Μαλάουι—Τι Συμβαίνει Εκεί Τώρα;
ΟΠΟΤΕ αναφερθή η Μαλάουι σε οποιοδήποτε μέρος του κόσμου, συχνά εγείρεται το ερώτημα: Τι συμβαίνει με τους Μάρτυρες του Ιεχωβά εκεί; Η αιτία γι’ αυτή την ερώτησι είναι ότι στα τελευταία χρόνια οι Μάρτυρες του Ιεχωβά ήσαν και είναι ο στόχος αγρίου διωγμού στη Μαλάουι. Η Έκθεσις περί Βασανιστηρίων, που εξεδόθη από τη Διεθνή Αμνηστία το 1973, εξηγεί:
«Αξιόπιστες αναφορές δείχνουν ότι και στο 1967 και στο 1972 οι Νεαροί Πιονέροι [η νεολαία του Κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι] και οι υποστηρικταί των επέβαλαν βασανιστήρια στους Μάρτυρες του Ιεχωβά υπό μορφή βιασμού, ξυλοδαρμών, ξυρίσματος με σπασμένες φιάλες, και καψίματος. Το φθινόπωρο του 1972 αυτοί οι διωγμοί προκάλεσαν πολλούς θανάτους και τη μετανάστευσι περίπου 21.000 Μαρτύρων του Ιεχωβά στη Ζάμπια, όπου μερικές εκατοντάδες πέθαναν σ’ ένα ακατάλληλο στρατόπεδο προσφύγων.»
Όταν εξεδιώχθησαν από το στρατόπεδο της Ζάμπια τον Δεκέμβριο του 1972, πολλοί Μάρτυρες υπέστησαν κτηνώδη μεταχείρισι όταν επέστρεψαν στην πατρίδα τους τη Μαλάουι. Έτσι, τελικά δημιουργήθηκαν προσφυγικά στρατόπεδα κατά μήκος των συνόρων της Μοζαμβίκης. Πάνω από 20.000 Μάρτυρες ήλθαν να ζήσουν σ’ αυτά τα στρατόπεδα από τις αρχές του 1973 ως τον Αύγουστο του 1975. Τότε συνέβη μια αλλαγή, όπως μας πληροφορούν και πρόσφατες ειδήσεις της Διεθνούς Αμνηστίας:
«Τον Ιούνιο του 1975 η κυβέρνησις του ΦΡΕΛΙΜΟ ανέλαβε την εξουσία στη Μοζαμβίκη και λίγο αργότερα μερικοί ανώτεροι αξιωματούχοι της κυβερνήσεως ΦΡΕΛΙΜΟ άρχισαν να επιτίθενται εναντίον των Μαρτύρων . . . Προφανώς, ως αποτέλεσμα τούτου, τα προσφυγικά στρατόπεδα της Βίλα Κοουτίνιο της περιοχής της Μλανγκένι φαίνεται ότι έκλεισαν στη διάρκεια του μηνός Αυγούστου. Από ανεξάρτητους μάρτυρες η Διεθνής Αμνηστία γνωρίζει ότι μεγάλες ομάδες προσφύγων Μαρτύρων του Ιεχωβά εθεάθησαν στα σύνορα της Μαλάουι και Μοζαμβίκης στα τέλη του Αυγούστου [1975] κι ευρίσκοντο προφανώς σε αμηχανία ως προς το πού θα πάνε ύστερα.»
Το περασμένο έτος διεπράχθησαν συγκλονιστικές ωμότητες σε μεγάλη κλίμακα εναντίον αυτών των Μαρτύρων όταν εξαναγκάσθηκαν να επιστρέψουν στα σπίτια τους στη Μαλάουι. Οι εφημερίδες όλου του κόσμου άρχισαν να δημοσιεύουν ειδήσεις σχετικά μ’ αυτό. Οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι της Μαλάουι διέψευσαν αυτές τις ειδήσεις, ή ισχυρίσθηκαν ότι ήσαν υπερβολικές. Αλλά ποια είναι η πραγματικότης;
Συντριπτικές Αποδείξεις
Το γεγονός είναι ότι πάρα πολλές απ’ αυτές τις ωμότητες αποδεικνύονται με στοιχεία. Υπάρχουν τα ονόματα των Μαρτύρων που κακοποιήθηκαν, η ταυτότης των βασανιστών τους και τα μέρη όπου συνέβησαν.a Σχολιάζοντας ένα κύριο άρθρο της εφημερίδος Ομπζέρβερ του Λονδίνου σχετικά μ’ αυτές τις ωμότητες, ο Ρ. Ε. Σ. Κουκ, σε μια επιστολή του προς την εφημερίδα Ομπζέρβερ, δήλωσε τα εξής:
«Το άρθρο του Κόλιν Λέγκιουμ της περασμένης εβδομάδος, σχετικά με τις ωμότητες εναντίον των Μαρτύρων του Ιεχωβά στη Μαλάουι, δεν μ’ εξέπληξε πολύ. Παρόμοιες ειδήσεις δημοσιεύθηκαν στον Βρεταννικό τύπο πριν από λίγα χρόνια. Τότε εργαζόμουν στη Μαλάουι. Η πείρα μου από τότε δεν μου αφήνει καμμιά αμφιβολία, πρώτον, ότι οι παρούσες ειδήσεις είναι απολύτως ακριβείς και, δεύτερον, ότι τώρα—όπως και προηγουμένως—δεν πρόκειται να γίνη καμμιά επίσημη προσπάθεια για την υποστήριξι αυτών των ακίνδυνων και ανυπεράσπιστων ανθρώπων.
