E nang akea te natinuea* te mwaane man te aba ae Aikubita, ao N na kaaki te maaku n te aba ae Aikubita.+ 14 N na kamaroaea Bateroti+ ao N na kauraa te ai i Toan, ao N na karokoa te motikitaeka i aon No.*+ 15 N na kabwaroa uniu ae korakora i aon Tin ae ana nono Aikubita, ao ni kamaunaia botannaomatan No. 16 N na kauraa te ai i Aikubita, ao e na taonaki Tin n te maakunrang, ao e na urubekebeke nanon No, ao e na ekakinako Nobi* i aan ootan te ngaina! 17 A na bwaka n te kabaang rorobuaka n ataei mai On* ao Bibeteta, ao a na kataenikaiaki taiani kaawa. 18 E na rikirake n roo te ngaina i Taabaneti ngkana I otei amon Aikubita ikekei.+ E na roko n tokina mwaakan neiei are kainikatonga iai,+ e na rabunaki n naang, ao a na kataenikaiaki kaawana.+ 19 N na karokoa te motikitaeka i aon Aikubita, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
20 Ao n te ka-11 n ririki, n te moan namwakaina ae itiua iai bongin te namwakaina, ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 21 “Natin te aomata, I otea anganibaini Barao are uean Aikubita, e na aki kabaeaki bwa e aonga ni mao ke ni bautaki n rabunaki bwa e aonga n tau korakorana n tabeka te kabaang.”
22 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Akea bwa I a ekaanako Barao are uean Aikubita,+ ao N na otei anganibaina, are e korakora ma are e mwaoto,+ ao N na kabwakaa te kabaang mai baina.+ 23 Ao N na kamaenakoia I-Aikubita nako buakoia natannaomata ao ni kamaeinikunia nakon aaba.+ 24 N na kakorakorai anganibain* ueani Baburon,+ ao N na kaaki au kabaang i nanoni baina,+ ao N na otei anganibaini Barao ao e na ngirangira n takarua i matana* n ai aron te aomata ae e a kaani mate. 25 N na kakorakorai anganibain ueani Baburon, ma a na nimamate anganibaini Barao, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I kaaki au kabaang i nanoni bain ueani Baburon, ao e kabongana n ekaanako iai te aba ae Aikubita.+ 26 Ao N na kamaenakoia I-Aikubita nako buakoia natannaomata ao ni kamaeinikunia nakon aaba,+ ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
31 N te ka-11 n ririki, n te katenua n namwakaina ae teuana iai bongin te namwakaina, ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kangai nakoni Barao are uean Aikubita ma ana koraki aika mwaitikurikuri,+
‘Antai ae ko katotongnga ni kakannatom?
3 Iai ngkoa te I-Aturia, ae te kai ae te tiira i Rebanon,
Ae iai mwaangana aika tamaroa ae ai aron te buakoako ae nuunikai, ao e rangi n rietata
Ao e rotii naang taberana.
4 E rikirake ni bubura n te ran, ao e rikirake n rietata ibukin taiani koburake n ran aika nano.
Ao karaanga a otabwaninia te tabo are e unikaki iai,
Ao kawain rania a teboki ni kabane arokan te tawaana.
5 Anne bukina ae e a rikirake n rietata riki nakoia arokan nako te tawaana.
A rikirake ni mwaiti mwaangana aika totoa ao n rikirake n ananau mwaangana
Ibukin te ran ae bati ni karaangana.
6 A bane mannikiban annang ni katei ngaoia ni mwaangana aika totoa,
A kaabung i aani mwaangana manin te tawaana aika moaanti,
Ao a bane natannaomata aika kau aomata ni maeka i aan nuuna.
7 E rikirake ni kakannato ibukin tamaroana ao ibukin abwabwakini mwaangana,
Bwa a ruo rikaaki wakaana nako nanon te ran ae bati.
8 Akea riki kaai aika tiira n ana onnaroka te Atua+ aika a kona ni kabotauaki ma ngaia.
Akea kaai aika mwaiango aika katotongi mwaangana aika totoa,
Ao akea kaai aika taiani buree* aika kona n titeboo mwaangaia ma ngaia.
Akea riki te aroka n ana onnaroka te Atua, ae e kona n roko n tamaroana.
9 I katamaroaa ni baana aika bati,
Ao a bane ni bakantang irouna arokan Eten, ae ana onnaroka te Atua ae koaua.’
10 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Kioina ngkai e* a rikirake n rangi n rietata, ma n rotii naang taberana, ao e a rikirake ni kainikatonga nanona ibukin rietatana, 11 N na anga ngaia nako nanoni bain te tia tautaeka ae mwaaka i aoia natannaomata.+ E na bon ekianako, ao N na rawa nakoina ibukini buakakana. 12 Ao ianena aika karotoia natannaomata aika akea aia nanoanga, a na koreia ni kabwakaa, ao ni kitanna i aoni maunga, ao a na mrara baana i nanoni mwarua nako, ao a na raea ni mwaoto mwaangana ni karaangan nako te aba.+ A na bane botannaomata n te aonnaba n nako mai aan nuuna ma ni kitanna. 13 A na maeka mannikiban annang ni kabane ni botona are e bwaka, ao manin te tawaana aika moaanti ni kabane i aoni mwaangana nako.+ 14 E riki aei bwa e aonga n akea te aroka ae uakaan ma te ran, ae e riai n rikirake n rangi n rietata ke n rotii naang taberana, ao e aonga naba n akea te aroka ae tebotebokaki raoi ae e na rota abwakia. Bwa e na anga te aba ngaiia ni kabane nakon te mate, nakon te aba ae i nano, n ikotaki ma natiia aomata aika ruo nako nanon te mwarua.’*
15 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘N te bong are e ruo rikaaki iai nakon te Ruanimate* ao N na kauekea te tanginiwenei. Mangaia ae N na rabuna aon te ran ae makuakua ao n taui raangana bwa e aonga n tukaki te ran ae bati. N na karooa Rebanon ibukina, ao a na bane n rai arokan te tawaana. 16 Ao N na karuruia natannaomata n rurungaani bwakana ngkana I karuoa rikaaki nakon te Ruanimate* n ikotaki ma ake a ruo nako nanon te mwarua,* ao n te aba ae i nano a na bane ni karauaki nanoia arokan Eten,+ aika taiani kabanea n tamaroa ao taiani kabanea n raoiroi mai Rebanon, aika a bane n tebotebokaki raoi. 17 A a ruo rikaaki ma ngaia nakon te Ruanimate,* nakoia te koraki ake a kamateaki n te kabaang,+ n ikotaki ma taani boutokaia* ake a maeka i aan nuuna i buakoia natannaomata.’+
18 “‘Antai i buakoia arokan Eten ae titeboo ma mimitongim ao kakannatom?+ Ma ko na bon uotaki rikaaki n ikotaki ma arokan Eten nakon te aba ae i nano. Ko na wene i buakoia akana aki korotobibiaki, ma akana kamateaki n te kabaang. E na riki aei nakoni Barao ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
32 Ao n te ka-12 n ririki, n te ka-12 n namwakaina ae teuana iai bongin te namwakaina, ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, anenea te anene ae kananokawaki* ni kaineti ma Barao are uean Aikubita, ao kangai nakoina,
‘Titeboo ngkoe ma te raian ae ataei ae korakora i buakoia natannaomata,
Ma ko a kainabwabu ngkai.
Titeboo ngkoe ngkoa ma manin taari ae totoa,+ ae ko iakiaki i nanon nako am karaanga,
Ao ko kamantoaa te ran ni waem, ao ko kabaarekai karaanga.’
3 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
‘N na kabonganaia te botaki n natannaomata aika bati bwa a na kaaki au karaun i aom,
Ao ane a na katikikorake n au karaun.
4 N na kitaniko i aon te aba,
N na tewenakoko nako aon te tawaana.
N na kairiia mannikiban annang ni kabane bwa a na tikubara i aom,
Ao N na kanuaiia iroum manin te aonnaba ni kabutaa aika kaakang.+
5 N na tewenakoa irikom nako aoni maunga
Ao ni kaoni mwarua n nikiran rabwatam.+
6 N na karotoa aon te aba n raraam ae tiinako, ao e na rotii maunga,
Ao a na kaonaki iai taiani karaanga.’*
7 ‘Ao ngkana ko a mauna, ao N na rabuna karawa ma ni karooi itoina.
N na rabuna taai n taian nang,
Ao e nang aki maama namwakaina.+
8 N na karooi taian oota ni kabane aika i karawa ibukim,
Ao N na rabuna abam n te rotongitong,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
9 ‘N na karawawatai nanoia botannaomata aika bati ngkana I kairiia am taenikai nakoia natannaomata ake tabeua,
Nakon aaba aika ko aki atai.+
10 N na kakubanrouia botannaomata aika bati,
Ao a na ruru ni maaku aia uea ibukim ngkana I katiotioa au kabaang i mataia.
E na teimatoa temanna ma temanna n rurubenebene ni maaku ibukini maiuna,
N te bong are ko bwaka iai.’
11 Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova:
‘E na roko i aom ana kabaang ueani Baburon.+
12 N na kabwakaia am koraki aika mwaitikurikuri n aia kabaang taani buaka aika korakora,
Aika karotoia natannaomata ni kabane aika akea aia nanoanga.+
A na kabwakaa kainikatongan Aikubita, ao a na bane ni kamaunaaki ana koraki neiei aika mwaitikurikuri.+
13 N na kamaunaia ana nanai ni man neiei ni kabane i rarikin ana ran aika bati,+
Ao akea waen te aomata temanna ke waen te nanai ni man ae e na manga kamantoai.’+
14 ‘N te tai anne ao N na kaitiakii aia ran,
Ao N na karaoi karaanga bwa a na raanga n aron te bwaa,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
15 ‘A na ataia bwa bon Iehova ngai,+
Ngkana I karika Aikubita bwa te aba ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki, ao a na kamaunaaki bwaai ni kabane ake iai,+
Ngkana I kamateia kaaina ni kabane.
16 Bon te anene ae kananokawaki te baei, ao a na boni kaokiokia aomata.
A na kaokiokia aine aika natiia natannaomata.
A na kaokiokia ibukin Aikubita ao ibukia ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
17 Ao n te ka-12 n ririki ae 15 iai bongin te namwakaina, ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 18 “Natin te aomata, tanginiweneiia ana koraki aika mwaitikurikuri Aikubita, ao kairia rikaaki nakon te aba ae i nano, ngaia ma aine aika natiia natannaomata aika korakora, n ikotaki ma akana ruo nako nanon te mwarua.*
19 “‘Antai ae ko tamaroa riki nakoina? Ruuo rikaaki, ao weene ma te koraki akana aki korotobibiaki!’
20 “‘A na bwaka i buakoia akana kamateaki n te kabaang.+ E a tia n anga te aba neienne nakon te kabaang, katikaanako neienne ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane.
21 “‘Ao taani buaka aika taiani kabanea ni korakora a na kataetaea teuaei ma ana taan ibuobuoki, mai kabin te Ruanimate.* A na bon ruo rikaaki ao a na wene n ai aroia akana aki korotobibiaki, aika kamateaki n te kabaang. 22 E mena ikanne Aturia ma ana botaki n aomata. A otabwaninia teuaei ruanimateia, a bane ni bwaka n te kabaang.+ 23 A mena ruanimaten neiei i kabin te mwarua,* ao a otabwaninia ruanimaten neiei ana botaki n aomata, aika a bane ni kamateaki n te kabaang, ibukina bwa a kauekea te maakunrang i abaia akana maiu.
24 “‘E mena ikanne Eram+ ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane aika otabwaninia ruanimatena, aika a bane ni bwaka n te kabaang. A bane n ruo rikaaki n aki korotobibiaki aomata aikai aika kauekea te maakunrang i abaia akana maiu, nakon te aba ae i nano. A nang kamaamaeaki ngkai ma akana ruo nako nanon te mwarua.* 25 A karaoa ana tabo ni wene neiei i buakoia akana kamateaki, n ikotaki ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane aika otabwaninia ruanimaten neiei. A bane n aki korotobibiaki ao a kamateaki n te kabaang ibukina bwa a kauekea te maakunrang i abaia akana maiu, ao a nang kamaamaeaki ma akana ruo nako nanon te mwarua.* E a tia teuaei ni kaakaki i buakoia akana kamateaki.
26 “‘A mena ikanne Meteka ao Tubara+ ma aia koraki aika mwaitikurikuri. A bane ruanimateia* n otabwaninia ruanimaten teuanne. A bane n aki korotobibiaki, ao a ewaraki n te kabaang ibukina bwa a kauekea te maakunrang i abaia akana maiu. 27 Tiaki a na boni wene i rarikia taani buaka aika korakora aika aki korotobibiaki ake a a tia ni bwaka, ake a ruo rikaaki nakon te Ruanimate* ma aia bwai ni buaka? Ao ane a na kaaki aia kabaang i aan atuia,* ao aia bure i aon riia, ibukina bwa a kauekea te maakunrang taani buaka aika korakora aikai i abaia akana maiu. 28 Ma ni kaineti ngkanne ma ngkoe, ko na kamanatuaaki i buakoia akana aki korotobibiaki ao ko na wene ma akana kamateaki n te kabaang.
29 “‘E mena ikanne Etom,+ ao a wene ana uea ao ana mataniwi ni kabane neiei i buakoia akana kamateaki n te kabaang, n aki ongei korakoraia. A na wene naba ma akana aki korotobibiaki+ ao akana ruo nako nanon te mwarua.*
30 “‘A bane ni mena naba ikanne natinuea* aika mwaane mai meang, n ikotaki ma I-Titon ni kabane+ ake a ruo rikaaki ma te bwaibwainrang ma akana kamateaki, n aki ongea te maakunrang are a kauekea ni korakoraia. A na wene n aki korotobibiaki ma akana kamateaki n te kabaang, ao a nang kamaamaeaki ma akana ruo nako nanon te mwarua.*
31 “‘E na nori baikai ni kabane Barao ao e na kabebeteaki nanona ibukini bwaai ni kabane ake a riki nakoia ana koraki aika mwaitikurikuri.+ A na kamateaki n te kabaang Barao ma kaain ana taanga ni buaka ni kabane,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
32 “‘E na kaiiaki Barao ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane, i rarikia akana aki korotobibiaki ao akana kamateaki n te kabaang, ibukina bwa e kauekea te maakunrang i abaia akana maiu,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
33 Ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taetae nakoia natiia am aomata+ ao kangai nakoia,
“‘Ngkana tao I karokoa te kabaang i aon te aba,+ ao a bane kaain te aba anne n anaa te mwaane temanna ao a kateia bwa aia tia tantani, 3 ao e nora rokon te kabaang teuanne i aon te aba, ao e katanga te buu ao e anga te kauring nakoia aomata.+ 4 Ngkana iai ae e ongo tangin te buu ma e aki mutiakina te kauring,+ ao e roko te kabaang n anaa maiuna,* ao e na boni mena raraana i aon atuna.+ 5 E ongo tangin te buu ma e aki mutiakina te kauring. E na boni mena raraana i aona. Ngke arona bwa e mutiakina te kauring, ao e na boni kamaiuaki.
6 “‘Ma ngkana e nora rokon te kabaang te tia tantani ao e aki katanga te buu,+ ao akea te kauring ae a anganaki aomata, ao e a roko te kabaang ao e anaa maiun* temanna i buakoia, ao e na mate te aomata anne ibukin ana bure, ma N na anaa boon raraana mairoun te tia tantani.’*+
7 “Ao ngkoe ae natin te aomata, I mwiokoiko bwa te tia tantani ibukia tibun Iteraera, ao ngkana ko ongo te taeka mai wiu, ao ko riai n anga te kauring nakoia ae nako mairou.+ 8 Ngkana I kangai nakon te aomata ae buakaka, ‘Te aomata ae buakaka, ko na boni mate!’+ ma ko aki taetae n anga te kauring nakon te aomata ae buakaka bwa e na bita arona, ao e na mate ibukin ana bure ngkai te aomata ae buakaka,+ ma N na anaa boon raraana mairoum. 9 Ma ngkana ko anga te kauring nakon te aomata ae buakaka bwa e na rairaki mani kawaina ao e rawa ni bita arona, ao ane e na boni mate ibukin ana bure,+ ma ko na boni kamaiuko ngkoe.+
10 “Ao ngkoe ae natin te aomata, kangai nakoia tibun Iteraera, ‘Kam taku, “A a rangi n rawawata i aora ara karitei ma ara bure, ao ti a mamaara iai,+ mangaia ae ti na kangaa n teimatoa ni maiu?”’+ 11 Tuangia ni kangai, ‘“Ngkai bon iai ngai” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, “ao I bon aki kukurei ni maten te aomata ae buakaka,+ ma I tangira riki ae e na bita kawaina te aomata ae buakaka+ ao e na teimatoa ni maiu.+ Rairaki, rairaki mani kawaimi aika bubuaka,+ bwa e aera ngkai kam na mate, ngkami aika tibun Iteraera?”’+
12 “Ao ngkoe ae natin te aomata, tuangia natiia am aomata ni kangai, ‘E na aki kamaiuaki n raoiroina te aomata ae raoiroi, ngkana e a karitei,+ ao e na aki naba bwaka ni buakakana te aomata ae buakaka, ngkana e a tannako mani buakakana.+ E na aki naba kona n teimatoa ni maiu n raoiroina te aomata ae raoiroi, n te bong are e bure iai.+ 13 Ngkana I kangai nakon te aomata ae raoiroi: “Ko na bon teimatoa ni maiu,” ao e onimakina oin raoiroina ao e karaoa ae kairua,*+ ao akea ana mwakuri teuana ae raoiroi ae e na uringaki, ma e na mate ibukin te kairua are e karaoia.+
14 “‘Ao ngkana I kangai nakon te aomata ae buakaka: “Ko na boni mate,” ao e rairakinako man ana bure ao e karaoa ae riai ma n raoiroi,+ 15 ao e kaoka te baere anaaki bwa te bwai ni kakoaua te aomata ae buakaka,+ ao e kabooa mwin te bwai are iraeaki n anaaki,+ ao e kakairi n tuua aika kairiri nakon te maiu n arona n aki karaoa ae kairua, ao e na bon teimatoa ni maiu.+ E na aki mate. 16 Akea ana bure teuana are e a tia ni karaoia ae e na bukinaki* ao n ekakinako iai.+ E na bon teimatoa ni maiu, bwa e karaoa ae riai ma n raoiroi.’+
17 “Ma a taku am aomata, ‘E aki riai aron Iehova,’ ma ni koauana e bon aki riai aroia.
