WĚMASƐXWETƐN ƐNTƐNƐ́TI JÍ TƆN Watchtower tɔn
WĚMASƐXWETƐN ƐNTƐNƐ́TI JÍ TƆN
Watchtower tɔn
Fɔngbe
Á
  • Á
  • á
  • Ǎ
  • ǎ
  • É
  • é
  • È
  • è
  • Ě
  • ě
  • Ɛ́
  • ɛ́
  • Ɛ̌
  • ɛ̌
  • Ó
  • ó
  • Ǒ
  • ǒ
  • Ú
  • ú
  • Ǔ
  • ǔ
  • Í
  • í
  • Ǐ
  • ǐ
  • Ɔ́
  • ɔ́
  • Ɔ̌
  • ɔ̌
  • BIBLU
  • WĚMA LƐ́
  • KPLÉ LƐ́
  • nwt Daniyɛ́li 1:1-12:13
  • Daniyɛ́li

Video ɖě ko ɖo nǔ e a sɔ́ é jí ǎ.

Ma sin xomɛ ó, nǔɖé jɛ do ɖo nǔ e ba wɛ a ɖe é mɛ.

  • Daniyɛ́li
  • Nǔwlánwlán mímɛ́ lɛ́. Biblu gbɛ yɔ̌yɔ́ ɔ tɔn
Nǔwlánwlán mímɛ́ lɛ́. Biblu gbɛ yɔ̌yɔ́ ɔ tɔn
Daniyɛ́li

DANIYƐ́LI

1 Ðo axɔ́súɖuɖu Judáa xɔ́sú Yexoyakímu tɔn sín xwe atɔngɔ́ ɔ mɛ ɔ, Babilɔ́nu xɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ wá Jeluzalɛ́mu, bo ján go dó toxo ɔ. 2 Nukɔnmɛ ɔ, Jexóva jó axɔ́sú Judáa tɔn Yexoyakímu n’i, gɔ́ nú nǔ e è nɔ zán ɖo Mawu nǔgbó ɔ sín xwégbe* é ɖé lɛ́, bɔ é bɛ́ nǔzínzán énɛ́ lɛ́ yi nǔmɛsɛn tɔn sín xwégbe* ɖo Cináa* yíkúngban jí. É bɛ́ yě ɖó fí e é nɔ kplé nǔmɛsɛn tɔn sín dɔkun lɛ́ ɖó é.

3 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú ɔ ɖe gbe nú hɔnmɛzɔ́watɔ́ tɔn lɛ́ sín gǎn Acipenázi ɖɔ é ní kplá Izlayɛ́li ví ɖé lɛ́ wá, tají ɔ, yě mɛ e jɔ ɖo axɔ́sú kúnkan mɛ lɛ́ é kpó yě mɛ e jɔ ɖo mɛ nukúnɖéjí kúnkan mɛ lɛ́ é kpó. 4 Yě ɖó ná nyí mɛ wínnyáwínnyá,* bo ná ɖó blɔ̌ ɖěbǔ ǎ, nyɔ́ ɖɛkpɛ, bɔ nǔnywɛ́, nǔtuuntuun kpó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ kpó ɖó ná kpé yě; bɔ yě ɖó ná lɛ́ kpé wú bo ná w’azɔ̌ ɖo axɔ́sú ɔ sín hɔnmɛ. É ná kplɔ́n yě nǔwlánwlánlɔ Kaludéenu lɛ́ tɔn kpó gbe yětɔn kpó. 5 Gɔ́ ná ɔ, axɔ́sú ɔ ɖe gbe ɖɔ gbe bǐ gbe ɔ, è ní nɔ ná nǔɖuɖu ɖagbe ɖagbe e émí nɔ ɖu lɛ́ é kpó vɛ̌ɛn e émí nɔ nu é kpó yě. È ná kplɔ́n azɔ̌* yě nú xwe atɔn, bɔ ényí xwe atɔn lɛ́ wá vivɔnu ɔ, yě ná jɛ azɔ̌ wa nú axɔ́sú ɔ jí.

6 Mɛɖé lɛ́ ɖo yě mɛ bo gosín akɔta Judáa tɔn* mɛ: Daniyɛ́li,* Hananíya,* Micaɛ́li* kpó Azalíya* kpó. 7 Bɔ hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ ná nyǐkɔ* yě; é sun nyǐ Daniyɛ́li ɖɔ Bɛluticasáa, bo sun nyǐ Hananíya ɖɔ Cadláki, bo sun nyǐ Micaɛ́li ɖɔ Mɛcáki, lobo sun nyǐ Azalíya ɖɔ Abɛ́di-Nɛgo.

8 Amɔ̌, Daniyɛ́li kán ɖ’é jí ɖo ayi tɔn mɛ ɖɔ émí kún ná sɔ́ axɔ́sú ɔ sín nǔɖuɖu ɖagbe ɖagbe lɛ́, alǒ vɛ̌ɛn e é nɔ nu é dó hɛn émíɖée blí ó. Énɛ́ wú ɔ, é byɔ́ hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ ɖɔ é ní ná émí gbe, bónú émí ní ma wa mɔ̌ dó hɛn émíɖée blí ó. 9 Bɔ Mawu nǔgbó ɔ bló bɔ hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ nyɔ́ xomɛ dó Daniyɛ́li wú,* bo lɛ́ kú nǔbláwǔ n’i. 10 Hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ ka ɖɔ nú Daniyɛ́li ɖɔ: “Un ɖo xɛsi ɖi nú aklúnɔ ce axɔ́sú ɔ wɛ, éyɛ́ wɛ ɖɔ nǔ e mi ná ɖu é kpó nǔ e mi ná nu é kpó. Ényí é ka wá mɔ ɖɔ mi kún nyɔ́ wǔ sɔ mɛ wínnyáwínnyá* ɖě lɛ́, éé kpó mi kpó ɖo gbɛ̌ jí lɛ́ é ó ɔ ka lo? É ná sín mi wú bɔ un* ná jɛ hwɛ mɛ ɖo axɔ́sú ɔ nukɔn.” 11 Amɔ̌, Daniyɛ́li ɖɔ nú mɛcɔ́tɔ́ e hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ sɔ́ ɖó éyɛ́, Hananíya, Micaɛ́li kpó Azalíya kpó nu é ɖɔ: 12 “Kɛnklɛ́n, tɛ́n mɛsɛntɔ́ towe lɛ́ kpɔ́n nú azǎn wǒ, è ní nɔ ná mǐ jikpá mɛ sín sínsɛ́n lɛ́, bónú mǐ ná nɔ ɖu, bo nɔ ná mǐ sin, bónú mǐ ná nɔ nu; 13 énɛ́ gúdo ɔ, sɔ́ lěe mǐ ná cí é jlɛ́ dó lěe mɛ wínnyáwínnyá* e nɔ ɖu axɔ́sú ɔ sín nǔɖuɖu ɖagbe ɖagbe lɛ́ é ná cí é wú, bo zɔn dó nǔ e a ná mɔ é jí dó wa nǔ xá mɛsɛntɔ́ towe lɛ́.”

14 Énɛ́ ɔ, é yí gbe nú nǔ e yě byɔ́ é, bo tɛ́n yě kpɔ́n nú azǎn wǒ. 15 Ðo vivɔnu azǎn wǒ lɛ́ tɔn ɔ, yě nyɔ́ wǔ, bo lɛ́ ɖo ganjí ɖo agbaza mɛ* hú mɛ wínnyáwínnyá* e ɖu axɔ́sú ɔ sín nǔɖuɖu ɖagbe ɖagbe lɛ́ é bǐ. 16 Énɛ́ wú ɔ, mɛcɔ́tɔ́ ɔ nɔ ɖe nǔɖuɖu ɖagbe ɖagbe e è nɔ ná yě é, kpó vɛ̌ɛn e è nɔ ná yě é kpó síin, bo nɔ ná yě jikpá mɛ sín sínsɛ́n lɛ́. 17 Bɔ Mawu nǔgbó ɔ ná nǔtuuntuun, nǔnywɛ́ kpó nukúnnú mimɔ jɛ nǔwlánwlán alɔkpa lɛ́ bǐ mɛ kpó mɛ wínnyáwínnyá* ɛnɛ énɛ́ lɛ́; é lɛ́ ná nǔwúkpíkpé Daniyɛ́li, bɔ é ná nɔ mɔ nukúnnú jɛ nǔmimɔ kpó dlɔ̌ kpó alɔkpa lɛ́ bǐ mɛ.

18 Ée hwenu e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ ɖó ɖɔ è ní kplá yě wá nú émí é su é ɔ, hɔnmɛzɔ́watɔ́ lɛ́ sín gǎn ɔ kplá yě yi nukɔn tɔn. 19 Ée axɔ́sú ɔ ɖɔ xó xá yě é ɔ, mɛ ɖěbǔ ɖo gbɛ̌ta ɔ blěbú mɛ bo cí Daniyɛ́li, Hananíya, Micaɛ́li kpó Azalíya kpó ɖɔhun ǎ; énɛ́ ɔ, yě jɛ azɔ̌ wa nú axɔ́sú ɔ jí. 20 Ényí axɔ́sú ɔ kan xó byɔ́ yě dó nǔ ɖěbǔ e byɔ́ nǔnywɛ́ kpó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ kpó é wú ɔ, é nɔ mɔ ɖɔ yě kpɔ́n te hú gǎn hunnɔ majíkiblótɔ́ kpó nǔkantɔ́ kpó, éé ɖo axɔ́súɖuto tɔn mɛ lɛ́ é bǐ azɔn wǒ. 21 Bɔ Daniyɛ́li nɔ fínɛ́, káká jɛ axɔ́sú Silúsi sín xwe nukɔntɔn ɔ mɛ.

2 Ðo axɔ́súɖuɖu Nabukodonɔzɔ́ɔ tɔn sín xwe wegɔ́ ɔ mɛ ɔ, é kú dlɔ̌ ɖé lɛ́, bɔ ayi tɔn gba dó sɔmɔ̌, bɔ é sixú d’amlɔ ǎ. 2 Énɛ́ wú ɔ, axɔ́sú ɔ ɖe gbe ɖɔ è ní ylɔ́ hunnɔ majíkiblótɔ́ lɛ́, nǔkantɔ́ lɛ́, azětɔ́ lɛ́ kpó Kaludéenu lɛ́* kpó wá, bónú yě ná ɖɔ dlɔ̌ émítɔn lɛ́ nú émí. Énɛ́ ɔ, yě wá bo cí te ɖo axɔ́sú ɔ nukɔn. 3 Bɔ axɔ́sú ɔ ɖɔ nú yě ɖɔ: “Un kú dlɔ̌ ɖé, bɔ ayi ce bǐ gba dó, ɖó un jló ná tuun nǔ e sín dlɔ̌ un kú é.” 4 Kaludéenu lɛ́ yí gbe nú axɔ́sú ɔ dó alámugbe* mɛ ɖɔ: “Axɔ́sú è, mɛ ní nɔ gbɛ káká sɔ́yi. Mɛ ní ɖɔ dlɔ̌ ɔ nú mɛsɛntɔ́ mɛ tɔn lɛ́, bónú mǐ ná tínmɛ nú mɛ.”

5 Axɔ́sú ɔ yí gbe nú Kaludéenu lɛ́ ɖɔ: “Gbeta e kɔn un wá é ɖíe: Ényí mi ma ɖɔ dlɔ̌ e un kú é, bo tínmɛ nú mì ǎ ɔ, è ná já mi, bo ná sɔ́ xwé mitɔn lɛ́ dó húzú adado nú to.* 6 Amɔ̌, ényí mi ɖɔ dlɔ̌ ɔ kpó tínmɛ tɔn kpó nú mì ɔ, un ná ná nǔ mi, d’ajɔ mi, bo lɛ́ wlí yɛ̌yi ɖaxó nú mi. Mi bo ɖɔ dlɔ̌ ɔ kpó tínmɛ tɔn kpó nú mì.”

7 Yě yí gbe n’i azɔn wegɔ́ ɔ ɖɔ: “Axɔ́sú ɔ ní ɖɔ dlɔ̌ ɔ nú mɛsɛntɔ́ tɔn lɛ́, énɛ́ ɔ, mǐ ná tínmɛ.”

8 Axɔ́sú ɔ yí gbe ɖɔ: “Un tuun ganjí ɖɔ tíntɛ́nkpɔ́n wɛ mi ɖe, bo ná bló bónú hwenu ná yi, ɖó mi tuun gbeta e kɔn un wá é. 9 Ényí mi ma ɖɔ dlɔ̌ ɔ nú mì ǎ ɔ, sɛ́nbá ɖokpó ɔ wɛ ná xo mi bǐ. Amɔ̌, mi wá gbeta ɔ kɔn bo ná ɖó adingban nú mì, bo lɛ́ blɛ́ mì, ɖó mi ɖo nukún ɖó wɛ ɖɔ un ná húzú linlin. Hǔn, mi bo ɖɔ dlɔ̌ ɔ nú mì, énɛ́ ɔ, un ná tuun ɖɔ mi ná kpé wú bo tínmɛ.”

10 Kaludéenu lɛ́ yí gbe nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Gbɛtɔ́ ɖěbǔ ɖo ayǐkúngban ɔ* jí, bo ná kpé wú bo bló nǔ e byɔ́ wɛ axɔ́sú ɔ ɖe é ǎ, ɖó axɔ́sú ɖaxó, alǒ tokpɔngán ɖě ko byɔ́ nǔ mɔ̌hun hunnɔ majíkiblótɔ́, alǒ nǔkantɔ́, abǐ Kaludéenu ɖě kpɔ́n ǎ. 11 Nǔ e byɔ́ wɛ axɔ́sú ɔ ɖe é vɛ́ wǔ; mɛ ɖě ɖe bo sixú ɖɔ nǔ énɛ́ nú axɔ́sú ɔ zɛ nǔmɛsɛn lɛ́ wú ǎ; nǔmɛsɛn lɛ́ ka ɖo fí bo ná ɖɔ nú mɛ ǎ.”

12 Ée axɔ́sú ɔ se mɔ̌ é ɔ, é jɛ ma bǐ, bo ɖe gbe ɖɔ è ní sú kún dó nú súnnu nǔnywɛ́tɔ́ e ɖo Babilɔ́nu lɛ́ é bǐ. 13 Hwenu e axɔ́sú ɔ ɖe gbe ɔ é ɔ, mɛ tɔn lɛ́ ɖidó súnnu nǔnywɛ́tɔ́ lɛ́ hu gbé. Yě ba Daniyɛ́li kpó gbɛ̌ tɔn lɛ́ kpó, bo ná hu yě lɔ.

14 Hwenɛ́nu ɔ, Daniyɛ́li ɖɔ xó kpó nǔnywɛ́ kpó, kpó ayiɖote kpán nú sɔ́ja e nɔ cɔ́ axɔ́sú ɔ lɛ́ é sín gǎn Aliyɔ́ki, hwenu e é ɖo ali jí xwe súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ hu gbé é. 15 É kanbyɔ́ sɔ́ja e nɔ cɔ́ axɔ́sú ɔ lɛ́ é sín gǎn Aliyɔ́ki ɖɔ: “Étɛ́wú axɔ́sú ɔ ka ɖe gbeta syɛ́nsyɛ́n mɔ̌hun tɔ́n?” Bɔ Aliyɔ́ki ɖɔ nǔ e jɛ é nú Daniyɛ́li. 16 Énɛ́ ɔ, Daniyɛ́li yi axɔ́sú ɔ gɔ́n, bo byɔ́ ɛ ɖɔ é ní kɛnklɛ́n ná émí hwenu kpɛɖé, bónú émí ná tínmɛ dlɔ̌ ɔ n’i.

17 Énɛ́ gúdo ɔ, Daniyɛ́li yi xwégbe, bo tínmɛ xó ɔ nú gbɛ̌ tɔn lɛ́: Hananíya, Micaɛ́li kpó Azalíya kpó. 18 Daniyɛ́li byɔ́ yě ɖɔ yě ní xo ɖɛ bo byɔ́ nǔbláwǔkúnúmɛ Mawu jǐxwé tɔn ɔ tɔn, bónú é ná ɖe nǔbúdo énɛ́ xlɛ́; énɛ́ ɔ, è sɔ́ ná sú kún dó nú é kpó gbɛ̌ tɔn lɛ́ kpó, gɔ́ nú súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn ɖě lɛ́ ǎ.

19 Énɛ́ gúdo ɔ, Mawu ɖe nǔbúdo ɔ xlɛ́ Daniyɛ́li ɖo nǔmimɔ ɖé mɛ ɖo zǎnmɛ. Énɛ́ ɔ, Daniyɛ́li kpa susu nú Mawu jǐxwé tɔn. 20 Daniyɛ́li ɖɔ:

“È ní kpa susu nú nyǐkɔ Mawu tɔn káká sɔ́yi,*

éɖokpónɔ tɔn wɛ nǔnywɛ́ kpó hlɔ̌nhlɔ́n kpó nyí.

21 É nɔ húzú ganmɛ lɛ́ kpó hwenu lɛ́ kpó,

é nɔ ɖe axɔ́sú lɛ́ sín zinkpo jí, bo nɔ lɛ́ sɔ́ axɔ́sú lɛ́ ɖó zinkpo jí,

é nɔ ná nǔnywɛ́ nǔnywɛ́tɔ́ lɛ́, bo nɔ lɛ́ ná nǔtuuntuun mɛ e ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ lɛ́ é.

22 É nɔ ɖe nǔ e gɔ́ngɔ́n lɛ́ é kpó nǔ e ɖo hwlǎhwlá lɛ́ é kpó xlɛ́,

é nɔ tuun nǔ e ɖo ablu mɛ é,

bɔ wěziza lɛ́ lɛ̌ dó è.

23 Hwi Mawu tɔ́gbó ce lɛ́ tɔn è, un ɖo kú dó nú we wɛ, bo lɛ́ ɖo kpikpa we wɛ,

ɖó a ná mì nǔnywɛ́ kpó hlɔ̌nhlɔ́n kpó.

Din ɔ, a ɖe nǔ e mǐ byɔ́ we é xlɛ́ mì;

a bló bɔ mǐ tuun nǔ e ɖo ayi mɛ ɖu nú axɔ́sú ɔ wɛ é.”

24 Énɛ́ gúdo ɔ, Daniyɛ́li yi Aliyɔ́ki, mɛ e axɔ́sú ɔ sɔ́ bɔ é ná sú kún dó nú súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ é gɔ́n, bo ɖɔ n’i ɖɔ: “Ma hu súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ ɖě ó. Kplá mì yi axɔ́sú ɔ nukɔn, bónú má tínmɛ dlɔ̌ ɔ n’i.”

25 Aliyɔ́ki yá wǔ kplá Daniyɛ́li yi axɔ́sú ɔ nukɔn, bo ɖɔ nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Un mɔ nya ɖé ɖo Judáanu e ɖo kannumɔgbénu lɛ́ é mɛ, bɔ é sixú tínmɛ dlɔ̌ ɔ nú axɔ́sú ɔ.” 26 Axɔ́sú ɔ ɖɔ nú Daniyɛ́li e è nɔ lɛ́ ylɔ́ ɖɔ Bɛluticasáa é ɖɔ: “A sixú ɖɔ dlɔ̌ e un kú é nú mì, bo lɛ́ tínmɛ nú mì nǔgbó nǔgbó a?” 27 Daniyɛ́li yí gbe nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Súnnu nǔnywɛ́tɔ́ lɛ́, nǔkantɔ́ lɛ́, hunnɔ majíkiblótɔ́ lɛ́ alǒ sunvíkpɔ́ntɔ́ lɛ́ ɖě kpé wú bo ɖɔ nǔbúdo e kanbyɔ́ wɛ axɔ́sú ɔ ɖe é n’i ǎ. 28 Amɔ̌, Mawu ɖé ɖo jǐxwé, é wɛ nyí Mɛ e nɔ ɖe nǔbúdo lɛ́ xlɛ́ é, bo ɖe nǔ e ɖo nǎ jɛ wɛ ɖo azǎn gǔdo gúdo tɔn lɛ́ mɛ é xlɛ́ axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ. Dlɔ̌ e mɛ kú é kpó nǔmimɔ e mɛ mɔ, hwenu e mɛ ɖo ayǐmlɔ́mlɔ́ ɖo zan jí lɛ́ é kpó ɖíe:

29 “Axɔ́sú è, hwenu e mɛ ɖo zan jí é ɔ, linlin mɛ tɔn lɛ́ yi nǔ e ɖó ná jɛ ɖo sɔgúdo lɛ́ é jí, bɔ Mɛ e nɔ ɖe nǔbúdo lɛ́ xlɛ́ é ɖe nǔ e ɖó ná jɛ é xlɛ́ mɛ. 30 Nyɛ ɔ, é nyí un nyɔ́nǔi tawun hú mɛ ɖěvo lɛ́ wɛ zɔ́n bɔ è ɖe nǔbúdo énɛ́ xlɛ́ mì ǎ; é nyɔ́ wa ɔ, è ná ɖe tínmɛ ɔ xlɛ́ axɔ́sú ɔ, bónú mɛ ní dó sixú tuun linlin e ɖo ayi mɛ tɔn mɛ lɛ́ é wú wɛ.

