Οι Εκκλησίες του Χριστιανικού Κόσμου Χάνουν την Επιρροή Τους;
Από τον ανταποκριτή του Ξύπνα! στη Βραζιλία
ΜΙΑ προσεκτική ματιά στις εκκλησίες του Χριστιανικού κόσμου αποκαλύπτει μια καταρρέουσα αυτοκρατορία. Πριν από αιώνες, μια πανίσχυρη Εκκλησία είχε υπό την κυριαρχία της μεγάλο μέρος του κόσμου. Οι αυτοκράτορες και οι βασιλείς της κυβερνούσαν θείω δικαιώματι.» Έπειτα, ήλθε η Μεταρρύθμισις και δημιουργήθηκε ένα ρήγμα στη δύναμι. Μετά τον Τριακονταετή Πόλεμο η συνθήκη Ειρήνης της Βεστφαλίας, που έγινε το 1648, περιώρισε την επιρροή της Καθολικής Εκκλησίας. Οι Προτεσταντικές δυνάμεις απέκτησαν δύναμι. Η Γαλλική Επανάστασις εισήγαγε μια εποχή αντιδράσεως κατά της Εκκλησιαστικής διακυβερνήσεως. Σε λίγο διάστημα, φιλελεύθερα κινήματα ανεπήδησαν σε κάθε πλευρά. Με γρήγορο ρυθμό επακολούθησε η βιομηχανική επανάστασις, η θεωρία της εξελίξεως, η ανώτερη κριτική, ο εκσυγχρονισμός και ο υλισμός.
Ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος έπληξε τον κόσμο σαν κεραυνός. Η Ορθόδοξος Εκκλησία στη Ρωσία κατέρρευσε κάτω από τη βίαιη επίθεσι του Μπολσεβικισμού. Ο Κομμουνισμός κάλυψε κι’ άλλες χώρες, αποφασισμένος να εξαλείψη τη θρησκεία, την οποία ωνόμασε «το όπιον του λαού.» Έχοντας υπ’ όψιν όλα αυτά, ο Πάπας Ιωάννης—Παύλος ο Β’ πρόσφατα ήγειρε τα εξής ερωτήματα: «Ποια είναι η μοίρα που επιφυλάσσει ο Κύριός Μας για την Εκκλησία του στα ερχόμενα έτη; Ποια κατεύθυνσι θα ακολουθήση, το Ανθρώπινο γένος καθώς πλησιάζει στο έτος 2000; Αυτά είναι καυτά ερωτήματα και η μοναδική απάντησις είναι: ‘Ο Θεός ξέρει.’»
Ο Θεός ξέρει. Αυτό είναι αλήθεια. Μια ματιά σε διάφορες εκκλησίες σε διαφορετικά μέρη του κόσμου θα είναι ενδιαφέρουσα και ίσως αποκαλυπτική.
ΑΦΡΙΚΗ
Νιγηρία:
Ο πρεσβυτεριανός κληρικός Τζέημς Ουκαΐγκμπου θρηνολόγισε το γεγονός ότι «σήμερα η εκκλησία φαίνεται να έχη χάσει την έννοια της ταυτότητάς της σαν κάποιος που υποφέρει από αμνησία και ρωτά ποιος είμαι και για τι είμαι εδώ;»
Η εφημερίδα Νέος Νιγηριανός έλεγε: «Πολλοί θρησκευτικοί αξιωματούχοι δεν έχουν θέσει κανένα υψηλό κανόνα ηθικής για τους ακολούθους τους αλλ’ αναμένουν από τα μέλη τους να το κάνουν αυτό.»
Ωστόσο, η θρησκεία στη Νιγηρία, είτε είναι Μουσουλμανική, Χριστιανική ή φυλετική, εξακολουθεί ν’ ασκήται σε μεγάλη κλίμακα. Αλλά οι εκκλησίες, σαν μια ηθική ή εκπαιδευτική δύναμις, χάνουν την επιρροή τους. Το έγκλημα και η ανηθικότητα αυξάνουν. Στη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, οι εκκλησίες κομματίσθηκαν, και μετά τον πόλεμο οι ιεραποστολικές σχολές κατελήφθησαν από την κυβέρνησι. Επίσης, οι υλιστικές και οι εξελικτικές διδασκαλίες που διδάσκονται στα σχολεία και στα πανεπιστήμια δημιούργησαν μια λιγότερο θρησκευτική γενιά.
