Αλκοολισμός—Τα Γεγονότα, οι Μύθοι

Ποιος Είναι ο Χαρακτηριστικός Τύπος του Αλκοολικού;

1 2 3 4 (Βλέπε εικόνες στο έντυπο)

ΜΗΠΩΣ λέτε ότι είναι ο 4; Ίσως ο μεγαλύτερος μύθος για τον αλκοολισμό είναι ότι ο αλκοολικός αντιπροσωπεύεται από έναν αλήτη σε μια βρωμογειτονιά. Στην πραγματικότητα, ούτε το 5 τα εκατό των αλκοολικών δεν βρίσκεται στις παραμελημένες περιοχές των μεγάλων πόλεων. Οι υπόλοιποι; Φροντίζουν τα παιδιά τους στο σπίτι, φροντίζουν ασθενείς, εργάζονται σε γραφεία.

Απ’ όλα τα μεγάλα προβλήματα υγείας, πιθανόν κανένα, δεν περιβάλλεται περισσότερο από μύθους όσο ο αλκοολισμός. Ποια είναι λοιπόν η αλήθεια; Για να θεραπευτεί ο αλκοολισμός πρέπει να ξέρει κανείς την αλήθεια γι’ αυτόν. Και μπορεί πράγματι να θεραπευθεί.

● Ποιος είναι αλκοολικός;

Σύμφωνα με τον Μάρτυ Μαν, σύμβουλο και ιδρυτή του Εθνικού Συμβουλίου για τον Αλκοολισμό, «αλκοολικός είναι εκείνος που το ποτό του δημιουργεί ένα συνεχές και αυξανόμενο πρόβλημα σε κάθε τομέα της ζωής του.» Η λέξη που είναι ουσιώδης εδώ είναι «συνεχές.» Για παράδειγμα: Αν το ποτό δημιουργούσε πρόβλημα στη ζωή ενός φυσιολογικού πότη μέσα στο σπίτι, στην κοινωνία, στον επαγγελματικό τομέα, θα μπορούσε να πίνει λιγότερο, ακόμη κι αν αυτό απαιτούσε πραγματική αποφασιστικότητα. Αλλά με τον αλκοολικό τα πράγματα διαφέρουν. Αυτόςa ίσως να προσπαθήσει να ελαττώσει το ποτό. Αλλά άσχετα με το πόση αποφασιστικότητα μπορεί να έχει ο αλκοολικός, όταν αρχίσει να πίνει, δεν μπορεί να ελέγξει το ποτό, κι έτσι το ποτό του δημιουργεί ένα «συνεχές» πρόβλημα στη ζωή του.

● Γιατί ο Αλκοολισμός λέγεται «Αρρώστια,;»

Γενικά, μια αρρώστια καθορίζεται σαν «ανωμαλία στη λειτουργία ή στην κατασκευή οποιουδήποτε οργάνου ή μέρους του σώματος κι έχει ορισμένα ευκολογνώριστα συμπτώματα.» Ταιριάζει ο αλκοολισμός σ’ αυτόν τον ορισμό; Σύμφωνα με τον Αμερικανικό Ιατρικό Σύλλογο, τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και πολλούς άλλους ιατρικούς και κυβερνητικούς οργανισμούς, ταιριάζει.

Πώς δημιουργείται «ανωμαλία στη λειτουργία» στο σώμα του αλκοολικού; Το αλκοόλ επηρεάζει τον ίδιο διαφορετικά απ’ ότι επηρεάζει τους άλλους. Στα πρώτα στάδια συχνά το άτομο καταναλώνει μεγάλες ποσότητες αλκοόλ χωρίς να μεθάει. Έπειτα πάλι μπορεί να ξεχνάει, να μη θυμάται τι είπε ή τι έκανε όταν έπινε, αν και είχε τις αισθήσεις του και φαινόταν φυσιολογικός στους άλλους. Όπως θα δούμε, υπάρχουν ευκολογνώριστα συμπτώματα.

Ο αλκοολισμός δεν είναι μόνο σωματικό πρόβλημα. Ο αλκοολικός επηρεάζεται διανοητικά, συναισθηματικά και πνευματικά επίσης, και οι προσπάθειες που γίνονται για τη βοήθειά του πρέπει να υπολογίσουν αυτούς τους παράγοντες.