31 “Axɔ́sú è, mɛ ɖo kpínkpɔ́n wɛ, bo mɔ bǒcyɔ ɖaxó aditi ɖé. Bǒcyɔ énɛ́ e d’agba, bo nɔ lɛ́ kɔ́n tawun é ɖo te nukɔn mɛ tɔn, bɔ lěe é cí é dó xɛsi tawun. 32 Bǒcyɔ énɛ́ sín ta nyí siká akú, akɔ́nnu tɔn kpó awa tɔn lɛ́ kpó nyí kpatágan, adɔgo tɔn kpó asá tɔn lɛ́ kpó nyí ganvɔ, 33 zǎkɛ́tɛ́ tɔn lɛ́ nyí gan, bɔ afɔ tɔn lɛ́ nyí gan kpó ko* kpó. 34 Hwenu e mɛ ɖo kpínkpɔ́n wɛ é ɔ, è ɖe awǐnnya ɖé sín só ɖé wú, é ka nyí alɔ gbɛtɔ́ tɔn wɛ ɖe síin ǎ, bɔ é wá xo bǒcyɔ ɔ dó afɔ tɔn lɛ́ e nyí gan kpó ko kpó é, bo gba yě hánnyá. 35 Hwenɛ́nu ɔ, gan ɔ, ko ɔ, ganvɔ ɔ, kpatágan ɔ kpó siká ɔ kpó bǐ gba hánnyá, bo cí nǔywɛ́ e è nɔ mɔ ɖo nǔkúnsótɛn ɖo alǔun mɛ é ɖɔhun, bɔ jɔhɔn d’alɔ yě mɛ, bɔ mɔ̌ mɛ ɔ, è sɔ́ mɔ jɔ yětɔn ɖě ǎ. Awǐnnya e gba bǒcyɔ ɔ hánnyá é ka húzú só ɖaxó ɖé, bo kpé ayǐkúngban ɔ bǐ jí.

36 “Dlɔ̌ ɔ nɛ́, bɔ din ɔ, mǐ ná tínmɛ nú axɔ́sú ɔ. 37 Axɔ́sú è, hwɛ axɔ́sú axɔ́sú lɛ́ tɔn e Mawu jǐxwé tɔn ɔ ná axɔ́súɖuto ɖé, acɛ, hlɔ̌nhlɔ́n kpó susu kpó é, 38 hwi mɛ e sín alɔ mɛ é sɔ́ gbɛtɔ́ lɛ́ dó ɖo fí ɖěbǔ e yě nɔ nɔ é, gɔ́ nú gběkanlin lɛ́ kpó xɛ e ɖo jǐnukúnsin lɛ́ é kpó, bo lɛ́ ná acɛ dó yě bǐ jí é ɔ, hwi wɛ nyí ta sikánɔ ɔ.

39 “Mɛ wá yi ɔ, axɔ́súɖuto ɖěvo ná jɛ fínɛ́, é ka ná ɖó acɛ sɔ mɛ tɔn ǎ; énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́súɖuto ɖěvo, énɛ́ wɛ nyí atɔngɔ́ e ganvɔ ɔ nɔ te ná é ná wá, bo ná kpa acɛ dó ayǐkúngban ɔ bǐ jí.

40 “Axɔ́súɖuto ɛnɛgɔ́ ɔ, éyɛ́ ná syɛ́n gan ɖɔhun, ɖó lěe gan nɔ gba nǔ lɛ́ bǐ hánnyá, bo nɔ sú kún yětɔn dó bǐ mlɛ́mlɛ́ gbɔn é ɔ, ɛɛn, lěe gan nɔ nyínyɛ́ nǔ gbɔn é ɔ, é ná gba axɔ́súɖuto énɛ́ lɛ́ bǐ hánnyá, bo ná nyínyɛ́ yě.

41 “Lěe mɛ mɔ bɔ afɔ lɛ́ kpó afɔví lɛ́ kpó nyí ko* kpó gan kpó gbɔn é ɔ, axɔ́súɖuto ɔ sín gbe ná nɔ kpɔ́ ǎ, amɔ̌, è ná mɔ syɛ́nsyɛ́n e gan nɔ ɖó é ɖě ɖ’é mɛ, ɖó lěe mɛ mɔ gbɔn é ɔ, gan kpó ko bibɔ kpó wɛ è cáká ɖó kpɔ́. 42 Bɔ lěe afɔví e ɖo afɔ lɛ́ nu é nyí gan kpó ko kpó gbɔn é ɔ, mɔ̌ wɛ axɔ́súɖuto ɔ ná syɛ́n bo lɛ́ vɔ́ da gbɔn. 43 Lěe mɛ mɔ bɔ gan kpó ko bibɔ kpó cáká ɖó kpɔ́ gbɔn é ɔ, yě* kpó togun ɔ* kpó ná cáká ɖó kpɔ́; amɔ̌, yě ná tɛ́ dó yěɖée lɛ́ wú ǎ, lěe gan kpó ko kpó ma nɔ hɛn yěɖée lɛ́ ǎ gbɔn é.

44 “Ðo axɔ́sú énɛ́ lɛ́ sín hwenu ɔ, Mawu jǐxwé tɔn ɔ ná ɖó axɔ́súɖuto ɖé ayǐ, bɔ è ná sú kún dó ná gbeɖé ǎ. Axɔ́súɖuto énɛ́ ná jɛ togun ɖěvo ɖěbǔ lɔ mɛ ǎ. É ná gba axɔ́súɖuto énɛ́ lɛ́ bǐ hánnyá, bo sú kún dó nú yě, bɔ éyɛ́ ɖokpónɔ ná nɔ ayǐ káká sɔ́yi. 45 Nǔ ná nyí mɔ̌ lěe mɛ mɔ gbɔn hwenu e awǐnnya e è ɖe sín só ɖé wú, bɔ é ma ka nyí alɔ gbɛtɔ́ tɔn wɛ ɖe síin ǎ é, wá gba gan ɔ, ganvɔ ɔ, ko ɔ, kpatágan ɔ kpó siká ɔ kpó hánnyá é. Mawu Ðaxó ɔ ɖe nǔ e ɖo nǎ jɛ wɛ ɖo sɔgúdo ɔ xlɛ́ axɔ́sú ɔ. Dlɔ̌ ɔ, dlɔ̌ aɖi wɛ bɔ è sixú ɖeji dó tínmɛ tɔn wú.”

46 Énɛ́ ɔ, axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ jɛ kpo, bo xwe agbɔ̌nnusú do ɖo Daniyɛ́li nukɔn, bo xɔ susu n’i. É ɖe gbe ɖɔ è ní ná ɛ nǔníná ɖé, bo dó zǎlínkpɔ́n zo n’i. 47 Axɔ́sú ɔ ɖɔ nú Daniyɛ́li ɖɔ: “Nǔgbó ɔ, Mawu mitɔn wɛ nyí Mawu mawu lɛ́ tɔn, bo nyí Aklúnɔ axɔ́sú lɛ́ tɔn, bo lɛ́ nyí Mɛ e nɔ ɖe nǔbúdo lɛ́ xlɛ́ é, ɖó é bló bɔ a kpé wú bo ɖe nǔbúdo énɛ́ xlɛ́.” 48 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú ɔ sɔ́ Daniyɛ́li ɖó tɛn ɖaxó ɖé mɛ, bo ná ɛ nǔníná ɖagbe ɖagbe gěgé, é sɔ́ ɛ bɔ é ná kp’acɛ ɖó Babilɔ́nu sín tokpɔn ɔ* bǐ nu, lobo sɔ́ ɛ gǎn ɖó súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ bǐ nu. 49 Sɔgbe xá nǔ e Daniyɛ́li byɔ́ é ɔ, axɔ́sú ɔ sɔ́ Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó bɔ yě ná kpé nukún dó Babilɔ́nu sín tokpɔn* wú, amɔ̌, Daniyɛ́li nɔ wa azɔ̌ ɖo axɔ́sú ɔ sín hɔnmɛ.

3 Axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ bló sikábócyɔ ɖokpó, bɔ jǐyiyi tɔn yi awabá 60,* bɔ gblǒ tɔn yi awabá 6.* É tun bǒcyɔ ɔ te nyi ayǐkúngban wɛnjɛ Dula tɔn jí, ɖo Babilɔ́nu sín tokpɔn* mɛ. 2 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ sɛ́ wɛn dó ɖɔ è ní yi xo satlápu* lɛ́, tokpɔnjíkpɔ́ntɔ́ lɛ́, tokpɔngán lɛ́, wěɖexámɛtɔ́ lɛ́, akwɛ́gbájínɔtɔ́ lɛ́, hwɛɖɔtɔ́ ɖaxó ɖaxó lɛ́, hwɛɖɔtɔ́ kpɛví kpɛví lɛ́ kpó mɛ e nɔ kpé nukún dó tokpɔn lɛ́* wú lɛ́ é bǐ kpó kplé, bónú yě ná wá bǒcyɔ e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ tun te é hunhun xlɛ́ mɛ bǐ domɛ.

3 Énɛ́ ɔ, satlápu lɛ́, tokpɔnjíkpɔ́ntɔ́ lɛ́, tokpɔngán lɛ́, wěɖexámɛtɔ́ lɛ́, akwɛ́gbájínɔtɔ́ lɛ́, hwɛɖɔtɔ́ ɖaxó ɖaxó lɛ́, hwɛɖɔtɔ́ kpɛví kpɛví lɛ́ kpó mɛ e nɔ kpé nukún dó tokpɔn lɛ́* wú lɛ́ é bǐ kpó kplé, ɖo bǒcyɔ e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ tun te é hunhun xlɛ́ mɛ bǐ sín nǔwiwa ɔ domɛ. Yě nɔ te ɖo bǒcyɔ e Nabukodonɔzɔ́ɔ tun te é nukɔn. 4 Ganɖótɔ́ ɔ ɖɔ kpó xósúsú kpó ɖɔ: “Togun lɛ́, akɔta lɛ́ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é kpó è mi, axɔ́sú ɔ ɖe gbe nú mi 5 ɖɔ ényí mi se bɔ lanzo, kpete, agǐdigbo, kanhún alɔkpa alɔkpa lɛ́, kpete ɖaxó kpó nǔxonú ɖěvo lɛ́ bǐ kpó ɖɔ nǔ ɔ, mi ɖó ná jɛ kpo bo sɛn sikábócyɔ e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ tun te é. 6 Mɛ ɖěbǔ e ma ná jɛ kpo, bo sɛn bǒcyɔ ɔ ǎ é ɔ, è ná sɔ́ mɛ ɔ nyi dó myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ tlóló.” 7 Énɛ́ wú ɔ, ée togun lɛ́, akɔta lɛ́ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é kpó se bɔ lanzo, kpete, agǐdigbo, kanhún alɔkpa alɔkpa lɛ́ kpó nǔxonú ɖěvo lɛ́ bǐ kpó ɖɔ nǔ é ɔ, yě bǐ jɛ kpo bo sɛn sikábócyɔ e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ tun te é.

8 Hwenɛ́nu ɔ, Kaludéenu ɖé lɛ́ sɛkpɔ́ axɔ́sú ɔ, bo dó hwɛ* Jwifu lɛ́. 9 Yě ɖɔ nú axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ ɖɔ: “Axɔ́sú è, mɛ ní nɔ gbɛ káká sɔ́yi. 10 Axɔ́sú è, mɛ ɖe gbe ɖɔ mɛ ɖěbǔ e ná se bɔ lanzo, kpete, agǐdigbo, kanhún alɔkpa alɔkpa lɛ́, kpete ɖaxó kpó nǔxonú ɖěvo lɛ́ bǐ kpó ná ɖɔ nǔ é ɔ, mɛ ɔ ɖó ná jɛ kpo bo sɛn sikábócyɔ ɔ; 11 mɛ ɖěbǔ e ma ka ná jɛ kpo bo sɛn bǒcyɔ ɔ ǎ é ɔ, è ɖó ná sɔ́ mɛ ɔ nyi dó myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ. 12 Amɔ̌, Jwifu ɖé lɛ́ tíin bɔ mɛ sɔ́ yě bɔ yě ná kpé nukún dó Babilɔ́nu sín tokpɔn* wú, yě wɛ nyí: Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó. Axɔ́sú è, nya énɛ́ lɛ́ ɔ, yě ɖó sísí kwínɖokpó nú mɛ ǎ. Yě nɔ sɛn nǔmɛsɛn mɛ tɔn lɛ́ ǎ, bo lɛ́ gbɛ́ ɖɔ émí kún ná sɛn sikábócyɔ e mɛ tun te é ó.”

13 Énɛ́ ɔ, Nabukodonɔzɔ́ɔ jɛ ma bǐ, bo ɖe gbe ɖɔ è ní kplá Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó wá. Bɔ è kplá nya énɛ́ lɛ́ wá axɔ́sú ɔ nukɔn. 14 Nabukodonɔzɔ́ɔ ɖɔ nú yě ɖɔ: “Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó, nǔgbó wɛ ɖɔ mi kún nɔ sɛn nǔmɛsɛn ce lɛ́ ó, bo lɛ́ gbɛ́ ɖɔ émí kún ná sɛn sikábócyɔ e un tun te é ó a? 15 Din ɔ, hwenu e mi ná se bɔ lanzo, kpete, agǐdigbo, kanhún alɔkpa alɔkpa lɛ́, kpete ɖaxó kpó nǔxonú ɖěvo lɛ́ bǐ kpó ná ɖɔ nǔ é ɔ, ényí mi ɖo gbesisɔmɛ bo ná jɛ kpo lobo sɛn bǒcyɔ e un bló é hǔn, é nyɔ́ nɛ́. Amɔ̌, ényí mi gbɛ́ ɖɔ émí kún ná sɛn bǒcyɔ ɔ ó ɔ, è ná sɔ́ mi nyi dó myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ tlóló. Bɔ nǔmɛsɛn ɖětɛ́ ka ná kpé wú bo hwlɛ́n mi sín alɔ ce mɛ?”

16 Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó yí gbe nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Nabukodonɔzɔ́ɔ è, é byɔ́ ɖɔ mǐ ní lɛ́ ɖɔ xó dó xó énɛ́ wú ǎ. 17 Ényí mɔ̌ jɛ́n é ka ná nyí gbɔn ɔ, axɔ́sú è, Mawu e mǐ nɔ sɛn é kpé wú bo ná hwlɛ́n mǐ sín myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ, bo lɛ́ hwlɛ́n mǐ sín alɔ mɛ tɔn mɛ. 18 Amɔ̌, ényí é ná bo ma wa mɔ̌ ǎ ɔ, axɔ́sú è, mɛ ní tuun ɖɔ mǐ kún ná sɛn nǔmɛsɛn mɛ tɔn lɛ́, alǒ sɛn sikábócyɔ e mɛ tun te é ó.”

19 Énɛ́ ɔ, xomɛ sin Nabukodonɔzɔ́ɔ dó Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó wú sɔmɔ̌ bɔ é húzú nukúnmɛ dó yě jí,* bo ɖe gbe ɖɔ è ní bló bónú myɔ e ɖo myɔkpó ɔ mɛ é ní syɛ́n hú lěe é ko nɔ nɔ gbɔn é azɔn tɛ́nwe. 20 É ɖe gbe nú súnnu hlɔ̌nhlɔ́nnɔ ɖé lɛ́ ɖo ahwankpá tɔn mɛ ɖɔ yě ní blá Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó, bo bɛ́ yě nyi dó myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ.

21 Énɛ́ ɔ, nya énɛ́ lɛ́ sín awu aga tɔn lɛ́, awu yětɔn lɛ́, gbǎkún yětɔn lɛ́ kpó nǔzínzán yětɔn ɖěvo lɛ́ bǐ kpó kpo ɖo yě wú, bɔ è blá yě, bo bɛ́ yě nyi dó myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ. 22 Ðó gbeɖiɖe axɔ́sú ɔ tɔn syɛ́n tawun, bɔ myɔkpó ɔ hun myɔ zɛ xwé wú wútu ɔ, súnnu e bɛ́ Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó nyi dó myɔkpó ɔ mɛ lɛ́ é wɛ myɔ ɔ hu. 23 Amɔ̌, nya atɔn lɛ́, yě wɛ nyí Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó ɖo blǎblá mɔ̌, bo jɛ myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é mɛ.

24 Énɛ́ gúdo ɔ, xɛsi jɛ axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ jí, bɔ é sí te bléwún, bo ɖɔ nú wěɖexámɛtɔ́ tɔn lɛ́ ɖɔ: “Súnnu atɔn wɛ mǐ blá, bo bɛ́ nyi dó myɔ mɛ ǎ cé?” Yě yí gbe nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Ɛɛn axɔ́sú è.” 25 É ɖɔ: “Mi kpɔ́n! Un mɔ súnnu ɛnɛ bɔ yě ɖo blǎblá jí ǎ, bo ɖo zɔnlin ɖi gbɔn myɔ ɔ tɛ́ntin wɛ, nǔ ɖěbǔ ka wa yě ǎ, bɔ mɛ ɛnɛgɔ́ ɔ cí nǔmɛsɛn lɛ́ sín vǐ ɖɔhun.”

26 Nabukodonɔzɔ́ɔ sɛkpɔ́ myɔkpó e mɛ myɔ ɖo jiji ɖe wɛ hɛhɛ é sín hɔnlinu, bo ɖɔ: “Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó, mɛsɛntɔ́ Mawu Ajalɔ̌nlɔn ɔ tɔn lɛ́ è mi, mi tɔ́n wá dě!” Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó tɔ́n sín myɔ ɔ tɛ́ntin. 27 Bɔ satlápu lɛ́, tokpɔnjíkpɔ́ntɔ́ lɛ́, tokpɔngán lɛ́ kpó wěɖexámɛtɔ́ axɔ́sú ɔ tɔn lɛ́ kpó, éé kplé ɖo fínɛ́ lɛ́ é mɔ ɖɔ myɔ ɔ kún wa nǔtí dó agbaza súnnu énɛ́ lɛ́ tɔn wú ó;* ɖa e ɖo ta nú yě é kwínɖokpó fyɔ́ ǎ, nǔɖé wa awu aga tɔn yětɔn lɛ́ ǎ, bɔ è tlɛ se azizɔwán ɖo yě wú ǎ.

28 Énɛ́ ɔ, Nabukodonɔzɔ́ɔ ɖɔ: “Susu nú Mawu Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó tɔn e sɛ́ wɛnsagun tɔn dó bɔ é hwlɛ́n mɛsɛntɔ́ tɔn lɛ́ é. Yě ɖeji dó wǔ tɔn, bo gba gbe axɔ́sú ɔ tɔn, lobo ɖo gbesisɔmɛ bo ná kú* hú ɖɔ yě ná wa sinsɛnzɔ́ nú nǔmɛsɛn ɖěvo ɖěbǔ, alǒ sɛn nǔmɛsɛn ɖěvo ɖěbǔ zɛ Mawu yětɔn wú. 29 Énɛ́ wú ɔ, un ɖo gbetakɛ́n ɖé ɖe tɔ́n wɛ ɖɔ mɛ ɖěbǔ e gosín togun ɖěbǔ mɛ, akɔta ɖěbǔ mɛ, alǒ nɔ dó gbe ɖěbǔ, bo ná ɖɔ xó nyanya dó Mawu Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó tɔn wú é ɔ, è ɖó ná já mɛ ɔ, bo ná sɔ́ xwé tɔn dó húzú adado* nú to; ɖó nǔmɛsɛn ɖěvo ɖěbǔ kpé wú bo ná hwlɛ́n mɛ éɖɔhun ǎ.”

30 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú ɔ lɛ́ sɔ́ Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó ɖó tɛn ɖaxó lɛ́ mɛ* ɖo Babilɔ́nu sín tokpɔn* mɛ.