18 “Ngkana e kitana arona ae raoiroi te aomata ae raoiroi ao e karaoa ae kairua, ao e na mate ibukin anne.+ 19 Ma ngkana e rairakinako te aomata ae buakaka mani buakakana ao e karaoa ae riai ma n raoiroi, ao e na bon teimatoa ni maiu ibukini karaoan anne.+
20 “Ma kam taku, ‘E aki riai aron Iehova.”+ N na motika taekami n tatabemaningkami ni kaineti ma kawaimi nako, ngkami aika tibun Iteraera.”
21 Imwin te tai ae maan, n ara ka-12 n ririki n taenikai, n te katebwina n namwakaina ae nimaua iai bongin te namwakaina, ao e roko irou te mwaane are reke birinakona mai Ierutarem+ ao e taku: “E a tia ni kabwakaaki te kaawa!”+
22 Ao n te tairiki are imwain rokon teuare reke birinakona, ao e roko i aou bain Iehova ao e kaurea wiu imwain rokon teuarei irou n te moaningabong. Mangaia are e a ure wiu ao I aikoa baennewe.+
23 Ao e roko ana taeka Iehova irou, ae kangai: 24 “Natin te aomata, a taku kaain taabo aika urubekebeke aikai+ ni kaineti ma te aba ae Iteraera, ‘Bon tii temanna n aomata Aberaam, ma e ngae n anne e bon ababa n te aba.+ Ma ti bati ngaira ao ni koauana, ti bon anganaki te aba bwa abara.’
25 “Mangaia ae kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Kam kana te amwarake ma te raraa,+ ao kam euti matami nakoia ami bouannanti aika kamwara,* ao kam teimatoa ni katuturaraa.+ Mangaia ae e aera ngkai kam na abana te aba? 26 Kam onimakina ami kabaang,+ kam kakaraoi mwakuri aika riribaaki, ao kam kamwaraeia buuia raomi n tatabemaningkami nako.+ Mangaia ae e aera ngkai kam na abana te aba?”’+
27 “Ko riai ni kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ngkai bon iai ngai, ao a na bwaka n te kabaang te koraki ake a maeka n taabo aika urubekebeke, ao N na anga te koraki ake a maeka n te tawaana bwa kanaia maan ni kaakang, ao a na mate n te aoraki te koraki ake a mena n taian nono ao n taian nangananga.+ 28 N na boni karaoa te aba bwa te aba ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki,+ ao e nang roko n tokina kainikatongana ae korakora, ao a na kamaroaeaki maungan Iteraera,+ n akea temanna ae riaona. 29 Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I karaoa te aba bwa e na bon aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki,+ ibukini bwaai ni kabane aika riribaaki ake a karaoi.”’+
30 “Ao ngkoe ae natin te aomata, a a tataekiniko am aomata i marenaia i rarikin taian oo ao ni kawain taian auti.+ A taku i marenaia, ao temanna ma temanna nakon tarina, ‘Nakomai bwa ti na ongora te taeka ae roko mairoun Iehova.’ 31 Ane a na uarurung n roko n tekateka i matam bwa au aomata ngaiia, ao a na ongora n am taeka ma a na aki karaoi.+ Bwa a taetae ni karang nakoim* ni wia, ma e nanonrang nanoia ibukini karekean aroia n te babakanikawai. 32 Noria! Kaanga ai aron te anene n tangira ngkoe irouia, ae aneneaki n te bwanaa ae tangiraoi ao ni katangaki n te aro n rabakau n te bwai ni katangitang ae iai karaina. A na ongo am taeka, ma akea ae e na karaoi. 33 Ao ngkana e a koro bukina—ao e na boni koro bukina—ao ane a na ataia bwa e a mena te burabeti i buakoia.”+
34 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, taetae ni burabeti n ekiianako taani kawakinia tibun Iteraera ngkai kaanga tiibu ngaiia. Taetae ni burabeti, ao kangai nakoia taani kawakintiibu, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E na reke kaia taani kawakinia tibun Iteraera ngkai kaanga tiibu ngaiia,+ ake a bon amwamwarake i bon irouia! Tiaki a riai ni kaamwarakea te nanai taani kawakintiibu?+ 3 Kam kana te mwaete, kam kunnikaingkami ni buraen te tiibu, ao kam tiringa te man ae te kabanea ni marikarika,+ ma kam aki kaamwarakea te nanai.+ 4 Kam aki kakorakoraia akana mamaara ke ni kamarurungia akana aoraki, ke ni bautiia akana ikoaki, ke ni kaokiia akana tiotionako, ke n ukoukoriia akana bua,+ ma n oneani mwin anne, kam taui aroia n te aro ae matoatoa ao kam karawawataia.+ 5 Mangaia are a a uamaenako ibukina bwa akea te tia kawakintiibu,+ a a uamaenako ao a a riki bwa kanaia manin nako te tawaana aika kaakang. 6 A a tiotionako au tiibu i aoni maunga ni kabane ao tabuki nako aika rietata, a a uamaenako au tiibu n te aonnaba ni kabutaa, ao akea ae e kakaaeia ke n ukoukoriia.
7 “‘“Mangaia ae ngkami aika taani kawakintiibu, ongora n ana taeka Iehova: 8 ‘“Ngkai bon iai ngai,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, “ao ibukina bwa a a riki au tiibu bwa taiani kokona, kanaia manin nako te tawaana aika kaakang, bwa akea te tia kawakintiibu, ao a aki kakaaeia au tiibu au tia kawakintiibu, ma n oneani mwin anne, a teimatoa n amwamwarake i bon irouia ao n aki kakaamwarakeia au tiibu,”’ 9 mangaia ae ngkami aika taani kawakintiibu, ongora n ana taeka Iehova. 10 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘I a ekiianako taani kawakintiibu ao N na ukoukora kaetan taekaia ibukia au tiibu* ao N na kabaneia mani kaamwarakeaia* au tiibu,+ ao a nang aki manga amwamwarake i bon irouia taani kawakintiibu. N na kamaiuia au tiibu mai wia, ao a nang aki manga riki bwa kanaia.’”
11 “‘Bwa e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Bon aio ngai, ao boni ngai ae N na kakaaeia au tiibu ao N na tabeakinia.+ 12 N na tabeakinia au tiibu n aron te tia kawakintiibu ae kuneia ana tiibu aika uamaenako ao e kaamwarakeia.+ N na kamaiuia man taabo nako ake a uamaenako nako iai n te bong ae uananginang ma te rotongitong ae matenten.+ 13 N na kaotinakoia mai buakoia botannaomata ao N na bane n rikoia man aaba nako ao n uotiia nako abaia ao ni kaamwarakeia riaoni maungan Iteraera,+ i rarikini karaanga, ao n taabo nako ake a maekanaki n te aba. 14 N na kaamwarakeia n te tawaana n uteute ae raoiroi, ao te aba ae a amwarake iai e na mena ni maungan Iteraera aika rietata.+ A na wene ikanne n te aba ae raoiroi ibukini kaamwarakeaia maan,+ ao a na amwamwarake n tawaana aika rangi n raraoi riaoni maungan abaia tibun Iteraera.”
15 “‘“Boni ngai ae N na kaamwarakeia au tiibu,+ ao boni ngai ae N na kaweneia,”+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 16 “N na kakaaea ane e bua,+ N na kaoka ane e tiotionako, N na bauta ane e ikoaki, ao N na kakorakoraa ane e mamaara, ma N na kamauna ane e marikarika ma ni korakora. N na kaamwarakea n te motikitaeka.”
17 “‘Ni kaineti ngkanne ma ngkami aika au tiibu, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ae N nang motikitaeka i marenan te tiibu temanna ma te tiibu temanna, ao i marenan te tiibu mwaane ma te kooti mwaane.+ 18 Te koaua bwa e aki tau iroumi te amwamwarake n tawaana aika taiani kabanea n raoiroi? E riai bwa kam na toutoui ni waemi nikiran ami tawaana? Ao imwini moimi n te ran ae te kabanea n itiaki, e riai bwa kam na kabarekaa te ran n toutoua ni waemi? 19 Te koaua bwa a riai n amwarake au tiibu n te tawaana are kam toutoua ni waemi, ao ni moi n te ran are kam kabarekaa n toutouana ni waemi?”
20 “‘Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakoia: “Bon aio ngai ao boni ngai ae N na motikitaeka i marenan te tiibu ae marikarika ma te tiibu ae bakitaia, 21 bwa kam teimatoa ni butuia te koraki ake a aoraki ni kabane n rarikimi ma anganibaimi, ao kam teimatoa ni kebutuia ni koromi ni karokoa ae kam a kamaenakoia nakon taabo ake a raroanako. 22 Ao N na kamaiuia au tiibu ao a nang aki manga riki bwa te kokona,+ ao N na motikitaeka i marenan te tiibu temanna ma te tiibu temanna. 23 N na kateirakea temanna te tia kawakintiibu i aoia,+ ae au toro ae Tawita,+ ao e na kakaamwarakeia. Boni ngaia ae e na kakaamwarakeia ao e na riki bwa aia tia kawakintiibu.+ 24 Ao N na riki ngai ae Iehova bwa Atuaia,+ ao Tawita ae au toro bwa te mataniwi i buakoia.+ I a tia n taetae ngai ae Iehova.
25 “‘“Ao N na karaoa au berita n raoi ma ngaiia,+ ao N na kamaunaia maan ni kaakang aika tiritiri man te aba,+ bwa a aonga ni maeka ma te mweraoi n te rereua ao ni matu n taiani buakonikai.+ 26 N na karaoiia ma te aono are otabwaninia au tabuki bwa te kakabwaia,+ ao N na kabwakaa te karau n te tai ae riai. A na bwaka ni karau kakabwaia.+ 27 A na karikiuaa kainnamwaraken te tawaana, ao e na anga uaana te tano,+ ao a na maeka ma te mweraoi i aon te aba. Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I otei aia amo+ ao ni kainaomataia mairouia te koraki ake a tautoronia. 28 A na aki manga riki bwa konaia natannaomata, ao a na aki kanaki irouia manin te aonnaba aika kaakang, ao a na maeka ma te mweraoi, ao akea temanna ae e na kakamaakuia.+
29 “‘“N na katea aia tabo n ununiki ae tanoata taekana, ao a na aki manga mate ibukin te rongo n te aba,+ ao a na aki manga kamaamaeaki irouia natannaomata.+ 30 ‘Ao a na ataia bwa bon Iehova ngai ae Atuaia, ae I memena irouia, ao bon au aomata ngaiia aika tibun Iteraera,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”’
31 “‘Ni kaineti ngkanne ma ngkami aika au tiibu,+ aika tiibu aika I tabeakinia, bon tii aomata ngkami ao ngai Atuami,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
35 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kamwataua taraan te aono ae maungaunga i Teira,+ ao taetae ni burabeti n ekianako.+ 3 Kangai nakoina, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa I a ekikonako, ngkoe ae te aono ae maungaunga i Teira, ao N na arora baiu n ekikonako ao ni karaoiko bwa te aba ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki.+ 4 N na karikii am kaawa bwa kaawa aika uruaki, ao ko na riki bwa te aba ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki,+ ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai. 5 Bwa ko kaotiota te kairiribai ae aki totoki,+ ao ko anga tibun Iteraera nakon te kabaang n tain rikin te kabuanibwai nakoia, are n taini kabaneani katuuaaeaia.”’+
6 “‘Mangaia ae ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao N na katauraoiko imwain te katuturaraa, ao e na kaeko te katuturaraa.+ Kioina ngkai ko ribaa te raraa ao ane e na kaeko te katuturaraa.+ 7 N na karaoa te aono ae maungaunga i Teira bwa te tabo ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki,+ ao N na kamaunaia mai iai akana rinanona ao akana oki rikaaki. 8 N na kaoni maungana irouia aomata aika kamateaki, ao a na bwaka akana kamateaki n te kabaang i aon nako am tabuki, ao i nanon nako am mwarua, ao i nanon am karaanga ni kabane. 9 N na karaoiko bwa te tabo ae kamaroaa n aki toki, a na aki maekanaki am kaawa nako,+ ao ko na ataia bwa bon Iehova ngai.’
10 “Ibukina bwa ko kangai, ‘A na riki natannaomata aika uoua aikai ma aaba aika uoua aikai bwa au bwai, ao ti na bwaini ni kauoua,’+ e ngae ngke e boni mena Iehova ikanne, 11 ‘mangaia ae ngkai bon iai ngai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao N na karaoa nakoim te bwai teuana ni kaineti ma te aeka n un ao n tauaninne are ko kaotiotia n am riribai nakoia,+ ao N na kaotai i buakoia ngkana I motika taekam. 12 Ko na ataia ngkanne bwa I bon ongo ngai ae Iehova, bwaai ni kabane aika kamatauninga ake ko taekin n ekinako maungan Iteraera ngke ko kangai, “A a kamaroaeaki ao ti a anganaki ngaiia bwa ti na kabwautiia.”* 13 Ao ko taetae ni kainikatonga n ekainako ao ko kabatiai am taeka n ekainako,+ ao I bane n ongo.’