Νότια Αφρική:
Ο Δρ Γιάν Κάρελ Κοέτζη, ομιλητής του Πανεπιστημίου της Πρετώρια, ανέλαβε να κάνη μια έρευνα μεταξύ των μελών της Ολλανδικής Μεταρρυθμιστικής Εκκλησίας. Απ’ αυτούς που ρωτήθηκαν, το 28 τοις εκατό δεν πίστευαν ότι ο άνθρωπος κληρονόμησε την αμαρτία, το 19 τοις εκατό αμφέβαλλαν για την αφήγησι της δημιουργίας, και το 23,8 τοις εκατό αμφέβαλλαν για το υπόμνημα σχετικά με τον Αδάμ και την Εύα. Το 10 περίπου τοις εκατό πίστευαν ότι μπορεί να επέλθη σωτηρία χωρίς το Χριστό Ιησού.
ΑΣΙΑ
Χονγκ Κονγκ:
Το περιοδικό Άσιαγουικ του Χονγκ Κονγκ περιέγραφε τον τρόπο σκέψεως των ανθρώπων της Ανατολής, όταν δήλωνε τα εξής: «Οι Δεξιοί Δυτικοί κληρικοί έχουν ευλογήσει τις βόμβες τής επίσημα αναγνωρισμένης Εκκλησίας. Μακρυμάλληδες Πατέρες στη Λατινική Αμερική εκσφενδόνισαν [βόμβες] της Αριστεράς. . . . Ο πλούτος της μπορεί να είναι η πιο βλαβερή διαφήμισις της Ρωμαϊκής εκκλησίας. . . . Σε 100 φτωχογειτονιές, οι διακοσμημένοι καθεδρικοί ναοί που έχουν ανεγερθή προς τιμή του Θεού του στέκονται σαν πρόκλησι έναντι των ολοφάνερων αθλιοτήτων του ανθρώπου. . . . Στις ιστορίες πολλών εθνών, η Καθολική εκκλησία υπήρξε δύναμις φεουδαρχικού συντηρητισμού, θυσιάζοντας συχνά τη δυνατότητα για άνεσι σ’ αυτή τη ζωή για την εύκολη αμάθεια που έστελνε τις ψυχές σε ευτυχία στην άλλη ζωή. Εκκλησίες κάηκαν μαζί με πολλά παλάτια δικτατόρων.»
Ιαπωνία:
Το Πανεπιστήμιο Αογιάμα Γκακούιν, που ιδρύθηκε από Μεθοδιστές ιεραποστόλους στο Τόκιο, αποφάσισε να καταργήση τα θεολογικά του μαθήματα το έτος 1973, λόγω μειώσεως των αιτούντων και των ακάλυπτων δαπανών για τη λειτουργία τους. Κάτι ουσιώδες στην Ανατολή είναι το γεγονός ότι ο Βουδδισμός διέρχεται μέσα από τις ίδιες διαβρωτικές δυνάμεις όπως και οι Δυτικές εκκλησίες.
ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ
Σ’ αυτή την ήπειρο και χώρα 13,5 περίπου εκατομμυρίων κατοίκων, η Ρωμαιοκαθολική εκκλησία έχει 2.000 λιγότερες καλόγριες και 400 λιγότερους «θρησκευτικούς αδελφούς» και ιερείς απ’ ό,τι είχε το 1966.
Μια είδησις από τη Μελβούρνη δείχνει ότι οι Προτεστάντες δεν πάνε καλύτερα: «Ένας στους πέντε Προτεστάντες κληρικούς στην Αυστραλία αμφιβάλλει για την ύπαρξι του Θεού και του ουρανού, έδειξε μια επίσημη έρευνα της εκκλησίας. Η έρευνα διαπίστωσε ότι το ένα τρίτο των Προτεσταντών εκκλησιαζομένων έχουν αμφιβολίες σχετικά με το Θεό.»