«Το γεγονός ότι πράγματι έλαβε χώρα διωγμός, μπόρεσα να το διαπιστώσω από τα αρχεία της κυβερνήσεως της Μαλάουι (μηνιαίες αναφορές από τους Περιφερειακούς Αντιπροσώπους προς το Γραφείο του Προέδρου). Το ότι δεν θα γινόταν τίποτε επισήμως για την υποστήριξι των Μαρτύρων έγινε φανερό από τα ως επί το πλείστον ασήμαντα διαβήματα του Κοινοβουλευτικού Οργανισμού του Κράτους, ο οποίος είχε τότε την ετήσια συνέλευσί του στη Μαλάουι. Την παρηκολούθησα ως θεατής και μερικές φορές βρήκα την ευκαιρία να μιλήσω με τους συνέδρους. Στις ιδιαίτερες συζητήσεις, ο διωγμός των Μαρτύρων του Ιεχωβά ήταν ένα θέμα έντονης συζητήσεως, αλλά ποτέ δεν αναφέρθηκε δημοσία στην αίθουσα της συνελεύσεως.»—14 Δεκεμβρίου 1975.
Ο Θεοντόρ Σ. Πίννεϋ ήταν διευθυντής του Κολλεγίου Γεωργίας Μπούντα της Μαλάουι στις αρχές του 1970. Ο ίδιος είδε τους Μάρτυρες του Ιεχωβά να φυλακίζωνται, μερικοί από τους οποίους ήσαν προσωπικοί του φίλοι. Έπειτα, ένα πρωί του Νοεμβρίου 1972 του εζητήθη να κοιτάξη πίσω από την κατοικία του στην περιοχή του Κολλεγίου. Εκεί βρήκε τα σώματα έξη ανδρών και μιας γυναίκας, φρικτά ακρωτηριασμένα. Άνδρες του κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι του είπαν ότι ήσαν Μάρτυρες του Ιεχωβά.
Αυτό ήταν πάρα πολύ γι’ αυτόν κι έτσι διαμαρτυρήθηκε προσωπικώς γι’ αυτές τις ωμότητες στον πρόεδρο της Μαλάουι Δρα Μπάντα και μάλιστα αρκετές φορές. Ως αποτέλεσμα, εκτοπίσθηκε τον Δεκέμβριο του 1972. Σε μια επιστολή του εφέτος την άνοιξι, αυτός ο Πίννεϋ εξηγεί:
«Όταν ο διωγμός γίνεται επίσημη κυβερνητική τακτική, όταν κανείς διατάζεται από το γραφείο του Περιφερειακού Διοικητού ν’ απολύση όλους τους υπαλλήλους και σπουδαστάς που είναι Μάρτυρες του Ιεχωβά κι όταν, επειδή δεν προθυμοποιούνται να υπακούσουν, το αίμα χύνεται στην περιοχή του Κολλεγίου, τότε δεν μπορεί πια να παραμείνη κανείς ήσυχος βλέποντας αυτά τα πράγματα.»
Αυτά τα βάσανα και ο διωγμός των Μαρτύρων του Ιεχωβά, συνεχίζονται ακόμη με την υποστήριξι του Κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι και των κυβερνητικών αξιωματούχων. Στις 20 Φεβρουαρίου 1976 ο Πυλ Ε. Τσόνγκας, μέλος του Κογκρέσσου των Η.Π. από τη Μασσαχουσέτη έγραψε ένα συστατικό στοιχείο: «Ζήτησα κι έλαβα μια έκθεσι από το Αφρικανικό γραφείο του Στέητ Ντηπάρτμεντ που φαίνεται να επιβεβαιώνη τις ειδήσεις των εφημερίδων και των άρθρων [στις εκδόσεις της Εταιρίας Σκοπιά].»