● Υπάρχουν Άτομα που Έχουν Προδιάθεση στον Αλκοολισμό;

Υπάρχουν αυξανόμενες αποδείξεις ότι μπορεί να συμβαίνει αυτό. Για παράδειγμα, μια μελέτη που έγινε στη Δανία ανάμεσα στα έτη 1970 και 1976 έδειξε ότι τα παιδιά των αλκοολικών είχαν τετραπλάσια πιθανότητα να γίνουν αλκοολικά απ’ ότι τα παιδιά μη αλκοολικών. Και αυτά αλήθευε και για τα υιοθετημένα παιδιά αλκοολικών γονέων που μεγάλωσαν από μη αλκοολικούς γονείς.

Σε μια άλλη μελέτη, που έγινε στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον στο Σηάτλ, διαπιστώθηκε ότι οι νεαροί που κάποιος στην οικογένειά τους ήταν αλκοολικός ανέπτυσσαν στο αίμα τους μεγαλύτερη ποσότητα ακεταλδεΰδηςb όταν έπιναν αλκοόλ. Το περιοδικό Σάιενς Νταϊτζέστ λέει ότι «η αυξημένη ακεταλδεΰδη μπορεί να εντείνει το αίσθημα της μέθης και την απόλαυση που φέρνει το αλκοόλ, κι έτσι να εξυπηρετήσει σαν ισχυρό κίνητρο για να πιει το άτομο περισσότερο.»

Αυτές οι διαπιστώσεις, όμως, δεν είναι οριστικές και δείχνουν μόνο ότι κάποια προδιάθεση για τον αλκοολισμό μπορεί να είναι κληρονομική.

● Μπορεί να θεραπευθεί ο Αλκοολισμός;

Αν μ’ αυτό εννοούμε τη δυνατότητα να επιστρέψει ο πότης στο φυσιολογικό σημείο ώστε να ελέγχει πόσο πίνει, αυτό συμβαίνει τόσο σπάνια που οι περισσότεροι ειδικοί απαντούν, Όχι! Ο Δρ Σέιλα Μπλουμ, διευθυντής του Τμήματος Αλκοολισμού και Καταχρήσεως Αλκοόλ της Πολιτείας της Νέας Υόρκης, λέει τα εξής: «Λέω στους ασθενείς μου να φανταστούν ότι βρίσκονται σ’ αυτή την πλευρά του Λονγκ Άιλαντ Σάουντ και τους ζητάνε να κολυμπήσουν ως το Κονέκτικατ περνώντας μέσα από νερά που είναι γεμάτα από καρχαρίες. Από τις εκατοντάδες των κολυμβητών, κανά δυο θα το τολμούσαν—αλλά σεις θα κολυμπούσατε;»

Ο αλκοολισμός, όμως, μπορεί να ελεγχθεί, και οι περισσότεροι σύμβουλοι και αλκοολικοί που έγιναν καλά παραδέχονται ότι μπορεί να λεχθεί μόνο με την ολοκληρωτική αποχή από το ποτό.

● Είναι το ίδιο με τη Μέθη;

Όχι. Η μέθη είναι το αποτέλεσμα της υπέρ καταναλώσεως αλκοόλ—μια προσωρινή απώλεια ελέγχου πάνω σε σωματικές και διανοητικές ικανότητες. Αλλά δεν είναι όλοι αυτοί που μεθάνε αλκοολικοί. Και ούτε όλοι οι αλκοολικοί μεθάνε. Παραδείγματος χάρη, ένας αλκοολικός που βρίσκεται στο στάδιο αποτοξινώσεως μπορεί να μην πίνει καθόλου. Κι όμως εξακολουθεί να είναι αλκοολικός· αν άρχιζε να πίνει, τελικά θα έχανε κάθε έλεγχο.

Η Βίβλος καταδικάζει και τη βαριά οινοποσία και τη μέθη σαν ηθικά κακές πράξεις. (Παροιμίαι 23:20, 21· 1 Κορινθίους 5:11-13· 6:9, 10) Ο αλκοολικός δεν μεθάει κατ’ ανάγκη. Όταν δεν πίνει μπορεί να είναι νηφάλιος. Εν τούτοις, αν γνωρίζει την κατάσταση του και προτιμάει να πίνει και να μεθάει, τότε αντιμετωπίζει ένα ηθικό πρόβλημα—τη μέθη.

