Ένας Ψυχρός Άδης

ΟΙ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΙ ηγέται του «Χριστιανικού κόσμου» οραματίζονται επί αιώνες ένα φλογερόν άδη οδυνηρών βασάνων, ως τη βεβαία κατάληξι των αμαρτωλών. Από του άμβωνος και σε θρησκευτικές εκδόσεις έχουν χρησιμοποιήσει τις αχαλίνωτες φαντασίες τους για να περιγράψουν με αποτρόπαιες λεπτομέρειες τα τρομερά βάσανα που νομίζουν ότι οι «καταδικασμένοι» υποφέρουν αιωνίως στον άδη. Το έχουν κάμει αυτό χωρίς να υπήρξαν αυτόπται μάρτυρες ενός φλογερού άδου και χωρίς να έχουν βρει στον γραπτό Λόγο του Θεού τις περιγραφές που έχουν δώσει γι’ αυτόν. Το θέμα είναι ακόμη δημοφιλές μεταξύ μερικών θρησκευτικών ομίλων, αλλά η τάσις που αυξάνει μεταξύ των κληρικών είναι να σκέπτωνται μάλλον για ένα ψυχρόν άδη παρά για ένα κατά γράμμα φλογερόν.

Σχολιάζοντας το πώς οι θεολόγοι αρχίζουν σήμερα να θεωρούν τον άδη, ο κληρικός Τζων Μέλλιν, της Πρώτης Πρεσβυτεριανής Εκκλησίας της Νέας Υόρκης, παρετήρησε: «Σήμερα, οι περισσότεροι από τους Θεολόγους ορίζουν τον άδη ότι είναι αποκοπή από τον Θεό. Είναι μια παρούσα πείρα και μια διηνεκής διαδικασία, που είναι τώρα πραγματική ως επίσης και μετά θάνατον. Ολοένα περισσότερα άτομα εγκαταλείπουν την ιδέα ενός φυσικού βασιλείου φλογών που τρίζουν.» Ο κληρικός Π. Μ. Ντάλεϋ του Επισκοπελιανού Γενικού Θεολογικού Σεμιναρίου είπε: «Η μεσαιωνική εικών του άδου, ως τόπου φλεγομένων βασάνων, που εκυριάρχησε στις διάνοιες των ανθρώπων επί μερικές γενεές ήταν ανεπαρκής.» Εκτός του ότι είναι «ανεπαρκής», η αντίληψις περί ενός φλογερού άδου είναι αντιγραφική. Αλλά το λεγόμενο υπό του Μέλλιν ότι ο άδης είναι «μια παρούσα πείρα», ενώ εκφράζει μια κοινή κοσμική άποψι, δεν αποτελεί βελτίωσι από Γραφικής απόψεως. Οι άνθρωποι πρέπει να γνωρίζουν τι ο Λόγος του Θεού διδάσκει περί άδου.

Υπάρχουν εδάφια στη Γραφή που μιλούν περί άδου, βασάνων και πυρός, αλλ’ αυτά τα εδάφια δεν λέγουν ότι οι αμετανόητοι αμαρτωλοί είναι περιωρισμένοι αιωνίως σ’ έναν πύρινο άδη, όπου λαμβάνουν πείραν συνειδητού βασανισμού ως ποινής για αμαρτίες. Η Γραφή εκθέτει ότι ο θάνατος, όχι βάσανα, είναι η ποινή της αμαρτίας. (Ρωμ. 6:23) Τα συχνά παρατιθέμενα εδάφια του δεκάτου έκτου κεφαλαίου του Λουκά, που μιλούν για έναν πλούσιο και έναν επαίτη ονόματι Λάζαρο, κάνουν λόγο περί άδου, φλογών και βασάνων, αλλ’ αυτό είναι μια εξεικόνισις ή παραβολή και όχι μια πείρα της πραγματικής ή της μεταθανατίου ζωής, όπως δείχνεται από το γεγονός ότι ο Ιησούς άρχισε την παραβολή αυτή με την ίδια έκφρασι, την οποία χρησιμοποιούσε για ν’ αρχίση άλλες παραβολές, δηλαδή, «άνθρωπός τις». Παραβάλετε το Λουκάς 16:19 με το εδάφιον 1 και με το Λουκάς 19:12.