4 “Nǔ e axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ wlán sɛ́dó togun lɛ́ bǐ, akɔta lɛ́ bǐ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é bǐ kpó, éé nɔ nɔ ayǐkúngban ɔ bǐ jí lɛ́ é ɖíe: Fífá mitɔn ní túnflá! 2 Kpó xomɛhunhun kpó wɛ un jló ná ɖɔ nǔjíwǔ kpó nǔdabaɖa kpó e Mawu Ajalɔ̌nlɔn ɔ bló nú mì lɛ́ é nú mi! 3 Nǔjíwǔ tɔn lɛ́ d’agba lóóo, nǔdabaɖa tɔn lɛ́ ɖ’agbɔ̌n lóóo! Axɔ́súɖuto tɔn ɔ, axɔ́súɖuto mavɔmavɔ wɛ, bɔ acɛkpikpa tɔn ɖo te sín jijimɛ ɖé jí jɛ ɖěvo jí.

4 “Nyɛ, Nabukodonɔzɔ́ɔ ɔ, un ɖo vivo mɛ ɖo xwé ce gbe, bɔ nǔ lɛ́ bǐ ɖo yiyi wɛ ganjí ɖo hɔn ce mɛ. 5 Amɔ̌ gbe ɖokpó ɔ, un kú dlɔ̌ ɖé bɔ é dó xɛsi mì. Ée un ɖo ayǐmlɔ́mlɔ́ ɖo zan ce jí é ɔ, nǔ e wá linlin ce mɛ lɛ́ é kpó nǔ e un mɔ lɛ́ é kpó dó xɛsi mì. 6 Énɛ́ ɔ, un ɖe gbe ɖɔ è ní kplá súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ bǐ wá nukɔn ce, bónú yě ná dó sixú tínmɛ dlɔ̌ ɔ nú mì.

7 “Hwenɛ́nu ɔ, hunnɔ majíkiblótɔ́ lɛ́, nǔkantɔ́ lɛ́, Kaludéenu lɛ́* kpó sunvíkpɔ́ntɔ́ lɛ́ kpó wá; ée un ɖɔ dlɔ̌ ɔ nú yě é ɔ, yě kpé wú bo tínmɛ nú mì ǎ. 8 Gǔdo mɛ ɔ, Daniyɛ́li, ée è sun nyǐ ɖɔ Bɛluticasáa bo ná dó wlí yɛ̌yi nú nyǐkɔ nǔmɛsɛn ce tɔn, lobɔ gbigbɔ nǔmɛsɛn mímɛ́ lɛ́ tɔn ɖo jǐ tɔn é wá nukɔn ce, bɔ un ɖɔ dlɔ̌ ɔ n’i:

9 “‘Hunnɔ majíkiblótɔ́ lɛ́ sín gǎn Bɛluticasáa è, un tuun ganjí ɖɔ nǔmɛsɛn mímɛ́ lɛ́ sín gbigbɔ ɖo jǐ towe, bɔ nǔbúdo ɖě kún nɔ vɛ́ wǔ nú we dín ó. Hǔn, nǔ e nǔmimɔ e un mɔ ɖo dlɔ̌ ce mɛ lɛ́ é nyí é ɔ, tínmɛ nú mì.

10 “‘Ðo nǔmimɔ e un mɔ hwenu e un ɖo zan ce jí lɛ́ é mɛ ɔ, un mɔ atín ɖé ɖo ayǐkúngban ɔ tɛ́ntin, bɔ é hɛn ga bo ɖi. 11 Atín ɔ su, bo wá d’agba, bɔ ahɔn tɔn mɛ sɔ́ jǐnukúnsin, lobɔ è na bo ɖo ayǐkúngban ɔ sín zwe lɛ́ ɖěbǔ jí ɔ, è nɔ mɔ ɛ sɛ́dó. 12 Ama tɔn lɛ́ nyɔ́ kpɔ́n, sínsɛ́n tɔn sukpɔ́ bɔ nǔɖuɖu ɖ’é jí nú mɛ bǐ. Gběkanlin lɛ́ nɔ wá bɛ yɛ ɖo asá tɔn mɛ, xɛ e nɔ gbɔn jǐnukúnsin lɛ́ é nɔ wá nɔ ala tɔn lɛ́ jí, bɔ nǔɖíɖó* lɛ́ bǐ nɔ mɔ nǔ e yě ná ɖu é ɖ’é jí.

13 “‘Ðo nǔmimɔ e un mɔ ɖo zan ce jí lɛ́ é mɛ ɔ, un mɔ mɛcɔ́tɔ́ ɖé, mɛ mímɛ́ ɖé, ɖo te jɛ wɛ jawě sín jǐxwé. 14 É sú xó syɛ́nsyɛ́n ɖɔ: “Mi gbo atín ɔ zin dɛ́, mi já ala tɔn lɛ́, mi húnhún ama tɔn lɛ́ kɔn nyi ayǐ, bo fúnfún sínsɛ́n tɔn lɛ́ kpé! Kanlin lɛ́ ní hɔn sín asá tɔn mɛ, bónú xɛ lɛ́ ní hɔn sín ala tɔn lɛ́ jí. 15 Amɔ̌, mi jó atínta ɔ kpó ɖɔ tɔn lɛ́ kpó dó* nyi ayǐkúngban lanmɛ, mi sɔ́ gan kpó ganvɔ kpó dó blá ta n’i, bo jó è dó nyi gběhan lɛ́ mɛ. Ahǔn e nɔ ja sín jǐnukúnsin é ní ja kɔn nyi jǐ tɔn, bónú é ní nɔ kpɔ́ xá kanlin lɛ́, ɖo gběhan e ɖo ayǐkúngban ɔ jí lɛ́ é mɛ. 16 È ní sɔ́ ayi kanlin tɔn dó ɖyɔ́ ayi gbɛtɔ́ tɔn e é ɖó é ná, bónú hwenu tɛ́nwe ní wá yi. 17 Mɛcɔ́tɔ́ lɛ́ wɛ ɖe gbeta énɛ́ tɔ́n, mɛ mímɛ́ lɛ́ wɛ ɖo gbeɖiɖe énɛ́ jlá wɛ, bónú mɛ e ɖo gbɛ lɛ́ é ní dó sixú tuun ɖɔ Ajalɔ̌nlɔn ɔ wɛ nyí Acɛkpatɔ́ ɖo axɔ́súɖuto gbɛtɔ́ lɛ́ tɔn mɛ, bo nɔ sɔ́ jó nú mɛ ɖěbǔ e jló è é; é tlɛ nɔ sɔ́ mɛ e ma sɔ atɛ́n ɖo gbɛtɔ́ lɛ́ mɛ ǎ é ɖ’é nu.”

18 “‘Dlɔ̌ e nyɛ axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ kú é nɛ́; din ɔ, hwɛ Bɛluticasáa è, ɖɔ tínmɛ tɔn nú mì, ɖó súnnu nǔnywɛ́tɔ́ ɖě lɛ́ e ɖo axɔ́súɖuto ce mɛ lɛ́ é ɖěbǔ kpé wú bo tínmɛ nú mì ǎ. Amɔ̌, hwɛ ná kpé wú, ɖó gbigbɔ nǔmɛsɛn mímɛ́ lɛ́ tɔn ɖo jǐ towe.’

19 “Hwenɛ́nu ɔ, Daniyɛ́li e nɔ nyí Bɛluticasáa é sín ayi gba dó nú hwenu ɖé, bɔ linlin tɔn lɛ́ jɛ xɛsi dó è jí.

“Axɔ́sú ɔ ɖɔ: ‘Bɛluticasáa è, ma nú dlɔ̌ ɔ kpó tínmɛ tɔn kpó dó xɛsi we ó.’

“Bɛluticasáa yí gbe ɖɔ: ‘Aklúnɔ ce, dlɔ̌ ɔ ní ɖi mɛ e gbɛ́ wǎn nú mɛ lɛ́ é wú, bónú tínmɛ tɔn ní ɖi kɛntɔ́ mɛ tɔn lɛ́ wú.

20 “‘Atín e mɛ mɔ bɔ é su bo yi jǐ tawun, bo wá d’agba, bɔ ahɔn tɔn mɛ sɔ́ jǐnukúnsin, lobɔ è na bo ɖo fí ɖěbǔ ɖo ayǐkúngban ɔ jí ɔ, è nɔ mɔ é ɔ, 21 atín énɛ́ e ama tɔn lɛ́ nyɔ́ kpɔ́n, bɔ sínsɛ́n tɔn sukpɔ́, lobɔ nǔɖuɖu ɖ’é jí nú mɛ bǐ, bɔ gběkanlin lɛ́ nɔ wá nɔ asá tɔn mɛ, bɔ xɛ e nɔ gbɔn jǐnukúnsin lɛ́ é nɔ wá nɔ ala tɔn lɛ́ jí é ɔ, 22 axɔ́sú è, mɛ wɛ, ɖó mɛ su bo yi jǐ tawun, bo wá d’agba, bɔ susu mɛ tɔn jɛjí, bo sɔ́ jǐnukúnsin, bɔ acɛkpikpa mɛ tɔn yi ayǐkúngban ɔ sín zwe lɛ́ bǐ jí.

23 “‘Axɔ́sú ɔ lɛ́ mɔ mɛcɔ́tɔ́ ɖé, mɛ mímɛ́ ɖé, bɔ é ɖo te jɛ wɛ jawě sín jǐxwé, bo ɖo ɖiɖɔ wɛ ɖɔ: “Mi gbo atín ɔ zin dɛ́, bo sú kún tɔn dó, amɔ̌, mi jó atínta ɔ kpó ɖɔ tɔn lɛ́ kpó dó* nyi ayǐkúngban lanmɛ; mi sɔ́ gan kpó ganvɔ kpó dó blá ta n’i, bo jó è dó nyi gběhan lɛ́ mɛ. Gɔ́ ná ɔ, ahǔn e nɔ ja sín jǐnukúnsin é ní ja kɔn nyi jǐ tɔn, bónú é ní nɔ kpɔ́ xá gběkanlin lɛ́, káká bónú hwenu tɛ́nwe ní wá yi.” 24 Axɔ́sú è, tínmɛ ɔ ɖíe; Ajalɔ̌nlɔn ɔ wɛ ɖe gbeta énɛ́ tɔ́n, bɔ nǔ énɛ́ ɖó ná jɛ dó aklúnɔ ce axɔ́sú ɔ jí. 25 È ná nya mɛ sín gbɛtɔ́ lɛ́ mɛ, bɔ mɛ ná nɔ nɔ gběkanlin lɛ́ tɛ́ntin, lobɔ è ná nɔ ná gběhan mɛ, bɔ mɛ ná nɔ ɖu nyibú ɖɔhun; ahǔn e nɔ ja sín jǐnukúnsin é ná ja kɔn nyi mɛ jí, bɔ hwenu tɛ́nwe ná wá yi, káká bɔ mɛ ná tuun ɖɔ Ajalɔ̌nlɔn ɔ wɛ nyí Acɛkpatɔ́ ɖo axɔ́súɖuto gbɛtɔ́ lɛ́ tɔn mɛ, bo nɔ sɔ́ jó nú mɛ ɖěbǔ e jló è é.

26 “‘Amɔ̌, ɖó è ɖɔ ɖɔ è ní jó atínta ɔ kpó ɖɔ tɔn lɛ́ kpó dó* wútu ɔ, axɔ́súɖuto mɛ tɔn ná lɛ́ jɛ mɛ sí, hwenu e mɛ ná tuun ɖɔ Mawu ɖo acɛ kpa wɛ ɖo jǐxwé é. 27 Énɛ́ wú ɔ, axɔ́sú è, mɛ ní kɛnklɛ́n bo yí gbe nú wěɖexámɛ ce. Mɛ ní lɛ́ kɔ sín hwɛ mɛ tɔn lɛ́ gúdo gbɔn nǔ jlɔ́jlɔ́ wiwa gblamɛ, bo lɛ́ kɔ sín nǔnyanyawiwa gúdo gbɔn nǔbláwǔ kúkú nú wamamɔnɔ lɛ́ gblamɛ. Vlafo ɔ, nǔ ná nyɔ́ nú mɛ nú hwenu línlín.’”

28 Nǔ énɛ́ lɛ́ bǐ jɛ dó axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ jí.

29 Sun wěwe gúdo ɔ, é ɖo zɔnlin ɖi gbɔn hɔnmɛ Babilɔ́nu tɔn ɔ ta wɛ. 30 Axɔ́sú ɔ ɖo ɖiɖɔ wɛ ɖɔ: “É ma nyí Babilɔ́nu toxo ɖaxó e un zán hlɔ̌nhlɔ́n nyiɖésúnɔ tɔn kpó agbɔ̌n ce kpó dó gbá, bónú é ná nyí fí e un nɔ nɔ bo nɔ kp’acɛ é, lobo nyí susu acɛkpikpa ce tɔn é ɖíe ǎ cé?”

31 Xó ɔ kpo ɖo axɔ́sú ɔ nu mɛ, bɔ gbe ɖé ɖi sín jǐxwé, bo ɖɔ: “Axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ è, un ɖó wɛn élɔ́ nú we: ‘È yí axɔ́súɖuto ɔ sín así we, 32 bɔ è ná nya we sín gbɛtɔ́ lɛ́ mɛ. A ná nɔ nɔ gběkanlin lɛ́ tɛ́ntin, bɔ è ná nɔ ná we gběhan, bɔ a ná nɔ ɖu nyibú ɖɔhun, lobɔ hwenu tɛ́nwe ná wá yi, káká bɔ a ná tuun ɖɔ Ajalɔ̌nlɔn ɔ wɛ nyí Acɛkpatɔ́ ɖo axɔ́súɖuto gbɛtɔ́ lɛ́ tɔn mɛ, bo nɔ sɔ́ jó nú mɛ ɖěbǔ e jló è é.’”

33 Tɛn tɔn mɛ ɔ, xó ɔ jɛnu dó Nabukodonɔzɔ́ɔ wú. È nya ɛ sín gbɛtɔ́ lɛ́ mɛ, bɔ é jɛ gběhan ɖu jí nyibú ɖɔhun, bɔ ahǔn e nɔ ja sín jǐnukúnsin é ja kɔn nyi jǐ tɔn, bɔ ɖa tɔn lɛ́ su bo ɖi ga hɔ̌n sín awafún ɖɔhun, lobɔ fɛn tɔn lɛ́ cí xɛfɛn ɖɔhun.

34 “Ée hwenu énɛ́ wá vivɔnu é ɔ, nyɛ Nabukodonɔzɔ́ɔ ɔ, un kpɔ́n jǐxwé, bo lɛ́vɔ́ ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ; un kpa susu nú Ajalɔ̌nlɔn ɔ, un sɔ́ kpikpa kpó susu kpó jó nú Mɛ e ɖo gbɛ káká sɔ́yi é, ɖó acɛkpikpa tɔn ɔ, acɛkpikpa mavɔmavɔ wɛ, lobɔ axɔ́súɖuto tɔn ɖo te sín jijimɛ ɖé jí jɛ ɖěvo jí. 35 Mɛ e nɔ nɔ ayǐkúngban ɔ jí lɛ́ é ɖě sɔ atɛ́n ɖo Mawu nukɔn ǎ; é nɔ sɔ́ ahwankpá jǐxwé tɔn ɔ kpó mɛ e nɔ nɔ ayǐkúngban jí lɛ́ é kpó dó wa nǔ e jló è é. Gɔ́ ná ɔ, mɛ ɖěbǔ sixú sú nǔ ɖě wiwa sín ali dó è,* alǒ ɖɔ n’i ɖɔ: ‘Étɛ́ a ka wa nɛ́?’ ǎ.

36 “Hwenɛ́nu ɔ, un lɛ́ ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ, bɔ axɔ́súɖuto ce sín susu, yɛ̌yi ce kpó ɖɛkpɛ ce kpó lɛ́ wá nú mì. Wěɖexámɛtɔ́ ce lɛ́ kpó mɛ nukúnɖéjí lɛ́ kpó lɛ́ yá wǔ jɛ xó sɔ́ wá xwlé mì jí, bɔ axɔ́súɖuto ce lɛ́ jɛ alɔ ce mɛ, lobɔ un tlɛ lɛ́ ɖó susu d’é jí hú ɖ’ayǐ tɔn.

37 “Din ɔ, nyɛ Nabukodonɔzɔ́ɔ ɔ, un ɖo Axɔ́sú jǐxwé tɔn ɔ kpa wɛ, bo ɖo mlǎmlá ɛ wɛ, bo lɛ́ ɖo susu xɔ n’i wɛ, ɖó nǔwiwa tɔn lɛ́ bǐ wɛ nyí nǔgbó, bɔ ali tɔn lɛ́ jlɔ́, lobɔ é kpé wú bo ná kɔ́n wi nú mɛ ɖěɖěe nɔ yí go lɛ́ é.”

5 Hwenu e Bɛlucasáa ɖo axɔ́sú ɖu wɛ é ɔ, é ylɔ́ agɔ̌ ɖaxó ɖokpó nú mɛ nukúnɖéjí tɔn lɛ́ 1 000, bɔ é ɖo vɛ̌ɛn nu wɛ ɖo nukɔn yětɔn. 2 Hwenu e vɛ̌ɛn ɖo Bɛlucasáa jí é ɔ, é ɖe gbe ɖɔ è ní bɛ́ sikákɔ́fu kpó kpatágankɔ́fu kpó e tɔ́ tɔn Nabukodonɔzɔ́ɔ bɛ́ ɖo sinsɛnxɔ mɛ ɖo Jeluzalɛ́mu lɛ́ é wá, bónú axɔ́sú ɔ, mɛ nukúnɖéjí tɔn lɛ́, xɔnnɔ tɔn lɛ́ kpó asi tɔn ɖěvo lɛ́ kpó ní dó sixú sɔ́ dó nu ahan ná. 3 Énɛ́ ɔ, è bɛ́ sikákɔ́fu e è bɛ́ ɖo sinsɛnxɔ mɛ ɖo xwé Mawu tɔn gbe ɖo Jeluzalɛ́mu lɛ́ é wá, bɔ axɔ́sú ɔ, mɛ nukúnɖéjí tɔn lɛ́, xɔnnɔ tɔn lɛ́ kpó asi tɔn ɖěvo lɛ́ kpó sɔ́ dó nu ahan ná. 4 Yě nu vɛ̌ɛn, bo kpa susu nú nǔmɛsɛn e è sɔ́ siká, kpatágan, ganvɔ, gan, atín kpó awǐnnya kpó dó bló ná lɛ́ é.

5 Hwe énɛ́ nu pɛ́pɛ́pɛ́ ɔ, alɔví gbɛtɔ́ tɔn ɖé lɛ́ xwetɔ́n, bo jɛ nǔ wlán dó hɔnmɛ axɔ́sú ɔ tɔn sín dǒ e kpan nukɔn zogbɛ́nhɛnnú ɔ é wú jí, bɔ axɔ́sú ɔ mɔ alɔ ɔ gúdo, hwenu e é ɖo nǔ ɔ wlán wɛ é. 6 Énɛ́ ɔ, axɔ́sú ɔ sín nukúnmɛ wé,* linlin tɔn lɛ́ dó xɛsi i, alinmɛ tɔn jɛ sísɔ́sísɔ́ jí, bɔ koli tɔn lɛ́ ɖě jɛ xixo dó ɖě wú jí.

7 Axɔ́sú ɔ sú xó ɖɔ è ní ylɔ́ nǔkantɔ́ lɛ́, Kaludéenu lɛ́* kpó sunvíkpɔ́ntɔ́ lɛ́ kpó wá. É ɖɔ nú súnnu nǔnywɛ́tɔ́ Babilɔ́nu tɔn lɛ́ ɖɔ: “Mɛ ɖěbǔ e ná xa nǔwlánwlán énɛ́ bo ɖɔ tínmɛ tɔn nú mì é ɔ, è ná dó awu vɔvɔ e wi d’é mɛ é n’i, bo ná dó kɔjɛ́ sikánɔ kɔ n’i, lobɔ é ná nyí acɛkpatɔ́ atɔngɔ́ ɔ ɖo axɔ́súɖuto ɔ mɛ.”

8 Súnnu nǔnywɛ́tɔ́ axɔ́sú ɔ tɔn lɛ́ bǐ wá, amɔ̌, yě kpé wú bo xa nǔwlánwlán ɔ, alǒ ɖɔ tínmɛ tɔn n’i ǎ. 9 Énɛ́ ɔ, xɛsi ɖi axɔ́sú Bɛlucasáa tawun, bɔ nukún tɔn mɛ wé; bɔ mɛ nukúnɖéjí tɔn lɛ́ dán ɖěwagbɛn.