14 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘E na kimwareirei te aonnaba ni kabutaa ngkana I karaoiko bwa te tabo ae aki kona ni maekanaki ma ni kamaroaeaki. 15 N arom ngke ko kimwareirei ngke e kamaroaeaki tibwangaia tibun Iteraera, ao anne naba ae N na karaoia nakoim.+ Ko na riki bwa te tabo ae kamaroaeaki ae uruaki, ngkoe ae te aono ae maungaunga i Teira, eng, Etom ni kabutaa,+ ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
36 “Ao ngkoe ae natin te aomata, taetae ni burabeti ni kaineti ma maungan Iteraera ao kangai, ‘Ngkami aika maungan abaia Iteraera, ongora n ana taeka Iehova. 2 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “A ekingkami nako taani kairiribai ni kangai: ‘Auee! A a riki naba taabo aika rietata ake mangkoangkoa bwa ara tabo!’”’+
3 “Mangaia ae taetae ni burabeti ao kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Ibukina bwa a kamaroaeingkami ao n niningkami man taabo aika kakaokoro nako, bwa kam aonga n riki bwa aia bwai te koraki ake a reke maiuia* mai buakoia natannaomata, ao a teimatoa aomata n taekiningkami ao n uaraoingkami,+ 4 mangaia ae ngkami aika maungan Iteraera, ongora n ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova! E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakon taiani maunga ma tabuki, nakoni karaanga ao mwarua, nakon taabo aika urubekebeke aika kamaroaeaki,+ ao nakoni kaawa aika kitanaki ake a kuribwaiaki ma ni bwainingareaki irouia te koraki ake a reke maiuia mai buakoia natannaomata ake i rarikia,+ 5 e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakoni baikai: ‘N na taetae n ekiianako te koraki ake a reke maiuia mai buakoia natannaomata ibukin uraraken uniu+ ao n ekiianako kaain Etom ni kabane ake te koraki ake a rangi ni kimwareirei, ao a boni bwainingare+ n taua abau bwa abaia, n taua tawaanana ao ni kuribwaia.’”’+
6 “Mangaia ae taetae ni burabeti ni kaineti ma te aba ae Iteraera, ao kangai nakon taiani maunga ao nakon taian tabuki, nakon taiani karaanga ao nakon taiani mwarua, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Noria! N na taetae ni marakin nanou ao n uniu ae korakora, ibukini kamaamaeami irouia natannaomata.”’+
7 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Boni ngai ae I katea baiu n taetae n tuea bwa a na boni kaaitara ma kamaamaeaia natannaomata aika i rarikimi.+ 8 Ma ngkami aika maungan Iteraera, kam na kaotinakoi taiani mwaanga ma ni karikiuaa ibukia au aomata aika tibun Iteraera,+ bwa a nang bon oki. 9 Bwa I a memena iroumi, ao N na rairaki nakoimi, ao kam na manga ribanaaki ma n unikaki koraa i nanomi. 10 N na kamwaitiia ami aomata aika tibun Iteraera ni kabane, boni ngaiia ni kabane, ao a nangi maekanaki kaawa+ ao a nangi manga kateaki taabo aika urubekebeke.+ 11 Eng, N na kamwaitiia ami aomata ao ami nanai ni man,+ a na ririkirake ao a na bati aia kariki. Ao N na karaoingkami bwa kam na maekanaki n aromi rimoa,+ ao N na karaoingkami bwa kam na mari riki nakon are rimoa,+ ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.+ 12 N na karaoiia aomata, aika au aomata aika tibun Iteraera, bwa a na nakonako i aomi ao a na abaningkami.+ Kam na riki bwa tibwangaia, ao kam na aki manga karaoiia bwa a na akea natiia.’”+
13 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ibukina bwa a kangai nakoimi, “Bon te aba ngkami aika kabwautiia aomata ao aika a raweiia natiia ami natannaomata,”’ 14 ‘mangaia ae kam nang aki manga kabwautiia aomata ke ni karaoiia ami natannaomata bwa a na akea natiia,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 15 ‘N na aki manga karikingkami bwa aia bwai ni kabuakaka natannaomata ke ni karaoingkami bwa kam na kaaitara ma aia kakaniko aomata,+ ao kam na aki manga karekei bwakaia ami natannaomata,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
16 Ao e a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 17 “Natin te aomata, ngke a maeka tibun Iteraera i abaia, ao a kamwaraea n aroaroia ao ni baike a karaoi.+ Titeboo aroaroia ma kamwaraan te aoraki n aine irou.+ 18 Mangaia ae I kabwaroa uniu ae korakora i aoia ibukin te raraa are a katutua i aon te aba,+ ao ibukina bwa a kamwaraea te aba n aia bouannanti aika kamwara.*+ 19 Mangaia ae I kamaenakoia nako buakoia natannaomata ao I kamaeinikunia nakon aaba.+ I motiki taekaia ni kaineti ma aroaroia ao ni kaineti ma baike a karaoi. 20 Ma ngke a a roko irouia natannaomata akanne, ao a a kamatauningaa arau ae tabu aomata+ ngke a taekinia ni kangai, ‘Bon ana aomata Iehova aikai, ma a a riai ni kitana abana.’ 21 Mangaia ae N na kaota tabeaiangau n arau ae tabu, are a kamatauningaa tibun Iteraera i buakoia natannaomata ake a nako buakoia.”+
22 “Mangaia ae kangai nakoia tibun Iteraera, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “I aki mwakuri ibukimi ngkami aika tibun Iteraera, ma bon ibukin arau ae tabu, are kam kamatauningaa i buakoia natannaomata ake kam nako buakoia.”’+ 23 ‘N na boni katabua arau ae kakannato+ are e kamatauningaaki i buakoia natannaomata, are kam kamatauningaa i buakoia, ao a na ataia natannaomata bwa bon Iehova ngai,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ngkana I a katabuaki i buakomi i mataia. 24 N na anaingkami mai buakoia natannaomata ao n ikotiingkami ni kaokingkami man aaba ni kabane ao ni kairingkami nako abami.+ 25 N na katimtimwa te ran ae itiaki i aomi, ao kam na itiaki.+ N na kaitiakingkami mani kamwaraami ni kabane+ ao mairouia ami bouannanti ni kabane aika kamwara.+ 26 N na anganingkami te nano ae boou+ ao ni karina te iango ae boou* i nanomi.+ N na kanakoa mai rabwatami te nano ae matoatoa n aron te atibu+ ao n anganingkami te nano ae maraurau.* 27 N na karina taamneiu iroumi, ao N na karaoingkami bwa kam na kakairi n au tua,+ ao kam na kawakin au moti ma ni kakororaoi. 28 Ao kam na maeka n te aba are I angania ami bakatibu, ao kam na riki bwa au aomata, ao N na riki bwa Atuami.’+
29 “‘N na kamaiuingkami mani kamwaraami ni kabane, ao ni weteiia uita ao ni kabatiai, ao N na aki karokoa te rongo i aomi.+ 30 N na kabatiai uaan te aroka ao uaan te tawaana, bwa kam aonga n aki manga rotakibuaka n te bwaibwainrang ibukin te rongo i buakoia natannaomata.+ 31 Ao kam na uringi aroaromi aika bubuaka ao ami mwakuri aika aki raraoi, ao ane kam na ribaingkami ibukin ami bure ao ami mwakuri aika riribaaki.+ 32 Ma kam na ataa aei: I aki karaoa aei ibukimi,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. ‘N oneani mwin anne, kam na maamaa ao ni bwaibwainrang ibukin aroaromi ngkami aika tibun Iteraera.’
33 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N te bong are I kaitiakingkami iai man ami bure ni kabane, ao N na karaoi kaawa bwa a na maekanaki+ ao taabo aika urubekebeke bwa a na manga kateaki.+ 34 E nang ribanaaki te aba ae kamaroaeaki, ae e a tia n tiku ni kamaroaeaki ibukia te koraki ake a rirarikina bwa a na noria. 35 Ao a na kangai aomata: “E a riki te kaawa are kamaroaeaki bwa kaanga te onnaroka are Eten,+ ao kaawa ake a urubekebeke ma ni kamaroaeaki ao n uruaki ngkoa, a a nonoaki ma ni kaainaki ngkai.”+ 36 Ao natannaomata ake a tiku bwa nikira i rarikimi, a na ataia bwa I a tia ngai ae Iehova ni katea ae e uruaki, ao I a tia n ununiki n te aba ae kamaroaeaki. I a tia n taetae ngai ae Iehova ao I boni karaoia.’+
37 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘N na kariaia naba bwa a na butiiai tibun Iteraera bwa N na karaoa te baei ibukia: N na kamwaitiia aia aomata n aron te nanai. 38 N aroia aomata aika mwaitikurikuri aika itiaki,* ao n aroia tiibu ake i Ierutarem* n tain ana toa nako,+ a nang onrake irouia aomata kaawa ake a urubekebeke,+ ao ane a na ataia bwa bon Iehova ngai.’”
37 E mena bain Iehova i aou, ao e kairai Iehova n taamneina ma ni katukai i nukan te tabo ae aoraoi,+ ao e onrake n taian ri. 2 E kanakonakoai rirakini baikai ni kabane ao I noria bwa a rangi ni bati taian ri ni wenebabaa n te tabo ae aoraoi, ao a a mwautakataka.+ 3 E titirakinai ni kangai: “Natin te aomata, a kona ni maiu ri aikai?” I kaeka ni kangai: “Te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, boni ngkoe ae ko ataia.”+ 4 Mangaia are e kangai nakoiu: “Taetae ni burabeti ni kaineti ma ri aikai, ao kangai nakoia, ‘Ngkami aika ri aika mwau, ongora n ana taeka Iehova ae kangai:
5 “‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova nakon ri aikai: “N na karina te ikeike iroumi, ao kam na maiu.+ 6 N na kaaki i aomi tenton* ma iriko, ao N na rabuningkami n te kun ao ni karina te ikeike iroumi, ao kam na maiu ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai.”’”
7 Ao I taetae ni burabeti n aron are I tuangaki. N te tai are I taetae ni burabeti iai, ao iai te karongoa, ae karongoaan te kekeruaatai, ao a a moanna n tomatoma taian ri, te ri teaina ma teaina. 8 Ao I nori tenton ma iriko bwa a a roko i aoia, ao e a rabunia te kun. Ma e teimatoa n akea te ikeike irouia.
9 E taku ngkanne nakoiu: “Taetae ni burabeti nakon te ang. Natin te aomata, taetae ni burabeti ao kangai nakon te ang, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Nakomai ngkoe ae te ang* man aang ake aua, ao ko na kare nako aoia aomata aika tiringaki aikai bwa a aonga ni maiu.”’”
10 Mangaia are I taetae ni burabeti n aron are e tua nakoiu, ao e a rin te ikeike irouia, ao a a maiu ao a a teirake i aoni waeia,+ ao bon te taanga ae rangi ni bati.
11 Ao e taku nakoiu: “Natin te aomata, ri aikai bon tibun Iteraera ni kabane.+ Ao a kangai, ‘A a mwau riira, ao e a mauna ara kantaninga.+ Ti a boni koreakinako raoi.’ 12 Mangaia ae taetae ni burabeti, ao kangai nakoia, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Au aomata, N na kauki ruanimatemi+ ao ni kateirakeingkami man ruanimatemi, ao ni kairingkami nakon te aba ae Iteraera.+ 13 Ao kam na ataia bwa bon Iehova ngai ngkana I kauki ruanimatemi, ao ngkana I kateirakeingkami ni kaotinakoingkami man ruanimatemi, ngkami aika au aomata.”’+ 14 ‘N na karina taamneiu iroumi, ao kam na maiu,+ ao N na kamaekaingkami i aon abami, ao ane kam na ataia bwa I a tia n taetae ngai ae Iehova ao I boni karaoia,’ bon ana taeka Iehova.”
15 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 16 “Ao ngkoe ae natin te aomata, anaa te kai teaina ao korea ae kangai i aona, ‘Ibukin Iuta ao ibukia tibun Iteraera ake raona.’*+ Ao anaa te kai riki teaina ao korea ae kangai i aona, ‘Ibukin Ioteba, ana kai Eberaim, ao tibun Iteraera ni kabane ake raona.’*+ 17 Ao katenai ni kauaai bwa a aonga n riki bwa te kai ae tii teaina i nanoni baim.+ 18 Ngkana a kangai am aomata* nakoim, ‘Ko aki kan tuangira bwa tera ae nanonaki ni baikai?’ 19 ao tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na anaa ana kai Ioteba, are i bain Eberaim, ma aia baronga tibun Iteraera ake raona, ao N na katomaia ma ana kai Iuta, ao N na karaoiia bwa te kai ae tii teaina,+ ao a na riki bwa tii teaina i baiu.”’ 20 A riai ni mena i baim kaai ake ko koroboki i aoia bwa a na nori.
21 “Ao tuangia ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N na anaiia tibun Iteraera mai buakoia natannaomata ake a nako buakoia, ao N na rikoia man taabo aika kakaokoro nako ao ni kairiia nako abaia.+ 22 N na karaoiia bwa te natannaomata ae tii teuana n te aba,+ i aoni maungan nako Iteraera, ao e na tautaeka te uea ae tii temanna i aoia ni kabane,+ ao a na aki manga riki bwa natannaomata aika uoua, ke a na aki manga bwenaua nakon tautaeka n uea aika uoua.+ 23 A nang aki manga kamwaraeia n aia bouannanti aika kamwara,* ao n aia mwakuri aika riribaaki, ao n aia bure ni kabane.+ N na kamaiuia man aia aki kakaonimaki ni kabane ake a bure iai, ao N na kaitiakiia. A na riki bwa au aomata, ao ngai N na riki bwa Atuaia.+
24 “‘“E na riki Tawita are au toro bwa aia uea,+ ao e na bane n tii temanna aia tia kawakintiibu.+ A na kakairi n au moti nako ao a na kawakin raoi au tua.+ 25 A na maeka i aon te aba are I anga nakon au toro, nakon Iakoba, ike a maeka iai ami bakatibu,+ ao a na maeka i aona n aki toki,+ ngaiia ma natiia* ao natiia natiia,+ ao e na riki Tawita are au toro, bwa aia mataniwi* n aki toki.+
26 “‘“Ao N na karaoa te berita n raoi ma ngaiia,+ ae e na bon riki bwa te berita n aki toki ma ngaiia. N na kamatoaia ao ni kamwaitiia+ ao ni kaaki au tabo ae tabu i buakoia n aki toki. 27 E na memena irouia* au umwanrianna,* ao N na riki bwa Atuaia, ao a na riki bwa au aomata.+ 28 Ao a na ataia natannaomata bwa ngai ae Iehova, N na katabuia* tibun Iteraera ngkana e mena au tabo ae tabu i buakoia n aki toki.”’”+
38 E a manga roko naba ana taeka Iehova irou, ae kangai: 2 “Natin te aomata, kaeta matam n ekaanako Koka man te aba ae Makoka,+ ae te mataniwi i aoia mataniwi* i Meteka ma Tubara,+ ao taetae ni burabeti n ekianako.+ 3 Ko na kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea bwa I a ekikonako ngkoe ae Koka, ae te mataniwi i aoia mataniwi* i Meteka ma Tubara. 4 N na katannakoko ao ni karin taiani matau ni mwangaim+ ao ni kairiko ni kaotinakoko ma am taanga n tautia ni kabane,+ taian aoti ma taan toka i aoia aoti, aika bane ni kunnikainia n te tamaroa, ae te botaki n aomata ae rangi ni bati, ma otanga aika bubura ao otanga aika uarereke,* ao a bane ni kabonganai kabaang. 5 Raoia boni Botia, Itiobia, ao Buta,+ ao a bane n toa ma te otanga ae uarereke ao te bwara ni buaka, 6 ao Komera ma kaain ana taanga ni buaka ni kabane, ao tibun Tokarema+ man taabo aika taiani kabanea n raroanako mai meang ma kaain ana taanga ni buaka ni kabane—a bati botannaomata akana raoniko.+
7 “‘“Tauraoi ao kataea nangim, ngkoe ma kaain am taanga ni buaka ni kabane akana ikotaki ma ngkoe, ao ko na riki bwa aia tia kairiri.*
8 “‘“Ko na tuoaki* imwini boong aika bati. Ao ni kabanean taian ririki ao ko na ninia te aba are a a tia ni kaokaki kaaina imwin ana urubwai te kabaang, n rikoaki ni kaotinakoaki mai buakoia botannaomata aika bati nako aoni maungan abaia tibun Iteraera, ake a a maan n tiku n uruaki. A kaokaki kaain te aba aei mai buakoia botannaomata, ao a bane ni maeka ma te mweraoi.+ 9 Ko na ekiianako n ai aron te angibuaka, ao ko na rabunaanako te aba n ai aron te nang, ngkoe ma kaain am taanga ni buaka ni kabane ao botannaomata aika bati ake raom.”’
10 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘N te bong anne ao a na roko iango i nanom, ao ko na karioa te babaire ae buakaka. 11 Ko na kangai: “N na ninia te aba ae a aki mano taabo ni maeka ake iai.+ N na ekiianako te koraki ake a maeka ma te mweraoi n akea kakiriweaia, te koraki ni kabane ake a mena n taabo ni maeka aika akea kamanoaia ae taian oo, kaai ni kamatoa, ke mataroan taian oo.” 12 Tiam bwa ko na karekea konam ae bati ao bwaai ni kuri, n ekinako taabo ake a uruaki ae a a maekanaki ngkai,+ ao te natannaomata are e a manga ikotaki mai buakoia botannaomata,+ aika karekei taiani kaubwai ma bwaai,+ ae te koraki ae a maeka i nukan te aonnaba.
13 “‘A na kangai nakoim Tieba+ ao Tetan,+ taan iokinibwai mai Taretiti,+ ao taani buaka iai ni kabane: “Ko ninia bwa ko na anai konam aika bati ao bwaai ni kuribwai? Ko ikotiia kaain am taanga ni buaka bwa a na uotaanako te tirewa ma te koora, a na anaa te kaubwai ma bwaai, ao n taui bwaai ni kuri aika rangi ni bati?”’
14 “Mangaia ae natin te aomata, taetae ni burabeti ao kangai nakoni Koka, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “N te bong are a a maeka iai au aomata aika tibun Iteraera ma te mweraoi, tiaki ko na ataia?+ 15 Ko na roko man am tabo, man taabo aika taiani kabanea n raroanako mai meang,+ ngkoe ma botannaomata aika bati ake raom, aika bane n toka i aoia aoti, ae te botaki n aomata ae korakora, ae te taanga ni buaka ae rangi ni bati.+ 16 Ko na roko n ekiianako au aomata aika tibun Iteraera n ai aron te nang ae rabunaanako te aba. N na kairiko bwa ko na ekaanako abau ni kabaneani boong,+ bwa a aonga n ataai natannaomata ngkana I katabuai i mataia rinanom, ngkoe ae Koka.”’+
17 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Tiaki boni ngkoe naba are I taekinna ni boong ake rimoa rinanoia au toro, ake aia burabeti tibun Iteraera, ake a taetae ni burabeti i nanon ririki aika bati bwa ko na boni kairaki n ekiianako?’
18 “‘N te bong anne, ae te bong ae e a ninia iai te aba ae Iteraera Koka,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao e na urarake uniu ae rangi ni korakora.+ 19 Ni korakoran nanou, n ain uniu ae korakora ao N na taetae, ao n te bong anne e na riki te mwaeiei ae korakora n te aba ae Iteraera. 20 Ao a na rurubenebene ibukiu ikan taari, mannikiban annang, manin te tawaana aika tiritiri, maan aika kawakawa i aontano ni kabane, ao aomata ni kabane aika maeka n te aonnaba ni kabutaa, ao a na maeinikun maunga, ao a na ingunako+ taiani katati, ao a na bwaka nako aontano taian oo ni kabane.’