Αν ο Ιησούς, με την παραβολή του τού Λαζάρου και του πλουσίου, είχε διδάξει ότι συνειδητά βάσανα σ’ ένα πύρινο άδη αναμένουν τους αμετανόητους αμαρτωλούς, είναι πολύ παράδοξο ότι δεν έκαμε μνείαν περί αμαρτίας στην παραβολή. Όλο εκείνο που λέγεται περί του πλουσίου είναι ότι ήταν πλούσιος και ηυφραίνετο μεγαλοπρεπώς. Αυτό και μόνον δύσκολα μπορεί να θεωρηθή ως δικαιολογητική βάσις για τον αιώνιο περιορισμό του σ’ ένα τόπο πυρίνου βασανισμού. Για τον Λάζαρο δεν λέγεται τίποτε περισσότερο, παρά ότι ήταν ένας επαίτης, που εκάθητο κοντά στην πύλη του πλουσίου ελπίζοντας να τραφή με τα ψιχία που έπιπταν από την τράπεζα του πλουσίου. Τούτο, μόνον, δεν συνιστά τον Λάζαρο για καλύτερη μεταχείρισι από τον πλούσιο.

Ο Ιησούς, με την παραβολή αυτή, εδίδασκε κάτι που δεν είχε σχέσι με ποινή λόγω αμαρτίας. Είχε σχέσι με τάξεις ανθρώπων και με μια αλλαγή ως προς την πνευματική τους κατάστασι. Σε περισσότερες από μια περιπτώσεις ο Ιησούς έδωσε παραβολές, που εφηρμόζοντο στους Ιουδαίους θρησκευτικούς ηγέτας των ημερών του, οι οποίοι αντετίθεντο στις αλήθειες που εκήρυττε στον κοινό λαό. Το κήρυγμά του τους εβασάνιζε τόσο πολύ ώστε τελικά τον εφόνευσαν. Εταίριαζαν καλά με τον πλούσιο της παραβολής του. (Λουκ. 20:19, 20, 46, 47) Εξ άλλου, οι κοινοί Ιουδαίοι, τους οποίους οι θρησκευτικοί ηγέται μετεχειρίζοντο ως επαίτας, εδοκίμασαν μια μεγάλη πνευματική αλλαγή, όταν έγιναν μαθηταί του Ιησού· εξεικονίσθησαν από τον Λάζαρο.​—1 Κορ. 1:26-29.

Στο Μάρκος 9:47 και 48, ο Ιησούς προειδοποιεί περί της Γεέννης, «όπου ο σκώληξ αυτών δεν τελευτά, και το πυρ δεν σβύνεται.» Εκείνο, που λέγει σ’ αυτά τα εδάφια και στα συμφραζόμενα, δεν υπαινίσσεται ότι εκείνοι που ρίπτονται στη Γέεννα έχουν συναίσθησι και υφίστανται εκεί βάσανα. Η μνεία του περί σκωλήκων συνδέει τη Γέεννα με σάρκες που αποσυντίθενται και όχι με αθάνατες ψυχές στον άδη. Η κοιλάς του Εννόμ (Γέεννα) κοντά στην Ιερουσαλήμ ήταν ένας τόπος όπου ερρίπτοντο σώματα νεκρά. Φωτιές ενισχυόμενες με θειάφι διετηρούντο φλεγόμενες για να καταναλώσουν τ’ απορρίμματα, και σκώληκες έτρωγαν νεκρές σάρκες που δεν τις έφθαναν οι φλόγες. Ο Ιησούς εχρησιμοποίησε τη Γέεννα για να συμβολίση την αιώνια καταστροφή των ασεβών. Απ’ αυτή την κοιλάδα που ήταν κοντά στην Ιερουσαλήμ ελήφθη το σύμβολο της ‘λίμνης του πυρός και του θείου’, που αναφέρεται στην Αποκάλυψι 20:10.