10 Ée axɔ́si ɔ se xó e ɖɔ wɛ axɔ́sú ɔ kpó mɛ nukúnɖéjí tɔn lɛ́ kpó ɖe é ɔ, é byɔ́ xɔ e mɛ ɖu agɔ̌ ɖe wɛ yě ɖe é. Axɔ́si ɔ ɖɔ: “Axɔ́sú è, mɛ ní nɔ gbɛ káká sɔ́yi. Linlin mɛ tɔn lɛ́ ní ma dó xɛsi mɛ ó, nukúnmɛ mɛ tɔn ní ma ka húzú ó. 11 Nya* ɖé ɖo axɔ́súɖuto mɛ tɔn mɛ, bɔ gbigbɔ nǔmɛsɛn lɛ́ tɔn ɖo jǐ tɔn. Ðo tɔ́ mɛ tɔn hwenu ɔ, è mɔ ɖɔ nya énɛ́ ɖó wěziza, nukúnnúmɔjɛnǔmɛ kpó nǔnywɛ́ e cí nǔnywɛ́ nǔmɛsɛn lɛ́ tɔn ɖɔhun é kpó. Tɔ́ mɛ tɔn, axɔ́sú Nabukodonɔzɔ́ɔ, sɔ́ ɛ bɔ é nyí gǎn nú hunnɔ majíkiblótɔ́ lɛ́, nǔkantɔ́ lɛ́, Kaludéenu lɛ́* kpó sunvíkpɔ́ntɔ́ lɛ́ kpó; ɛɛn, tɔ́ mɛ tɔn wa mɔ̌. 12 Ðó Daniyɛ́li e axɔ́sú ɔ sun nyǐ ɖɔ Bɛluticasáa é ɖó gbigbɔ, nǔtuuntuun kpó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ kpó e jí wǔ é ɖé, bo nɔ tínmɛ dlɔ̌ lɛ́ kpó nǔbasɔ́ lɛ́ kpó, lobo nɔ ɖe ɖɛ tagba e dó glɛ̌ lɛ́ é.* Din ɔ, mɛ ní ɖɔ bónú è ní ylɔ́ Daniyɛ́li wá, bónú é ná tínmɛ nǔwlánwlán ɔ nú mɛ.”

13 Énɛ́ ɔ, è kplá Daniyɛ́li wá axɔ́sú ɔ nukɔn. Axɔ́sú ɔ kanbyɔ́ Daniyɛ́li ɖɔ: “Hwi wɛ nyí Daniyɛ́li, kannumɔ e tɔ́ ce axɔ́sú ɔ kplá sín Judáa é a? 14 Un se ɖɔ gbigbɔ nǔmɛsɛn lɛ́ tɔn ɖo jǐ towe, bɔ è lɛ́ mɔ ɖɔ a ɖó wěziza, nukúnnúmɔjɛnǔmɛ kpó nǔnywɛ́ e jí wǔ é kpó. 15 È kplá súnnu nǔnywɛ́tɔ́ lɛ́ kpó nǔkantɔ́ lɛ́ kpó wá nú mì, bónú yě ná xa nǔwlánwlán énɛ́ bo lɛ́ tínmɛ nú mì, yě ka kpé wú bo tínmɛ wɛn ɔ nú mì ǎ. 16 Amɔ̌, un se ɖɔ hwɛ kpé wú bo nɔ tín nǔ mɛ, bo nɔ lɛ́ ɖe ɖɛ tagba e dó glɛ̌ lɛ́ é.* Din ɔ, ényí a kpé wú bo xa nǔwlánwlán ɔ, bo lɛ́ ɖɔ tínmɛ tɔn nú mì ɔ, è ná dó awu vɔvɔ e wi d’é mɛ é nú we, bo ná dó kɔjɛ́ sikánɔ kɔ nú we, lobɔ a ná nyí acɛkpatɔ́ atɔngɔ́ ɔ ɖo axɔ́súɖuto ɔ mɛ.”

17 Énɛ́ ɔ, Daniyɛ́li yí gbe nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Mɛ sixú hɛn nǔníná mɛ tɔn lɛ́, bo sixú d’ajɔ mɛ ɖěvo lɛ́. É ɖo mɔ̌ có, un ná xa nǔwlánwlán ɔ nú axɔ́sú ɔ, bo ná ɖɔ tínmɛ tɔn n’i. 18 Axɔ́sú è, mɛ ní tuun ɖɔ Mawu Ajalɔ̌nlɔn ɔ ná tɔ́ mɛ tɔn Nabukodonɔzɔ́ɔ axɔ́súɖuto ɖé, tɛn ɖaxó ɖé, yɛ̌yi kpó susu kpó. 19 Ðó tɛn ɖaxó e mɛ É sɔ́ ɛ ɖó é wútu ɔ, togun lɛ́ bǐ, akɔta lɛ́ bǐ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é bǐ kpó nɔ sísɔ́ kpó xɛsi kpó ɖo nukɔn tɔn. Mɛ ɖěbǔ e jló è é ɔ, é nɔ hu alǒ jó nyi gbɛ, bɔ mɛ ɖěbǔ e jló è é ɔ, é nɔ sɔ́ su alǒ dó winnyá. 20 Amɔ̌, hwenu e é jɛ glagla bló jí bo jɛ ta syɛ́n jí, káká bo nɔ wa nǔ kpó goyíyí kpó é ɔ, è ɖe è sín axɔ́súzinkpo jí, bo kɔ́n wi tɔn. 21 È nya ɛ sín gbɛtɔ́ lɛ́ mɛ, è sɔ́ kanlin sín ayi dó ɖyɔ́ ayi tɔn, bɔ é kpó tócí gbě tɔn lɛ́ kpó nɔ nɔ kpɔ́. È nɔ ná ɛ gběhan bɔ é nɔ ɖu nyibú ɖɔhun, bɔ ahǔn e nɔ ja sín jǐnukúnsin é ja kɔn nyi jǐ tɔn, káká bɔ é wá tuun ɖɔ Mawu Ajalɔ̌nlɔn ɔ wɛ nyí Acɛkpatɔ́ ɖo axɔ́súɖuto gbɛtɔ́ lɛ́ tɔn mɛ, bo nɔ sɔ́ mɛ ɖěbǔ e jló è é ɖ’é nu.

22 “Amɔ̌, hwɛ vǐ súnnu tɔn Bɛlucasáa ɔ, a tuun nǔ énɛ́ lɛ́ bǐ có, a sɔ́ hwiɖée hwe ǎ. 23 É nyɔ́ wa ɔ, a fɔ́n gǔ dó Aklúnɔ jǐxwé tɔn ɔ jí bo ɖɔ bɔ è bɛ́ xwé tɔn gbe sín kɔ́fu lɛ́ wá nú we bɔ hwi kpó mɛ nukúnɖéjí towe lɛ́ kpó, kpó xɔnnɔ towe lɛ́ kpó, kpódó asi towe ɖěvo lɛ́ kpán sɔ́ dó nu vɛ̌ɛn, lobo kpa susu nú nǔmɛsɛn e è sɔ́ kpatágan, siká, ganvɔ, gan, atín kpó awǐnnya kpó dó bló ná lɛ́ é; nǔmɛsɛn énɛ́ lɛ́ nɔ mɔ nǔtí ǎ, yě nɔ se nǔtí ǎ, yě ka lɛ́ tuun nǔtí ǎ. Loɔ, a sɔ́ Mawu e sín alɔ mɛ fúnfún towe ɖe, bɔ é lɛ́ ɖó acɛ dó gbɛzán towe blěbú jí é sɔ́ su ǎ. 24 Énɛ́ wú ɔ, gɔ̌n tɔn wɛ alɔ ɔ gosín bɔ è wlán nǔ énɛ́. 25 Nǔ e è wlán é ɖíe: MƐNƐ́Ɛ, MƐNƐ́Ɛ, TEKƐ́LI kpó PALUSÍNI kpó.

26 “Tínmɛ xókwín lɛ́ tɔn ɖíe: MƐNƐ́Ɛ, Mawu lɛ́n acɛkpikpa towe sín azǎn lɛ́ bo ɖó nǔ nu.

27 “TEKƐ́LI, è sɔ́ we dó nǔdagan jí bo da, bo mɔ ɖɔ a kún da gan ó.

28 “PELƐ́SI, è ko má axɔ́súɖuto towe bo sɔ́ jó nú Mɛ̌dinu lɛ́ kpó Pɛ́sinu lɛ́ kpó.”

29 Énɛ́ gúdo ɔ, Bɛlucasáa ɖe gbe bɔ è dó awu vɔvɔ e wi d’é mɛ é nú Daniyɛ́li bo sɔ́ kɔjɛ́ sikánɔ dó kɔ n’i, bɔ è ɖɔ bɔ mɛ bǐ tuun ɖɔ é wɛ ná húzú acɛkpatɔ́ atɔngɔ́ ɔ ɖo axɔ́súɖuto ɔ mɛ.

30 Zǎn énɛ́ mɛ pɛ́pɛ́pɛ́ ɔ, è hu axɔ́sú Kaludéenu Bɛlucasáa. 31 Bɔ Daliwúsi Mɛ̌dinu ɔ yí axɔ́súɖuto ɔ; xwe 62 mɔ̌ wɛ é ɖó.

6 É nyɔ́ Daliwúsi nukúnmɛ ɖɔ é ní sɔ́ satlápu* 120 ɖó axɔ́súɖuto ɔ blěbú nu. 2 É sɔ́ axɔ́súzɔ́watɔ́ nukúnɖéjí atɔn ɖó yě nu, bɔ Daniyɛ́li ɖo yě mɛ. Satlápu lɛ́ ná nɔ ɖó gbe nú yě, bónú yě ná dó nya xɛ ɖo nǔ e nyí axɔ́sú ɔ tɔn lɛ́ é jí. 3 Daniyɛ́li ka kpé nǔ wú hú axɔ́súzɔ́watɔ́ nukúnɖéjí ɖě lɛ́ kpó satlápu lɛ́ kpó, ɖó é ɖó nǔwúkpíkpé jí wǔ lɛ́,* bɔ axɔ́sú ɔ ɖo linlin wɛ ná ná ɛ acɛ dó axɔ́súɖuto ɔ blěbú jí.

4 Hwenɛ́nu ɔ, axɔ́súzɔ́watɔ́ nukúnɖéjí lɛ́ kpó satlápu lɛ́ kpó ɖo biba wɛ bo ná mɔ nǔ e wú yě ná zɔn dó dó dó hwɛ Daniyɛ́li é ɖé lɛ́ ɖo lěe é nɔ kpé nukún dó to* ɔ sín azɔ̌ lɛ́ wú gbɔn é mɛ, amɔ̌, yě kpé wú bo mɔ nǔ e wú yě ná zɔn dó dó dó hwɛ ɛ é ɖě alǒ nǔmawaɖósɛ́nxwijí ɖě ǎ, ɖó mɛ ɖejidéwú wɛ n’i, bɔ è lɛ́ kpé wú bo mɔ yamakénúnǔ ɖě alǒ nǔmawaɖósɛ́nxwijí ɖě ɖo gbɛzán tɔn mɛ ǎ. 5 Énɛ́ ɔ, súnnu énɛ́ lɛ́ ɖɔ: “Mǐ ɖo nǔ e wú mǐ ná zɔn dó dó dó hwɛ Daniyɛ́li énɛ́ é ɖě ná mɔ wɛ ǎ, afi nú mǐ mɔ nǔɖé ɖo Mawu tɔn sín sɛ́n mɛ dó dó hwɛ ɛ ɔ nɛ́.”

6 Énɛ́ wú ɔ, axɔ́súzɔ́watɔ́ nukúnɖéjí énɛ́ lɛ́ kpó satlápu lɛ́ kpó so gbɛ̌ bo yi axɔ́sú ɔ gɔ́n lobo ɖɔ n’i ɖɔ: “Axɔ́sú Daliwúsi è, mɛ ní nɔ gbɛ káká sɔ́yi. 7 Axɔ́súzɔ́watɔ́ lɛ́, tokpɔnjíkpɔ́ntɔ́ lɛ́, satlápu lɛ́, axɔ́súzɔ́watɔ́ nukúnɖéjí lɛ́ kpó tokpɔngán lɛ́ kpó bǐ ɖó gbe kpɔ́ bo yí gbe ɖɔ axɔ́sú ɔ ní ɖe gbetakɛ́n ɖé tɔ́n bo dó sɛ́n ɖɔ ɖo azǎn 30 vlamɛ ɔ, mɛ ɖěbǔ e ná byɔ́ nǔ nǔmɛsɛn ɖěbǔ alǒ gbɛtɔ́ ɖěbǔ zɛ mɛ wú é ɔ, axɔ́sú è, è ɖó ná sɔ́ mɛ ɔ nyi dó kinnikínní lɛ́ sín do mɛ. 8 Din ɔ, axɔ́sú è, mɛ ní ɖe gbetakɛ́n ɔ tɔ́n bo d’alɔ mɛ bónú é ná nyí gbetakɛ́n e è ma sixú húzú ǎ é lěe é nɔ nyí gbɔn nú Mɛ̌dinu lɛ́ kpó Pɛ́sinu lɛ́ kpó sín sɛ́n é, ɖó è nɔ dɔn nǔ gbɔn jí ǎ.”

9 Énɛ́ ɔ, axɔ́sú Daliwúsi d’alɔ gbetakɛ́n ɔ mɛ bo dó sɛ́n ɔ.

10 Amɔ̌, ée Daniyɛ́li tuun ɖɔ è d’alɔ gbetakɛ́n ɔ mɛ é ɔ, tlóló ɔ, é ɖidó xwé tɔn gbe; xɔ tɔn aga tɔn sín flɛtɛ́li lɛ́ ɖo hunhun kpan nukɔn Jeluzalɛ́mu. Azɔn atɔn gbe ɖokpó ɔ, é nɔ jɛ kpo bo nɔ xo ɖɛ sɛ́dó Mawu tɔn lobo nɔ kpa susu n’i lěe é ko nɔ bló gbɔn hwɛhwɛ jɛ nukɔn nú gbetakɛ́n ɔ é. 11 Hwe énɛ́ nu ɔ, súnnu énɛ́ lɛ́ dó ta Daniyɛ́li xwégbe bo mɔ bɔ é ɖo nǔ byɔ́ Mawu tɔn wɛ bo ɖo vo sa n’i wɛ ɖɔ é ní ná fɛ́nú émí.

12 Énɛ́ ɔ, yě sɛkpɔ́ axɔ́sú ɔ bo flín i gbetakɛ́n e é ɖe tɔ́n é bo ɖɔ: “Mɛ ma dó sɛ́n ɖé bo d’alɔ wěma tɔn mɛ b’ɛ ɖɔ ɖɔ ɖo azǎn 30 vlamɛ ɔ, mɛ ɖěbǔ e ná byɔ́ nǔ nǔmɛsɛn ɖěbǔ alǒ gbɛtɔ́ ɖěbǔ zɛ mɛ wú é ɔ, axɔ́sú è, è ɖó ná sɔ́ mɛ ɔ nyi dó kinnikínní lɛ́ sín do mɛ ǎ cé?” Axɔ́sú ɔ yí gbe ɖɔ: “È ɖe gbetakɛ́n ɔ tɔ́n bɔ é sɔgbe xá Mɛ̌dinu lɛ́ kpó Pɛ́sinu lɛ́ kpó sín sɛ́n, ɖó è nɔ dɔn nǔ gbɔn jí ǎ.” 13 Yě ɖɔ nú axɔ́sú ɔ tlóló ɖɔ: “Axɔ́sú è, Daniyɛ́li e ɖo Judáanu e ɖo kannumɔgbénu lɛ́ é mɛ é ɖó sísí ɖěbǔ nú mɛ kpó sɛ́n e mɛ dó bo d’alɔ mɛ é kpó ǎ, é nyɔ́ wa ɔ, azɔn atɔn wɛ é nɔ xo ɖɛ gbe ɖokpó.” 14 Ée axɔ́sú ɔ se mɔ̌ tlóló é ɔ, wǔ kú i tawun bɔ é lin tamɛ dó lěe é ná hwlɛ́n Daniyɛ́li gbɔn é jí, bɔ káká jɛ hwenu e hwe yi xɔ é ɔ, é wa nǔ e wú é kpé é bǐ bá hwlɛ́n ɛ. 15 Gǔdo mɛ ɔ, súnnu énɛ́ lɛ́ so gbɛ̌ bo yi axɔ́sú ɔ gɔ́n bo ɖɔ n’i ɖɔ: “Axɔ́sú è, mɛ tuun ɖɔ ɖo Mɛ̌dinu lɛ́ kpó Pɛ́sinu lɛ́ kpó sín sɛ́n mɛ ɔ, sɛ́n ɖěbǔ e axɔ́sú dó é alǒ gbetakɛ́n ɖěbǔ e é ɖe tɔ́n é ɔ, è kún sixú ɖyɔ́ ó.”

16 Énɛ́ wú ɔ, axɔ́sú ɔ ɖe gbe bɔ è kplá Daniyɛ́li bo sɔ́ ɛ nyi dó kinnikínní lɛ́ sín do mɛ. Axɔ́sú ɔ ɖɔ nú Daniyɛ́li ɖɔ: “Mawu towe e a nɔ sɛn hwebǐnu é ná hwlɛ́n we.” 17 Bɔ è sɔ́ awǐnnya ɖé wá bo sɔ́ ɖó do ɔ nu, bɔ axɔ́sú ɔ sɔ́ alɔkɛ́ tɔn e é nɔ dó ɖó wuntun nǔ ná é, kpó ée mɛ tɔn nukúnɖéjí lɛ́ nɔ dó ɖó wuntun nǔ ná é kpó dó ɖó wuntun, bónú nǔ ɖěbǔ ní ma húzú ɖo gbeta e kɔn è wá dó Daniyɛ́li wú é mɛ ó.

18 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú ɔ wá yi hɔn tɔn mɛ. É blá nu ɖo zǎn ɔ mɛ bo gbɛ́ ayiɖeɖayǐ bǐ,* bo lɛ́ kpé wú bo d’amlɔ ǎ.* 19 Ée é jɛ zǎnzǎn tɛɛn é ɔ, axɔ́sú ɔ sí te bo kán wezun ɖidó kinnikínní lɛ́ sín do ɔ kɔn. 20 Hwenu e axɔ́sú ɔ ɖo do ɔ sɛkpɔ́ wɛ é ɔ, é ylɔ́ Daniyɛ́li wǔbláwúblá. É kanbyɔ́ ɛ ɖɔ: “Daniyɛ́li, mɛsɛntɔ́ Mawu gbɛɖe ɔ tɔn è, Mawu towe e a nɔ sɛn hwebǐnu é ka kpé wú bo hwlɛ́n we ɖo kinnikínní lɛ́ sí a?” 21 Tlóló ɔ, Daniyɛ́li ɖɔ nú axɔ́sú ɔ ɖɔ: “Axɔ́sú è, mɛ ní nɔ gbɛ káká sɔ́yi. 22 Mawu ce sɛ́ wɛnsagun tɔn dó bɔ é sú kinnikínní lɛ́ sín nu dó bɔ yě wa nǔ nyanya ɖě nú mì ǎ, ɖó É mɔ ɖɔ xomɛvɔ́nɔ wɛ nú mì, axɔ́sú è, un ka lɛ́ wa nǔ nyanya ɖě dó mɛ ǎ.”

23 Xomɛ hun axɔ́sú ɔ b’ɛ túnflá, bɔ é ɖe gbe ɖɔ è ní ɖe Daniyɛ́li tɔ́n sín do ɔ mɛ. Ée è ɖe Daniyɛ́li tɔ́n sín do ɔ mɛ é ɔ, akpa kwínɖokpó ɖo wǔ tɔn ǎ, ɖó é ɖeji dó Mawu tɔn wú wútu.

24 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú ɔ ɖe gbe bɔ è kplá súnnu ɖěɖěe dó hwɛ* Daniyɛ́li lɛ́ é wá, bɔ è bɛ́ yě nyi dó kinnikínní lɛ́ sín do ɔ mɛ, gɔ́ nú vǐ yětɔn lɛ́ kpó asi yětɔn lɛ́ kpó. Yě jɛ do ɔ mɛ zinzin cóbónú kinnikínní lɛ́ zɔn yě jí bo gba xú yětɔn lɛ́ bǐ ǎ.