ΕΥΡΩΠΗ
Βρεττανία:
Τον Ιούλιο του 1978, ο αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρυ μίλησε σε τετρακόσιους επισκόπους στη συνδιάσκεψι του Λάμπεθ: «Θεέ, συγχώρεσέ μας. Δεν θα το παραδεχόμασταν· αν το κάναμε, αυτό θα συγκλόνιζε τις εκκλησίες μας. Αλλά έχομε σταματήσει ν’ ακούμε και η πνευματική μας ζωή έχει πεθάνει μέσα μας, μολονότι διατηρούμε τα προσχήματα και εκτελούμε τις τελετουργίες.» Ο αριθμός των διακόνων μειώνεται.
Ένας ανταποκριτής των Τάιμς είπε ότι «όλες οι κύριες εκκλησίες πλήττονται από μείωσι των μελών τους και σοβαρές οικονομικές δυσκολίες, αλλά ανησυχούν περισσότερο για το διαρκώς αυξανόμενο ευρύ χάσμα που φαίνεται να έχει διανοιχθή μεταξύ της καθιερωμένης θρησκείας και της νεώτερης γενιάς.»
Γαλλία:
Στο βιβλίο του Αλαίν Γούντροου Λ’ Εγκλίζ ντεσιρέ (Η Διηρημένη Εκκλησία, 1978) αναφέρεται ότι ο Μονσινιόρος Γκαμπριέλ Ματαγκράν, επίσκοπος της Γκρενόμπλ λέγει τα εξής: «Είναι αναμφισβήτητο το γεγονός ότι η Εκκλησία διέρχεται μια κρίσι. Η άσκησις των θρησκευτικών καθηκόντων σημειώνει πτώσι, παρατηρείται μείωσις στους βαπτιζόμενους και στους κατηχούμενους, και ο αριθμός των ιερέων και των ατόμων που ακολουθούν την ιερωσύνη διαρκώς μειώνεται.»
Σε μια ομιλία Σαρακοστής στη Νοτρ Νταμ, ο ιερέας Μπερνάρ Μπρο είπε: «Οι ειδικοί υπολογίζουν ότι οι ενεργοί Καθολικοί, θα μειωθούν από 16% σε 7% στη Γαλλία. Εγώ προσωπικά ακολουθώ το παράδειγμα που έδωσαν οι Βόρειες χώρες, οι οποίες με δίδαξαν ότι θα μπορούσαμε κάλλιστα να κατέλθωμε στο 1%. Σε τριάντα χρόνια δεν θα υπάρχη κανένας.»
Γερμανία:
Η Ζυντόιτσε Τσάιτουνγκ, αναφέροντας τις συζητήσεις που έλαβαν χώρα σε μια Καθολική συνδιάσκεψι, δήλωσε τα εξής: «Η Εκκλησία και οι θεσμοί της φαίνονται ξένοι ως προς τις ελπίδες του σύγχρονου ανθρώπου και πάντοτε καθυστερημένοι. Δίνουν την εντύπωσι τής μη κατανοήσεως του τι θέλουν οι άνθρωποι και ποιες είναι οι πραγματικές τους ανάγκες.»
Μια συντριπτική μαρτυρία για το έδαφος που χάνουν οι εκκλησίες στη Γερμανία ήταν η σφυγμομέτρησις που ανέφερε το περιοδικό Μπούντε: «Το 17% μόνο των Γερμανών ηλικίας κάτω των 35 ετών πιστεύουν ότι υπάρχει Θεός.»
Ελλάδα:
Μέχρι πρόσφατα η Ελληνική Ορθόδοξος Εκκλησία ήταν πανίσχυρη. Τώρα, ο τρόπος ενεργείας της και οι στόχοι της πλήττονται από άμεσα πυρά. Η εφημερίδα Το Βήμα των Αθηνών σχολίαζε τα εξής: «Σήμερα η Εκκλησία, δηλαδή ο κλήρος, ιδιαίτερα οι ανώτεροι κληρικοί, πολύ συχνά αποτελούν μια φωλιά σκανδάλου, μια πηγή ανοησίας και παραλογισμού. Σε τέτοιο σημείο μάλιστα που για αρκετό διάστημα τώρα, η μεγάλη πλειονότητα των Ελλήνων βλέπει τους περισσότερους κληρικούς, όχι σαν ένα ευυπόληπτο, πνευματικό θεσμό, αλλά σαν σμήνος ταραχοποιών, ριζοσπαστών και εκμεταλλευτών, οι οποίοι, αντί να ‘καθοδηγούν το ποίμνιό τους,’ το διασκεδάζουν με την πολυλογία τους και το παραλήρημά τους, όταν το ποίμνιο δεν αγανακτή από τα κατορθώματά τους.»