● Εξαρτάται Απλώς από τη Δύναμη της Θελήσεως;

«Οι περισσότεροι αλκοολικοί έχουν θέληση,» απαντά ο Μάρτυ Μαν. «Σηκώνονται και πάνε στη δουλειά τους όταν κάποιος άλλος που θα αισθανόταν σαν κι αυτούς θα έμενε στο κρεβάτι και θα φώναζε το γιατρό.» Αν οι αλκοολικοί στερούνταν απλώς από θέληση, τότε χωρίς αμφιβολία οι περισσότεροι απ’ αυτούς θα ήταν αλήτες του δρόμου.

Ίσως ο μύθος για την αδύνατη θέληση των αλκοολικών να προέρχεται απ’ αυτό που τους συμβαίνει όταν πεινούν—χάνουν τον έλεγχό τους. Ώστε, ο αλκοολικός πρέπει να χρησιμοποιεί τη δύναμη της θελήσεως του για να μην αρχίσει να πίνει.

● Τι θα Πούμε για τα Ηρεμιστικά;

Ο αλκοολικός που ξυπνάει με τρεμούλες και δεν θέλει να πιει το πρωί μπορεί να απλώνει το χέρι του για να πάρει ένα ηρεμιστικό. Αλλά κείνο που μπορεί να μην καταλαβαίνει είναι ότι το σώμα του δεν ξέρει τη διαφορά. Το αλκοόλ είναι καταπραϋντικό, αλλάζει τη διάθεσή του, όπως ακριβώς και τα ηρεμιστικά, τα υπνωτικά χάπια, τα παυσίπονα, ακόμη και τα φάρμακα για κρυολογήματα (που περιέχουν αντιϊσταμινικό) αλλάζουν τη διάθεση. Και κάθε ουσία που αλλάζει τη διάθεση μπορεί να παρουσιάσει κίνδυνο στον αλκοολικό.

Επομένως, για να γίνει πρόοδος στην ανάρρωση, πολλοί ειδικοί συνιστούν στους αλκοολικούς να απέχουν όχι μόνο από το αλκοόλ αλλά και από όλες τις ουσίες που αλλάζουν τη διάθεση.

● Πώς ο Αλκοολικός που Πίνει Διαφέρει από το Φυσιολογικό Πότη;

Ο αλκοολικός όταν πίνει ξεπερνάει αυτό που είναι αποδεκτό σαν φυσιολογικό. Για παράδειγμα, αν κάποιος γνωστός σας άρχιζε να πηγαίνει κρυφά στην τουαλέτα για να πιει γάλα, ασφαλώς θα συμπεραίνατε ότι κάτι συμβαίνει. Η στάση του δεν είναι φυσιολογική. Κι όμως, οι αλκοολικοί πολύ συχνά κλέβουν ποτά, και μάλιστα κρύβουν μπουκάλες για να τις πιούν αργότερα. Οι φυσιολογικοί πότες δεν το κάνουν αυτό.

Η μεγαλύτερη διαφορά, όμως, ανάμεσα στους αλκοολικούς και τους φυσιολογικούς πότες είναι ο έλεγχος. Αυτός που πίνει σε συντροφιές, ακόμη κι αυτός που πίνει πολύ, συνήθως μπορεί να αποφασίσει πότε και πόσο αυτός ή αυτή θα πιεί. Ο αλκοολικός δεν μπορεί. Πίνει τακτικά περισσότερο απ’ όσο σκόπευε να πιεί.

Μήπως οι άλλοι ανησυχούν ολοένα και περισσότερο με την συνήθειά σας να πίνετε; Να είστε ειλικρινής με τον εαυτό σας. ‘Μπορώ να σταματήσω όποτε θέλω,’ ίσως να πείτε. Και πιθανόν έτσι να συμβαίνει. Αλλά η αποφασιστικότητά σας να απέχετε από το ποτό δεν είναι το κριτήριο, επειδή και οι πιο προχωρημένοι αλκοολικοί μπορούν μερικές φορές να το κάνουν αυτό για λίγο. Επί πλέον, πώς αισθάνεστε όταν δεν πίνετε—είστε ήρεμος και χαλαρωμένος ή νευρικός και σε ένταση; Να θυμάστε ότι το κλειδί είναι ο έλεγχος. Γι’ αυτό το βιβλίο Ανώνυμοι Αλκοολικοί αναφέρει : «Αν όταν πίνεις, δεν ελέγχεις την ποσότητα που πίνεις, ίσως είσαι αλκοολικός.»