25 Énɛ́ gúdo ɔ, axɔ́sú Daliwúsi wlán wěma sɛ́dó togun lɛ́ bǐ, akɔta lɛ́ bǐ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é bǐ kpó, éé gbɔn ayǐkúngban ɔ bǐ jí lɛ́ é ɖɔ: “Fífá mitɔn ní túnflá! 26 Un ɖe gbeta ɔ tɔ́n ɖɔ è ní nɔ sísɔ́ kpó xɛsi kpó ɖo Mawu Daniyɛ́li tɔn nukɔn ɖo fí bǐ ɖo axɔ́súɖuto ce mɛ, ɖó é wɛ nyí Mawu gbɛɖe ɔ bo tíin tɛgbɛ. È ná sú kún dó nú axɔ́súɖuto tɔn gbeɖé ǎ, bɔ acɛkpikpa tɔn* ɖo ayǐ káká sɔ́yi. 27 É nɔ hwlɛ́n mɛ, nɔ tún kan nú mɛ, bo nɔ lɛ́ bló nǔjíwǔ lɛ́ kpó nǔdabaɖa lɛ́ kpó ɖo jǐxwé kpó ayǐkúngban jí kpó, ɖó é hwlɛ́n Daniyɛ́li sín kinnikínní lɛ́ fɛn mɛ.”

28 Énɛ́ ɔ, Daniyɛ́li énɛ́ yi nukɔn ɖo axɔ́súɖuto Daliwúsi tɔn kpó axɔ́súɖuto Silúsi Pɛ́sinu ɔ tɔn kpó mɛ.

7 Ðo xwe nukɔntɔn axɔ́sú Babilɔ́nu tɔn Bɛlucasáa tɔn mɛ ɔ, Daniyɛ́li kú dlɔ̌ ɖé, bo mɔ nǔmimɔ ɖé lɛ́ hwenu e é ɖo ayǐmlɔ́mlɔ́ ɖo zan tɔn jí é. Énɛ́ gúdo ɔ, é wlán dlɔ̌ ɔ ɖ’ayǐ; é wlán nǔ e é mɔ lɛ́ é sín tan ɖ’ayǐ tɛ́nwín lɛnwín. 2 Daniyɛ́li ɖɔ:

“Un ɖo nǔ e mɔ wɛ un ɖe ɖo zǎn ɔ mɛ lɛ́ é kpɔ́n wɛ, bɔ kpowun ɔ, jɔhɔn ɛnɛ jǐnukúnsin tɔn lɛ́ jɛ nyinyi dó xu ɖaxó ɔ jí jí, bɔ é nɔ xo. 3 Gběkanlin ɖaxó ɛnɛ tɔ́n sín xu ɔ mɛ, bɔ yě gbɔn vo nú yěɖée lɛ́.

4 “Nukɔntɔn ɔ cí kinnikínní ɖɔhun bo ɖó hɔ̌n sín awa. Un ɖo kpínkpɔ́n wɛ káká bɔ è sún awa tɔn lɛ́ bo sɔ́ ɛ sí te sín ayǐkúngban jí bo bló bɔ é nɔ te ɖo afɔ we jí gbɛtɔ́ ɖɔhun, lobɔ è sɔ́ gbɛtɔ́ sín ayi dó xomɛ n’i.

5 “Gběkanlin ɖěvo, énɛ́ wɛ nyí wegɔ́ ɔ, cí lɔnmɔ ɖɔhun. È fɔ́n ɛ sí te bɔ afɔ tɔn ɖokpó ɖo jǐ bɔ adajaxú atɔn ɖo nu tɔn mɛ ɖo aɖǔ tɔn lɛ́ tɛ́ntin. È ɖɔ n’i ɖɔ: ‘Sí te, bo ɖu lan gěgé.’

6 “Énɛ́ gúdo ɔ, un kpo ɖo kpínkpɔ́n wɛ bo mɔ gběkanlin ɖěvo, é cí kpɔ ɖɔhun, amɔ̌, é ɖó awa ɛnɛ ɖo nɛgbé bɔ yě cí xɛ sín awa ɖɔhun. Gběkanlin ɔ ɖó ta ɛnɛ, bɔ è ná ɛ acɛ bónú é ná ɖu gǎn.

7 “Énɛ́ gúdo ɔ, un kpo ɖo nǔ e mɔ wɛ un ɖe ɖo zǎn ɔ mɛ lɛ́ é kpɔ́n wɛ bo mɔ gběkanlin ɛnɛgɔ́ ɔ, é d’abaɖa bo dó xɛsi tawun bɔ hlɔ̌nhlɔ́n tɔn gbélǔ, lobɔ é ɖó ganɖú ɖaxó ɖaxó lɛ́. É nɔ vúnvún nǔ bo nɔ gba nǔ hánnyá, lobo nɔ sɔ́ afɔ tɔn lɛ́ dó gbídí éé kpo lɛ́ é. É gbɔn vo nú gběkanlin e jɛ nukɔn n’i lɛ́ é bǐ bo ɖó zo wǒ. 8 Ée un ɖo zo lɛ́ kpɔ́n wɛ é ɔ, un mɔ zo ɖěvo, zo kpɛví ɖé, bɔ é tɔ́n ɖo ɖě lɛ́ tɛ́ntin, bɔ è zin zo nukɔntɔn lɛ́ atɔn dɛ́ ɖo nukɔn tɔn. Nukún gbɛtɔ́ nukún ɖɔhun lɛ́ ɖo zo énɛ́ wú bɔ é ɖó nu e nɔ ɖo xó ɖɔ wɛ kpó goyíyí kpó é.*

9 “Un kpo ɖo kpínkpɔ́n wɛ káká bɔ è ɖó axɔ́súzinkpo lɛ́ ayǐ, bɔ Mɛxó azǎn lɛ́ tɔn ɔ jínjɔ́n ayǐ. Awu tɔn wé laglási linfín ɖɔhun, bɔ ɖa e ɖo ta n’i é cí lɛ̌ngbɔ́fún wěwé ɖɔhun. Axɔ́súzinkpo tɔn nyí myɔ, bɔ axɔ́súzinkpo ɔ sín afɔ lɛ́ nyí myɔ hɛhɛ. 10 Tɔsisa myɔ tɔn ɖé nɔ ɖo sisa wɛ bo nɔ ɖo tíntɔ́n sín nukɔn tɔn wɛ. Wɛnsagun afatɔ́n mɔ̌kpán* nɔ ɖo sinsɛnzɔ́ wa n’i wɛ bɔ lǐvi mɔ̌kpán* ɖo te ɖo nukɔn tɔn. Hwɛɖɔxɔsá ɔ kplé bɔ è hun wěma lɛ́.

11 “Un kpo ɖo kpínkpɔ́n wɛ hwenɛ́nu, ɖó goyíyí* sín xó e ɖɔ wɛ zo ɔ ɖe é wútu; un ɖo kpínkpɔ́n wɛ káká bɔ è hu gběkanlin ɔ bo dó cyɔ tɔn zo bo sú kún tɔn dó. 12 Amɔ̌, gběkanlin e kpo lɛ́ é ɔ, è yí acɛkpikpa yětɔn sín yě sí, bɔ è dó ganmɛ ɖé kpó hwenu ɖé kpó gbɛ yětɔn jí.

13 “Un kpo ɖo nǔ e mɔ wɛ un ɖe zǎn ɔ mɛ lɛ́ é kpɔ́n wɛ, bo mɔ mɛɖé bɔ é cí gbɛtɔ́ví ɖɔhun bo zɔn akpɔ́kpɔ́ jǐnukúnsin tɔn lɛ́ mɛ jawě; è ná ɛ gbe bónú é ná yi Mɛxó azǎn lɛ́ tɔn ɔ gɔ́n, bɔ è kplá ɛ káká yi Mɛ énɛ́ nukɔn. 14 È ná ɛ acɛkpikpa, yɛ̌yi kpó axɔ́súɖuto ɖé kpó bónú togun lɛ́, akɔta lɛ́ kpó mɛ e nɔ dó gbe vovo lɛ́ é kpó bǐ ní sɛn ɛ. Acɛkpikpa tɔn nyí acɛkpikpa mavɔmavɔ, bo ná nɔ ayǐ káká sɔ́yi, bɔ è ná sú kún dó nú axɔ́súɖuto tɔn ǎ.

15 “Nyɛ Daniyɛ́li ɔ, ayi ce gba dó, ɖó nǔmimɔ e un mɔ lɛ́ é dó xɛsi mì. 16 Un sɛkpɔ́ mɛ e ɖo te ɖo fínɛ́ lɛ́ é ɖokpó bo kan nǔ byɔ́ ɛ dó tínmɛ e nǔ énɛ́ lɛ́ ɖó tawun é wú. Énɛ́ ɔ, é yí xó bo ɖɔ tínmɛ nǔ énɛ́ lɛ́ tɔn nú mì.

17 “É ɖɔ nú mì ɖɔ: ‘Gběkanlin ɖaxó ɖaxó ɛnɛ énɛ́ lɛ́ ɔ, axɔ́sú ɛnɛ wɛ yě nyí bo ná sí te ɖo ayǐkúngban ɔ jí. 18 Amɔ̌, mɛ mímɛ́ Acɛbǐnɔ ɔ tɔn lɛ́ ná mɔ axɔ́súɖuto ɔ yí bɔ axɔ́súɖuto ɔ ná nyí yětɔn káká sɔ́yi, ɛɛn, káká sɔ́yi mavɔmavɔ.’

19 “Énɛ́ gúdo ɔ, un jló ná tuun nǔ dó gběkanlin ɛnɛgɔ́ ɔ wú d’é jí, éyɛ́ gbɔn vo nú ɖě lɛ́ bǐ; é d’abaɖa ɖésú, é ɖó ganɖú lɛ́ kpó fɛn ganvɔnɔ lɛ́ kpó. É nɔ vúnvún nǔ bo nɔ gba nǔ hánnyá, lobo nɔ sɔ́ afɔ tɔn lɛ́ dó gbídí éé kpo lɛ́ é ná. 20 Un lɛ́ jló ná tuun nǔ dó zo wǒ e ɖo ta tɔn lɛ́ é kpó zo ɖě ɔ, éé wá tɔ́n bɔ atɔn j’ayǐ ɖo nukɔn tɔn é kpó wú; nukún lɛ́ ɖo zo énɛ́ wú bɔ é ɖó nu e nɔ ɖo xó ɖɔ wɛ kpó goyíyí kpó é;* é kló hú zo ɖě lɛ́.

21 “Un kpo ɖo kpínkpɔ́n wɛ bɔ zo énɛ́ fun ahwan xá mɛ mímɛ́ lɛ́ bo ɖo ɖuɖu ɖo yě jí wɛ, 22 káká bɔ Mɛxó azǎn lɛ́ tɔn ɔ wá bɔ hwɛ kpa mɛ mímɛ́ Acɛbǐnɔ ɔ tɔn lɛ́, bɔ hwenu e è ɖó bɔ axɔ́súɖuto ɔ ná nyí mɛ mímɛ́ lɛ́ tɔn é su.

23 “Nǔ e mɛ e tínmɛ nǔ lɛ́ nú mì é ɖɔ é ɖíe: ‘Gběkanlin ɛnɛgɔ́ ɔ nɔ te nú axɔ́súɖuto ɛnɛgɔ́, éé ná xwetɔ́n ɖo ayǐkúngban ɔ jí é. É ná gbɔn vo nú axɔ́súɖuto ɖě lɛ́ bǐ, bo ná vúnvún ayǐkúngban ɔ bǐ bo ná sɔ́ afɔ dó gbídí lobo gba hánnyá. 24 Zo wǒ lɛ́ ɔ, axɔ́sú wǒ e ná tɔ́n sín axɔ́súɖuto énɛ́ mɛ lɛ́ é wɛ yě nɔ te ná; é ɖo mɔ̌ có, axɔ́súɖuto ɖěvo ná tɔ́n bɔ dó yě wú, é ná gbɔn vo nú axɔ́sú nukɔntɔn lɛ́ bo ná kɔ́n wi nú axɔ́sú atɔn. 25 É ná nɔ nylá nu dó Ajalɔ̌nlɔn ɔ wú bo ná fɔ́n bo ná nɔ ɖo ya dó nú mɛ mímɛ́ Acɛbǐnɔ ɔ tɔn lɛ́ wɛ. É ná lin ná ɖyɔ́ hwenu lɛ́ bo lɛ́ ɖyɔ́ sɛ́n, bɔ è ná jó mɛ mímɛ́ lɛ́ nyi alɔ mɛ n’i xɔ hwenu ɖokpó, hwenu we* kpó hwenu ɖokpó sín vlɔ̌ kpó.* 26 Amɔ̌, Hwɛɖɔxɔsá ɔ kplé, bɔ è yí acɛkpikpa tɔn sín así tɔn bónú è ná sú kún tɔn dó bǐ mlɛ́mlɛ́.

27 “‘È sɔ́ axɔ́súɖuto, acɛkpikpa kpó susu axɔ́súɖuto e ɖo hwe glɔ́ lɛ́ é tɔn kpó jó nú mɛ e nyí mɛ mímɛ́ Acɛbǐnɔ ɔ tɔn lɛ́ é. Axɔ́súɖuto yětɔn nyí axɔ́súɖuto mavɔmavɔ, bɔ acɛkpikpa lɛ́ bǐ ná sɛn yě bo se tónú nú yě.’

28 “Fí e tan ɔ fó ɖó é nɛ́. Nyɛ Daniyɛ́li ɔ, ayi ce gba dó ɖésú káká bɔ un wé; amɔ̌, un hɛn nǔ énɛ́ lɛ́ dó ayi ce mɛ.”

8 Ðo axɔ́súɖuɖu axɔ́sú Bɛlucasáa tɔn sín xwe atɔngɔ́ ɔ mɛ ɔ, nyɛ Daniyɛ́li mɔ nǔmimɔ ɖé, bɔ é gbɔn vo nú ée un mɔ ɖ’ayǐ é. 2 Un mɔ nǔmimɔ ɔ, bɔ hwenu e un ɖo kpínkpɔ́n wɛ é ɔ, un ɖo Súzi hɔnmɛ,* éé ɖo Elámu sín tokpɔn* mɛ é; un mɔ nǔmimɔ ɔ ɖo tɔhwín Wuláyi tɔn kpá. 3 Ée un zé kɔ dó jǐ é ɔ, un mɔ agbo ɖokpó ɖo te ɖo tɔhwín ɔ nukɔn bɔ é ɖó zo we. Zo we lɛ́ ɖi ga, amɔ̌, ɖokpó ɖi ga hú ɖokpó, bɔ éé ɖi ga hú gǎn é wɛ tɔ́n gbɔn gǔdo. 4 Un mɔ bɔ agbo ɔ nɔ nyi zo dó gbadahwe jí, bo nɔ nyi dó totaligbé, lobo nɔ nyi dó tofɔligbé, bɔ gběkanlin lɛ́ ɖěbǔ sixú nɔ te nukɔn tɔn ǎ, bɔ mɛ ɖěbǔ sixú hwlɛ́n yě ɖo hlɔ̌nhlɔ́n tɔn nukɔn* ǎ. Nǔ e jló è é wɛ é nɔ wa bo nɔ lɛ́ sɔ́ éɖée dó jǐ.

5 Un kpo ɖo kpínkpɔ́n wɛ bo mɔ gbagbǎ ɖé bɔ é gosín gbadahwe jí, bo ɖo ayǐkúngban ɔ bǐ jí gbɔn wɛ, afɔ tɔn lɛ́ ka tɛ kɔ́mɛ ǎ. Gbǎgbá ɔ ɖó zo e jɛ wě tawun é ɖé ɖo nukún tɔn lɛ́ tɛ́ntin. 6 É kán wezun bo xwe agbo e ɖó zo we bɔ un mɔ bɔ é ɖo te ɖo tɔhwín ɔ nukɔn é gɔ́n; é kán wezun xwe gɔ̌n tɔn kpó xomɛsin ɖaxó ɖé kpó.

7 Un mɔ bɔ é sɛkpɔ́ agbo ɔ, bɔ agbo ɔ sín xomɛ sin i ɖésú. É zɔn agbo ɔ jí bo wɛ́n zo tɔn we lɛ́, bɔ agbo ɔ sɔ́ ɖó hlɔ̌nhlɔ́n bo ná nɔ te ɖo nukɔn tɔn ǎ. É zin agbo ɔ dɛ́ bo sɔ́ afɔ tɔn lɛ́ dó gbídí i, bɔ mɛ ɖěbǔ sixú hwlɛ́n ɛ ɖo hlɔ̌nhlɔ́n tɔn nukɔn* ǎ.

8 Énɛ́ gúdo ɔ, gbagbǎ ɔ sɔ́ éɖée su zɛ xwé wú, amɔ̌, tlóló e é húzú hlɔ̌nhlɔ́nnɔ é ɔ, è wɛ́n zo ɖaxó ɔ; bɔ zo e jɛ wě tawun é ɛnɛ wú ɖó tɛn tɔn mɛ, bo tunta wɛ̌kɛ́zo ɛnɛ* lɛ́.

9 Zo ɖěvo tɔ́n sín zo énɛ́ lɛ́ ɖokpó mɛ, zo kpɛví ɖé, é su tawun kpanta tofɔligbé, kpanta zǎnzǎnhwe jí,* kpanta to Susunɔ ɔ.* 10 É su káká bo yi sɔ́ ahwankpá jǐxwé tɔn ɔ, bo bló bɔ mɛ e ɖo ahwankpá ɔ mɛ é ɖé lɛ́ kpó sunví ɖé lɛ́ kpó j’ayǐ jɛ ayǐkúngban ɔ jí, bɔ é sɔ́ afɔ dó gbídí yě. 11 É tlɛ fɔ́n gǔ dó ahwankpá ɔ sín Axɔ́ví jí, bɔ è ɖó vɔ̌ e è nɔ sá n’i hwɛhwɛ* é te, bɔ è gbídí fí mímɛ́ tɔn e é ɖó ayǐ ganjí é. 12 È jó ahwankpá ɔ kpó vɔ̌ e è nɔ sá hwɛhwɛ* é kpó n’i, ɖó hwɛhuhu wú; zo ɔ nɔ sɔ́ nǔgbó ɔ zin dó kɔ́mɛ, bɔ nǔ e wa wɛ é ɖe é kpa ɛ.

13 Un se bɔ mɛ mímɛ́ ɖé ɖo xó ɖɔ wɛ, bɔ mɛ mímɛ́ ɖěvo ɖɔ nú mɛ mímɛ́ e ɖo xó ɖɔ wɛ é ɖɔ: “Nɛ̌ do nǔmimɔ e kunkplá vɔ̌ e è nɔ sá hwɛhwɛ* é, hwɛhuhu e nɔ vívá nǔ é, gɔ́ nú sɔ́ e è nɔ sɔ́ afɔ dó gbídí tɛn mímɛ́ ɔ kpó ahwankpá ɔ kpó bǐ é ná lín sɔ?” 14 Énɛ́ ɔ, é ɖɔ nú mì ɖɔ: “Nǔ ná nyí mɔ̌ káká nú azǎn* 2 300; gɔ́ ná ɔ, é ɖo wɛn ɖɔ è ná bló bɔ tɛn mímɛ́ ɔ ná lɛ́ vɔ́ ninɔmɛ e jɛxá é ɖó.”

15 Nyɛ Daniyɛ́li ɔ, hwenu e un ɖo nǔ e mɔ wɛ un ɖe é kpɔ́n wɛ bo lɛ́ ɖo biba ná mɔ nukúnnú jɛ mɛ wɛ é ɔ, ajijimɛ ɔ, un mɔ bɔ mɛ e cí gbɛtɔ́ ɖɔhun é ɖé wá nɔ te nukɔn ce. 16 Énɛ́ gúdo ɔ, un se bɔ gbe e cí gbɛtɔ́ sín gbe ɖɔhun é ɖé ɖi sín tɔhwín Wuláyi tɔn tɛ́ntin bo sú xó ɖɔ: “Gabliyɛ́li, blǒ bónú nya énɛ́ ní mɔ nukúnnú jɛ nǔ e é mɔ é mɛ.” 17 Énɛ́ ɔ, é sɛkpɔ́ fí e un ɖo te ɖe é, amɔ̌, hwenu e é wá é ɔ, xɛsi ɖo jǐ ce sɔmɔ̌ bɔ un xwe agbɔ̌nnusú do. É ɖɔ nú mì ɖɔ: “Gbɛtɔ́ví è, mɔ nǔ jɛ wú ɖɔ nǔmimɔ ɔ ná jɛnu ɖo vivɔnu ɔ hwenu.” 18 Amɔ̌, hwenu e é ɖo xó ɖɔ xá mì wɛ é ɔ, un ɖo agbɔ̌nnusú xwe do bo byɔ́ sɛnmlɔ mɛ. Énɛ́ ɔ, é ɖ’alɔ wǔ ce bo sɔ́ mì sí te ɖo fí e un ɖo te ɖe ɖ’ayǐ é. 19 Énɛ́ gúdo ɔ, é ɖɔ: “Un ɖo fí bo ná bló bɔ a ná tuun nǔ e ná jɛ ɖo hwɛɖónúmɛ hwenu ɔ sín akpáxwé gǔdo gúdo tɔn ɔ é, ɖó é ná jɛnu ɖo vivɔnu ɔ, ɖo hwenu e è ɖó dó é.