Τουρκία:
Από την άλλη πλευρά του Βοσπόρου, απέναντι από την Ελλάδα, στην αρχαία Κωνσταντινούπολι, έχει την έδρα του ο «Οικουμενικός Πατριάρχης και Αρχιεπίσκοπος της Νέας Ρώμης.» Ο Δημήτριος ο Α’ είναι ο συμβολικός αρχηγός των 85 εκατομμυρίων Ορθοδόξων του κόσμου. Το περιοδικό Τάιμ έλεγε τα εξής: «Εν τούτοις, όταν η Αυτού Αγιότης ο Δημήτριος ο Α’ προΐσταται στη Θεία Ευχαριστία στην Εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στην Ισταμπούλ, το πελώριο πολύφωτο ρίχνει το αδύνατο φως του στις σειρές των άδειων στασιδίων. Τα μέλη της εκκλησίας αριθμούν καμμιά δεκαριά μόνο λάτρεις, οι περισσότεροι από τους οποίος είναι ηλικιωμένοι. Η ιστορική αγία έδρα, η οποία κάποτε ήταν το κέντρο του μισού Χριστιανικού κόσμου, θνήσκει.»
Ιταλία:
Σε μια ανοικτή επιστολή προς τον Πάπα Παύλο τον ΣΤ’, ο Αρχιεπίσκοπος Πιντονέλλο έλεγε: «Οι θεολογικές και Αρχιερατικές σχολές, όπως όλοι γνωρίζουν, έχουν μεταβληθή σε σχολεία, και από κει μεταπήδησαν στο μαρξισμό και τον αθεϊσμό, έχοντας ήδη επηρεάσει περισσότερους από το 90% των νέων κληρικών.» Η εφημερίδα Λα Ντιφέζα ντελ Πόπολο έλεγε σχετικά με τους ιερείς: «Το 1871 υπήρχαν στην Ιταλία 152.000, . . . το 1973 ήσαν 47.000. Πρέπει να σημειωθή ότι στο διάστημα που μεσολάβησε, ο Ιταλικός πληθυσμός αυξήθηκε από 27 εκατομμύρια σε 54 εκατομμύρια κατοίκους.»
Πορτογαλία:
Το 1977 το περιοδικό Οπθάο έλεγε: «Η κατάστασις είναι τέτοια ώστε μερικοί ιερείς πιστεύουν ότι αποτελούν τους επιζώντες ενός είδους που βαίνει προς εξαφάνισι. Ένας μεγάλος αριθμός απ’ αυτούς απλώς διεξάγουν τη λειτουργία την Κυριακή και στη διάρκεια της εβδομάδας πηγαίνουν στο πανεπιστήμιο ή έχουν τακτικές εργασίες. Φοβούνται ότι από τη μια στιγμή στην άλλη ίσως υποχρεωθούν να βρουν έναν καινούργιο τρόπο ζωής.»
Την Κυριακή του Πάσχα το 1978, ο Καρδινάλιος Πατριάρχης της Λισαβώνας παραπονέθηκε για τις αμαρτίες της Πορτογαλικής κοινωνίας, αλλά το περιοδικό Οπθάο ισχυρίσθηκε ότι η Καθολική Εκκλησία δεν ήταν αθώα πολιτικά και ευθυνόταν για την αύξησι αυτών των αμαρτιών στη διάρκεια της σκοτεινής βασιλείας του δικτάτορα Σαλαζάρ.
Ισπανία:
Ριζικές μεταβολές έχουν γίνει στις θρησκευτικές παραδόσεις. Πριν από λίγα χρόνια, η Αγία Εβδομάδα ήταν μια θρησκευτική γιορτή που υποστηριζόταν πιστά από το λαό. Τώρα, απλώς δίνει το σήμα για να εξέλθη ο λαός από τις πόλεις στην ύπαιθρο και στα ορεινά. Επίσης, στην Ισπανία πολλές θεολογικές σχολές έχουν μειωθή σε μια χούφτα σπουδαστών θεολογίας. Η κατάστασις χειροτερεύει από τον αριθμό εκείνων που εγκαταλείπουν την ιερωσύνη και τα μοναστήρια.