21 “‘N na wewetea te kabaang bwa e na ekianako i aon au maunga ni kabane,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘A na bane aia kabaang aomata nako n ekiianako oin tariia.+ 22 N na motika taekana n te aoraki ae kamamate+ ao n te katuturaraa, ao N na kabwakaa te karau ae korakora, te karau ae te aiti,+ te ai,+ ao te burimton,*+ i aona ao i aoia ana taanga ni buaka ao i aoia botannaomata aika bati ake raona.+ 23 Ao N na boni kamoamoaai ao ni katabuai ao ni kaotai i mataia natannaomata aika bati, ao a na ataia bwa bon Iehova ngai.’
39 “Ao ngkoe ae natin te aomata, taetae ni burabeti n ekaanako Koka+ ao tuangnga ni kangai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “I a ekikonako Koka, ae te mataniwi i aoia mataniwi* i Meteka ma Tubara.+ 2 N na katannakoko ma ni kairiko ni kawaerakeko man taabo aika taiani kabanea n raroanako mai meang,+ ao ni kairiko nako aoni maunga ake i Iteraera. 3 N na oreaanako am kainikatebe mani baim ane te maing, ao ni kabwakai kanoan am kainikatebe mani baim ane te atai. 4 Ko na bwaka i aoni maungan nako Iteraera,+ ngkoe ma am taanga ni buaka ni kabane ao botannaomata ake a na raoniko. N na anga ngkoe bwa kanaia aeka ni mannikiba nako aika kaakang, ao manin nako te tawaana aika kaakang.”’+
5 “‘Ko na bwaka n te tawaana,+ bwa boni ngai ae I a tia n taetae,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
6 “‘Ao N na karokoa te ai n ekaanako Makoka ma te koraki ake a maeka n taian abamwakoro ma te mweraoi,+ ao ane a na ataia bwa bon Iehova ngai. 7 N na kaota arau ae tabu i buakoia au aomata aika tibun Iteraera, ao N na aki kariaia bwa e na manga kamatauningaaki arau ae tabu, ao a na ataia natannaomata bwa bon Iehova ngai,+ are Teuare Tabu i Iteraera.’+
8 “‘Eng, e a roko aei ao e na boni karaoaki,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. ‘Bon aio te bong are I a tia n taekinna. 9 A na otinako kaaini kaawa ake i Iteraera ao a na kaurai aai ni bwaai ni buaka, aika otanga aika uarereke* ao otanga aika bubura, kainikatebe ao kanoani kainikatebe, ao kaai n oro ma kainiwai. Ao a na kabonganai baikai ni kaurai iai aai+ i nanon itiua te ririki. 10 A na aki kainnanoa anaakin te aia man te tawaana ke te tabeaia man taiani buakonikai, ibukina bwa a na kabonganai bwaai ni buaka ni kaurai iai aai.’
“‘A na anai bwaai ni kuri n te buaka mairouia te koraki ake a anai, ao baika kuribwaiaki mairouia te koraki ake a kuribwai baikai,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
11 “‘N te bong anne ao N na angani Koka+ nneni kawenean te mate i Iteraera, n aia mwarua te koraki ake a mwamwananga i mainikun taari, ao e na tuka kawaia te koraki ake a mwamwananga n rinanona. Anne te tabo are a na kaiia iai Koka ma ana koraki aika mwaitikurikuri ni kabane, ao a na aranna bwa te Mwarua ae Amonkoka.*+ 12 A na kabanea itiua namwakaina tibun Iteraera ni kaiia naakai bwa e aonga n itiaki te aba.+ 13 A na bane kaain te aba ni mwakuri ni kaiia naakai, ao aei are e na karekea kakannatoia n te bong are I kamimitongai iai,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
14 “‘A na mwiokoaki aomata bwa a na teimatoa ni mwamwananga rinanon te aba ao a na kaiia taian rabwata ake a tiku i aon te aba, bwa e aonga n itiaki. A na teimatoa ni kakaae i nanon itiua namwakaina. 15 Ngkana a nora riin te aomata naake a mwamwananga rinanon te aba, ao a na katea te kanikina i rarikina. Ao naake a mwiokoaki bwa taan tautaun, a na kaiia n te Mwarua ae Amonkoka.+ 16 Ao iai naba te kaawa iai ae arana Amona.* Ao a na kaitiaka te aba.’+
17 “Ao ngkoe ae natin te aomata, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Kangai nakoia aeka ni mannikiba nako ao nakoia manin nako te tawaana aika kaakang, “Ikotiingkami ni kabane ao nakomai. Ikotiingkami ni katobibia au karea ae I katauraoia ibukimi, ae te karea ae korakora, i aoni maunga ake i Iteraera.+ Kam na kang iriko ao n nima te raraa.+ 18 Kam na kang irikoia aomata aika korakora, ao n nima raraaia mataniwi n te aonnaba, aika tiibu mwaane, tiibutetei, kooti, ao kaao mwaane, aika manin Batian ni kabane aika kamarikaaki. 19 Kam na amwarake n te aro ae riao n te mwaete, ao n nima te raraa ni karokoa ae kam a manging n te karea are I katauraoia i bukimi.”’
20 “‘Kam na tibutaua n au taibora n taian aoti ao taan toka i aon te kaa ni buaka, ao aomata aika korakora ma taani buaka n aekaia nako,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
21 “‘N na kaota mimitongiu i buakoia natannaomata, ao a na bane natannaomata n nora te motikitaeka are I karokoa ma te korakora* are I kaotiotia i buakoia.+ 22 Ao a na ataia tibun Iteraera man te bong anne, bwa bon Iehova ngai ae Atuaia. 23 Ao a na ataia natannaomata bwa a taenikai tibun Iteraera ibukin aia bure, ibukina bwa a aki kakaonimaki nakoiu.+ Mangaia are I karabaa matau mairouia+ ao I anga ngaiia nakoia akana kairiribai nakoia,+ ao a bane ni bwaka n te kabaang. 24 I karaoa nakoia ae kaineti ma kamwaraia ao aia bure, ao I karabaa matau mairouia.’
25 “Mangaia ae e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N na kaokiia taenikai aika tibun Iakoba+ ao n nanoangaiia tibun Iteraera ni kabane,+ ao N na ingainga n tei ibukin* arau ae tabu.+ 26 Imwini karinanoaia ibukin aia aki kakaonimaki ni kabane nakoiu,+ ao a na maeka ma te mweraoi i abaia, ao akea temanna ae e na kakamaakuia.+ 27 Ngkana I kaokiia mai buakoia botannaomata ao n rikoia ni kabane mai abaia taani kairiribai nakoia,+ ao N na katabuai naba i buakoia i mataia natannaomata aika bati.’+
28 “‘Ane a na ataia bwa bon Iehova ngai ae Atuaia, ngkana I kanakoia bwa taenikai i buakoia natannaomata, ao ni manga ikotiia ni kaokiia nako abaia, n aki katuka temanna mai buakoia.+ 29 N nang aki manga karabaa matau mairouia,+ bwa N na kabwaroa taamneiu i aoia tibun Iteraera,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
40 N ara ka-25 n ririki n taenikai,+ ni moan te ririki ae tebwina iai bongin te namwakaina, n te ka-14 n ririki imwini bwakan te kaawa,+ ao n te bong naba anne ao e mena bain Iehova i aou ao e kairai nakon te kaawa.+ 2 E kairai te Atua nakon te aba ae Iteraera rinanon taiani miitara, ao e katukai i aon te maunga ae rangi n rietata,+ ike e mena iai te bwai ae kaanga tein te kaawa, nako maiaki.
3 Ngke e kairai nako ikekei ao I nora te mwaane temanna ae taraana kaanga taraan te buraati.+ Iai te kao ae karaoaki man te aroka ae te buraekiti* i nanoni baina+ ma te kaibwabwaa* ae te kai ni baire, ao e tei ni mataroan te oo. 4 E taku nakoiu te mwaane arei: “Natin te aomata, taraia raoi, kakauongo raoi, ao mutiakini* bwaai nako aika I kaotii nakoim, bwa anne bukini kairam n nakomai. Tuangia tibun Iteraera bwaai nako aika ko nori.”+
5 I nora te oo ae otabwaninia tinanikun te tembora.* Iai i nanoni bain te mwaane arei te kaibwabwaa ae te kai ni baire ae onoua te mwanokunibai abwakina (e ikotaki riki kaka teuana raababan te rauraunibai ma kaka teuana te mwanokunibai).* E a moana bairean te oo teuaei, ao matentenna bon teuana te kaibwabwaa ao rietana bon teuana te kaibwabwaa.
6 Ao e roko ni mataroan te oo are kaitaraa mainiku+ ao e tamwarakea te bwai n tamwarake are iai. Ngke e bairea te kawai n rin ni mataroan te oo, ao raababana bon teuana te kaibwabwaa, ao raababan te kawai n rin are teuana bon teuana naba te kaibwabwaa. 7 Kaka teuana te kaibwabwaa abwakin te ruu n tantani ao teuana te kaibwabwaa raababana, ao iai nimaua te mwanokunibai i marenan nako taian ruu n tantani.+ Bon teuana te kaibwabwaa te kawai n rin ni mataroan te oo are i rarikini kamanin mataroan te oo are mai nanona.
8 E bairea kamanin mataroan te oo are mai nanona, ao bon teuana te kaibwabwaa. 9 Ao e bairea kamanin mataroan te oo are wanua te mwanokunibai, ao e bairei bouan rarikina ake uoua te mwanokunibai. Ao kamanin mataroan te oo e mena mai nanona.
10 Iai ruu n tantani aika kaka tenua ni mataroan te oo are mai mainiku n iterana are teuana ao n iterana are teuana. Bon titeboo abwakia ao raababaia ni katenua, ao bouan rarikia n iteraia bon titeboo raoi.
11 E bairea ngkanne raababan te kawai n rin ni mataroan te oo, ae 10 te mwanokunibai, ao abwakin raoi mataroan te oo bon 13 te mwanokunibai.
12 Bon teuana te mwanokunibai te marena ae ooaki are i moan taian ruu n tantani ni kauaitera. Boni kaka onoua te mwanokunibai taian ruu n tantani ni kauaitera.
13 E bairea ngkanne mataroan te oo mai taubukin te ruu n tantani* teuana nakon taubukin are teuana, ao bon 25 te mwanokunibai raababana, man te kawai n rin are teuana nakon te kawai n rin are teuana are kaitaraa.+ 14 Ao e bairei bouan rarikina, ake 60 te mwanokunibai rietaia, n ikotaki ma bouan rarikina ake ni mataroan te oo ni katobibia te katawanang. 15 Mai matan te kawai n rin ni mataroan te oo ni karokoa matani kamanin mataroan te oo are mai nanona, bon 50 te mwanokunibai.
16 Iai kamaama aika wariki+ ibukin taian ruu n tantani, ao ibukini bouan nako rarikia ake mai nanoni mataroan te oo n iterana teuana ma teuana. Iai naba kamaaman taiani kaman ake mai nanona n iterana teuana ma are teuana, ao iai taamnein te aroka ae te baam+ ni bouan nako rarikia.
17 E kairai ngkanne nakon te katawanang are mai tinaniku, ao I nori taabo n amwarake*+ ao te kawai ae katobibia te katawanang. Iai taabo n amwarake aika 30 i aon te kawai aei. 18 Te kawai are n iterani mataroan taian oo, e boraoi abwakina ma mataroan taian oo. Aei bon te kawai are mai nano riki.
19 E bairea ngkanne te raroa* mai matani mataroan te oo are rinano riki nakon tokin tian te katawanang are mai nanona. Bon 100 te mwanokunibai i mainiku ao i meang.
20 Iai mataroan oon te katawanang are mai tinaniku, ae kaitaraa meang, ao e bairea abwakina ao raababana. 21 Iai tenua ruu n tantani n iterana teuana ma teuana. Ao bouan nako rarikina ma te kaman bon titeboo baireana ma mataroan te oo are te moan. Bon 50 te mwanokunibai abwakina ao 25 te mwanokunibai raababana. 22 Ao kamaamana, kamanna, ao taamnein te aroka ae te baam ake iai,+ bon titeboo abwakia ao raababaia ma ake ni mataroan te oo are mai mainiku. A kona n roko iai aomata ngkana a tamwarake itiua te mwaneka n te bwai n tamwarake, ao e mena kamanna i moani baikai.
23 Iai mataroan oon te katawanang are mai nanona ae e kaitaraa mataroan te oo are mai meang ao are teuana e kaitaraa mataroan te oo are mai mainiku. E bairea te raroa mani mataroan te oo teuana nakon are teuana, ao bon 100 te mwanokunibai.
24 Imwina ao e kairai ni kaineta maiaki, ao I nora mataroan te oo are mai maiaki.+ E bairei bouan rarikina ao kamanna, ao bon titeboo abwakia ao raababaia ma ake tabeua. 25 Iai kamaama n iterana teuana ma are teuana ao ni kamanna naba, n aroni kamaama ake tabeua. Bon 50 te mwanokunibai abwakina ao 25 te mwanokunibai raababana. 26 Ao iai itiua mwanekani bwain tamwarakeana,+ ao e mena kamanna i mataia. Ao iai taamnein te aroka ae te baam i aoni bouan nako rarikina, n iterana teuana ma are teuana.
27 Iai mataroan oon te katawanang are mai nanona ae kaitaraa maiaki, ao e baireia nako aiaki mani mataroan te oo teuana nakon are teuana, ao te raroa iai bon 100 te mwanokunibai. 28 Imwina ao e kairai nakon te katawanang are mai nanona rinanoni mataroan te oo are mai maiaki, ao ngke e bairea mataroan te oo are mai maiaki, ao bon titeboo abwakina ao raababana ma ake tabeua. 29 Ao ruu n tantani ake iai, bouan nako rarikina, ao kamanna, bon titeboo abwakia ao raababaia ma ake tabeua. Iai kamaama n iterana teuana ma are teuana ao ni kamanna naba. Bon 50 te mwanokunibai abwakina ao 25 te mwanokunibai raababana.+ 30 Iai taiani kaman ni katobibi, bon 25 te mwanokunibai abwakia ao 5 te mwanokunibai raababaia. 31 E kaitaraa te katawanang are mai tinaniku kamanna, ao iai taamnein te aroka ae te baam ni bouan nako rarikina,+ ao mwanekani bwain tamwarakeana aika wanua.+
32 Ngke e kairai nakon te katawanang are mai nanona mai mainiku, ao e bairea mataroan te oo, ao bon titeboo abwakina ao raababana ma ake tabeua. 33 Ao ruu n tantani ake iai, bouan nako rarikina, ao kamanna, bon titeboo abwakia ao raababaia ma ake tabeua, ao iai kamaama n iterana teuana ma are teuana ao ni kamanna naba. Bon 50 te mwanokunibai abwakina ao 25 te mwanokunibai raababana. 34 E kaitaraa te katawanang are mai tinaniku kamanna, ao iai taamnein te aroka ae te baam ni bouan nako rarikina ni kauaitera, ao mwanekani bwain tamwarakeana aika wanua.
35 E kairai ngkanne nakoni mataroan te oo are mai meang,+ ao e baireia, ao bon titeboo abwakina ao raababana ma ake tabeua. 36 Ao ruu n tantani ake iai, bouan nako rarikina, ao kamanna, bon titeboo abwakia ao raababaia ma ake tabeua. Iai kamaamana n iterana teuana ma are teuana. Bon 50 te mwanokunibai abwakina ao 25 te mwanokunibai raababana. 37 A kaitaraa te katawanang are mai tinaniku bouan rarikina, ao iai taamnein te aroka ae te baam ni bouan nako rarikina ni kauaitera, ao mwanekani bwain tamwarakeana aika wanua.
38 E kaan te tabo n amwarake ao te kawai n rin iai ma bouan rarikin nako mataroan taian oo, ike a kakaitiakaki iai karea ni kabuekaki aika bwanin.+
39 Iai taibora aika kaka uoua n iterani kamanin mataroan te oo ni kauaitera ike a kakamateaki iai karea ni kabuekaki aika bwanin,+ karea ni kabwarabure,+ ao karea ni kabooa mwin te bure.+ 40 N te kawai ni waerake nakoni mataroan te oo are mai meang, ao iai taibora aika uoua i tinanikun te kawai n rin. Iai naba taibora aika uoua n iterani kamanin mataroan te oo. 41 Iai taibora aika kaka aua n iterani mataroan te oo teuana ma are teuana, ae wanua mwaitin taibora, ike a kakamateaki iai taiani karea. 42 A karaoaki taibora ake aua ake ibukin te karea ni kabuekaki, man te atibu ae ekeaki. Bon teuana ao te iterana te mwanokunibai abwakia, teuana ao te iterana te mwanokunibai raababaia, ao teuana te mwanokunibai rietaia. A kawakinaki i aoia bwaai ni mwakuri ake a kakabonganaaki ibukini kamatean taiani karea ni kabuekaki ao taiani karea. 43 Ao a kanimwaki n taian oo ake mai nanona ni kabutaa, nneni katokaani bwaai ae teuana raababan te rauraunibai, ao a kakatukaki irikon taiani karea aika bwaai n tituaraoi i aon taian taibora.
44 A mena taabo n amwarake ibukia taan anene i tinanikuni mataroan te oo are mai nanona,+ a mena n te katawanang are mai nanona ni kaan ma mataroan te oo are mai meang, ni kaitaraa maiaki. E mena te tabo n amwarake riki teuana i rarikini mataroan te oo are mai mainiku, ni kaitaraa meang.