● Γιατί δεν Διακρίνει ο Αλκοολικός Τι Του Συμβαίνει;

Καθώς η κατάστασή του χειροτερεύει, χάνει την αίσθηση της αυτοαξίας του και στη θέση της μπαίνει η ανησυχία, η ενοχή, η ντροπή και οι τύψεις. Για να ζήσει με τον εαυτό του, χρησιμοποιεί χωρίς να το καταλαβαίνει μερικά αμυντικά μέσα.

Εκλογίκευση: Δικαιολογεί με πολλούς τρόπους το ποτό και τις επιδράσεις του: «Είμαι νευρικός,» «Καταπιέζομαι,» «Ήπια με άδειο στομάχι.»

Προβολή: Αποδίδει τα θλιβερά συναισθήματα του πάνω στους άλλους. Τώρα βλέπει τους άλλους σαν «μισητούς,» «φθονερούς,» «εριστικούς,» «εναντίον του.»

Καταστολή: Μικροποιεί τα οδυνηρά επεισόδια που συμβαίνουν όταν μεθάει, πείθοντας έτσι τον εαυτό του ότι ποτέ δεν συνέβησαν. Ενώ λοιπόν η σύζυγός του είναι αναστατωμένη από το μεθύσι της προηγούμενης νύχτας, αυτός μπορεί να γείρει πάνω της και να ρωτήσει: ‘Σε ενοχλεί τίποτα σήμερα;’ Κι εκείνη δεν μπορεί να πιστέψει στα αυτιά της!

Θυμάται με ευφορία: Μερικές φορές όταν θυμάται επεισόδια από μεθύσια αισθάνεται ευφορία ή ευτυχία. Γι’ αυτό θα μπορούσε να πει, ‘Ναι, είχα πιει λίγο χθες βράδυ, αλλά ήμουν πολύ καλά’—ενώ στην πραγματικότητα δεν ήταν ‘πολύ καλά.’ Το αλκοόλ διέστρεψε την αντίληψή του.

Αυτά τα αμυντικά μέσα δημιουργούν ένα τείχος από αρνήσεις που δεν αφήνουν τον αλκοολικό να δει τι του συμβαίνει. Χρειάζεται βοήθεια.c

● Τι Βοήθεια Χρειάζεται;

‘Εκείνο που χρειάζεται είναι βοήθεια να σταματήσει το ποτό,’ θα μπορούσατε να σκεφθείτε. Αλλά χρειάζονται περισσότερα.

Σωματικά: Πρέπει να απαλλαχτεί χωρίς κίνδυνο από το αλκοόλ («αποτοξίνωση»). Αυτό ίσως απαιτήσει την είσοδό του στο νοσοκομείο για να του παρασχεθεί θεραπεία στα προβλήματα υγείας που σχετίζονται με το αλκοόλ. Αλλά η σωματική ανάρρωση δεν είναι αρκετή. Αλλιώς, θα μπορούσε να σκεφθεί ότι όταν θα αισθανόταν καλύτερα θα μπορούσε μόνος του να χειριστεί το πρόβλημα.

Διανοητικά: Πρέπει να μάθει όλα τα σχετικά για τον αλκοολισμό, να πληροφορηθεί και να δεχθεί τις λογικές αιτίες που πρέπει να μην πίνει. Η γνώση αυτή θα τον βοηθήσει στον ισόβιο αγώνα του να παραμείνει νηφάλιος.

Κοινωνικά: Πρέπει να μάθει να ζει ευχάριστα με τον εαυτό του και τους άλλους.

Συναισθηματικά: Πρέπει να μάθει να αντιμετωπίζει την ανησυχία και τα άλλα αρνητικά συναισθήματα που υπάρχουν μέσα του. Πρέπει να μάθει να είναι ευτυχισμένος χωρίς αλκοόλ.

Πνευματικά: Επειδή είναι δοσμένος στην απελπισία και το φόβο, χρειάζεται βοήθεια που θα του εμπνεύσει ελπίδα, πεποίθηση και εμπιστοσύνη.