Σουηδία:
Η εκκλησία στη Σουηδία δεν έχει μεγάλη επίδρασι στη ζωή των ανθρώπων. Κατά μέσο όρο, ο Σουηδός επισκέπτεται την εκκλησία λιγότερο από τρεις φορές το χρόνο. Ένας σχολιαστής είπε τα εξής: «Φαίνεται ότι ο Σουηδός, πάνω απ’ όλα, ικανοποιείται με την εκκλησία του και θέλει να πληρώνη ό,τι στοιχίζει για να τη διατηρή, μολονότι δεν την παρακολουθεί.»
ΒΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΝΟΤΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ
Ηνωμένες Πολιτείες:
Στο εξώφυλλο, το περιοδικό Τάιμ διαφημίζοντας ένα άρθρο του ανέφερε ότι, «σε εθνική κλίμακα, η Επισκοπελιανή Εκκλησία έχανε ένα μέλος κάθε 15 λεπτά την περασμένη δεκαετία.» Ένα σχίσμα δημιουργήθηκε σ’ αυτή την εκκλησία που έχει γυναίκες ιερείς. Τον Ιανουάριο του 1978 τέσσερις νέοι επίσκοποι χειροτονήθηκαν για τη νέα «Αγγλικανική Εκκλησία της Βόρειας Αμερικής.» Ένας απ’ αυτούς είπε ότι το να παραμένη κανείς στην Επισκοπελιανή Εκκλησία «μοιάζει με το να δίνη το φιλί της ζωής σ’ ένα πτώμα.»
Ο ραββίνος Άλβιν Τζ. Ράινς ισχυρίσθηκε ότι «οι Ιουδαίοι της Αμερικής βρίσκονται σε μια απελπιστική κατάστασι κρίσεως.» Σύμφωνα με το περιοδικό Τάιμ, «είναι πεπεισμένος ότι μέχρι το έτος 2100 η Ιουδαϊκή κοινότητα της Αμερικής θα εξασθενίση από το σημερινό αριθμό των 5,8 εκατομμυρίων σε λιγότερους από ένα εκατομμύριο—κάτω από το σημείο σπουδαιότητας.» Ο Ράινς, όπως λέγεται, ισχυρίζεται ότι «οι Ιουδαίοι της Αμερικής απλώς δεν δέχονται τις διδασκαλίες του παραδοσιακού Ιουδαϊσμού. Και χωρίς κάποια θρησκεία, ο Ιουδαϊσμός θα εξαλειφθή.»
Η θρησκεία του Ευαγγελισμού φαίνεται ν’ ανθή, καθώς οι πιο σοβαρές θρησκείες αποτυγχάνουν να ικανοποιήσουν τον κόσμο. Ωστόσο, το περιοδικό Ανθρώπινη Συμπεριφορά αναφέρει ότι φαίνεται πως η θρησκεία αυτή δεν αντιπροσωπεύει όλα όσα λέγονται στις σταυροφορίες του διάσημου Μπίλλυ Γκράχαμ. Διατυπώνεται ο ισχυρισμός ότι τα πλήθη που προσέρχονται για τα συνηθισμένα «προσκυνήματα» σκηνοθετούνται πολύ καιρό πριν για να δημιουργήσουν την εντύπωσι ενός αυθόρμητου μαζικού καταιονισμού.»
Μια πρόσφατη Έρευνα Σφυγμομετρήσεως των Νέων αποκάλυψε ότι το 25 τοις εκατό μόνο των νέων που ερωτήθηκαν εξέφρασαν μεγάλη εμπιστοσύνη στην ωργανωμένη θρησκεία. Τα περισσότερα σχόλια ήσαν: «Μπίνγκο, πανηγύρια, και κακές ομιλίες—αυτό είναι η εκκλησία,» και οι εκκλησιαζόμενοι «είναι πνευματικά ρηχοί.» Πολλοί σχολίασαν την υποκρισία των εκκλησιών και των εκκλησιαζομένων και το γεγονός ότι οι εκκλησίες δεν διδάσκουν για το Θεό ούτε για την Αγία Γραφή.