45 E taku nakoiu teuarei: “Te tabo n amwarake ae kaitaraa maiaki aei bon aia tabo ibonga* aika mwiokoaki ni mwakuri ake n te tembora.+ 46 Te tabo n amwarake are kaitaraa meang bon aia tabo ibonga aika mwiokoaki n taiani mwakuri n te baonikarea.+ Boni kanoan Tatoka aika mwaane.+ Bon tibun Rewi ngaiia aika mwiokoaki bwa a na nako matan Iehova ao ni beku ibukina.”+
47 Ao e bairea te katawanang are mai nanona. Bon 100 te mwanokunibai abwakina ao 100 te mwanokunibai raababana, ao e boraoi abwakina ma raababana. E mena te baonikarea i matan te tembora.
48 E kairai ngkanne nakoni kamanin te tembora,+ ao e bairea bouan rarikin te kaman, ao bon nimaua te mwanokunibai n iterana teuana ao nimaua te mwanokunibai n iterana are teuana. Raababani mataroan te oo bon tenua te mwanokunibai n te itera teuana, ao tenua te mwanokunibai n te itera are teuana.
49 Abwakin te kaman bon 20 te mwanokunibai ao 11* te mwanokunibai raababana. A kona n roko iai aomata ngkana a tamwarake n te bwai n tamwarake. Ao iai bouana aika tei i rarikin oon iterana, kaka teuana n iterana ni kauaitera.+
41 E kairai ngkanne nakon te tabo ae tabu* are mai tinaniku, ao e bairei bouan rarikina. Bon onoua te mwanokunibai* raababaia n te itera teuana, ao onoua te mwanokunibai raababaia n te itera are teuana. 2 Bon tebwina te mwanokunibai raababan te kawai n rin, ao oon nako rarikin te kawai n rin bon nimaua te mwanokunibai n te itera teuana ao nimaua te mwanokunibai n te itera are teuana. E bairea abwakina, ae 40 te mwanokunibai, ao raababana bon 20 te mwanokunibai.
3 E rinnako ngkanne i nanona* ao e bairea bouan rarikin te kawai n rin, ao bon uoua te mwanokunibai matentenna, ao onoua te mwanokunibai raababan te kawai n rin. Oon nako rarikin te kawai n rin bon* itiua te mwanokunibai. 4 Imwina ao e bairea te ruu are kaitaraa te tabo ae tabu are mai tinaniku, ao bon 20 te mwanokunibai abwakina ao 20 te mwanokunibai raababana.+ Ao e taku nakoiu: “Aio te Ruu ae Moan te Tabu.”+
5 E bairea ngkanne oon te tembora ao bon onoua te mwanokunibai matentenna. Ao ruun rarikin te tembora ni kabutaa bon aua te mwanokunibai raababaia.+ 6 Ao ruun rarikina bon te boratentao ni waerake, teuana i aon teuana, ao kaka 30 taian ruu ni bwiana nako. Ao iai nangoa aika katobibia oon te tembora aika riki bwa kamatoaan ruun nako rarikina, n te aro are a aki rin bwaai ni kamatoa aikai i nanon oon te tembora.+ 7 Ao iai te kawai ae katobibi* n iteran te tembora ni kauaitera ae rikirake n raababa ni waerake nakon ruu ake mai eta.+ E ririkirake raababana man te bwia teuana nakon te bwia teuana, ngkana e waerake te aomata man te bwia are te kabanea mai nano nakon te bwia are te kabanea mai eta, ngkana e rinanon te bwia are mai nuka.
8 I noria bwa e bwianaki aontano ni katobibia te tembora ni kabutaa, ao bairean aan nako ruun rarikina nakon te maninganinga bon teuana raoi te kaibwabwaa ae abwakina onoua te mwanokunibai. 9 Raababan tinanikun oon ruun rarikina bon nimaua te mwanokunibai. Ao iai te marena* i rarikin te kateitei are ruun nako rarikina are bwain te tembora.
10 Iai te marena ae 20 te mwanokunibai raababana i marenan te tembora ma taabo n amwarake,*+ n te itera teuana ma are teuana. 11 Ao iai te kawai n rin mai meang i marenan ruun rarikina ma te marena, ao iai riki te kawai n rin teuana mai maiaki. Raababan te marena ni kabutaa bon nimaua te mwanokunibai.
12 Bon 70 te mwanokunibai raababan te kateitei are i maeao are e kaitaraa te marena, ao 90 te mwanokunibai abwakina. Oon te kateitei anne ni kabutaa bon nimaua te mwanokunibai matentenna.
13 E bairea te tembora ao bon 100 te mwanokunibai abwakina, ao te marena, te kateitei,* ao oona nako, bon 100 te mwanokunibai naba abwakia. 14 Raababani matan te tembora are kaitaraa mainiku ao te marena, bon 100 te mwanokunibai.
15 E bairea abwakin te kateitei are kaitaraa te marena are mai buki, n ikotaki ma kawai n nakonako ake iai ni kauaitera, ao bon 100 te mwanokunibai.
E bairea naba te tabo ae tabu are mai tinaniku, te tabo ae tabu are mai nanona,+ ao kamanin nako te katawanang, 16 n ikotaki ma aan taiani mataroa, kamaama aika wariki,+ ao kawai n nakonako ake a mena n taabo ake tenua. I rarikin aan te mataroa ao iai kain te oo+ aika moa mai nano ni karokoa taiani kamaama, ao a rabunaki taiani kamaama. 17 A bane ni kakaokoro abwakin ao raababan etan te kawai n rin, ao te tembora mai nanona ao tinanikuna, ao oon te tembora are mai nanona ao tinanikuna ni katobibia. 18 Ao iai kerubim*+ aika kaaraki ni kataneaki ao taamnein aroka aika baam,+ ao e mena te kai ae te baam i marenaia kerubim aika uoman, ao iai ubuia kerubim aikai aika kaka uoua. 19 E kaitaraa te aroka ae te baam ubuna are ubun te aomata n te itera teuana, ao are ubun te raian e kaitaraa te aroka ae te baam n te itera are teuana.+ A kaaraki ni kataneaki n aron aei n te tembora ni kabutaa. 20 Mai aontano ni karokoa te tabo are i etan te kawai n rin, ao iai kerubim aika kaaraki ni kataneaki ma taamnein aroka aika baam, i aon oon te tabo ae tabu.
21 A boraoi abwakin ao raababani bouani mataroan* te tabo ae tabu.+ Ao i matan te tabo ae tabu* ao iai te bwai ae kaanga 22 te baonikarea ae karaoaki man te kai+ ae tenua te mwanokunibai rietana ao uoua te mwanokunibai abwakina. Iai bouan nako maninganingana, ao aana* ma rarikina nako aika karaoaki man te kai. E taku ngkanne nakoiu: “Aio te taibora ae mena i matan Iehova.”+
23 Iai kaka uoua mataroan te tabo ae tabu are mai tinaniku ao te tabo ae tabu.+ 24 Ao iai bonotani mataroa aikai aika kaka uoua rukumaia, kaka uoua bonotan te mataroa teuana ma are teuana. 25 Ao iai kerubim aika kaaraki ni kataneaki ma taamnein aroka aika baam i aoni mataroan nako te tabo ae tabu, n aron ake i aon taian oo.+ Iai naba te taubuki ae karaoaki man te kai, ae mena i etan te kaman mai matana mai tinaniku. 26 Ao iai naba kamaama aika wariki+ ao taamnein aroka aika baam i aon te kaman ni kauaitera, n ikotaki ma ruun nako rarikin te tembora ao taian taubuki.
42 E kairai ngkanne nakon te katawanang are mai tinaniku nako meang.+ Ao e kairai nakon te kateitei are te tabo n amwarake, are i rarikin te marena,+ i meangin te kateitei* are toma ma ngaia.+ 2 Abwakina n te kawai n rin mai meang bon 100 te mwanokunibai,* ao 50 te mwanokunibai raababana. 3 E mena i marenan te katawanang are mai nanona, ae 20 te mwanokunibai raababana,+ ma kawain te katawanang are mai tinaniku. A kaaitara kawai n nakonako ake iai, ao bon te boratentao ni waerake. 4 I moan taabo n amwarake* ao iai te kawai n nakonako mai nanona,+ ae 10 te mwanokunibai raababana ao 100 te mwanokunibai abwakina,* ao a kaitaraa meang kawai n rin nako iai. 5 A reme riki taabo n amwarake ake mai eta nakon ake mai nano ao ake mai nuka, ibukina bwa a raababa riki kawai n nakonako ake iai. 6 A boratentao ni waerake, ma akea bouaia n aroni bouan nako taiani katawanang. Anne bukina ae a reme riki bwiana ake mai eta nakon ake mai nano ao ake mai nuka.
7 Bon 50 te mwanokunibai abwakin te oo ae te atibu are mai tinaniku are i rarikin taabo n amwarake ni kaitaraa tinanikun te katawanang, are kaaitarai taabo n amwarake riki ake tabeua. 8 Bwa abwakin taabo n amwarake ake a kaitaraa te katawanang are mai tinaniku bon 50 te mwanokunibai, ma ake a kaitaraa te tabo ae tabu bon 100 te mwanokunibai. 9 Iai te kawai n rin mai mainiku nakon taabo n amwarake, ae tiki man te katawanang are mai tinaniku nakon taabo aikai.
10 Iai naba taabo n amwarake i akun* te oo ae te atibu are mai mainiku, i rarikin te marena ao te kateitei.+ 11 Iai te kawai n nakonako i moaia n aron are mena n taabo n amwarake ake mai meang.+ Bon titeboo abwakia ao raababaia, ao titeboo kawai n otinako ake iai ma teia. Kawai n rin iai 12 bon ai aroni kawai n rin n taabo n amwarake ake mai maiaki. Iai te kawai n rin i moan te kawai n nakonako, imwain te oo ae te atibu are i rarikina mai mainiku, ike e kona n rin iai te aomata.+
13 E taku ngkanne nakoiu: “Taabo n amwarake ake mai meang ao taabo n amwarake ake mai maiaki ake i rarikin te marena,+ bon taabo n amwarake aika tabu ike a kaakang iai karea aika moan te tabu ibonga* ake a kaania Iehova.+ Ikanne are a kaaki iai karea aika moan te tabu, ae te karea ae te amwarake,* te karea ni kabwarabure, ao te karea ni kabooa mwin te bure, ibukina bwa e tabu te tabo anne.+ 14 Ngkana a rin ibonga, a aki riai n otinako man te tabo ae tabu nakon te katawanang are mai tinaniku, ngkana a aki buutii moa kunnikaia ake a beku iai,+ bwa a tabu baikai. A na kunnikainia ni kunnikai ake tabeua bwa a aonga ni kawari taabo ake a kariaiakaki iai aomata.”
15 Ngke e a tia ni bairea aonon te tembora are mai nanona,* ao e kairai n otinako rinanoni mataroan te oo are kaitaraa mainiku,+ ao e bairea te tabo arei ni kabutaa.
16 E bairea te itera are mai mainiku n te kaibwabwaa* ae te kai ni baire. Ni kaineti ma te kaibwabwaa ae te kai ni baire, bon 500 te kaibwabwaa abwakin te itera teuana nakon te itera are teuana.
17 E bairea te itera are mai meang, ao ni kaineti ma te kaibwabwaa ae te kai ni baire, bon 500 te kaibwabwaa abwakina.
18 E bairea te itera are mai maiaki, ao ni kaineti ma te kaibwabwaa ae te kai ni baire, bon 500 te kaibwabwaa abwakina.
19 E mwananga ni katobibi nakon te itera are mai maeao, ao e baireia n te kaibwabwaa ae te kai ni baire ao bon 500 te kaibwabwaa abwakina.
20 E bairei iterana ake aua. Iai te oo ae otabwaninia+ ae 500 te kaibwabwaa abwakina ao 500 te kaibwabwaa raababana,+ bwa e na kaokoroa te tabo ae tabu ma ae e aki tabu.+
43 Ao e kairai nakoni mataroan te oo are kaitaraa mainiku.+ 2 Ao I nora ikekei mimitongin Atuan Iteraera bwa e roko mai mainiku,+ ao bwanaana kaanga karongoaan raan aika raanga,+ ao e kaotaaki te aonnaba ni mimitongina.+ 3 Te baere I noria bon ai aron te miitara are I noria ngke I roko ni kamauna* te kaawa, ao taraana bon ai aron are I a tia n noria i rarikin te karaanga are Keebara,+ ao I katorobubua ni bobaraaki nako aontano.
4 Ao e rinnako mimitongin Iehova n te tembora* rinanoni mataroan te oo are kaitaraa mainiku.+ 5 E kateirakeai ngkanne te taamnei ao e kairai nako nanon te katawanang are mai nanona, ao I nora te tembora bwa e a on ni mimitongin Iehova.+ 6 Ao I ongo bwanaan temanna ae taetae nakoiu man te tembora, ao e roko te mwaane arei ao e tei i rarikiu.+ 7 E taku nakoiu:
“Natin te aomata, aio nnen au kaintokanuea+ ao nnen aani waeu,+ ae N na maeka iai n aki toki i buakoia tibun Iteraera.+ A na aki manga kamatauningaa arau ae tabu tibun Iteraera,+ ngaiia ma aia uea, n aroia ni kakairi irouia aia bouannanti aika kamwara ni wene ni bure ma ngaiia,* ao n rabwataia aia uea* ake a mate. 8 Ngke a kaaki naba kawaia n rin i rarikini kawaiu n rin, ao bouan aia mataroa i rarikini bouan au mataroa, ao ai tii te oo i marenau ma ngaiia.+ A kamatauningaa arau ae tabu ni baika riribaaki ake a karaoi, mangaia are I a kamaunaia n uniu.+ 9 Mangaia ae ke a kararoai ngkai mairou aroia n ririmwia aia bouannanti aika kamwara ni wene ni bure ma ngaiia,* ao rabwataia aia uea ake a mate, ao N na maeka i buakoia n aki toki.+
10 “Ao ngkoe ae natin te aomata, kabwarabwaraa te tembora nakoia tibun Iteraera+ bwa a aonga ni maamaa ibukin aia bure,+ ao a riai ni kamatebwaia taamneina.* 11 Ngkana a maamaa ibukini baike a karaoi ni kabane, ao ko riai ni kaota nakoia taamnein naano n te tembora, aroni baireana, kawai n otinako ake iai, ao kawai n rin ake iai.+ Kaotii nakoia taamnein naano ni kabane ma kaetietina nako, taamnein naano ni kabane ma tuana nako, ao korei i mataia bwa a aonga n nori taamnein naano ni kabane ao ni kakororaoi tuana.+ 12 Aio tuan te tembora. Moan te tabu te aono ni kabutaa are katobibia taubukin te maunga.+ Noria! Bon aei tuan te tembora.
13 “Aikai bairean nako te baonikarea n te mwanokunibai+ (e ikotaki riki kaka teuana raababan te rauraunibai ma kaka teuana te mwanokunibai).* Aana bon teuana te mwanokunibai, ao teuana te mwanokunibai raababana. Iai mataniwina ni katobibia tarana ae te rakana* raababana. Aio bon aan te baonikarea. 14 Mai aana are i aontano ni karokoa te nangoa are mai nano are katobibi bon uoua te mwanokunibai, ao teuana te mwanokunibai raababana. Man te nangoa are uarereke are katobibi nakon te nangoa are bubura are katobibi bon aua te mwanokunibai, ao teuana te mwanokunibai raababana. 15 Aua te mwanokunibai rietani nnen te ai n te baonikarea, ao iai kooro aika aai aika otirake mani nnen te ai n te baonikarea.+ 16 E boraoi abwakin ao raababan nnen te ai n te baonikarea, 12 te mwanokunibai abwakina, ao 12 te mwanokunibai raababana.+ 17 Ao rarikin te nangoa ake aua bon 14 te mwanokunibai abwakia ao 14 te mwanokunibai raababaia, ao mataniwina ni katobibia bon te iterana te mwanokunibai, ao aana bon teuana te mwanokunibai n iterana ni kabutaa.
“Ao a kaitaraa mainiku bwain tamwarakeana.”
18 E taku ngkanne nakoiu, “Natin te aomata, e kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Aikai kaetieti aika ko na kakairi iai ngkana e karaoaki te baonikarea, bwa a aonga ni kona ni kareanaki iai karea ni kabuekaki aika bwanin ao ni katimtimwaki te raraa i aona.’+
19 “‘Ko na anga te kao mwaane ae ataei man te nanai bwa te karea ni kabwarabure,+ nakoia ibonga* aika tibun Rewi ake kanoan Tatoka+ ake a kakaaniai bwa a na beku ibukiu,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 20 ‘Ko riai n anaa raraana teutana ao kabiri kooro ake aai, ao maninganinga ake aua ake n te nangoa are katobibi, ao aoni mataniwina ni katobibia, bwa ko aonga ni kaitiakia.*+ 21 Ao anaa te kao mwaane ae ataei are te karea ni kabwarabure, bwa e aonga ni kabuekaki n te tabo ae baireaki n te tembora, i tinanikun te tabo ae tabu.+ 22 Ko na anga te kooti mwaane ae marurung raoi n te kauoua ni bong bwa te karea ni kabwarabure, ao a na kaitiaka te baonikarea man te bure, n aron are a kaitiakia man te bure n te kao mwaane ae ataei.’