Η Ραντ Ντέηλυ Μαίηλ της Νοτίου Αφρικής, στις 26 Μαΐου 1976, έγραψε: «Ο διωγμός των Μαρτύρων του Ιεχωβά της Μαλάουι είναι ίσως η πιο θλιβερή πλευρά της κυβερνήσεως του Μπάντα. Υπομένουν άγριο διωγμό επί εννέα σχεδόν χρόνια για να υπερασπισθούν την πίστι τους. Υπάρχουν εκατοντάδες εξακριβωμένες περιπτώσεις σκληρών βασανιστηρίων, άγριου ξυλοδαρμού και σεξουαλικών επιθέσεων από τους δολοφόνους των Νεαρών Πιονέρων.»
Σ’ επιστολή του προς τον Άρθουρ Ντριτζ της Νέας Υόρκης με ημερομηνία 14 Ιουνίου 1976, ο Μπρούνο Κρόκερ, Ανώτερος Αξιωματούχος Τύπου του Παγκοσμίου Συμβουλίου των Εκκλησιών, έγραψε:
«Ερευνήσαμε τις εκθέσεις σχετικά με τον διωγμό των Μαρτύρων του Ιεχωβά στη Μαλάουι. Όπως αντιλαμβάνεσθε, το Παγκόσμιο Συμβούλιο των Εκκλησιών δεν μπορεί ν’ αντιδράση αμέσως στις ειδήσεις, γραπτές ή προφορικές, χωρίς να τις ελέγξη μέσω των πηγών του.
«Η επιβεβαίωσις που λάβαμε έπειτα από πολλές καθυστερήσεις ήταν πραγματικά ανησυχητική και ο Γενικός Γραμματεύς, Δρ Φίλιπ Α. Πόττερ, έγραψε προσωπικώς επιστολή στον Δρα. Χ. Καμούζου Μπάντα, Πρόεδρο της Μαλάουι.»—Βλέπε τις σελίδες 8 και 9 αυτού του περιοδικού.
Γιατί Αυτός ο Διωγμός;
Αλλά γιατί η Μαλάουι ήγειρε αυτόν τον επίμονο διωγμό κατά των Μαρτύρων του Ιεχωβά;
Επειδή οι Μάρτυρες τον Ιεχωβά αρνούνται ν’ αγοράσουν την κάρτα του Κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι. Με αυτή την κάρτα το άτομο που την κατέχει αναγνωρίζεται μέλος του κυβερνώντος πολιτικού κόμματος της Μαλάουι. Αλλά για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά, το ν’ αγοράσουν μια πολιτική κάρτα κι έτσι να συμμετάσχουν σ’ ένα πολιτικό κόμμα, θα ήταν φανερή άρνησις αυτών που πιστεύουν και υποστηρίζουν.
Ο Ιησούς Χριστός είπε για τους ακολούθους του: «Εκ του κόσμου δεν είναι.» Είπε επίσης σ’ έναν πολιτικό άρχοντα του πρώτου αιώνος: «Η βασιλεία η εμή δεν είναι εκ του κόσμου τούτου.» (Ιωάν. 17:16· 18:36) Συνεπώς, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά πιστεύουν ότι η συμμετοχή σ’ ένα πολιτικό κόμμα είναι κακό γι’ αυτούς. Δεν είναι ισχυρογνώμονες ούτε παράλογοι. Ευχαρίστως θ’ αγόραζαν μια κάρτα ταυτότητος ή ακόμη και μια κάρτα που να δείχνη ότι είναι φορολογούμενοι πολίτες της χώρας.
Νομίζετε ότι είναι σωστό να χρησιμοποιούν οι πολιτικοί αξιωματούχοι της Μαλάουι φονική βία στην προσπάθειά τους ν’ αναγκάσουν ανθρώπους να παραβιάσουν τη Γραφικά εκπαιδευμένη τους συνείδησι και να συμμετάσχουν σ’ ένα πολιτικό κόμμα; Ήταν σωστό να επιμένη η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, με την ποινή θανάτου, να τοποθετούν οι πρώτοι Χριστιανοί λίγο θυμίαμα στο βωμό ως θυσία προς τον αυτοκράτορα; Τα έθνη που χορηγούν στους πολίτες των θρησκευτική ελευθερία, δεν κάνουν τέτοια πράγματα. Αλλά η Μαλάουι, παρά τη διακήρυξί της ότι παρέχει στους πολίτες της θρησκευτική ελευθερία, καταφεύγει σε ωμότητες στην προσπάθειά της να εξαναγκάση τους Μάρτυρες του Ιεχωβά να συμμετάσχουν στην πολιτική.