Αν και η Αποκάλυψις μιλεί για τη λίμνη του πυρός ως τη θέσι όπου ο Διάβολος και η θηριώδης του οργάνωσις ρίχνονται και λέγει ότι «θέλουσι βασανίζεσθαι ημέραν και νύκτα, εις τους αιώνας των αιώνων», δεν μπορούμε να συμπεράνωμε ότι αυτός είναι ο πύρινος άδης, που ωραματίσθησαν ωρισμένοι θρησκευτικοί ηγέται. Στον δικό τους άδη ο Διάβολος είναι εκείνος που κάνει τον βασανισμό, όχι εκείνος που βασανίζεται. Επί πλέον, η λίμνη αυτή του πυρός προσδιορίζεται στο δέκατο τέταρτο εδάφιο. Εκεί μας λέγεται ότι ο άδης ρίχνεται μέσα σ’ αυτή. «Και ο θάνατος και ο άδης ερρίφθησαν εις την λίμνην του πυρός· ούτος είναι ο δεύτερος θάνατος.» Το ότι ρίχνεται ο θάνατος και ο άδης στη λίμνη του πυρός δείχνει το τέλος ή την καταστροφή τους. Αυτό επιβεβαιώνεται στην 1 Κορινθίους 15:26, που λέγει: «Έσχατος εχθρός καταργείται ο θάνατος.»

Όταν ο Αδαμιαίος θάνατος, ο θάνατος που όλοι μας έχομε κληρονομήσει από τον Αδάμ, παύση να έχη δύναμι επάνω στο ανθρώπινο γένος, θα έχη καταργηθή σαν να έχη ριφθή στην καταστρεπτική λίμνη του πυρός. Ο σύντροφός του, ο άδης, που επίσης καταργείται με το να ρίχνεται στη συμβολική λίμνη του πυρός, υπήρξε πάντοτε αχώριστα συνδεδεμένος με τον θάνατο. Κι αυτός, επίσης, θα γίνη πράγμα του παρελθόντος.

Η λέξις «άδης» είναι μετάφρασις της Εβραϊκής λέξεως «Σιεόλ». Ο Πέτρος έδειξε ότι αυτές οι δύο λέξεις έχουν την ίδια σημασία με το ότι εχρησιμοποίησε τη λέξι «Άδης», όπως αναφέρεται στις Πράξεις 2:27, όταν παρέθεσε τον Ψαλμό 16:10, που χρησιμοποιεί τη λέξι «Σιεόλ». Αυτές οι λέξεις δεν μεταδίδουν τη σκέψι περί ενός πυρίνου τόπου βασάνων. Η Μετάφρασις Βασιλέως Ιακώβου απέδωσε τη λέξι «Σιεόλ» ως άδην, τάφον και λάκκον. Στον Ιώβ 14:13 η Βιβλική αυτή μετάφρασις αποδίδει το «Σιεόλ» ως «τάφον», ενώ η Καθολική Μετάφρασις Ντουαί χρησιμοποιεί την λέξι «άδης». Το γεγονός ότι το εδάφιο αυτό μιλεί για τον Ιώβ προσευχόμενον για να κρυφθή στον άδη δίνει επί πλέον απόδειξι ότι ο άδης δεν είναι τόπος βασανισμού, αλλά ο κοινός τάφος του ανθρωπίνου γένους.

Μια προσεκτική εξέτασις του τρόπου, με τον οποίον χρησιμοποιούνται οι Γραφικές λέξεις για τον άδη, καθιστά προφανές ότι αυτές δεν αναφέρονται σ’ ένα πύρινο τόπο αιωνίου βασανισμού για «καταδικασμένες ψυχές». Ο άδης, που είναι ο κοινός τάφος του ανθρωπίνου γένους, περιέχει πρόσωπα νεκρά. Η Αποκάλυψις 20:13 λέγει για τον άδη ότι αποδίδει τους νεκρούς που είναι μέσα του. Ο κοινός τάφος του ανθρωπίνου γένους, όπου όλα τα ανθρώπινα πλάσματα πηγαίνουν λόγω του Αδαμιαίου θανάτου, είναι πράγματι ο τάφος της Γραφής, από τον οποίον πλήθη κοιμωμένων νεκρών θα φερθούν πάλι στη ζωή.​—Ιωάν. 5:28, 29.