شواهدی باستانی تأییدی بر محل استقرار یکی از طایفههای اسرائیلی
بنا بر گفتهٔ کتاب مقدّس، زمانی که اسرائیلیان سرزمین موعود را به تصرّف درآوردند و آن را بین طایفههای خود تقسیم کردند، ده سهم از زمینی که در غرب رود اردن قرار داشت، نصیب ده خانوار از طایفهٔ مَنَسی شد. بدین شکل این ده خانوار از مابقی طایفهٔ مَنَسی که در شرق رود اردن زندگی میکردند، جدا شدند. (یوشَع ۱۷:۱-۶) آیا باستانشناسان برای اثبات این موضوع شواهدی در دست دارند؟
در حفاریهایی که در سال ۱۹۱۰ در شهر سامره انجام شد، تکههایی سفالی کشف شد. نوشتههایی به زبان عبری بر این تکهها حکاکی شده بود که انتقال کالاهایی لوکس مانند شراب و روغنهای آرایشی را به کاخ سلطنتی سامره شرح میداد.a در مجموع ۱۰۲ تکه یافت شد که قدمت آنها به قرن هشتم قبل از میلاد میرسد. اما فقط نوشتههای ۶۳ تکه از آنها قابل خواندن بود که شامل تاریخهای گوناگون، نام خانوار و حتی نام فرستندگان و دریافتکنندگان کالاها میشد.
قابل توجه است که تمامی نامهای ذکرشده در این نوشتهها به طایفهٔ مَنَسی تعلّق دارد. یک کتاب مرجعb میگوید: «نوشتههای حکاکیشده بر این تکهها تأییدی دیگر بر گفتهٔ کتاب مقدّس در رابطه با محل استقرار طایفهٔ مَنَسی است.»
این نوشتهٔ حکاکیشده به زنی به نام نوعَه که از نوادگان مَنَسی بود اشاره میکند
به علاوه تکههای یافتشده در سامره صحّت نوشتههای عاموس نبی را نیز تأیید میکند. او دربارهٔ ثروتمندان آن زمان گفت: ‹شراب را در جامها مینوشند و خود را با بهترین عطرها تدهین میکنند.› (عاموس ۶:۱، ۶) این تکهها نشان میدهد که استفاده از کالاهای وارداتی مانند عطر و شراب، در محل سکونت این خانوارها مرسوم بوده است.
a در ایّام باستان سامره پایتخت پادشاهی ده طایفهٔ شمالی اسرائیل بود.
b NIV Archaeological Study Bible