Ο Διωγμός Συνεχίζεται
Η κυριώτερη φυλακή στην οποία κρατούνται οι Μάρτυρες του Ιεχωβά μετά την επιστροφή τους από τη Μοζαμβίκη, ονομάζεται Τζαλέκα. Βρίσκεται κοντά στη Ντόβα, βορείως της Λιλόνγκβε. Πληροφορίες που διέρρευσαν απ’ εκεί αναφέρουν για φρικτά βασανιστήρια.
«Ακόμη κι όταν κανείς είναι πολύ άρρωστος, είτε άνδρας είναι είτε γυναίκα, εξαναγκάζεται να εργασθή,» γράφει ένας Μάρτυς που βρίσκεται στη Τζαλέκα, στο μόνο διαθέσιμο χαρτί που υπάρχει, λίγο χαρτί τουαλέττας, «Τα άρρωστα παιδιά αποστέλλονται στο νοσοκομείο της Ντόβα . . . Δεν ενδιαφέρονται για τους ασθενείς που είναι από τον λαό του Ιεχωβά. Το νοσοκομείο της Ντόβα το αποκαλούμε σφαγείο για τον λαό του Ιεχωβά. Κάνουν πλήρη νοσηλεία μόνο στους ασθενείς που έχουν κάρτες του Κ.Κ.Μ. [του Κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι].»
Ένα άλλο σημείωμα πάνω σ’ ένα κομματάκι χαρτί από συσκευασία τσιμέντου, ελήφθη τον Απρίλιο του 1976. Λέγει ότι από τους Μάρτυρες της Τζαλέκα, πέθαναν εβδομήντα—εξήντα πέντε παιδιά και πέντε ενήλικες. Ωστόσο, το σημείωμα προσθέτει: «Ευχάριστα νέα. Οι αδελφοί και οι αδελφές είναι πολύ ευτυχείς μολονότι διώκονται και κουβαλούν πέτρες,» προφανώς ως μέρος των καταναγκαστικών έργων.
Παρά τις δύσκολες συνθήκες, οι Μάρτυρες έχουν διευθετήσει να διεξάγουν τις Χριστιανικές των συναθροίσεις στη φυλακή. Ένας Μάρτυς γράφει: «Όλοι μας τώρα είμεθα στερεοί στην πίστι. Έχομε διευθετήσει τρεις συναθροίσεις κάθε εβδομάδα. Διεξάγομε τις συναθροίσεις στα κλεφτά όπου κρατούνται οι άνδρες. Διευθετήσαμε να επιμελήται των [συναθροίσεων των] γυναικών αδελφών η Αδελφή ‘Χ’.»
Εωρτάσθηκε ακόμη και η Ανάμνησις του θανάτου του Ιησού σε μικρούς ομίλους στη Τζαλέκα. Ένας Μάρτυς γράφει: «Σχεδόν σ’ όλα τα κελλιά έψαλλαν ύμνους πριν και μετά την ομιλία. . . . Ασφαλώς θα χαρήτε να μάθετε ότι 1.601 παρηκολούθησαν τη συνάθροισι την αγαπημένη μας μέρα της 14ης Απριλίου και πάνω από 13 συμμετείχαν στα εμβλήματα.»
Προφανώς όμως, οι περισσότεροι από τους Μάρτυρες της Μαλάουι είναι έξω από τη φυλακή. Πολλοί κατέφυγαν σε άλλες χώρες, όπου οι Χριστιανοί αδελφοί των τους βοήθησαν στοργικά. Ένας απ’ αυτούς που έφυγαν είναι ο Αδελφός ‘Υ’. Ανήκε σε μια εκκλησία Μαρτύρων του Ιεχωβά στο Μάνκυ Μπέυ της Μαλάουι, πριν καταφύγη στη Μοζαμβίκη το 1972. Από τη Νότιο Αφρική, όπου κατέφυγε, γράφει σε επιστολή του, υπό ημερομηνία 6 Ιουνίου 1976:
«Το 1975 η κυβέρνησις της Μαλάουι μάς ανάγκασε να επιστρέψωμε στη Μαλάουι από τη Μοζαμβίκη. Όταν φθάσαμε στη Μαλάουι, άρχισαν πάλι τον διωγμό. Εγώ διέφυγα επειδή ο αρχηγός του χωριού μου δεν ανέφερε στους διώκτες για μένα. Αλλά ήταν ανώφελο, επειδή δεν μπορούσα ν’ αγοράσω ή να προμηθευθώ νερό, κι έτσι απεφάσισα να φύγω.»