Βραζιλία:
Ενώ στο παρελθόν ήταν ανήκουστο, τώρα «η Βραζιλία έχει έντονα περικόψει τη μετανάστευσι ξένων ιεραποστόλων, και Ρωμαιοκαθολικών και Προτεσταντών.» (Αρκάνσας Γκαζέτ) Αλλά μήπως η Βραζιλία είναι σε θέσι να προσφέρη τους ιερείς που χρειάζεται; Το ποσοστό αυξήσεως του πληθυσμού είναι πολύ μεγαλύτερο από το ποσοστό αυξήσεως των ιερέων. Πράγματι, η εφημερίδα Ο Εστάδιο ντε Σάο Πάουλο έλεγε ότι «από το 1968 κι’ έπειτα, ο αριθμός των θρησκευτικών κληρικών άρχισε να μειώνεται αργά-αργά.»
Η θνήσκουσα επίδρασις του Καθολικισμού είναι επίσης αξιοπρόσεκτη και στις τάσεις ως προς τη ζωή. Μια ομάδα του Πανεπιστημίου στο Σάο Πάουλο διαπίστωσε ότι μια γυναίκα στις δύο χρησιμοποιεί κάποιο είδος αντισυλληπτικών, και τούτο παρά τις διαταγές της εκκλησίας. Ένα άρθρο στην εφημερίδα Μπραζίλ Χέραλντ καταλήγει στο εξής αποκαλυπτικό συμπέρασμα: «Η Εκκλησία στη Βραζιλία: Το φως που έσβησε.»
Είναι πιθανόν η εκκλησία σας να μην έχη τα προβλήματα που χαρακτηρίζουν τις εκκλησίες του Χριστιανικού κόσμου γενικά. Ίσως ευημερεί, με καλό αριθμό παρευρισκομένων κι’ ένα λειτουργό που σας ευχαριστεί να τον ακούτε και να συνεργάζεσθε μαζί του. Ωστόσο, ίσως υπάρχει κάποια διαφορά ανάμεσα στο να νομίζωμε ότι έχομε δίκιο και στο να έχωμε δίκιο, μάλιστα δε και οι αληθινοί Χριστιανοί νουθετούνται «εαυτούς εξετάζετε αν ήσθε εν τη πίστει, εαυτούς δοκιμάζετε.»—2 Κορ. 13:5.
Όταν ο Ιησούς ήταν στη γη, έδειξε ότι οι Ιουδαϊκές θρησκείες της εποχής του δεν υπηρετούσαν το Θεό, και μερικές από τις πρώτες Χριστιανικές εκκλησίες απέτυχαν επίσης να περάσουν επιτυχώς μερικές ‘εξετάσεις.’ Στη συνέχεια, αναφέρονται μερικές από τις εξετάσεις στις οποίες απέτυχαν εκείνοι οι λάτρεις του Θεού, και στις οποίες και άτομα και εκκλησίες σήμερα εξακολουθούν ν’ αποτυγχάνουν. Καθώς εξετάζομε αυτό τον μερικό κατάλογο, ας εξετάσωμε ατομικά τον εαυτό μας και τις εκκλησίες με τις οποίες συνδεόμαστε.
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 18]
«Μερικοί ιερείς πιστεύουν ότι αποτελούν τους επιζώντες ενός είδους που βαίνει προς εξαφάνισι»
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 18]
«Το να παραμένη κανείς στην Επισκοπελιανή Εκκλησία μοιάζει με το να δίνη το φιλί της ζωής σ’ ένα πτώμα.»
[Πρόταση που τονίζεται στη σελίδα 19]
«Η Εκκλησία στη Βραζιλία: Το φως που έσβησε.»
[Πλαίσιο στη σελίδα 20]
ΤΙ ΘΑ ΛΕΧΘΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΣΑΣ
Θρησκευτικές παραδόσεις ή ακριβής γνώσις;
«Εις μάτην δε με σέβονται, διδάσκοντες διδασκαλίας εντάλματα ανθρώπων.» «Έχουσι ζήλον Θεού, αλλ’ ουχί κατ’ επίγνωσιν.»—Μάρκ. 7:7· Ρωμ. 10:2.