● Πού Μπορεί να Βρεθεί Τέτοια Βοήθεια;

Ενώ υπάρχουν διάφορες μορφές θεραπείας, ένα πράγμα εξέχει σαν καθήκον όλων μας—να υπάρχει κάποιος πεπειραμένος και συμπονετικός που να μπορεί να του μιλήσει ο ασθενής, ή ίσως κάποιος που είχε βρεθεί σ’ αυτή την κατάσταση, και έχει θεραπευτεί. Αυτό μπορεί να εμπνεύσει ελπίδα, γιατί ο αλκοολικός μαθαίνει ότι κι αυτός επίσης μπορεί να γίνει καλά.

Πολλοί έχουν βοηθηθεί στα κέντρα αποκαταστάσεως αλκοολισμού. Αυτά τα κέντρα μπορεί να έχουν στο προσωπικό τους άτομα από πολλούς επιστημονικούς κλάδους, όπως γιατρούς, ψυχίατρους, ψυχολόγους και εκπαιδευμένους κοινωνικούς λειτουργούς. Εδώ ο ασθενής συνήθως περνάει μια πολύ λεπτομερή εκπαιδευτική διαδικασία όπου μαθαίνει για τον αλκοολισμό μ’ ένα τρόπο που μπορεί ο αλκοολικός να τον δεχθεί.

Έπειτα, μαθήματα ομαδικής θεραπείας που δίνονται από εκπαιδευμένους συμβούλους μπορεί να προσφέρουν στον ασθενή πρακτική βοήθεια στα προβλήματά του και να τον βοηθήσουν να καταλάβει τα αμυντικά μέσα που χρησιμοποιεί χωρίς συναίσθηση. Επειδή δεν μπορεί ν’ αλλάξει αυτό που δεν μπορεί να δει, αυτή η βαθιά αντίληψη τον βοηθάει στην ανάρρωσή του. Αλλά όποια θεραπεία κι αν χρησιμοποιηθεί, βασικός στόχος είναι να βοηθηθεί ο ασθενής να μάθει να αντιμετωπίζει με επιτυχία τα συναισθήματά του χωρίς να καταφεύγει στο αλκοόλ.

Ωστόσο, όταν εγκαταλείπει τη θεραπεία ο αλκοολικός που αποτοξινώνεται ίσως βρει μπροστά του τις ίδιες πραγματικότητες που τον έσπρωξαν στο ποτό. Μπορεί να εξακολουθήσει να διακατέχεται από αρνητικά συναισθήματα, οικογενειακά προβλήματα ή μια ασταθή κατάσταση εργασίας. Σαφώς, χρειάζεται περισσότερη βοήθεια για την αντιμετώπισή τους. Γι’ αυτή τη βοήθεια, μερικοί στρέφονται σε τοπικές εθελοντικές ομάδες που αποτελούνται από αλκοολικούς που έχουν γίνει καλά και που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στο να βοηθούν ο ένας τον άλλο.d

Ωστόσο, υπάρχει κι άλλη μια πηγή που μπορεί να βοηθήσει, εκείνη που μπορεί να δώσει στον αλκοολικό που αποτοξινώνεται ‘υπερβολή δυνάμεως [πέρα από τη φυσιολογική, ΜΝΚ]’ στον καθημερινό του αγώνα ν’ αντιμετωπίσει τη ζωή και να παραμείνει νηφάλιος. Ποια είναι αυτή η πηγή;—2 Κορινθίους 4:7, 8.

«Η επιτυχία μου,» αναφέρει ένας αλκοολικός που αποτοξινώνεται, οφείλεται στην πίστη μου στον Ιεχωβά, στη δύναμη της προσευχής και στη βοήθεια που μου δίνουν οι Χριστιανοί αδελφοί μου. Χωρίς αυτά, θα βρισκόμουν τώρα στο βούρκο, ή θα ήμουν νεκρός, εξαιτίας του αλκοόλ.» Ναι, με τη μελέτη της Βίβλου με τους Μάρτυρες του Ιεχωβά και με την παρακολούθηση των Χριστιανικών συναθροίσεων αυτός ο άνθρωπος απέκτησε πραγματική πίστη για τον Θεό και αγάπη για τους Χριστιανούς συντρόφους. Αλλά με ποιο τρόπο μπορούν όλα αυτά να βοηθήσουν;

Η μελέτη του Λόγου του Θεού μπορεί να βοηθήσει το συνεχόμενο αλκοολικό να αλλάξει τον τρόπο που σκέπτεται. (Ρωμαίους 12:1, 2) Τα αισθήματα ενοχής και οι τύψεις ανακουφίζονται καθώς φτάνει στο σημείο να γνωρίσει τον Ιεχωβά σαν ένα ελεήμονα συγχωρητικό Θεό. (Έξοδος 34:6, 7) Επίσης, οι Βιβλικές αρχές του δείχνουν πώς να βελτιώσει την οικογενειακή του ζωή, με ποιο τρόπο να εργάζεται ώστε να ευχαριστεί τον εργοδότη του, και πώς να αποφεύγει σκέψεις και πράξεις που δημιουργούν ακατάλληλη ανησυχία και στενοχώρια.—Εφεσίους 5:22-33· Παροιμίαι 10:4· 13:4 Ματθαίος 6:25-34.