Εξ άλλου, σε μερικά μέρη της Μαλάουι, οι Μάρτυρες μπορούν προφανώς να ζουν κάπως ομαλά. «Πολλοί αστυνομικοί μάς συμπονούν για τα παθήματά μας,» γράφει ένας Μάρτυς. Αλλά οι άνδρες του Κόμματος του Κογκρέσσου της Μαλάουι επιφορτίζονται συνήθως ν’ αναζητούν τους Μάρτυρες, να τους κτυπούν και να τους φυλακίζουν. Αυτό κάνει τη ζωή επικίνδυνη.
Σύμφωνα με πληροφορίες από την Τσιντέχε της Μαλάουι, ένας μάρτυς που κρυβόταν στη ζούγκλα, μπόρεσε να βγάλη ένα γράμμα έξω από τη χώρα. Σ’ αυτό κατονομάζει Μάρτυρες που «κτυπήθηκαν άσχημα ώσπου λιποθύμησαν στην περιοχή του Μανκχόκβε.» Εν τούτοις, πιο πρόσφατες ειδήσεις αναφέρουν μια στροφή προς το καλύτερο, αφού οι Μάρτυρες δεν είναι πλέον αναγκασμένοι να ζουν στη ζούγκλα.
Ένας Μάρτυς γράφει από τη Νκχάτα Μπέυ της Μαλάουι τα εξής: «Ο αρχηγός Τιμπίρι ρώτησε τους αδελφούς αν θα συμμετάσχουν στην πολιτική αγοράζοντας την κάρτα, αλλά όλοι αρνήθηκαν. Τότε έσπρωξε την καρέκλα του, πήγε κοντά τους και άρχισε να κτυπά τους αδελφούς. Έπιασε το κεφάλι ενός αδελφού και το κεφάλι της συζύγου του και τα συνέτριψε. Τα ενδύματα δύο αδελφών και των συζύγων τους έγιναν κατακόκκινα από το αίμα.»
Συνοψίζοντας, ένας Μάρτυς από μια γειτονική Αφρικανική χώρα είπε: «Ο εχθρός κάνει καθετί που νομίζει ότι θα εξασθενήση τους αδελφούς και τις αδελφές. Σε μερικές περιοχές συλλαμβάνουν και τους αδελφούς και τις αδελφές. Σε άλλες πιάνουν μόνο τους αδελφούς και ιδιαιτέρως τους πρεσβυτέρους, κι εκείνους που γνωρίζουν ότι είναι υπεύθυνοι. Μερικές φορές αυτές οι συλλήψεις γίνονται από τους τοπικούς ανθρώπους του Κόμματος που γνωρίζουν τους αδελφούς και οι οποίοι τους πηγαίνουν στην αστυνομία. Το ίδιο συμβαίνει και με τα μωρά. Στην αρχή τ’ απεμάκρυναν συνήθως από τους γονείς. Άλλες φορές τ’ άφησαν να πάνε μαζί τους στη φυλακή, κι όπως μάθατε, μερικά πέθαναν στη Τζαλέκα. Κάνουν το καθετί που νομίζουν ότι θ’ αποθαρρύνη τους αδελφούς.»
Πώς νοιώθετε γι’ αυτά που συμβαίνουν στους Μάρτυρες του Ιεχωβά της Μαλάουι; Νοιώθετε την επιθυμία να πήτε κάτι για να υποστηρίξετε αυτούς τους αθώους που υποφέρουν; Γνωρίζατε ότι πολλά άτομα το κάνουν ήδη αυτό, περιλαμβανομένων και μερικών ανωτέρων αξιωματούχων απ’ όλο τον κόσμο;
[Υποσημειώσεις]
a Ξύπνα! 8 Μαΐου 1976 και 22 Αυγούστου 1976.
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 4]
«Το γεγονός ότι πράγματι έλαβε χώρα διωγμός μπόρεσα να το διαπιστώσω από τα αρχεία της Κυβερνήσεως της Μαλάουι
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 4]
«Όταν ο διωγμός γίνεται επίσημη κυβερνητική τακτική . . . δεν μπορεί πια κανείς να παραμείνη ήσυχος βλέποντας αυτά τα πράγματα.»
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 5]
«Δεν μπορούσα ν’ αγοράσω ή να προμηθευθώ νερό.