Εκτελεστές του λόγου του Θεού, ή δια χειλέων υπηρεσία, ή για επίδειξι
«Γίνεσθε δε εκτελεσταί του λόγου και μη μόνον ακροαταί.» «Η πίστις χωρίς των έργων είναι νεκρά.» «Δεν θέλει εισέλθει εις την βασιλείαν των ουρανών πας ο λέγων προς εμέ, Κύριε, Κύριε, αλλ’ ο πράττων το θέλημα του Πατρός μου.»—Ιακ. 1:22· 2:26· Ματθ. 7:21.
Κολακευτικοί Τίτλοι;
«Αγαπώσι τον πρώτον τόπον . . . και να ονομάζωνται υπό των ανθρώπων Ραββί, Ραββί. Σεις όμως μη ονομασθήτε Ραββί . . . πάντες δε σεις αδελφοί είσθε. Και πατέρα σας μη ονομάσητε επί της γης· διότι είς είναι ο Πατήρ σας, ο εν τοις ουρανοίς.»—Ματθ. 23:6-9.
Ευνοιοκρατία;
«Εάν όμως προσωποληπτείτε, κάμνετε αμαρτίαν.» «Δεν είναι προσωπολήπτης ο Θεός.»—Ιακ. 2:9· Πράξ. 10:34.
Πνευματικά Άτομα;
«Εγώ, αδελφοί, δεν ηδυνήθην να λαλήσω προς εσάς ως προς πνευματικούς. . . . Είναι μεταξύ σας φθόνος και έρις.» «Ο δε καρπός του πνεύματος είναι αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, αγαθωσύνη, πίστις, πραότης, εγκράτεια.»—1 Κορ. 3:1-3· Γαλ. 5:22, 23
Δημόσιοι υμνητές του Θεού και του Χριστού;
«Ας αναφέρωμεν πάντοτε εις τον Θεόν θυσίαν αινέσεως, τουτέστι καρπόν χειλέων ομολογούντων το όνομα αυτού.» «Μαθητεύσατε πάντα τα έθνη.» «Θέλετε είσθαι εις εμέ [στον Ιησού Χριστό] μάρτυρες . . .έως εσχάτου της γης.»—Εβρ. 13:15· Ματθ. 28:19· Πράξ. 1:8.
Αγάπη για το Θεό;
«Αύτη είναι η αγάπη του Θεού, το να φυλάττωμεν τας εντολάς αυτού.»—1 Ιωάν. 5:3.
Πίστις στο Θεό;
«Είπεν ο άφρων εν τη καρδία αυτού, Δεν υπάρχει Θεός.»—Ψαλμ. 14:1.
Ο Χριστός το αντίλυτρο;
«Δεν υπάρχει δι’ ουδενός άλλου [του Χριστού] η σωτηρία.»—Πράξ. 4:12.
Αγάπη για τον πλησίον;
«Θέλεις αγαπά τον πλησίον σου ως σεαυτόν.» Η αγάπη κακόν δεν κάμνει εις τον πλησίον.» «Λοιπόν πάντα όσα αν θέλητε να κάμνωσιν εις εσάς οι άνθρωποι, ούτω και σεις κάμνετε εις αυτούς.»—Ρωμ. 13:9, 10· Ματθ. 7:12.
Αγάπη μεταξύ σας;
«Εκ τούτου θέλουσι γνωρίσει πάντες ότι είσθε μαθηταί μου, εάν έχητε αγάπην προς αλλήλους.»—Ιωάν. 13:35.
Αγάπη για τον κόσμο;
«Δεν εξεύρετε ότι η φιλία του κόσμου είναι έχθρα του Θεού;» «Μη αγαπάτε τον κόσμον μηδέ τα εν τω κόσμω. Εάν τις αγαπά τον κόσμον, η αγάπη του Πατρός δεν είναι εν αυτώ· διότι παν το εν τω κόσμω, η επιθυμία της σαρκός και η επιθυμία των οφθαλμών και η αλαζονεία του βίου, δεν είναι εκ του Πατρός, αλλ’ είναι εκ του κόσμου. Και ο κόσμος παρέρχεται και η επιθυμία αυτού· όστις όμως πράττει το θέλημα του Θεού μένει εις τον αιώνα.»—Ιακ. 4:4· 1 Ιωάν. 2:15-17.