Καθώς οικοδομεί μια σχέση εμπιστοσύνης με τον Ιεχωβά Θεό, μαθαίνει να αναθέτει με εμπιστοσύνη τις φροντίδες και τα φορτία του στον Ιεχωβά με προσευχή. Με τη βοήθεια των στοργικών Χριστιανών φίλων του, μαθαίνει να εκδηλώνει τα αισθήματα και τις ανάγκες του και καταλαβαίνει ότι μπορεί να πλησιάζει τους άλλους χωρίς φόβο. Αυτές οι σχέσεις εμπνέουν το αίσθημα της ασφάλειας και την έννοια της αυτοαξίας που είναι πολύ απαραίτητα για τον αλκοολικό που αποτοξινώνεται.—Ψαλμός 55:22· 65:2· Παροιμίαι 17:17· 18:24.

Έχετε λοιπόν σεις ή οι άλλοι ανησυχήσει για τη συνήθειά σας να πίνετε; Σας έχει το ποτό δημιουργήσει προβλήματα σ’ έναν ή και περισσότερους τομείς της ζωής σας; Τότε κάντε κάτι! Γιατί να επιμένετε σε κάτι που μπορεί να σας προξενήσει πολύ πόνο και προβλήματα; Μαθαίνοντας τα γεγονότα (όχι τούς μύθους) και ενεργώντας σε αρμονία μ’ αυτά, είναι δυνατόν να συνέλθετε από τον αλκοολισμό και να οδηγηθείτε σε μια ευτυχισμένη, παραγωγική ζωή.

[Υποσημειώσεις]

[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 8]

Υπάρχει μια πηγή που μπορεί να βοηθήσει και να δώσει δύναμη «πέρα από τη φυσιολογική»

[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 8]

Μήπως το ποτό δημιουργεί προβλήματα στη ζωή σας; Γιατί να επιμένετε σε κάτι που μπορεί να σας προξενήσει τόσο πολύ πόνο και προβλήματα;

[Πλαίσιο στη σελίδα 5]

Συμπτώματα του Αλκοολισμού

(Παρακαλούμε σημειώστε ότι αυτά είναι μερικά από τα συμπτώματα του αλκοολισμού και ότι η εμφάνιση των συμπτωμάτων αυτών μπορεί να ποικίλλει από άτομο σε άτομο.)

Πιθανά πρώιμα συμπτώματα

● Κατέβασμα των ποτών μονορούφι («Οι άλλοι πίνουν πολύ αργά»)

● Πίνοντας στα κλεφτά

● Κατέβασμα ποτών πριν από το ποτό («Θα μπορούσα κάλλιστα να πιω ένα πριν από το πάρτυ»)

● Αύξηση της αντοχής του οργανισμού

● Προσωρινές αμνησίες («Πώς γύρισα σπίτι χτες;»)

Πιθανά μέσα συμπτώματα

● Αρχίζει να χάνει τον έλεγχο

● Άρνηση των προβλημάτων

● Αλλαγές στις συνήθειες ποτού («Καλύτερα να στραφώ στη μπύρα. Δεν αντέχω το ουίσκι»)

● Προσπαθεί να μην ξαναπιεί (απέχει από οινοπνευματώδη)

● Πίνει μόνος

Πιθανά προχωρημένα συμπτώματα

● Κάθε έλεγχος έχει χαθεί

● Τα μεθύσια αυξάνουν σε συχνότητα και ένταση

● Μείωση της αντοχής του οργανισμού

● Αδικαιολόγητοι φόβοι και ανησυχίες

● Τρομώδες παραλήρημα.

[Εικόνα στη σελίδα 6]

Το σώμα γνωρίζει τη διαφορά;

[Εικόνα στη σελίδα 7]

Το κάνουν αυτό οι φυσιολογικοί πότες;