23 “‘Ngkana ko a tia ni kaitiakia man te bure ao ko na anga te kao mwaane ae ataei ae marurung raoi man te nanai, ao te tiibu mwaane ae marurung raoi man te nanai. 24 Ko na anga baikai i matan Iehova, ao a riai ni kabwakaa te taoro ibonga i aoni baikai+ ao ni kareani bwa te karea ni kabuekaki ae bwanin nakon Iehova. 25 I nanon itibong ao ko na anga te kooti mwaane bwa te karea ni kabwarabure ni katoabong,+ n ikotaki ma te kao mwaane ae ataei man te nanai, ao te tiibu mwaane man te nanai. Ko na kareani maan aika marurung raoi.* 26 I nanon itibong ao a na karaoa kaitiakan te baonikarea man te bure, ao a riai ni kaitiakia ma ni katauraoia bwa e na kabonganaaki. 27 Ngkana a a koro raoi boong, ao a nang anga ami* karea ni kabuekaki aika bwanin ao karea n raoi* ibonga n te kawanua ni bong+ ao ni boong ake imwina, i aon te baonikarea, ao N na kukurei iroumi,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.”
44 E kairai n oki nakoni kawaini mataroan oon te tabo ae tabu are mai tinaniku are kaitaraa mainiku,+ ao e in.+ 2 Ao e taku Iehova nakoiu: “E na teimatoa n in mataroan te oo aei. E na aki kaukaki, ao akea te aomata ae e na rin mai iai, bwa e a tia Iehova ae Atuan Iteraera n rin mai iai,+ mangaia ae e riai n teimatoa n in. 3 Ma e ngae n anne, e na tekateka iai te mataniwi ni kang kariki i matan Iehova,+ bwa boni ngaia te mataniwi temanna. E na rin mani kamanin mataroan te oo, ao e na otinako naba mai iai.”+
4 Ao e kairai n rin mani mataroan te oo are mai meang nako moan te tembora. Ngke I mataku, ao I nora mimitongin Iehova bwa e kaona ana tembora Iehova.+ Mangaia are I katorobubua ni bobaraaki nako aontano.+ 5 E taku ngkanne Iehova nakoiu: “Natin te aomata, kakauongo,* mataku, ao ongora raoi nakoni bwaai ni kabane aika N na tuangko ni kaineti ma kaetietin ao tuan ana tembora Iehova. Tarataraa raoi te kawai n rin are n te tembora ma kawai n otinako ni kabane ake n te tabo ae tabu.+ 6 Ko riai ni kangai nakoia tibun Iteraera aika karitei aikai, ‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “E a bati n tau ami mwakuri aika riribaaki, ngkami aika tibun Iteraera. 7 Ngke kam kairiia ianena aika aki korotobibiaki nanoia ao irikoia nako nanon au tabo ae tabu, ao a kamwaraea au tembora. Kam kareana te amwarake ae te mwaete ao te raraa nakoiu, ma e a uruakaki au berita ibukin ami mwakuri ni kabane aika riribaaki. 8 Kam aki tararuai au bwai aika tabu.+ Ma kam mwiokoiia tabeman bwa a na tabeakini beeku ake kam mwiokoaki iai n au tabo ae tabu.”’
9 “‘E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Akea te ianena ae maeka i Iteraera ae e aki korotobibiaki nanona ao irikona, ae e kona n rin n au tabo ae tabu.”’
10 “‘Ma a na kaaitarai mwin aia bure tibun Rewi ake a tiotionako ni kararoaia mairou,+ ngke a tiotionako tibun Iteraera mairou ma n iririi aia bouannanti aika kamwara.* 11 Ao a na riki bwa tabonibai n au tabo ae tabu bwa a na tararuai mataroan oon te tembora,+ ao a na beku n te tembora. A na tiringa te karea ni kabuekaki ae bwanin ma te karea ibukia aomata, ao a na tei i mataia aomata ni beku ibukia. 12 Ibukina bwa a beku ibukia i mataia aia bouannanti aika kamwara, ao n riki bwa te bwai ni kabwakabwaka ae kairiia tibun Iteraera nakon te bure,+ anne bukina ae I tabeka iai baiu n ekiianako n te taetae n tuea,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova, ‘ao a na boni kaaitarai mwin aia bure. 13 A na aki kaaniai bwa a na beku bwa au ibonga,* ke ni kaania ma au bwai aika tabu ke aika moan te tabu, ao a nang kamaamaeaki ibukini baika riribaaki ake a karaoi. 14 Ma N na karikiia bwa taan tararuai mwioko n te tembora, bwa a na tararuaa te mwakuri iai ao bwaai ni kabane aika riai ni karaoaki iai.’+
15 “‘Ma ni kaineti ngkanne ma ibonga aika tibun Rewi, ake tibun Tatoka+ ake a tararuai mwioko n au tabo ae tabu ngke a tiotionako tibun Iteraera mairou,+ a na boni kaaniai bwa a na beku irou, ao a na tei i matau ni kareana nakoiu te mwaete+ ao te raraa,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 16 ‘Boni ngaiia aika a na rin n au tabo ae tabu, ao a na kaania ma au taibora* bwa a na beku ibukiu,+ ao a na tararuai mwiokoaia ibukiu.+
17 “‘Ngkana a rin ni mataroan oon te katawanang are mai nanona, ao a riai ni bwaini kunnikai aika rinen.+ A aki riai ni bwainia ni buraen te tiibu ngkana a beku ni mataroan oon te katawanang are mai nanona, ke n taabo ake i nanona. 18 A riai ni kabonganai bwaara aika rinen i aon atuia, ao a riai n rabuni bebeeia ni kawaerake aika rinen.+ A aki riai ni bwaini baika a na maono iai. 19 Imwain otinakoia nakon te katawanang are mai tinaniku ae te katawanang are mai tinaniku are a mena iai aomata, ao a riai ni buutii kunnikai ake a beku iai,+ ao ni katikui n taabo n amwarake aika tabu.*+ Ao a na karini kunnikai riki ake tabeua bwa a aonga n aki kabutaanako te tabu nakoia* aomata n aia kunnikai. 20 A aki riai n imani irannatuia+ ke ni kamwarairai iraia. A riai ni korei bukin irannatuia. 21 A aki riai ibonga n nima te wain ngkana a rin n te katawanang are mai nanona.+ 22 A aki riai ni buuna te aine ae e a tia ni mate buuna ke te aine ae buuraure,+ ma a kona ni mare ma te aine ae tibun Iteraera ae tuai ni boo ma te mwaane ke buun te ibonga ae e a tia ni mate.’+
23 “‘A riai n tuangia au aomata kaokoron te bwai ae tabu ao te bwai ae aki tabu, ao a na reireinia kaokoron te bwai ae aki itiaki ao ae itiaki.+ 24 A riai ni kairiri bwa taani motika taekan te tangitang,+ a riai ni motika taekana ni kaineti ma au moti nako.+ A riai ni kawakin au tua ma au moti ni kaineti ma au toa ni kabane+ ao ni katabui au bongi n taabati. 25 A aki riai ni kaania rabwatan te aomata ae mate bwa a kaawa ni kamwara. Ma a kona ni kamwaraeia ibukin tamaia, tinaia, natiia te mwaane, natiia te aine, tariia, ke mwaaneia ae akea buuna.+ 26 Ao imwini kaitiakan te ibonga, a riai ni katikua moa n tataningaa koron itibong imwain ae e kona ni manga beku. 27 E riai n anga ana karea ni kabwarabure+ n te bong are e rin iai i nanon te tabo ae tabu, nako nanon te katawanang are mai nanona, bwa e na beku n te tabo ae tabu,’ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
28 “‘Ao e na riki aei bwa tibwangaia: Bon tibwangaia ngai.+ Kam na aki angania abaia i Iteraera, bwa bon aia bwai ngai. 29 Boni ngaiia aika a na kana te karea ae te amwarake,+ te karea ni kabwarabure, te karea ni kabooa mwin te bure,+ ao a na bwaini bwaai nako ake a kaokoroaki ibukini baika tabu i Iteraera.+ 30 A na bane n riki moan uaanikai aika tawaa aika taiani kabanea n tamaroa, ao ami angabwai n aekaia nako, bwa aia bwai ibonga.+ Ao kam riai n anga nakon te ibonga ami moani burawa ae aki manti raoi, ae reke man ami moan uaa.+ Karaoan aei e na uota te kakabwaia nakoia kaaini batami.+ 31 A aki riai ibonga ni kana te mannikiba ke te man ae kuneaki ni mate ke ae raebitiaki.’+
45 “‘Ngkana kam tibwatibwaa te aba bwa te tibwanga,+ ao kam riai n anga te tibwanga ae tabu man te aba bwa te angabwai nakon Iehova.+ E riai n 25,000 te mwanokunibai* abwakina ao 10,000 te mwanokunibai raababana.+ E na riki bwa te tibwanga ae tabu aonona ni kabutaa.* 2 E riai n iai i nanona te tabo ae boraoi abwakina ma raababana ibukin te tabo ae tabu, ae baireana 500 te mwanokunibai abwakina ao 500 te mwanokunibai raababana,*+ ao e na iai taian tawaana n iterana nako aika 50 te mwanokunibai.+ 3 Kam riai ni bairea te abwaki man te aba anne ae 25,000 ao te raababa ae 10,000, ao e na iai i nanona te tabo ae tabu, ae te bwai ae moan te tabu. 4 E na riki bwa te tibwanga ae tabu man te aba ibukia ibonga,*+ aika tabonibai n te tembora, ake a kaania Iehova ni beku ibukina.+ E na riki bwa nnen nako aia auti ao te tabo ae tabu ibukin te tembora.
5 “‘E na iai te mwakoro n aba ae 25,000 te mwanokunibai abwakina ao 10,000 te mwanokunibai raababana ibukia tibun Rewi, aika tabonibai n te tembora,+ ao a na bwaini taabo n amwarake* aika 20.+
6 “‘Kam riai n anga te aono ae 25,000 te mwanokunibai abwakina bwa ana bwai te kaawa (ae boraoi ma te angabwai ae tabu) ao 5,000 te mwanokunibai raababana.+ E na riki bwa aia bwai tibun Iteraera ni kabane.
7 “‘Ao e na iai te aba ibukin te mataniwi n iteran te tibwanga ae tabu ni kauaitera, ao n te aono are e kaokoroaki ibukin te kaawa. E na mena i rarikin te angabwai ae tabu ao tibwangan te kaawa. E na mena n iterana are mai maeao ao n iterana are mai mainiku. E na boraoi abwakina man te tia are mai maeao nakon te tia are mai mainiku, ma abwakin teuana mai buakon tibwangaia taiani baronga.+ 8 E na riki te aba aei bwa abana i Iteraera. A nang aki manga karaoa ae buakaka au mataniwi nakoia au aomata,+ ao a na anga te aba nakoia tibun Iteraera ni kaineti ma aia baronga nako.’+
9 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Kam a rangi n riao, ngkami aika aia mataniwi tibun Iteraera!’
“‘Katoka ami mwakuri n iowawa ao ni karawawata, ao karaoa ae riai ao ae raoiroi.+ Katoka tauan aia bwai au aomata,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova. 10 ‘Kam riai ni kabonganai kainikatine aika eti raoi, te bwai ni baire ae te eba* ae eti raoi, ao te bwai ni baire ae te bwate* ae eti raoi.+ 11 E riai n aki kaokoro te baire ibukin te bwai ni baire ae te eba ao te bwai ni baire ae te bwate. Te bwai ni baire ae te bwate e riai n titeboo ma teuana katebwinani mwakoron te oma,* ao te bwai ni baire ae te eba e riai n titeboo ma teuana katebwinani mwakoron te oma. E na riki te oma bwa te bwai ni baire ae e na kakabonganaaki. 12 E na boraoi te tiekera*+ ma 20 te kira.* Ao 20 te tiekera n ikotaki ma 25 te tiekera n ikotaki ma 15 te tiekera, e na karekea nakoim teuana te mene.’*
13 “‘Aio te angabwai ae kam riai n anga: kaonouani mwakoron te eba mani kaka teuana te oma ni uita, ao kaonouani mwakoron te eba mani kaka teuana te oma ni baare. 14 E riai ni boboto mwaitin te oera man te bwai ni baire ae te bwate. Te bwate bon teuana katebwinani mwakoron te kore,* ao tebwina te bwate bon teuana te oma, bwa tebwina te bwate titeboo ma teuana te oma. 15 Ao kam riai ni kareana temanna te tiibu man ami nanai n tiibu, ae temanna te tiibu mai buakoni kaka 200 man aia nanai n tiibu tibun Iteraera. A kabonganaaki karea aikai bwa te karea ae te amwarake,+ te karea ni kabuekaki ae bwanin,+ ao karea n raoi,+ bwa e aonga ni karaoaki karekeani kabwaraan aia bure aomata,’+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
16 “‘A na bane kaain te aba n anga te angabwai aei+ nakon te mataniwi i Iteraera. 17 Ma bon taben te mataniwi taiani karea ni kabuekaki aika bwanin,+ te karea ae te amwarake,+ te karea ae te moi n tain taian toa,+ bongin nako otin namwakaina, boongi n Taabati,+ ao tooa ni kabane ake a baireaki ibukia tibun Iteraera.+ Boni ngaia ae e na katauraoa te karea ni kabwarabure, te karea ae te amwarake, te karea ni kabuekaki ae bwanin, ao karea n raoi, bwa e aonga ni karaoaki karekeani kabwaraan te bure ibukia tibun Iteraera.’
18 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘N te moan namwakaina ae teuana iai bongin te namwakaina, ao kam riai ni kaira te kao mwaane ae marurung raoi man te nanai, ao kam na kaitiaka te tabo ae tabu man te bure.+ 19 E na anaa teutana raraan te karea ni kabwarabure te ibonga ao ni kabira aoni bouani mataroan te tembora,+ aoni maninganinga ake aua ake n nangoan te baonikarea are katobibi, ao aoni bouani mataroan oon te katawanang are mai nanona. 20 Anne te bwai ae kam na karaoia n itiua iai bongin te namwakaina ibukin ane e bure n tiaki nanona ke n aki ota,+ ao kam riai ni karaoa kaitiakan te tembora man te bure.+
21 “‘Kam na kawakina te Toa ae te Riao n te moan namwakaina ae 14 iai bongin te namwakaina.+ E riai ni kanaki i nanon itibong te bwerena ae aki karikaki.+ 22 N te bong anne, e na katauraoa te kao mwaane ae ataei te mataniwi, bwa te karea ni kabwarabure i bon ibukina ao ibukia kaain te aba ni kabane.+ 23 I nanoni bongin te toa ake itibong, ao e na katauraoi kaao mwaane aika itiman aika ataei aika marurung raoi ao tiibu mwaane aika itiman aika marurung raoi bwa te karea ni kabuekaki ae bwanin nakon Iehova, ni katoabong i nanon itibong,+ n raonaki ma te kooti mwaane temanna bwa te karea ni kabwarabure ni katoabong. 24 E riai naba ni katauraoa teuana te eba te karea ae te amwarake ibukini kaka temanna te kao mwaane ae ataei, ao teuana te eba ibukini kaka temanna te tiibu mwaane, n ikotaki ma teuana te in* n oera ibukini kaka teuana te eba.
25 “‘N te kaitiua n namwakaina ae 15 iai bongin te namwakaina, ao e riai ni katauraoa te karea ni kabwarabure ae aron naba arei, ao ai aron naba te karea ni kabuekaki ae bwanin, te karea ae te amwarake, ao te oera, i nanon itibong n tain te toa.’”+
46 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘E riai n teimatoa n in+ mataroan oon te katawanang are mai nanona are kaitaraa mainiku,+ i nanoni boong ni mwakuri ake onobong,+ ma e riai ni kaukaki n te bongi n Taabati ao ni bongin otin namwakaina. 2 E na rin te mataniwi mai tinaniku ni kawaini kamanin mataroan te oo,+ ao e na tei i rarikini bouani mataroan te oo. Ao ibonga* a na anga ana karea ni kabuekaki ae bwanin ma ana karea n raoi, ao e na bobaraaki i rarikin aani mataroan te oo, ao imwina e na otinako. Ma e aki riai n in mataroan te oo ni karokoa ae bong. 3 A na bobaraaki naba kaain te aba i matan Iehova i rarikin te kawai n rin ni mataroan te oo anne, ni boongi n Taabati ao ni bongin nako otin namwakaina.+
4 “‘Te karea ni kabuekaki ae bwanin are e na anga te mataniwi nakon Iehova n te bongi n Taabati, e riai n onoman te tiibutetei aika mwaane aika marurung raoi ao temanna te tiibu mwaane ae marurung raoi.+ 5 Teuana te eba* te karea ae te amwarake ibukin te tiibu mwaane, ao ane e kona n anga ibukia tiibutetei aika mwaane, n raonaki n teuana te in* n oera ma kaka teuana te eba.+ 6 Ao te karea ni bongin otin namwakaina e riai n temanna te kao mwaane ae ataei ae marurung raoi man te nanai, tiibutetei aika mwaane aika onoman, ao temanna te tiibu mwaane, ao a riai ni marurung raoi.+ 7 E riai n anga teuana te eba te karea ae te amwarake ibukin te kao mwaane ae ataei, teuana te eba ibukin te tiibu mwaane, ao ane e kona ni karekea ibukia tiibutetei aika mwaane. Ao e riai n anga teuana te in n oera ma kaka teuana te eba.