20 “Agbo zo wenɔ e a mɔ é nɔ te nú axɔ́sú Mɛ̌di kpó Pɛ́si kpó tɔn lɛ́. 21 Gbagbǎ fúnnɔ ɔ nɔ te nú axɔ́sú Glɛ̌ki tɔn; bɔ zo ɖaxó e ɖo nukún tɔn lɛ́ tɛ́ntin é nɔ te nú axɔ́sú nukɔntɔn ɔ. 22 Ðó è wɛ́n zo ɔ bɔ ɛnɛ wú ɖó tɛn tɔn mɛ wútu ɔ, axɔ́súɖuto ɛnɛ ná xwetɔ́n ɖo akɔta tɔn mɛ, bo ka ná ɖó hlɔ̌nhlɔ́n éyɛ́ ɖɔhun ǎ.

23 “Ðo axɔ́súɖuɖu yětɔn sín vivɔnu, hwenu e sɛ́ngbatɔ́ lɛ́ sín nǔwiwa ná wá kɔ bǐ* é ɔ, axɔ́sú e dó xɛsi tawun bo nɔ mɔ nukúnnú jɛ xó gɛ́dɛ́gɛ́dɛ́ lɛ́ mɛ* é ɖokpó ná xwetɔ́n. 24 É ná wá ɖó acɛ ɖaxó, amɔ̌, é ná sín hlɔ̌nhlɔ́n éɖésúnɔ tɔn wú ǎ. É ná hɛn nǔ gblé ɖo ali e jí wǔ é ɖé nu,* bɔ nǔ ɖěbǔ e é ná wa é ná nɔ kpa ɛ, lobɔ é ná nɔ wa nǔ kpó azɔ̌tuuntuun kpó. É ná hɛn nǔ gblé dó hlɔ̌nhlɔ́nnɔ lɛ́ wú, bo ná lɛ́ wa mɔ̌ nú mɛ mímɛ́ lɛ́. 25 Ðó é sɛ́ wútu ɔ, é ná ɖu ɖ’é jí gbɔn mɛblɛ́blɛ́ gblamɛ; é ná sɔ́ éɖée dó jǐ ɖo ayi mɛ; gɔ́ ná ɔ, é ná hɛn nǔ gblé dó mɛ gěgé wú ɖo ayijayǐ hwenu.* É tlɛ ná sí te dó Axɔ́ví axɔ́ví lɛ́ tɔn ɔ jí, amɔ̌, è ná gba ɛ hánnyá, alɔ gbɛtɔ́ tɔn wɛ ka ná wa mɔ̌ ǎ.

26 “Nǔ e è ɖɔ ɖo nǔmimɔ e kunkplá azǎn 2 300 lɛ́* é mɛ é nyí nǔgbó, amɔ̌, a ɖó ná hɛn nǔmimɔ ɔ ɖó hwlǎhwlá jí, ɖó hwenu e tɔn wɛ é kpo ɖo nukɔn tawun.”*

27 Nyɛ Daniyɛ́li ɔ, nǔ ci kɔ nú mì bɔ un jɛ azɔn nú azǎn gěgé. Énɛ́ gúdo ɔ, un sí te bo lɛ́ jɛ azɔ̌ wa nú axɔ́sú ɔ jí; amɔ̌, nǔ e un mɔ lɛ́ é zɔ́n bɔ un cí lɛngbɛɛn, bɔ mɛ ɖěbǔ sixú mɔ nukúnnú jɛ mɛ ǎ.

9 Ðo Asuelúsi sín vǐ Daliwúsi, éé jɔ ɖo Mɛ̌dinu lɛ́ sín kúnkan mɛ bɔ è sɔ́ ɛ axɔ́sú ɖó axɔ́súɖuto Kaludéenu lɛ́ tɔn nu é sín xwe nukɔntɔn ɔ mɛ ɔ, 2 ɛɛn, ɖo axɔ́súɖuɖu Daliwúsi tɔn sín xwe nukɔntɔn ɔ mɛ ɔ, nyɛ Daniyɛ́li ɔ, wěma lɛ́* d’alɔ mì bɔ un mɔ nukúnnú jɛ xwe nabí e Jeluzalɛ́mu ná nɔ vɔ̌ xɔ é mɛ. Sɔgbe xá xó e Jexóva ɖɔ gbɔn gbeyíɖɔ Jelemíi jí é ɔ, Jeluzalɛ́mu ná nɔ vɔ̌ xɔ xwe 70. 3 Énɛ́ wú ɔ, un lílɛ́ kpan nukɔn Jexóva, Mawu nǔgbó ɔ, bo sa vo n’i ɖo ɖɛ mɛ; un lɛ́ blá nu, bo dó ati, lobo lɛ afín. 4 Un xo ɖɛ sɛ́dó Jexóva Mawu ce, bo ɖɔ hwɛ mǐtɔn lɛ́ n’i. Un ɖɔ:

“Jexóva Mawu nǔgbó è, hwi mɛ e d’agba, dó xɛsi, bo jɛxá sísí é; hwi mɛ e nɔ nɔ gbejí nú akɔ e a jɛ é, bo nɔ ɖe wǎnyíyí e ma nɔ sɛ do ǎ é xlɛ́ mɛ ɖěɖěe yí wǎn nú we, bo nɔ xwedó gbeɖiɖe towe lɛ́ é, 5 mǐ hu hwɛ, mǐ wa nǔ nyi do, mǐ wa nǔ nyanya, bo lɛ́ fɔ́n gǔ; mǐ xwedó gbeɖiɖe towe lɛ́ kpó nǔgbódodó towe lɛ́ kpó ǎ. 6 Mǐ ɖótó mɛsɛntɔ́ towe gbeyíɖɔ, éé ɖɔ xó ɖo nyǐkɔ towe mɛ nú axɔ́sú mǐtɔn lɛ́, axɔ́ví mǐtɔn lɛ́, tɔ́gbó mǐtɔn lɛ́ kpó mɛ e ɖo to ɔ mɛ lɛ́ é bǐ kpó lɛ́ é ǎ. 7 Jexóva è, towe wɛ nyí nǔjlɔ́jlɔ́wiwa, amɔ̌, winnyá* wɛ nyí mǐdɛɛ lɛ́ tɔn, lěe é nyí gbɔn ɖo égbé é; ɛɛn, nú mǐ mɛ bǐ káká jɛ súnnu Judáa tɔn lɛ́, mɛ e ɖo Jeluzalɛ́mu lɛ́ é kpó Izlayɛ́li blěbú kpó jí; yě mɛ e ɖo tófí, alǒ ɖo zɔga bo ɖo to e mɛ a fúnfún yě kpé gbɔn, ɖó yě wa nǔ kpó gbejímanɔ kpó ɖo nukɔn towe wútu lɛ́ é.

8 “Jexóva è, winnyá* wɛ nyí mǐtɔn, káká jɛ axɔ́sú mǐtɔn lɛ́, axɔ́ví mǐtɔn lɛ́ kpó tɔ́gbó mǐtɔn lɛ́ kpó jí, ɖó mǐ hu hwɛ dó we wútu. 9 Jexóva Mawu mǐtɔn è, mǐ fɔ́n gǔ dó jǐ towe có, towe wɛ nyí nǔbláwǔkúnúmɛ kpó hwɛsɔ́kɛmɛ kpó. 10 Mǐ se tónú nú gbe Jexóva Mawu mǐtɔn tɔn, bo xwedó sɛ́n tɔn e é ná mǐ gbɔn mɛsɛntɔ́ tɔn gbeyíɖɔ lɛ́ jí lɛ́ é ǎ. 11 Izlayɛ́li blěbú tɛ afɔ sɛ́n towe jí bo lɛ́ kɔ sín gǔdo towe, gbɔn tónú ma se nú gbe towe gblamɛ. Énɛ́ wú wɛ a dɔn nudómɛ kpó nǔ xwíxwlé kpó e è wlán dó mɛsɛntɔ́ Mawu nǔgbó ɔ tɔn Mɔyízi sín sɛ́n mɛ é wá mǐ jí, ɖó mǐ hu hwɛ dó we. 12 A bló bɔ nǔ e a ɖɔ ɖɔ é ná gbo mǐ kpó acɛkpatɔ́ mǐtɔn e kpa acɛ dó mǐ jí lɛ́ é* kpó é gbo mǐ, gbɔn awě ɖaxó ɖé dindɔn wá mǐ jí gblamɛ. Nǔ ɖěbǔ ko jɛ ɖo hwe glɔ́ fí kpɔ́n, bo syɛ́n sɔ éé jɛ ɖo Jeluzalɛ́mu é ǎ. 13 Awě énɛ́ bǐ xo mǐ, lěe è wlán gbɔn ɖo Mɔyízisɛ́n ɔ mɛ é pɛ́pɛ́pɛ́, é ɖo mɔ̌ có, mǐ sa vo bo byɔ́ fɛ́nú hwi Jexóva Mawu mǐtɔn tɔn* gbɔn kɔlílɛ́ sín nǔwanyido mǐtɔn gúdo kpó xlɛ́xlɛ́ ɖɔ mǐ mɔ nukúnnú jɛ nǔgbó* towe wú kpó gblamɛ ǎ.

14 “Énɛ́ wú ɔ, Jexóva nɔ acéjí bo dɔn awě wá mǐ jí, ɖó Jexóva Mawu mǐtɔn nyí hwɛjijɔnɔ ɖo nǔ e é wa lɛ́ é bǐ mɛ. É ɖo mɔ̌ có, mǐ ɖótó gbe tɔn ǎ.

15 “Din ɔ, Jexóva Mawu mǐtɔn è, hwi mɛ e kplá togun towe tɔ́n sín Ejípu to mɛ kpó alɔ hlɔ̌nhlɔ́nnɔ towe kpó, bo bló bɔ è tuun nyǐkɔ towe káká jɛ égbé é ɔ, mǐ hu hwɛ dó we bo lɛ́ wa nǔ nyanya. 16 Jexóva è, hwi mɛ e nɔ wa nǔ jlɔ́jlɔ́ hwebǐnu é, kɛnklɛ́n, jǒ xomɛ ɖaxó e sin dó toxo towe Jeluzalɛ́mu, só mímɛ́ towe wú wɛ a ɖe é dó, ɖó hwɛhuhu mǐtɔn lɛ́ kpó nǔwanyido tɔ́gbó mǐtɔn lɛ́ tɔn kpó zɔ́n bɔ Jeluzalɛ́mu kpó togun towe kpó húzú nǔkiko nú mɛ e lɛ́ lɛ̌ dó mǐ lɛ́ é bǐ. 17 Din ɔ, Mawu mǐtɔn è, ɖǒtó mɛsɛntɔ́ towe sín ɖɛ kpó vosisa tɔn lɛ́ kpó, Jexóva è, kpɔ́n dó nyǐkɔ towe wú bo bló bónú wěziza nukún towe mɛ tɔn ní hɔ́n dó fí mímɛ́ towe e jɛ vɔ̌ é jí. 18 Mawu ce è, tɛ́ tó bo se! Hun nukún towe lɛ́ bo kpɔ́n ninɔmɛ blá wǔ e mɛ mǐ ɖe é kpó toxo e jí nyǐkɔ towe ɖe é kpó. É nyí nǔ jlɔ́jlɔ́ e mǐ nɔ wa lɛ́ é wú wɛ mǐ ɖo vo sa nú we wɛ ǎ, loɔ, a nɔ kú nǔbláwǔ nú mɛ tawun wútu wɛ. 19 Jexóva è, ɖǒtó mǐ. Jexóva è, sɔ́ hwɛ kɛ mǐ. Jexóva è, ɖǒ ayi mǐ wú bo wa nǔ! Mawu ce, kpɔ́n dó nyǐkɔ towe wú bo ma dán lɛjɛlɛjɛ ó, ɖó nyǐkɔ towe ɖo toxo towe wú, bo lɛ́ ɖo togun towe wú.”

20 Ée un kpo ɖo xó ɖɔ wɛ, bo ɖo ɖɛ xo wɛ, bo lɛ́ ɖo hwɛ ce kpó togun ce Izlayɛ́li sín hwɛ kpó ɖɔ wɛ, lobo lɛ́ ɖo vo sa nú Jexóva Mawu ce wɛ dó só mímɛ́ Mawu ce tɔn tamɛ wɛ é ɔ, 21 ɛɛn, ée un kpo ɖo ɖɛ xo wɛ é ɔ, Gabliyɛ́li, nya e un mɔ ɖo nǔmimɔ mɛ wá yi é wá gɔ̌n ce hwenu e nǔ ci kɔ nú mì tawun é, gan e mɛ è nɔ xwlé nǔníná gbadanu tɔn é mɔ̌ mɛ wɛ. 22 É d’alɔ mì bɔ un mɔ nukúnnú jɛ nǔ mɛ. É ɖɔ:

“Daniyɛ́li è, un wá din bo ná kplɔ́n nǔ we, bo lɛ́ d’alɔ we bɔ a ná mɔ nukúnnú jɛ nǔ mɛ. 23 Ée a jɛ vo sa jí é jɛ́n wɛn ɖé gosín Mawu gɔ́n, bɔ un wá bo ná dó we, ɖó mɛɖé wɛ a nyí bo xɔ akwɛ́ ɖésú.* Hǔn, wlǐ tó xó ɔ wú bo tɛ́n kpɔ́n bá mɔ nukúnnú jɛ nǔmimɔ ɔ mɛ.

24 “Aklúnɔzángbla* 70 wɛ è ko sɔ́ ɖó te nú togun towe kpó toxo mímɛ́ towe kpó, bónú è ná ɖó nǔ sɛ́ngbigba nu, bo ná sú kún dó nú hwɛhuhu, bo ná sɔ́ nǔwanyido lɛ́ kɛ mɛ, bo ná bló bɔ nǔjlɔ́jlɔ́wiwa ná tíin káká sɔ́yi, bo ná ɖó wuntun nǔmimɔ ɔ kpó nǔɖɔɖayǐ* ɔ kpó, lobo ná ɖe Tɛn mímɛ́ Tɛn mímɛ́ lɛ́ tɔn ɔ* ɖó vo. 25 A ɖó ná tuun bo lɛ́ mɔ nukúnnú jɛ mɛ ɖɔ bɛ́ sín hwenu e è ná ɖe gbe ɖɔ è ní vɔ́ Jeluzalɛ́mu sɔ́ ɖó ninɔmɛ tɔn xóxó ɔ mɛ, bo lɛ́vɔ́ gbá é káká jɛ Mɛsíya* Nukɔntɔ́ ɔ hwenu ɔ, aklúnɔzángbla 7, gɔ́ nú aklúnɔzángbla 62 ná wá yi. È ná vɔ́ toxo ɔ sɔ́ ɖó ninɔmɛ tɔn xóxó ɔ mɛ bo lɛ́vɔ́ gbá; bɔ é ná ɖó tokplétɛn ɖé, lobo ná lɛ́ ɖó tɔdo ɖé bɔ é ná lɛ́ lɛ̌ dó toxo ɔ, amɔ̌, hwenu vɛ́ wǔ lɛ́ mɛ wɛ nǔ ná nyí mɔ̌.

26 “Ðo aklúnɔzángbla 62 lɛ́ gúdo ɔ, è ná ɖe Mɛsíya ɔ sín i* bɔ nǔ ɖě sɔ́ ná kpo n’i ǎ.

“Bɔ gǎn e jawě é ɖé sín ahwankpá ná sú kún dó nú toxo ɔ kpó fí mímɛ́ ɔ kpó. È ná sú kún tɔn dó cí nǔ ɖɔ tɔ wɛ gba ɛ ɖɔhun. Bɔ è ná ɖo ahwan fun wɛ káká bɔ vivɔnu ɔ ná wá; gbeta e kɔn è wá é wɛ nyí ɖɔ è ná vívá nǔ.

27 “É ná hɛn akɔjijɛ ɔ ɖó te dó mɛ gěgé tamɛ nú aklúnɔzángbla ɖokpó; ɖo aklúnɔzángbla ɔ sín vlɔ̌ɖówe ɔ, é ná ɖó nǔníná kpó vɔ̌sísá kpó te.

“Bɔ mɛ e nɔ vívá nǔ é ná zɔn nǔ e xyɔ́ wǔ lɛ́ é sín awa jí bo wá; è ná húzú nǔ e sín gbeta kɔn è wá é kɔn nyi mɛ e jɛ vɔ̌ é lɔmɔ̌ jí, káká jɛ kún súsú dó nú nǔ bǐ mlɛ́mlɛ́ sín hwenu.”

10 Ðo axɔ́súɖuɖu axɔ́sú Pɛ́si tɔn Silúsi tɔn sín xwe atɔngɔ́ ɔ mɛ ɔ, è ɖe nǔɖé xlɛ́ Daniyɛ́li, ée è nɔ lɛ́ ylɔ́ ɖɔ Bɛluticasáa é; wɛn ɔ nyí nǔgbó bo kunkplá ahwan ɖaxó ɖé. É mɔ nukúnnú jɛ wɛn ɔ mɛ; è ná ɛ nukúnnúmɔjɛnǔmɛ dó nǔ e é mɔ é wú.

2 Ðo hwe énɛ́ lɛ́ nu ɔ, nyɛ Daniyɛ́li ɔ, un ko nɔ aluwɛ mɛ nú aklúnɔzángbla atɔn blěbú nɛ́. 3 Nú aklúnɔzángbla atɔn blěbú ɔ, un ɖu nǔɖuɖu dó jǒ ɖě ǎ; lan ɖě abǐ vɛ̌ɛn ɖě jɛ nu ce ǎ, un ka lɛ́ sá ami ɖěbǔ ǎ. 4 Ðo sun nukɔntɔn ɔ sín azǎn 24gɔ́ ɔ gbe, hwenu e un ɖo te ɖo tɔsisa ɖaxó e nɔ nyí Tígli* é tó é ɔ, 5 un zé kɔ dó jǐ bo mɔ nya e dó lɛ̌ɛnkanvɔ é ɖé, bɔ é sin gǒjíblánú e è sɔ́ siká Ufázi tɔn dó bló é ɖé dó alin. 6 Agbaza tɔn nɔ kɔ́n awǐnnya klizolíti ɖɔhun, nukún tɔn mɛ ɖo kínkɔ́n wɛ jǐ kɛwun ɖɔhun, nukún tɔn lɛ́ cí zohwín ɖo jiji wɛ hɛhɛ ɖɔhun, awa tɔn lɛ́ kpó afɔ tɔn lɛ́ kpó cí ganvɔ e è ɖíɖí wǔ ná é ɖɔhun, bɔ ényí é ɖɔ xó ɔ, é nɔ cí mɛ wɔ̌búwɔ́bú wɛ ɖo xó ɖɔ wɛ ɖɔhun. 7 Nyɛ Daniyɛ́li ɖokpónɔ wɛ mɔ nǔmimɔ ɔ, mɛ e ɖo kpɔ́ xá mì lɛ́ é mɔ nǔmimɔ ɔ ǎ. É ɖo mɔ̌ có, xɛsi ɖaxó jɛ yě jí bɔ yě hɔn hwlá.

8 Énɛ́ gúdo ɔ, é wá kpo nyiɖokpónɔ; hwenu e un mɔ nǔmimɔ ɖaxó énɛ́ é ɔ, un sɔ́ ɖó hlɔ̌nhlɔ́n ɖě ǎ, bɔ nukúnmɛ ce wé tawun, bɔ un vɔ gǎn bǐ. 9 Hwenɛ́nu ɔ, un se gbe tɔn bɔ é ɖo xó ɖɔ wɛ, amɔ̌, hwenu e un se bɔ é ɖo xó ɖɔ wɛ é ɔ, un ɖo agbɔ̌nnusú xwe do bo byɔ́ sɛnmlɔ mɛ. 10 Énɛ́ gúdo ɔ, mɛɖé ɖó alɔ wǔ ye bo d’alɔ mì lobo sɔ́ mì ɖó alɔ ce lɛ́ kpó koli ce lɛ́ kpó jí. 11 Énɛ́ ɔ, é ɖɔ nú mì ɖɔ:

“Daniyɛ́li è, hwi mɛ e xɔ akwɛ́ ɖésú* é, wlǐ tó xó e ɖɔ nú we gbé un ja lɛ́ é wú. Din ɔ, sí te bo nɔ te ɖo tɛndo ɖokpó ɔ mɛ, ɖó gɔ̌n towe wɛ è sɛ́ mì dó.”

Ée é ɖɔ mɔ̌ nú mì é ɔ, un ɖo sísɔ́sísɔ́ wɛ bo sí te.

12 Énɛ́ gúdo ɔ, é ɖɔ nú mì ɖɔ: “Daniyɛ́li è, ma ɖi xɛsi ó. Ðó è ko se xó towe lɛ́ sín gbe e gbe a jló kpó ayi towe bǐ kpó bo ná mɔ nukúnnú jɛ nǔ mɛ, bo lɛ́ sɔ́ hwiɖée hwe ɖo Mawu towe nukɔn é; hwɛjijɔ énɛ́ wú wɛ un wá gɔ̌n towe. 13 Amɔ̌, axɔ́súɖuto Pɛ́si tɔn sín axɔ́ví ɔ klán gbe xá mì xɔ azǎn 21. Énɛ́ gúdo ɔ, Micɛ́li,* éé nyí ɖokpó ɖo axɔ́ví tají hú gǎn lɛ́ mɛ é* wá d’alɔ mì. Hwe ɔ nu ɔ, un ɖo fínɛ́ ɖo axɔ́sú Pɛ́si tɔn lɛ́ kpá. 14 Un wá bo ná ná we nukúnnúmɔjɛnǔmɛ dó nǔ e ná jɛ dó togun towe jí ɖo azǎn gǔdo gúdo tɔn lɛ́ mɛ lɛ́ é wú, ɖó nǔmimɔ azǎn e ɖo nukɔn ja lɛ́ é tɔn ɖé wɛ.”

15 Ée é ɖɔ xó énɛ́ lɛ́ nú mì é ɔ, un dó kɔ do bɔ xó ɖiɖɔ gló mì. 16 Énɛ́ gúdo ɔ, mɛ e cí gbɛtɔ́ ɖɔhun é ɖé ɖó alɔ nufló ce lɛ́ wú, bɔ un hun nu ce bo ɖɔ nú mɛ e ɖo te ɖo nukɔn ce é ɖɔ: “Aklúnɔ ce, nǔmimɔ ɔ wɛ zɔ́n bɔ un ɖo sísɔ́sísɔ́ wɛ, bɔ un sɔ́ ɖó hlɔ̌nhlɔ́n ɖě ǎ. 17 Énɛ́ wú ɔ, aklúnɔ ce, nɛ̌ nyɛ mɛsɛntɔ́ towe ka sixú kpé wú bo ɖɔ xó xá we gbɔn? Ðó káká jɛ din ɔ, un ko mɔ hlɔ̌nhlɔ́n ǎ, bɔ funfún ce ka lɛ́ ɖo dǐndín wɛ ganjí ǎ.”

18 Mɛ e cí gbɛtɔ́ ɖɔhun é lɛ́ ɖó alɔ wǔ ce bo ná mì hlɔ̌nhlɔ́n. 19 Énɛ́ gúdo ɔ, é ɖɔ: “Hwi mɛ e xɔ akwɛ́ ɖésú* é, ma ɖi xɛsi ó. Fífá ní nɔ kpɔ́ xá we. Dǒ gǎn, ɛɛn, dǒ gǎn.” Ée é ɖo xó ɖɔ nú mì wɛ é ɔ, hlɔ̌nhlɔ́n wá wǔ ce bɔ un ɖɔ: “Aklúnɔ ce, ɖɔ xó, ɖó a ko ná mì hlɔ̌nhlɔ́n.”

20 Énɛ́ gúdo ɔ, é ɖɔ: “A ka tuun nǔ e wú un wá gɔ̌n towe é a? Un ná lɛ́ kɔ bo yi fun ahwan xá axɔ́ví Pɛ́si tɔn ɔ. Ényí un yi ɔ, axɔ́ví Glɛ̌ki tɔn ɔ ná wá. 21 Amɔ̌, jɛ nukɔn hwɛ̌ ɔ, un ná ɖɔ nǔ e è wlán dó wěma nǔgbó ɔ tɔn mɛ é nú we. Mɛɖé ɖo alɔ dó mì wɛ ɖo nǔ énɛ́ lɛ́ mɛ zɛ Micɛ́li axɔ́ví mitɔn wú ǎ.

11 “Bɔ nyɛ ɔ, un sí te bo ná ná ɛ hlɔ̌nhlɔ́n bo lɛ́ ná ɛ akɔ́nkpinkpan* ɖo Daliwúsi Mɛ̌dinu ɔ sín xwe nukɔntɔn ɔ mɛ. 2 Xó ɖejidéwú wɛ nyí nǔ e ɖɔ nú we gbé wɛ un ja din é:

“Éɖíe! Axɔ́sú atɔn ɖěvo ná xwetɔ́n* ɖo Pɛ́si, bɔ ɛnɛgɔ́ ɔ ná xo dɔkun gěgé kplé hú gǎn mɛ ɖě lɛ́ bǐ. Bɔ hwenu e dɔkun tɔn lɛ́ ná zɔ́n bɔ é ná húzú hlɔ̌nhlɔ́nnɔ é ɔ, é ná zán nǔ bǐ dó tɔ́n ahwan axɔ́súɖuto Glɛ̌ki tɔn.

3 “Axɔ́sú hlɔ̌nhlɔ́nnɔ ɖé ná xwetɔ́n bo ná kpa acɛ gbɔn fí gěgé, bɔ nǔ e jló è é wɛ é ná nɔ wa. 4 Amɔ̌, hwenu e é ná xwetɔ́n é ɔ, è ná gba axɔ́súɖuto tɔn bo ná má tunta wɛ̌kɛ́zo ɛnɛ* lɛ́; é ka ná jɛ kúnkan* tɔn lɛ́ sí ǎ, é ka ná lɛ́ ɖó hlɔ̌nhlɔ́n e acɛkpikpa tɔn ɖó é ǎ. È ná hɔn ɖɔ nú axɔ́súɖuto tɔn, bɔ é ná jɛ mɛ ɖěvo lɛ́ sí.

5 “Axɔ́sú tofɔligbé tɔn, énɛ́ wɛ nyí axɔ́ví tɔn lɛ́ ɖokpó, ná húzú hlɔ̌nhlɔ́nnɔ; amɔ̌, mɛ ɖokpó ná ɖu ɖo jǐ tɔn, bo ná kpa acɛ gbɔn fí gěgé hú gǎn fí e éyɛ́ ná kpa acɛ gbɔn é.

6 “Xwe ɖé lɛ́ gúdo ɔ, yě ná jɛ akɔ ɖé bɔ axɔ́sú tofɔligbé tɔn sín vǐ nyɔ̌nu ná yi axɔ́sú totaligbé tɔn gɔ́n, bónú yě ná wá gbeta e nyɔ́ nú yě mɛ we lɛ́ bǐ é kɔn.* Amɔ̌, vǐ nyɔ̌nu ɔ sín awa ná ba hlɔ̌nhlɔ́n tɔn kpo; axɔ́sú ɔ ɖésúnɔ ná nɔ te ǎ, awa tɔn lɔ ná nɔ te ǎ, bɔ è ná ján go dó vǐ nyɔ̌nu ɔ, éyɛ́ kpó mɛ e kplá ɛ wá fínɛ́ lɛ́ é kpó, gɔ́ nú mɛ e ji i é kpó mɛ e zɔ́n bɔ é ɖó hlɔ̌nhlɔ́n ɖo hwe énɛ́ lɛ́ nu é kpó. 7 Mɛ e jɔ ɖo kún e mɛ é jɔ ɖe é ɖokpó ná jɛ mɛ e jɛ nukɔn n’i é sín tɛnmɛ, bo ná sí te dó ahwankpá ɔ jí, lobo sí te dó ahohó axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ tɔn jí, bo ná tɔ́n ahwan yě, lobo ná ɖu ɖ’é jí. 8 Gɔ́ ná ɔ, é ná bɛ́ nǔmɛsɛn yětɔn lɛ́, ganbócyɔ yětɔn lɛ́,* nǔ xɔ akwɛ́* yětɔn e è sɔ́ kpatágan kpó siká kpó dó bló lɛ́ é kpó ahwankannumɔ lɛ́ kpó wá yi Ejípu. É ná ná agbɔ̌n axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ nú xwe ɖé lɛ́. 9 Axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ ná tɔ́n ahwan axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ sín axɔ́súɖuto, amɔ̌, é ná lɛ́ kɔ yi to éɖésúnɔ tɔn mɛ.

10 “Amɔ̌, vǐ tɔn lɛ́ ɔ, yě ná sɔ́ ahwannú, bo ná xo ahwankpá ɖaxó ɖé kplé. É ɖo wɛn ɖɔ é ná yi nukɔn bo ná kplɔ́ nǔ gbɔn to ɔ bǐ mɛ tɔgbamɛ ɖɔhun. Amɔ̌, é ná lɛ́ kɔ bo ná ɖo ahwan fun dó ali wɛ káká yi ahohó tɔn kɔn.

11 “Axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ ná sin xomɛ tawun bo ná ɖidó, lobo fun ahwan xá ɛ, énɛ́ wɛ nyí xá axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ; é* ná xo ahwan ɖaxó ɖé kplé, amɔ̌, è ná jó ahwan ɔ nyi mɛ énɛ́* sín alɔ mɛ. 12 Bɔ è ná za ahwan ɔ síin. É ná zé éɖée bo ná bló bɔ è ná hu mɛ 10 000 donu mɔ̌kpán; amɔ̌, é ná sɔ́ tɛn hlɔ̌nhlɔ́nnɔ tɔn e mɛ é ɖe é dó wa nǔɖé ǎ.

13 “Axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ ná lɛ́ kɔ, bo ná xo ahwan ɖaxó ɖé kplé, bɔ é ná hú gǎn nukɔntɔn ɔ; xwe ɖé lɛ́ gúdo ɖo vivɔnu hwenu lɛ́ tɔn ɔ, é ɖo wɛn ɖɔ é ná wá kpó ahwankpá ɖaxó ɖé kpó, gɔ́ nú ahwanfunnú gěgé. 14 Ðo hwe énɛ́ lɛ́ nu ɔ, mɛ gěgé ná sí te dó axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ jí.

“Bɔ è ná sísɛ́ alǎnnúwatɔ́* e ɖo togun towe mɛ lɛ́ é, bɔ yě ná tɛ́n kpɔ́n bo ná bló bɔ nǔmimɔ ɖé ná jɛnu; é ka ná kpa yě ǎ.

15 “Axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ ná wá bo ná ján go dó toxo syɛ́nsyɛ́n ɖé lobo yí. Awa* axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ tɔn lɛ́ ná nɔ te ǎ, súnnu nukúnɖéjí tɔn lɛ́ lɔ ka ná nɔ te ǎ; yě ná ɖó hlɔ̌nhlɔ́n ɖě bo ná nɔ te ǎ. 16 Mɛ e ja ahwan tɔ́n ɛ gbé é ná nɔ wa nǔ e jló è é, bɔ mɛ ɖěbǔ ná nɔ te ɖo nukɔn tɔn ǎ. É ná ɖó acɛ dó to Susunɔ* ɔ jí, bɔ nǔwúkpíkpé kún súsú dó nú mɛ tɔn ná ɖo así tɔn. 17 É ná kán ɖ’é jí bo ná wá kpó ahwankpá e ɖo axɔ́súɖuto tɔn mɛ lɛ́ é bǐ kpó, bɔ é kpó axɔ́sú énɛ́ kpó ná wá gbeta e ná nyɔ́ nú yě mɛ we lɛ́ bǐ lɛ́ é kɔn;* gɔ́ ná ɔ, é ná wa nǔ kpó azɔ̌tuuntuun kpó. È ná ná ɛ gbe bɔ é ná hɛn nǔ gblé dó nyɔ̌nu lɛ́ sín vǐ nyɔ̌nu ɔ wú. Vǐ nyɔ̌nu ɔ ná dɛ ɖ’é nu ǎ; é ná kpo ɖo étɔn nyí wɛ ǎ. 18 É ná wá sɔ́ ayi tɔn ɖó to e ɖo xutó lɛ́ é jí, bo ná yí gěgé. Bɔ ahwangán ɖaxó ɖé ná ɖó nǔ goyíyínú e wa wɛ é ɖe é nu, énɛ́ ɔ, é sɔ́ ná nɔ yí go ɖě ǎ. Ahwangán ɖaxó énɛ́ ná bló bɔ goyíyí núwiwa mɛ énɛ́ tɔn ná flí jɛ ta n’i. 19 Énɛ́ gúdo ɔ, é ná lɛ́ kɔ yi ahohó e ɖo to éɖésúnɔ tɔn mɛ lɛ́ é kɔn; é ka ná klɛ́n afɔ bo j’ayǐ, lobɔ è sɔ́ ná mɔ ɛ ǎ.

20 “Mɛɖé ná jɛ tɛn tɔn mɛ bo ná bló bɔ tokwɛ́yítɔ́* ɖé ná gbɔn axɔ́súɖuto susunɔ ɔ mɛ, amɔ̌, ɖo azǎn yɔywɛ ɖé gúdo ɔ, é* ná kú, é ka ná nyí ɖó alǎnnúwiwa, alǒ ahwan wú ǎ.

21 “Mɛ e è gbɛ́ wǎn ná é* ɖé ná jɛ tɛn tɔn mɛ bɔ è ná ná ɛ susu e axɔ́súɖuto ɔ ɖó é ǎ, é ná wá ɖo hwenu ayijayǐ tɔn ɖé,* bo ná ɖɔ xó víví dó yí axɔ́súɖuto ɔ. 22 È ná za ahwankpá e cí tɔgbamɛ ɖɔhun lɛ́ é síin ɖó éyɛ́ wú, bɔ è ná gba yě hánnyá; è ná hu Nukɔntɔ́ akɔjijɛ ɔ tɔn lɔmɔ̌. 23 Ðó akɔ e yě jɛ xá ɛ é wútu ɔ, é ná gbɛ kan dó mɛblɛ́blɛ́ nu; gbɔn togun kpɛví ɖé gblamɛ ɔ, acɛ tɔn ná jɛjí, bɔ é ná húzú hlɔ̌nhlɔ́nnɔ. 24 É ná wá ɖo hwenu ayijayǐ tɔn ɖé,* bo ná byɔ́ fí e nyɔ́ hú gǎn* ɖo tokpɔn ɔ* mɛ lɛ́ é, bo ná wa nǔ e tɔ́ tɔn lɛ́ kpó tɔ́ tɔn lɛ́ sín tɔ́ lɛ́ kpó ma wa ǎ é. É ná má nǔ e é vɔ mɛ bo yí lɛ́ é, nǔ e é yí ɖo ahwangbénu lɛ́ é kpó nǔ ɖagbe lɛ́ kpó dó yě ta; é ná lɛ́ bló tuto bo ná wa nǔ nyanya dó fí e ahohó lɛ́ lɛ̌ dó lɛ́ é wú, amɔ̌, hwenu ɖé jɛ́n é ná wa mɔ̌ ná.

25 “Gɔ́ ná ɔ, é* ná zán hlɔ̌nhlɔ́n tɔn bǐ kpó akɔ́nkpinkpan tɔn bǐ kpó dó tɔ́n ahwan axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ kpó ahwankpá ɖaxó ɖé kpó, bɔ axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ ná sɔ́ ahwannú ɖ’ayǐ kpó ahwankpá e d’agba tawun bo lɛ́ ɖó agbɔ̌n tawun é ɖé kpó. É ná kpé wú bo nɔ te ǎ, ɖó yě ná blá gbě tɔn. 26 Mɛ ɖěɖěe nɔ ɖu nǔɖuɖu tɔn ɖagbe ɖagbe lɛ́ é wɛ ná zɔ́n bɔ awě ná xo è.

“Ahwankpá tɔn ɔ, è ná za* síin bo ná hu mɛ gěgé.

27 “Amɔ̌, axɔ́sú we énɛ́ lɛ́ ɔ, ayi yětɔn ná sísɛ́ yě bónú yě ná wa nǔ nyanya, bɔ yě ná jínjɔ́n távo ɖokpó ɔ tó bo ná nɔ ɖó adingban nú yěɖée. Amɔ̌, nǔɖé ná kpa yě ǎ, ɖó hwenu e è ɖó dó é wɛ vivɔnu ɔ ná wá.

28 “É* ná lɛ́ kɔ yi to tɔn mɛ kpó dɔkun gěgé kpó, lobo ná kán ɖ’é jí bo ná tɔ́n ahwan akɔjijɛ mímɛ́ ɔ. É ná wa nǔ kpó azɔ̌tuuntuun kpó bo ná lɛ́ kɔ yi to tɔn mɛ.

29 “Hwenu e è ɖó dó é su ɔ, é ná lɛ́ kɔ wá, bo ná tɔ́n ahwan tofɔligbé. Amɔ̌, gayɛnu tɔn ná yi lěe é yi gbɔn ɖ’ayǐ é ǎ, 30 ɖó tɔjíhún Kitímu tɔn lɛ́ ná tɔ́n ahwan ɛ, bɔ é ná ɖu winnyá.

“É ná lɛ́ kɔ bo ná mɔ xó ɖɔ dó akɔjijɛ mímɛ́ ɔ wú* syɛ́nsyɛ́n, lobo ná wa nǔ kpó azɔ̌tuuntuun kpó; é ná lɛ́ kɔ bo ná sɔ́ ayi ɖó mɛ e ɖo akɔjijɛ mímɛ́ ɔ jó dó wɛ lɛ́ é jí. 31 Ahwankpá e é sɛ́ dó lɛ́ é ná sí te; yě ná ɖu su nú fí mímɛ́ ɔ, énɛ́ wɛ nyí ahohó ɔ, bo ná ɖó vɔ̌ e è nɔ sá hwɛhwɛ* é te.

“Bɔ yě ná ɖó nǔ e xyɔ́ wǔ bo nɔ vívá nǔ é ayǐ.

32 “Mɛ ɖěɖěe nɔ wa nǔ nyanya bo nɔ gba akɔjijɛ ɔ lɛ́ é ɔ, é* ná sɔ́ xó víví* dó bló bɔ yě ná fɔ́n gǔ dó Mawu jí. Amɔ̌, togun e tuun Mawu tɔn é ná gbí dɔn, bo ná wa nǔ kpó azɔ̌tuuntuun kpó. 33 Mɛ e ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ ɖo togun ɔ mɛ lɛ́ é ná kplɔ́n nǔ mɛ gěgé. È ná bló bɔ yě ná klɛ́n afɔ gbɔn hwǐ, myɔ, yě wlíwlí yi kannumɔgbénu kpó nǔɖókan yětɔn lɛ́ vivɔ kpó gblamɛ nú hwenu ɖé. 34 Amɔ̌, hwenu e è ná bló bɔ yě ná klɛ́n afɔ é ɔ, yě ná mɔ alɔdó kpɛɖé; bɔ mɛ gěgé ná xo kpóɖó nú yě gbɔn xó víví* ɖiɖɔ gblamɛ. 35 Bɔ è ná bló bɔ mɛ e ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ é ɖé lɛ́ ná klɛ́n afɔ, bónú è ná wa nǔ kwíjikwíji ɖiɖe síin sín azɔ̌ ɔ dó takún yětɔn mɛ, lobo slá wǔ nú mɛ, bo lɛ́ lɛ mɛ wé káká jɛ vivɔnu ɔ hwenu, ɖó hwenu e è ɖó dó é tɔn wɛ.