8 “‘E riai te mataniwi n rin mani kamanin mataroan te oo ngkana e rin, ao e riai n otinako n te kawai naba anne.+ 9 Ao ngkana a roko kaain te aba n rin i matan Iehova n tain taian toa,+ ao akana rin mani mataroan te oo are mai meang+ bwa a na taromauri, a riai n otinako ni mataroan te oo are mai maiaki,+ ao akana rin mani mataroan te oo are mai maiaki, a riai n otinako mani mataroan te oo are mai meang. Akea ae e riai n oki ni kawaini mataroan te oo are e rin mai iai, bwa a riai n otinako ni mataroan te oo are kaaitaraia. 10 Ni kaineti ma te mataniwi are i buakoia, e riai n rin ngkana a rin, ao e riai n otinako ngkana a otinako. 11 N tain taian toa ao ni boongi n toa, e riai n teuana te eba te karea ae te amwarake ibukin te kao mwaane ae ataei, teuana te eba ibukin te tiibu mwaane, ao ane e kona n anga ibukia tiibutetei aika mwaane, n raonaki n teuana te in n oera ma kaka teuana te eba.+
12 “‘Ngkana e katauraoa te karea ni kabuekaki ae bwanin te mataniwi+ ke te karea n raoi bwa te karea ni kan anga nakon Iehova, ao e na kaukaki ibukina mataroan te oo are kaitaraa mainiku, ao e na katauraoa ana karea ni kabuekaki ae bwanin ma ana karea n raoi n aron ae e karaoia n te bongi n Taabati.+ E riai ni kainaki mataroan te oo imwina ngkana e otinako.+
13 “‘Ko riai ni katauraoa temanna te tiibutetei ae te mwaane ae marurung raoi ae tuai n ririki ni katoabong, bwa te karea ni kabuekaki ae bwanin nakon Iehova.+ Ko riai ni karaoa aei n te ingabong teuana ma teuana. 14 Ao n ikotaki ma anne, ko riai ni katauraoa kaonouani mwakoron te eba bwa te karea ae te amwarake ni katoa ingabong, n raonaki ma katenimwakoron te in n oera bwa e na katimtimwaki i aon te burawa ae mte, bwa te karea ae te amwarake ae kakareanaki nakon Iehova. Aio bon te tua ae teimatoa. 15 A riai ni katauraoa te tiibutetei ae te mwaane, te karea ae te amwarake, ao te oera ni katoa ingabong bwa te karea ni kabuekaki ae bwanin are kakareanaki.’
16 “E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: ‘Ngkana e anga ana bwaintituaraoi te mataniwi nakoia natina mwaane n tatabemania nako bwa tibwangaia, ao e na riki bwa aia bwai natina. Bon aia bwai man tibwangaia. 17 Ma ngkana e anga ana bwaintituaraoi man tibwangana nakon ana toro temanna, ao e na riki bwa tibwangana ni karokoa te ririki n inaomata,*+ ao e na kaokaki iai nakon te mataniwi. Tii tibwangaia natina mwaane ae e na teimatoa n riki bwa aia bwai. 18 E aki riai te mataniwi n anai tibwangaia aomata n taumatoai aia bwai mairouia. E riai n angania natina mwaane tibwangaia mai buakon ana bwai, bwa e aonga n akea i buakoia au aomata ae e na kakioakinako man ana bwai.’”
19 E kairai ngkanne n rin n te kawai n rin are i rarikini mataroan te oo,+ ae tiki nakon taabo n amwarake* aika tabu ake aia tabo ibonga, ake a kaitaraa meang,+ ao I nora ikekei te tabo teuana mai buki nako maeao. 20 E taku nakoiu: “Aio te tabo ae a na kaburoa iai te karea ni kabooa mwin te bure ao te karea ni kabwarabure ibonga, ao a na umuna naba iai te karea ae te amwarake,+ bwa a aonga n aki uota te bwai teuana n otinako nakon te katawanang are mai tinaniku, ao ni kabutaanako te tabu nakoia* aomata.”+
21 E kairai ni kaotinakoai nakon te katawanang are mai tinaniku ao e kamwanangaai rirarikini maninganingan te katawanang aika aua, ao iai te katawanang ae I noria i rarikini maninganingan nako te katawanang are mai tinaniku. 22 Iai katawanang aika uarereke i rarikini maninganingan te katawanang ake aua, ae 40 te mwanokunibai* abwakia ao 30 te mwanokunibai raababaia. A bane n titeboo abwakia ao raababaia ni kaaua.* 23 Iai nangoa aika bane ni katobibiia ni kaaua, ao i aan taian nangoa akekei iai taabo aika kateaki ibukini kaburoan taiani karea. 24 Ao e taku nakoiu: “Aikai taabo ni kaburoburo ike a kakaburoa iai aia karea aomata taian tabonibai n te tembora.”+
47 E kairai ngkanne n oki nakon te kawai n rin n te tembora,+ ao I nora ikekei te ran ae raanga mai aan te kawai n rin n te tembora+ nako mainiku, bwa e kaitaraa mainiku moan te tembora. E raanga nako naano te ran mai aan iteran te tembora are te angaatai, i maiakin te baonikarea.
2 E kairai ngkanne ni kaotinakoai ni kawaini mataroan te oo are mai meang,+ ao e kairai nako tinaniku ao ni katobibi nakoni mataroan te oo are mai tinaniku are e kaitaraa mainiku,+ ao I nora te ran bwa e raanga ni karaurau man te itera are te angaatai.
3 Ngke e otinako teuarei nako mainiku ma te kora ni baire i nanoni baina,+ ao e bairea 1,000 te mwanokunibai* ao e kamwanangaai rinanon te ran. E rota te nimoimoi ni wae iabutin te ran.
4 Ao e a manga bairea riki 1,000 ao e kamwanangaai rinanon te ran, ao e a rota te bubuaniwae.
Ao e a manga bairea riki 1,000 ao e kamwanangaai n rinanona, ao e a rota te bebee te ran.
5 Ngke e a manga bairea riki 1,000, ao ai bon te karaanga ae I a aki kona ni mwananga n rinanona, bwa e a rangi n nano te ran, n te aro are e a riai te uaua iai, bon te karaanga n ran ae akea temanna ae kona n nakonako n rinanona.
6 E titirakinai ni kangai: “Natin te aomata, ko a tia n nora te baei?”
Ao e kamwanangaai ao ni kaokai nako mataniwin te karaanga. 7 Ngke I oki ao I noria bwa a rangi ni bati aroka i mataniwin te karaanga ni kauaitera.+ 8 E taku ngkanne nakoiu: “E raanga te ran aei nakon te aono are mai mainiku, ao n reitinako rikaaki nakon te Arabaa,*+ ao n roko i taari.* Ngke e roko i taari+ ao e a mam iai ranna. 9 A kona ni maiu nna ni man* n taabo ake e raanga nako iai te ran.* A na bati iai iika ibukina bwa e na raanga nako iai te ran aei. E na mam iai ranin taari, ao a na maiu bwaai ni kabane n taabo ake e raanga nako iai te karaanga aei.
10 “A na tei i rarikina taan akawa, ni moa mai Enikeri+ ni karokoa Enekeraim, ike e mena iai te tabo ibukin taawaan taiani karaun. A na rangi ni bati iai iika n aekaia nako, n aron ikan Taari ae Abwabwaki.*+
11 “E na iai taabo aika mwamwaimwai iai ma taabo aika neinei, ma a na aki mam. A na tiku n taoro.+
12 “A na rikirake kainnamwarake n aekaia nako i aoni mataniwin te karaanga ni kauaitera. A na aki rai baaia ao a na aki moti uaaia. A na katoa namwakaina ni karikii uaaia aika boou, ibukina bwa te ran are raanga nakoia boni man te tabo ae tabu.+ A na riki uaaia bwa te amwarake ao baaia bwa te bwainnaoraki.”+
13 E kangai ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova: “Aio te aono ae ko na rineia bwa te aba ae a na bwaibwai iai aia baronga tibun Iteraera ake 12, ao e na uoua tibwan Ioteba.+ 14 Kam na bwaibwai iai ao kam na toa ma tibwami* ae titeboo. I taetae n tuea ngkoa bwa N na anga te aba aei nakoia ami bakatibu,+ ao kam a anganaki* ngkai bwa tibwangami.
15 “Aio tian te aba mai meang: E moa man Taari ae Abwabwaki ni kawain Ereton+ nako Tetata,+ 16 Amata,+ Berotai,+ ao Tibereim, are i marenan aonon Tamateko ma aonon Amata, n nako Ateraatikon, are i rarikin tian Auran.+ 17 Mangaia are e na moa te tia mai taari nako Ataenon,+ rirarikin tian Tamateko, nako meang ao tian Amata.+ Aio bon te tia mai meang.
18 “Te itera are mai mainiku, e moa mai marenan Auran ma Tamateko ao n rirarikin te Ioretan i marenani Kireata+ ma te aba ae Iteraera. Ko riai ni baireia man te tia nakon taari are mai mainiku.* Aio bon te tia mai mainiku.
19 “Ao te tia mai maiaki* e na moa mai Tama nakon ranin Meribatakateti,+ ao nakon te Mwarua,* ao nakon Taari ae Abwabwaki.+ Aio bon te tia mai maiaki.*
20 “Ao mai maeao bon Taari ae Abwabwaki, man te tia nakon te tabo are kaaitara ma Reboamata.*+ Aio bon te tia mai maeao.”
21 “Kam na tibwatibwaa te aba aei i marenami, i marenaia aia baronga tibun Iteraera ake 12. 22 Kam riai n tibwatibwaia bwa te tibwanga i marenami ao nakoia aomata ake a maeka bwa iruwa i rarikimi, ake a a reke natiia i nanon tikuia i buakomi, ao kam na arania bwa kaanga aomata aika bungiaki bwa tibun Iteraera. A na karekea tibwangaia i rarikimi, i buakoia aia baronga tibun Iteraera. 23 Kam riai n angan te aomata ae maeka n iruwa tibwangana n ana aono te baronga are e maeka i buakoia,” bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
48 “Aikai arani baronga ni moa mai tabona mai meang: E moa tibwan Tan+ mani kawain Ereton nako Reboamata*+ ao nako Ataenan, n rirarikin tian Tamateko nako meang i rarikin Amata,+ ao e moa man te tia are mai mainiku nakon are mai maeao. 2 E iaontia tibwan Atera+ ma tian Tan, man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 3 E iaontia tibwan Nabetari+ ma tian Atera, man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 4 E iaontia tibwani Manate+ ma tian Nabetari, man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 5 E iaontia tibwan Eberaim ma tiani Manate,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 6 E iaontia tibwan Reuben ma tian Eberaim,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 7 E iaontia tibwan Iuta ma tian Reuben,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 8 I aon tian Iuta are man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao, ao kam na kaokoroa iai te aba ibukini kabonganaana ae okoro ae raababana e riai n 25,000 te mwanokunibai,*+ ao ni boraoi ma abwakin tibwaia baronga ake tabeua, are man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. E na mena te tabo ae tabu i nukana.
9 “E riai n 25,000 te mwanokunibai abwakin te angabwai ae ko na kaokoroa ibukin Iehova, ao 10,000 raababana. 10 E na riki aei bwa te angabwai ae tabu ibukia ibonga.*+ E riai n 25,000 te mwanokunibai n te itera are mai meang, 10,000 n te itera are mai maeao, 10,000 n te itera are mai mainiku, ao 25,000 n te itera are mai maiaki. E na mena ana tabo ae tabu Iehova i nukana. 11 E na riki bwa tibwaia ibonga aika katabuaki* aika tibun Tatoka,+ ake a kakaraoi mwiokoaia irou, ao a aki rairakinako ngke a rairakinako tibun Iteraera ma tibun Rewi.+ 12 E na iai tibwaia man te aba are kaokoroaki bwa te bwai ae moan te tabu, i aon tiaia tibun Rewi.
13 “I rarikin raoi aia aono ibonga, ao e na iai tibwaia tibun Rewi ae 25,000 te mwanokunibai abwakina, ao 10,000 raababana. (Abwakina ni kabane bon 25,000 ao 10,000 raababana.) 14 A aki riai ni kaboonakoa, ke ni kaibibitia ke ni kamwainga mwakoron te aba ae te kabanea n tamaroa aei, bwa bon te bwai ae tabu nakon Iehova.
15 “Nikiran te tabo ae 5,000 te mwanokunibai raababana i rarikin te tia are 25,000 te mwanokunibai, e na riki bwa te tabo ae kakabonganaaki n te kaawa+ ibukin taian auti ao tawaana. E na mena te kaawa i nukana.+ 16 Aikai bairean te kaawa: Te tia are mai meang bon 4,500 te mwanokunibai, te tia are mai maiaki bon 4,500, te tia are mai mainiku bon 4,500, ao te tia are mai maeao bon 4,500. 17 Te tawaana are n te kaawa bon 250 te mwanokunibai nako meang, 250 nako maiaki, 250 nako mainiku, ao 250 nako maeao.
18 “E na boraoi abwakin nikiran te tibwa ma te angabwai ae tabu,+ ae 10,000 te mwanokunibai nako mainiku, ao 10,000 nako maeao. E na boraoi ma te angabwai ae tabu, ao a na reke kanaia taani beku ibukin te kaawa man uaana. 19 A na ribanaia taani beku ibukin te kaawa man aia baronga ni kabane tibun Iteraera.+
20 “E boraoi abwakin ao raababan te angabwai ae 25,000 te mwanokunibai ni kabutaa. Kam riai ni kaokoroa bwa te angabwai ae tabu n raonaki ma tibwangan te kaawa.
21 “A na riki bwa ana bwai te mataniwi nikiran taabo akana n iteran te angabwai ae tabu ao n iteran tibwangan te kaawa ni kauaitera.+ E na mena i rarikin taian tia ake 25,000 te mwanokunibai nako mainikun ao maeaon te angabwai. E na boraoi ma taian tibwa akana toma akanne, ao e na riki bwa tibwan te mataniwi. E na mena i nukana te angabwai ae tabu ao te tabo ae tabu are n te tembora.
22 “E na mena tibwangaia tibun Rewi ao tibwangan te kaawa i marenan tibwan te mataniwi. E na mena ana aono te mataniwi i marenan tian Iuta+ ao tiani Beniamin.
23 “Ibukia ngkanne baronga ake nikirana, tibwani Beniamin boni man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao.+ 24 E iaontia tibwan Timeon ma tiani Beniamin,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 25 E iaontia tibwan Itakara+ ma tian Timeon, man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 26 E iaontia tibwan Teburun ma tian Itakara,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao.+ 27 E iaontia tibwani Kata ma tian Teburun,+ man te tia are mai mainiku nakon te tia are mai maeao. 28 Ao te tia are mai maiaki are i rarikin tiani Kata, e na moa mai Tama+ nakon ranin Meribatakateti,+ nakon te Mwarua,*+ ao nakon Taari ae Abwabwaki.*
29 “Aio te aba ae kam riai n tibwatibwaia bwa tibwangaia aia baronga tibun Iteraera,+ ao aikai aika a na riki bwa tibwaia,”+ bon ana taeka te Uea ae Moan te Rietata ae Iehova.
30 “Aikai kawai n otinako n te kaawa: Te itera are mai meang bon 4,500 te mwanokunibai baireana.+
31 “A na ingoanaki mataroan oon te kaawa ni kaineti ma aia baronga tibun Iteraera. Mani mataroan te oo are mai meang aika tenua, ao iai teuana mataroan te oo ibukin Reuben, teuana mataroan te oo ibukin Iuta, ao teuana mataroan te oo ibukin Rewi.
32 “Abwakin te itera are mai mainiku bon 4,500 te mwanokunibai, ao iai tenua mataroan te oo: teuana mataroan te oo ibukin Ioteba, teuana mataroan te oo ibukini Beniamin, ao teuana mataroan te oo ibukin Tan.
33 “Bairean te itera are mai maiaki bon 4,500 te mwanokunibai ma mataroan te oo aika tenua: teuana mataroan te oo ibukin Timeon, teuana mataroan te oo ibukin Itakara, ao teuana mataroan te oo ibukin Teburun.
34 “Abwakin te itera are mai maeao bon 4,500 te mwanokunibai ma mataroan te oo aika tenua: teuana mataroan te oo ibukini Kata, teuana mataroan te oo ibukin Atera, ao teuana mataroan te oo ibukin Nabetari.
35 “Ao tokin tiana bon 18,000 te mwanokunibai. Ao e na riki aran te kaawa man te bong anne bwa E Mena Iai Iehova.”*+
Ae nanona, “Te Atua e kakorakoraa.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “itirua.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Ebera, “taamnein te bwai ae maiu.”
Ke tao, “a taakin ni kaetii.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
“Natin te aomata”, aei te moantai ni kaoti te taeka aei i buakon okiokina ae 93 mwaitina n Etekiera.
Ke, “matoatoa ubuia.”
Ke tao, “e ngae ngke a imanono aomata ao a riki n ai aroni bwaai aika kateketeke nakoim.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Ebera, “kana ae reke iroum.”
Ebera, “natiia am aomata.”