36 “Axɔ́sú ɔ ná nɔ wa nǔ e jló è é, bo ná zé éɖée dó jǐ, lobo ná mɔ ɖɔ émí hú gǎn mawu lɛ́ bǐ; é ná kɛ nu bawun bawun dó Mawu mawu lɛ́ tɔn wú. É ná ɖó ɖuɖéjí káká jɛ hwenu e hwɛɖónúmɛ ɔ ná wá vivɔnu dó é, ɖó gbeta e kɔn è ko wá é ɖó ná jɛnu. 37 É ná ɖó sísí ɖěbǔ nú Mawu tɔ́ tɔn lɛ́ tɔn ǎ; é ná lɛ́ ɖó sísí nú jlǒ nyɔ̌nu lɛ́ tɔn alǒ mawu ɖěvo ɖěbǔ ǎ, loɔ, é ná mɔ ɖɔ émí hú gǎn mɛ lɛ́ bǐ. 38 É ná kpa susu nú mawu ahohó lɛ́ tɔn; é ná sɔ́ siká, kpatágan, awǐnnya xɔ akwɛ́ lɛ́ kpó nǔ ɖagbe ɖagbe* lɛ́ kpó dó kpa susu nú mawu e tɔ́ tɔn lɛ́ ma tuun ǎ é ɖé. 39 É kpó mawu to ɖěvo mɛ tɔn ɖé kpó* ná ɖu ɖo ahohó e syɛ́n hú gǎn lɛ́ é jí. É ná kpa susu ɖaxó nú mɛ ɖěɖěe wlí yɛ̌yi n’i lɛ́ é,* bo ná bló bɔ yě ná kpa acɛ dó mɛ gěgé nu; é ná má ayǐkúngban bo yí akwɛ́.

40 “Ðo vivɔnu ɔ hwenu ɔ, axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ ná jɛ gǎ dó gɔ mɛ xá* axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ jí, bɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ ná hɛn ahwankɛkɛ́ lɛ́, sɔ́xátɔ́ lɛ́ kpó tɔjíhún gěgé kpó bo ná zun dó jǐ tɔn jɔhɔn syɛ́nsyɛ́n ɖɔhun; é* ná byɔ́ to gěgé mɛ bo ná kplɔ́ nǔ gbɔn bǐ mɛ tɔgbamɛ ɖɔhun. 41 É ná lɛ́ byɔ́ to Susunɔ* ɔ mɛ, bɔ è ná zin to gěgé dɛ́. Amɔ̌, alɔ tɔn ná kpé wú bo jɛ élɔ́ lɛ́ wú ǎ: Edɔ́mu, Mɔwábu kpó akpáxwé tají Amumɔ́ɔ ví lɛ́ tɔn kpó. 42 É ná fɔ́n bo ná nɔ dlɛ́n alɔ bo ná dó yí to gěgé; Ejípu to ɔ lɔ ná yi ɖ’é mɛ ǎ. 43 É ná kpa acɛ dó siká kpó kpatágan kpó sín dɔkun e ɖo hwlǎhwlá lɛ́ é jí, bo lɛ́ kpa acɛ dó nǔ xɔ akwɛ́* Ejípu tɔn lɛ́ bǐ jí. Libíinu lɛ́ kpó Etiopíinu lɛ́ kpó ná sɔ́ afɔ dó afɔdo tɔn lɛ́ mɛ.*

44 “Amɔ̌, wɛn e é ná se sín zǎnzǎnhwe jí* kpó totaligbé kpó lɛ́ é ná gba ayi dó n’i, bɔ é ná ɖidó kpó xomɛsin ɖaxó kpó bo ná sú kún dó nú mɛ gěgé. 45 É ná tun axɔ́sú* sín goxɔ tɔn lɛ́ nyi xu ɖaxó ɔ kpó só mímɛ́ to Susunɔ* ɔ tɔn kpó tɛ́ntin; amɔ̌, wǎgbɔ tɔn ɔ, xó tɔn ná fó bǐ mlɛ́mlɛ́, bɔ é ná mɔ alɔdómɛtɔ́ ɖěbǔ ǎ.

12 “Ðo hwenɛ́nu ɔ, Micɛ́li* ná sí te, é wɛ nyí axɔ́ví ɖaxó, éé ɖo nǔ wa wɛ dó togun towe* tamɛ é. Bɔ hwenu wǔvɛ́ tɔn ɖé ná tíin bɔ mɔ̌hunkɔtɔn ɖě ko tíin kpɔ́n sín hwenu e akɔta nukɔntɔn ɔ jɔ é ǎ. Hwenɛ́nu ɔ, togun towe, énɛ́ wɛ nyí mɛ e sín nyǐkɔ è wlán dó wěma ɔ mɛ lɛ́ é bǐ ná xo gló. 2 Gɔ́ ná ɔ, mɛ ɖěɖěe ɖo amlɔ dɔ́ wɛ ɖo kɔ́ glɔ́ lɛ́ é gěgé ná fɔ́n; gbɛ mavɔmavɔ ná nyí mɛɖé lɛ́ tɔn bɔ winnyá kpó tɛ́hunúmɛ mavɔmavɔ kpó ná nyí mɛ ɖěvo lɛ́ tɔn.

3 “Mɛ ɖěɖěe ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ lɛ́ é ná kɔ́n lěe jǐnukúnsin nɔ hɔ́n gbɔn é ɖɔhun, bɔ mɛ ɖěɖěe nɔ d’alɔ mɛ gěgé bɔ yě nɔ húzú nǔjlɔ́jlɔ́watɔ́ lɛ́ é ná kɔ́n sunví lɛ́ ɖɔhun káká sɔ́yi mavɔmavɔ.

4 “Amɔ̌, hwɛ Daniyɛ́li ɔ, hɛn xó énɛ́ lɛ́ ɖó hwlǎhwlá jí, bo ɖó wuntun wěma ɔ káká jɛ vivɔnu ɔ hwenu. Mɛ gěgé ná wá kɔn,* bɔ nǔtuuntuun* ná wá túnflá.”

5 Énɛ́ gúdo ɔ, nyɛ Daniyɛ́li ɔ, un kpɔ́n bo mɔ mɛ we ɖěvo lɛ́ ɖo te ɖo fínɛ́, mɛ ɖokpó ɖo tɔsisa ɔ sín akpá ɖokpó xwé, bɔ mɛ ɖě ɔ ɖo tɔsisa ɔ sín akpá ɖě ɔ xwé. 6 Bɔ mɛ ɖokpó ɖo yě mɛ bo ɖɔ nú nya e dó lɛ̌ɛnkanvɔ bo ɖo tɔsisa ɔ sín sin lɛ́ tanu é ɖɔ: “Hwenu nabí nǔjíwǔ énɛ́ lɛ́ ka ná xɔ?” 7 Énɛ́ ɔ, ée nya e dó lɛ̌ɛnkanvɔ bo ɖo tɔsisa ɔ sín sin lɛ́ tanu é sɔ́ ɖisílɔ tɔn kpó amyɔlɔ tɔn kpó dó jǐ é ɔ, un se bɔ é xwlé Mɛ e ɖo gbɛ káká sɔ́yi é bo ɖɔ: “Nǔ ná nyí mɔ̌ nú hwenu e è ɖó dó é ɖokpó, hwenu e è ɖó dó é we* kpó hwenu ɖokpó sín vlɔ̌ kpó.* Ényí è hu acɛ nú hlɔ̌nhlɔ́n togun mímɛ́ ɔ tɔn fó tlóló ɔ, nǔ énɛ́ lɛ́ bǐ ná wá vivɔnu.”

8 Amɔ̌ nyɛ ɔ, un se có un mɔ nukúnnú jɛ mɛ ǎ; énɛ́ wú ɔ, un ɖɔ: “Aklúnɔ ce, nɛ̌ nǔ énɛ́ lɛ́ bǐ ka ná fó gbɔn?”

9 Énɛ́ ɔ, é ɖɔ: “Daniyɛ́li, yi, ɖó è ɖó ná hɛn xó énɛ́ lɛ́ ɖó hwlǎhwlá jí, bo ɖó wuntun wěma ɔ káká jɛ vivɔnu ɔ hwenu. 10 Mɛ gěgé ná slá wǔ nú yěɖée, bo ná lɛ yěɖée wé, lobɔ è ná ɖe nǔ kwíji sín yě wú. Mɛ nyanya lɛ́ ná wa nǔ nyanya, bɔ mɛ e nɔ wa nǔ nyanya é ɖě ná mɔ nukúnnú jɛ mɛ ǎ; amɔ̌, mɛ e ɖó nukúnnúmɔjɛnǔmɛ lɛ́ é ná mɔ nukúnnú jɛ mɛ.

11 “Sín hwenu e è ɖó vɔ̌ e è nɔ sá hwɛhwɛ* é te é wá hwenu e è ɖó nǔ e xyɔ́ wǔ bo nɔ vívá nǔ é ayǐ é ɔ, azǎn 1 290 ná wá yi.

12 “Awǎjijɛnɔ wɛ nú mɛ e kpo ɖo nukún ɖó nǔ wɛ,* káká jɛ azǎn 1 335 lɛ́ sín vivɔnu é!

13 “Amɔ̌ hwɛ ɔ, dɛ káká yi vivɔnu. A ná gbɔjɛ, amɔ̌, ɖo azǎn lɛ́ sín vivɔnu ɔ, a ná fɔ́n bo ná yí kanta towe.”*

Alǒ “sinsɛnxɔ mɛ.”

Alǒ “sinsɛnxɔ mɛ.”

Énɛ́ wɛ nyí, Babilɔníi.

Blǔju tɔn, “yɔkpɔ́vú.”

Alǒ vlafo, “ná nǔɖuɖu.”

Blǔju tɔn, “vǐ súnnu Judáa tɔn lɛ́.”

Tínmɛ tɔn wɛ nyí “Mawu wɛ nyí hwɛɖɔtɔ́ ce.”

Tínmɛ tɔn wɛ nyí “Jexóva ɖe fɛ́nú xlɛ́.”

Vlafo tínmɛ tɔn wɛ nyí “Mɛ̌ ka cí Mawu ɖɔhun?”

Tínmɛ tɔn wɛ nyí “Jexóva d’alɔ.”

Énɛ́ wɛ nyí, Babilɔ́nunu lɛ́ sín nyǐkɔ lɛ́.

Alǒ “ɖe fɛ́nú xlɛ́ Daniyɛ́li.”

Blǔju tɔn, “yɔkpɔ́vú.”

Blǔju tɔn, “ta ce.”

Blǔju tɔn, “yɔkpɔ́vú.”

Blǔju tɔn, “dó lan.”

Blǔju tɔn, “yɔkpɔ́vú.”

Blǔju tɔn, “yɔkpɔ́vú.”

Énɛ́ wɛ nyí, gbɛ̌ta e alɔ se kpɛ́n ná ɖo amɔɛkinkan kpó sunví sín wuntun lɛ́ kpínkpɔ́n kpó linu é ɖé.

Alámugbe mɛ wɛ è wlán Da 2:4b jɛ 7:28 dó ɖo bǐbɛ́mɛ.

Alǒ vlafo, “zunkɔ́ta; fí e è nɔ kplé kanlinmí ɖó é.”

Alǒ “ayǐkúngban xúxú.”

Alǒ “sín mavɔmavɔ yi mavɔmavɔ.”

Alǒ “ko mimɛ.”

Blǔju tɔn, “ko zɛ̌nmɛtɔ́ tɔn.”

É cí ɖɔ nǔ e gan ɔ nɔ te ná é dó gesí wɛ “yě” ɔ ɖe.

Alǒ “kúnkan gbɛtɔ́ lɛ́ tɔn,” énɛ́ wɛ nyí, “gbɛtɔ́ kpaa lɛ́.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Mɛ̌tlu 27 mɔ̌. Kpɔ́n Mɔj. B14.

Mɛ̌tlu 2,7 mɔ̌. Kpɔ́n Mɔj. B14.

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Kpɔ́n Xógbe ɖé lɛ́ sín tínmɛ.

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu lɛ́ é.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu lɛ́ é.”

Alǒ “dó ji.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Alǒ “bɔ é húzú linlin dó yě wú bǐ mlɛ́mlɛ́.”

Alǒ “kún ɖ’acɛ dó agbaza súnnu énɛ́ lɛ́ tɔn jí ó.”

Alǒ “bo ná jó agbaza yětɔn dó.”

Alǒ vlafo, “zunkɔ́ta; fí e è nɔ kplé kanlinmí ɖó é.”

Blǔju tɔn, “bló bɔ nǔ nyɔ́ nú Cadláki, Mɛcáki kpó Abɛ́di-Nɛgo kpó.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Énɛ́ wɛ nyí, gbɛ̌ta e alɔ se kpɛ́n ná ɖo amɔɛkinkan kpó sunví sín wuntun lɛ́ kpínkpɔ́n kpó linu é ɖé.

Blǔju tɔn, “agbaza.”

Alǒ “mi jó ɖɔ ɔ dó.”

Alǒ “mi jó ɖɔ ɔ dó.”

Alǒ “jó atínɖɔ ɔ dó.”

Alǒ “sixú ɖó alɔ tɔn te.”

Alǒ “húzú.”

Énɛ́ wɛ nyí, gbɛ̌ta e alɔ se kpɛ́n ná ɖo amɔɛkinkan kpó sunví sín wuntun lɛ́ kpínkpɔ́n kpó linu é ɖé.

Alǒ “Nya nǔwúkpétɔ́.”

Énɛ́ wɛ nyí, gbɛ̌ta e alɔ se kpɛ́n ná ɖo amɔɛkinkan kpó sunví sín wuntun lɛ́ kpínkpɔ́n kpó linu é ɖé.

Blǔju tɔn, “nɔ tún gǒ lɛ́.”

Blǔju tɔn, “nɔ tún gǒ lɛ́.”

Kpɔ́n Xógbe ɖé lɛ́ sín tínmɛ.

Blǔju tɔn, “ɖó é ɖó gbigbɔ e jí wǔ é ɖé.”

Blǔju tɔn, “axɔ́súɖuto.”

Alǒ vlafo, “bɔ è kplá nǔxotɔ́ ɖěbǔ wá n’i ǎ.”

Blǔju tɔn, “bɔ amlɔ hɔn jó è dó.”

Alǒ “dó ji.”

Alǒ “nǔbǐwúkpétɔ́ e é nyí é.”

Alǒ “lobɔ é nɔ ɖo nugo yí wɛ.”

Blǔju tɔn, “1 000 donu 1 000.”

Blǔju tɔn, “10 000 donu 10 000.”

alǒ “nugoyíyí.”

alǒ “bɔ é nɔ ɖo nugo yí wɛ.”

Blǔju tɔn, “hwenu gěgé.”

Énɛ́ wɛ nyí, hwenu atɔn adaɖé

Alǒ “ahohó ɔ.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

Blǔju tɔn, “sín alɔ tɔn mɛ.”

Blǔju tɔn, “sín alɔ tɔn mɛ.”

Blǔju tɔn, “jɔhɔn ɛnɛ jǐnukúnsin tɔn.”

Alǒ “hwetɔ́nhwe jí.”

Alǒ “Ðɛkpɛ ɖɛkpɛ ɔ.”

Alǒ “gbe bǐ gbe.”

Alǒ “gbe bǐ gbe.”

Alǒ “gbe bǐ gbe.”

Blǔju tɔn, “gbadanu kpó zǎnzǎn kpó.”

Alǒ “ná ko jɛ dogbó yětɔn lɛ́ kɔn.”

Alǒ “bɔ alɔ se kpɛ́n ná ɖo ahizi mɛ.”

Alǒ “ná sú kún dó nú nǔ bɔ é ná vɛ́ jlɛ́.”

Alǒ vlafo, “ma gb’akpá nú mɛ.”

Blǔju tɔn, “gbadanu lɛ́ kpó zǎnzǎn lɛ́ kpó.”

Alǒ “ɖo sɔgúdo línlín mɛ.”

Énɛ́ wɛ nyí, wěma mímɛ́ lɛ́

Blǔju tɔn, “winnyá nukúnmɛ tɔn.”

Blǔju tɔn, “winnyá nukúnmɛ tɔn.”

Blǔju tɔn, “hwɛɖɔtɔ́ mǐtɔn e ɖɔ hwɛ xá mǐ lɛ́ é.”

Alǒ “mǐ bló bónú nukúnmɛ hwi Jexóva Mawu mǐtɔn tɔn bɔ.”

Alǒ “gbejíninɔ.”

Alǒ “bɔ è yí wǎn ná tawun; bɔ è nɔ mɔ yɛ ɖo ta ná titewungbe tɔn.”

Ðo fí ɔ, aklúnɔzángbla ɖokpó bló xwe 7

Blǔju tɔn, “gbeyíɖɔ.”

Alǒ “Tɛn mímɛ́ bǐ ɔ.”

Alǒ “Mɛ e è sɔ́ é.”

Alǒ “hu Mɛsíya ɔ.”

Blǔju tɔn, “Hidekɛ́li.”

Alǒ “è yí wǎn ná tawun; è nɔ mɔ yɛ ɖo ta ná titewungbe tɔn.”

Tínmɛ tɔn wɛ nyí “Mɛ̌ ka cí Mawu ɖɔhun?”

Alǒ “axɔ́ví e ɖo tɛn ɖaxó hú gǎn ɔ mɛ lɛ́ é ɖokpó.”

Alǒ “è yí wǎn ná tawun; è nɔ mɔ yɛ ɖo ta ná titewungbe tɔn.”

Alǒ “bo lɛ́ nyí ahohó n’i.”

Alǒ “sí te.”

Blǔju tɔn, “jɔhɔn ɛnɛ jǐnukúnsin tɔn.”

Alǒ “vǐ.”

Alǒ “ɖó gbe kpɔ́.”

Alǒ “bǒcyɔ yětɔn e è xo zo dó lɛ́ é.”

Alǒ “ɖagbe ɖagbe.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

É cí ɖɔ axɔ́sú tofɔligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “ajotɔ́.”

Alǒ “ahwankpá.”

Alǒ “Ðɛkpɛ ɖɛkpɛ.”

Alǒ “ɖó gbe kpɔ́.”

Alǒ “azɔ̌gán.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “Mɛ e nyí nǔvɛ́mɔ é.”

Alǒ vlafo, “ma gb’akpá nú mɛ.”

Alǒ vlafo, “ma gb’akpá nú mɛ.”

Blǔju tɔn, “dó jǒ.”

Alǒ “tokpɔn e nɔ ɖɔ nǔ dó hwɛɖiɖɔ kpó sɛ́n kpó nu é.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “kplɔ́.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “jɛ ma dó akɔjijɛ mímɛ́ ɔ jí.”

Alǒ “gbe bǐ gbe.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “mɛklɔ́klɔ́xó; mɛblɛ́blɛ́xó.”

Alǒ “mɛklɔ́klɔ́xó; mɛblɛ́blɛ́xó.”

Alǒ “xɔ akwɛ́.”

Alǒ “Kpó alɔdó mawu to ɖěvo mɛ tɔn ɖé tɔn kpó ɔ, é.”

Alǒ vlafo, “mɛ ɖěbǔ e é tuun é.”

Alǒ “za li xá.”

É cí ɖɔ axɔ́sú totaligbé tɔn ɔ dó gesí wɛ é ɖe.

Alǒ “Ðɛkpɛ ɖɛkpɛ.”

Alǒ “ɖagbe ɖagbe.”

Alǒ “xwedó è.”

Alǒ “hwetɔ́nhwe jí.”

Alǒ “hɔnmɛ.”

Alǒ “Ðɛkpɛ ɖɛkpɛ.”

Tínmɛ tɔn wɛ nyí “Mɛ̌ ka cí Mawu ɖɔhun?”

Blǔju tɔn, “togun towe sín vǐ súnnu lɛ́.”

Alǒ “ná gbéjé [énɛ́ wɛ nyí, wěma ɔ] kpɔ́n hlɛ́nhlɛ́n.”

Alǒ “nǔtuuntuun nǔgbó ɔ.”

Blǔju tɔn, “hwenu gěgé.”

Énɛ́ wɛ nyí, hwenu atɔn adaɖé.

Alǒ “gbe bǐ gbe.”

Alǒ “te kpó akpakpa sɔ́ mɛ kpó.”

Alǒ “fɔ́n ɖo ajɔyítɛn towe.”

    Fon Publications | (2008-2026)
    Sú kɔ́ntu towe
    Hun kɔ́ntu towe
    • Fɔngbe
    • Sɛ́ dó mɛɖé
    • Nǔjlómɛ lɛ́
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Sɛ́n e ɖɔ nǔ dó zǐnzán tɔn nu lɛ́ é
    • Sɛ́n nǔ e kan mɛɖésúnɔ lɛ́ é tɔn lɛ́
    • Paramètres de confidentialité
    • JW.ORG
    • Hun kɔ́ntu towe
    Sɛ́ dó mɛɖé