Nora Nanon Taeka.
Ebera, “mao.”
Ke, “N na bukiniko n raraana.”
Ke, “karaoa ae ribuaka.”
Ke, “N na bukiniko n raraana.”
E kaineti riki aei nakoni buriki ake a karaoaki man te uteute ae mwau ao te bokaboka.
Te mitiin ni buaka ae kabonganaaki ibukin uruani mataroan ao nonon taiani kaawa.
Ebera, “i aona,” ae taekan iteran Etekiera are te angamaing.
Te aeka n aroka ae a rangi n uarereke koraana ae a kakabonganaaki ibukini karaoan te kariki.
Te taeka n Ebera ae kaineti ma te aeka ni uita teuana ae ribanaaki i Aikubita rimoa, ma e raoiroi riki are bon te uita.
Tao 230 te kuraem. Nora Buk. B14.
Tao 0.6 te rita. Nora Buk. B14.
A kamwara ni kaineti ma te Tua.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “otei kain te kariki.” Tao e kaineti nakoni kaai ake a kabonganaaki ni kawakinaki iai kariki.
Ebera, “neienne.”
Ke, “ririm.”
Ebera, “aang nako.”
Ke, “kakerikaakingkami.”
Ebera, “aang nako.”
Ebera, “otei kain ami kariki.” Tao e kaineti nakoni kaai ake a kabonganaaki ni kawakinaki iai kariki.
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “nanoia aika wewene ni bure.”
Ke, “wewene ni bure.”
Kaotan te nanokawaki.
Ke, “kareani baika boiarara.”
Ebera, “uti.”
Ke tao, “te bau.”
Ke tao, “te bau.”
Ae taekan ae a na aki kabwaia akana kabooaba ke akana kaboonakoi abaia, kioina ngkai e na roko te kamaunanakoaki i aoia ni kabane.
Ke tao, “n ana bure.”
Ae taekan te mim, ibukin namakinan te maaku.
Nora Nanon Taeka.
Ebera, “rabunaki.”
Ae taekan ae a na bane n imanaki atuia n tain te tanginiwenei.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ae taekan aia tirewa ma aia koora.
Ae taekan aia bwai aika karaoaki man te koora ao te tirewa.
Ae taekan aia tirewa ma aia koora ake a kabonganaaki ibukini karaoani bouannanti.
N taraana ao e kaineti aei ma te tabo are mai kabi, n ana tabo ae tabu Iehova.
Ae taekan taian taurekereke n taenikai.
Ke, “kaetieti.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te reirei ni kairiri.”
Ke, “kamaroaa.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te bouannanti.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “i nanon ana ruu ike e mena iai ana bouannanti?”
N taraana ao bon te mwaanganikai ae kabonganaaki n taromauriani bouannanti.
Nora Nanon Taeka.
Nora Nanon Taeka.
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Ebera, “te atu.”
Ae taekaia kerubim n tatabemania nako.
Ke, “te aomata.”
Ebera, “bon te baere maiu.”
Ebera, “Aio bon te baere maiu.”
Ke, “n ekaanako.”
Ke, “te bwaata ni kuuka ae tangainanako matana.”
Ebera, “neiei,” ae te kaawa ae Ierutarem, ae a iangoia I-Iutaia bwa a kamanoaki iai.
Nora Nanon Taeka, “Taamnei.”
Ae taekan ae e kai butimwaea ana kairiri te Atua.
Nora Nanon Taeka.
Ke, “akana taetae ni burabeti mai nanoia.”
Te man ae aekakin te kamea.
Ae taekani katean te oo mai nanona ae kai uruaki, ao ni kataia ni karaoia bwa e na taraa ni matoatoa n aroia ni kamainainaa.
Ebera, “ao ngkoe ae te karau ae te aiti.”
Ae taekan bwaai n tabunea aika kabaeaki n te bubuanibai ke n te bai.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ke, “te maraki.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ebera, “tauia tibun Iteraera ni bon oin nanoia.”
Ebera, “otei kain ana kariki.” Tao e kaineti nakoni kaai ake a kabonganaaki ni kawakinaki iai kariki.
Ke, “raweiia ataei mai iai.”
Ke, “au motikitaeka aika aua aika karuanikai.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ke, “ririu.”
Ke, “kunin te tiire.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “n tau nakon te nakoa n uea.”
Ebera, “aram.”
Ae taekaia bouannanti aika mwaane.
Ke, “ae karaunano; kamaiu.” Ebera, “kabebete.”
Ebera, “kaurei rangam.”
Ebera, “te aba ae Kanaan.”
Ke, “mamaarara.”
Ke tao, “Ai kororakera uniu n ekikonako.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ebera, “i angamaingim.”
Tao e kaineti nakoni kaawa ake a mena i aana.
Ebera, “i angaataim.”
Ebera, “te aba ae Kanaan.”
Ebera, “ana kariki.”
Ae taekan Nebukaneta.
Ae taekan Tetekia.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “anga baina.”
Ebera, “nakon aang nako.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ebera, “te tia katuturaraa.”
Ebera, “uringaki iai.”
Ke, “karaoa ae ribuaka.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “karaoia i bon ibukimi.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Ke tao, “kaanga ai aron te kai ae te kureebe n am nne ni kureebe.”
Ke, “oko.”
Ke, “okona.”
Ke, “taekina te motikitaeka i aoia?”
Ebera, “katea baiu.”
Ebera, “ana kariki.”
Nora Nanon Taeka.
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ae taekaia tibun Iteraera.
Ae taekaia tibun Iteraera.
Ke, “kaokoroia ibukin te Atua.”
Ae taekaia tibun Iteraera.
Ebera, “matau.”
Ae taekaia tibun Iteraera.
Ebera, “mataia a ririmwin.”
Ke, “kanakoia rinanon te ai.”
Ke, “ae karaunano; kamaiu.” Ebera, “kabebete.”
Ae taekan te wene ni bure ni kaineti ma te taromauri.
Ebera, “kanakoia rinanon te ai.”
Ke, “beku ibukia; toro irouia.”
Ke, “ae karaunano; kamaiu.” Ebera, “kabebete.”
Ebera, “ubumi.”
Ke, “aomata.”
Ke, “taeka n rabakau?”
Ke, “aomata.”
Ebera, “bebeem.”
Ae taekan te mim, ibukin namakinan te maaku.
Ae taekan ana kabaang Iehova.
Ke, “Te oko n uea.”
Ebera, “te terebim.”
Ae taekaia kaain Ierutarem.
Ebera, “n te bai.”
Ke, “te baunuea.”
Ebera, “roroaia akana kamateaki.”
Ebera, “ko na motika taekan, ko na motika taekan.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “te teei ae a a tia ni mate ana karo.”
Ebera, “a kaota bwain rabwatan tamaia ae riai ni karabaaki.”
Ke, “ke ko karaoa te kataarau ae bati te raka iai.”
Ebera, “nanom.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Nora Nanon Taeka.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ae nanona, “Ana Umwanrianna Neiei.”
Ae nanona, “E Mena Au Umwanrianna i Nanon Neiei.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “wene ni bure.”
Ke, “wene ni bure.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Nora Nanon Taeka, “Buu ni kewe.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “aomata aika weteaki.”
Te otanga ae uarereke ae uouotaki irouia taani katebe.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “tewenakoai i akum.”
Ae taekan te wene ni kimoa ni kaikonaki ni kaineti ma aia onimaki.
Ke, “kanakoia rinanon te ai.”
Ebera, “aran te bong.”
Ke, “te taetae ni kaikonaki.”
Ke, “te bwaata ni kuuka ae tangainanako matana.”
Ke, “tai karaoa te
ananga ni katekeraoi ibukini baikai.”
Ke, “n ororea bwabwaam.”
Ke, “buaina ake i aon riana are mai eta.”
Ebera, “aia kariki mwaane.”
Ke, “buaimi ake i aon riami are mai eta.”
Ke, “kaembwa aika ooaki.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ke, “rabeen.”
Ke, “katamaroaan.”
Ebera, “natina aine.”
Ebera, “Nebukareta,” aroni koreana teuana.
Ebera, “aomata.”
Ae taekan te mitiin ae kabonganaaki ibukin uruakan taian oo.
Ke, “taiani kabaang.”
Ebera, “akana kamateaki.”
Ke, “mataniwi.”
Ke, “aia kooti ae akea baina.”
Ebera, “kunnikaiaki.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “katamaroaa.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Ebera, “taian unimwaane.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “ao buraen te tiibu ae uraura ni kureei.”
Te aroka ae nako man te utu n aroka ae te tineman.
Te maunei ae boiarara.
Ke, “kunnikai aika rarangaaki.”
Ke tao, “ao n rangi n tamaroa.”
Ebera, “te botaki n aomata.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Nora Nanon Taeka, “Atibu aika rangi ni kakawaki.”
Nora Nanon Taeka.
Te “Naire” aei ao aika i nano, e kaineti ma te karaanga ma neina aika karaoaki irouia aomata bwa a na raanga ibukin tebokan aroka.
Ebera, “te maunei.”
Ebera, “bebeeia.”
Ebera, “e a tia.”
Ebera, “Nebukareta,” aroni koreana teuana.
Ebera, “Nebukareta,” aroni koreana teuana.
Ae taekan ekakinakoan Turo.
Ke, “N na angania tibun Iteraera te korakora.”
Ke, “aomata nako man natannaomata ake tabeua.”
Tao e kaineti nakoia tibun Iteraera ake a iraorao ma Aikubita.
Ebera, “Nebukareta,” aroni koreana teuana.
Ebera, “kaboonakoa.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “Membiti.”
Ke, “te mataniwi.”
Ae taekan Tebeti.
Ke, “Membiti.”
Ae taekan Erioboriti.
Ke, “karikirakea mwaakana.”
Ae taekan ueani Baburon.
Te aroka ae mwangaanga ao e kuokuonako kunna.
Ebera, “ko.”
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “Tiore,” ae taekan ruanimaten te botannaomata. Nora Nanon Taeka.
Ke, “Tiore,” ae taekan ruanimaten te botannaomata. Nora Nanon Taeka.
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “Tiore,” ae taekan ruanimaten te botannaomata. Nora Nanon Taeka.
Ebera, “anganibai.”
Ke, “anene n tanginiwenei.”
Ebera, “Ao a na on kabin taiani karaanga mairoum.”
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “Tiore,” ae taekan ruanimaten te botannaomata. Nora Nanon Taeka.
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “te ruanimate.”
Ebera, “ruanimaten neienne.”
Ke, “Tiore,” ae taekan ruanimaten te botannaomata. Nora Nanon Taeka.
Tao e kaineti nakoia taani buaka ake a taunaki ma aia kabaang, ma karineaia n te taanga ni buaka.
Ke, “te ruanimate.”
Ke, “taani kairiri.”
Ke, “te ruanimate.”
Ebera, “uotaanako teuaei.”
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ke, “N na bukina te tia tantani n raraana.”
Ke, “e karaoa ae ribuaka.”
Ebera, “uringaki.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “a taetae ni kaibwabwaru.”
Ke, “N na tuatua bwa a na kaokiia au tiibu mai nanoni baia.”
Ke, “tararuaakia.”
Ebera, “bwa kanara.”
Ebera, “te nikira, nikiraia.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ke, “te mwaaka.” Ebera, ruʹach.
Ae taekan ae e kai butimwaea ana kairiri te Atua.
Ke, “tabu.”
Ke tao, “N aron taian nanai n tiibu ake karea i Ierutarem.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te ikeike; te taamnei.”
Ke, “ake toana.”
Ke, “ake toana.”
Ebera, “natiia am aomata.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Ebera, “naati mwaane.”
Ke, “te natinuea te mwaane.”
Ke, “i aoia.”
Ke, “tabo ni maeka, mwengau.”
Ke, “kaokoroia ibukin te Atua.”
Ke, “te natinuea te mwaane ae te mataniwi.”
Ke, “te natinuea te mwaane ae te mataniwi.”
Te otanga ae uarereke ae uouotaki irouia taani katebe.
Ebera, “tia tantani.”
Ke, “weteaki.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te natinuea te mwaane ae te mataniwi.”
Te otanga ae uarereke ae uouotaki irouia taani katebe.
Ke, “Aia Mwarua Ana Koraki Koka Aika Mwaitikurikuri.”
Ae nanona, “Koraki Aika Mwaitikurikuri.”
Ebera, “te bai.”
Ebera, “tauaninne ibukin.”
Te aroka ae ribanaaki mangkoa. E kabonganaaki ibukini karaoan te kunnikai ae te rinen.
Nora Buk. B14.
Ebera, “katikui i nanom.”
Ebera, “auti.” E rairaki n arona aei ni mwakoro 40-48 ngkana e kaineti “te auti” nakoni mwakorokoron nako kateitein te tembora, ke bon rabwatan te tembora.
Ebera, “te kaibwabwaa ae te kai ni baire ae onoua te mwanokunibai, teuana te mwanokunibai ma teuana raababan te rauraunibai.” E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Tao e kaineti nakon taubukin oon te ruu n tantani.
Ke, “I nori taian ruu.”
Ebera, “raababa.”
Nora Nanon Taeka.
Ke tao, “12.”
Ebera, “te tembora.” E kaineti te taeka aei ni mwakoro 41 ao 42 nakon te tabo ae tabu are mai tinaniku (te Ruu ae Tabu) ke nakon te tabo ae tabu ni kabane (te tembora n ikotaki ma te Ruu ae Tabu ao te Ruu ae Moan te Tabu).
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ae taekan te tabo ae tabu are mai nanona, ke te Ruu ae Moan te Tabu.
Ebera, “Raababan te kawai n rin bon.”
N taraana ao e kaineti aei nakoni kaintamwarake aika tobibi.
N taraana ao e kaineti aei nakon te kawai n nakonako ae irariki ni katobibia te tembora.
Ke, “taian ruu.”
Ae taekan te kateitei are i maeaon te tabo ae tabu.
Nora Nanon Taeka.
Ebera, “bouan te mataroa.” N taraana ao e kaineti aei ma te kawai n rin nakon te Ruu ae Tabu.
N taraana ao e kaineti aei nakon te Ruu ae Moan te Tabu.
Ebera, “abwakina.”
Ae taekan te kateitei are i maeao.
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ke, “taian ruu.”
Ni kaineti ma te Greek Septuagint, “100 te mwanokunibai abwakina.” Ma e kangai te taetae n Ebera: “Te kawai ae teuana te mwanokunibai.” Nora Buk. B14.
Ebera, “n raababan.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “te karea ae te koraa.” Nora Nanon Taeka.
Ebera, “te auti are mai nanona.”
Nora Buk. B14.
E kaineti aei ma ana taetae ni burabeti ae taekani kamaunaakina.
Ebera, “auti.”
Ae taekan te wene ni bure ni kaineti ma te taromauri.
Tao taekaia bouannanti ake a karikiia bwa aia uea.
Ae taekan te wene ni bure ni kaineti ma te taromauri.
Ebera, “bairea abwakini katotongana.”
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ae taekan te rakana n te bai, tao 22.2 te tientemita (8.75 te inti). Nora Buk. B14.
Nora Nanon Taeka.
Ebera, “kaitiakia man te bure ao karekea kabwaraan te bure are iai.” Nora NI. 8:15.
Ke, “kororaoi.”
Ae taekan aia karea aomata.
Ke, “te karea n iraorao.” Te karea ae kaikonaka ae a kaai n amwarake ibonga, taan taromauri, ao Iehova, ni kaota te raoi i marenaia.
Ebera, “katikua i nanom.”
Te taeka n Ebera aei tao e irekereke ma te taeka ibukin “te nakotaari,” ao e kabonganaaki bwa te taeka ni kabuakaka.
Nora Nanon Taeka.
Ke, “baonikarea.”
Ke, “taian ruu aika tabu.”
Ebera, “katabuia.”
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ke, “i nanon tiana nako.”
Ebera, “500 ni kamwaitia ma 500.”
Nora Nanon Taeka.
Ke, “taian ruu aika 20.”
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Ke, “te mina.” Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Nora Nanon Taeka.
Nora Buk. B14.
Nora Buk. B14.
Ke, “Iubire.” Nora Nanon Taeka.
Ke, “taian ruu aika tabu.”
Ebera, “katabuia.”
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ke, “Titeboo abwakia ao raababaia ni kaaua ao teini maninganingaia nako.”
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Ke, “te rereua ae aoraoi.”
Ae taekan Taari ae Mate.
Ebera, ne’phesh, nora Nanon Taeka.
Ebera, “karaanga aika uoua.”
Ae taekan te Meriteranian.
Ebera, “bwaibwai iai, temanna ma temanna n ai aron tarina.”
Ebera, “e a bwaka nakoimi.”
Ae taekan Taari ae Mate.
Ebera, “te itera are mai maiaki nako aiaki.”
Ae taekan te Mwarua are i Aikubita.
Ebera, “te itera are mai maiaki nako aiaki.”
Ke, “te kawai n rin i Amata.”
Ke, “te kawai n rin i Amata.”
E kaineti aei nakon te mwanokunibai ae abwabwaki. Nora Buk. B14.
Nora Nanon Taeka.
Ke, “kaokoroaki ibukin te Atua.”
Ae taekan te Mwarua are i Aikubita.
Ae taekan te Meriteranian.
Iehovatiamma.