Ο Νέος Υπόγειος της Πόλεως του Μεξικού
Από τον ανταποκριτή του «Ξύπνα!» στο Μεξικό
Στις 4 Σεπτεμβρίου 1969, ο πρόεδρος του Μεξικού Γουστάβο Διάζ Ορδάζ εγκαινίασε τη Γραμμή 1, ένα τμήμα οκτώ μιλίων του νέου υπογείου σιδηροδρόμου. Όταν ολόκληρο το υπόγειο σύστημα μεταφορών τελειώση κατά τον Νοέμβριο του 1970 πρέπει ν’ αποτελήται από τρεις γραμμές και να καλύπτη περισσότερα από εικοσιέξη μίλια.
Η Γραμμή 1 θα εξυπηρετή 350.000 άτομα καθημερινώς, και όταν ολόκληρο το σύστημα των υπογείων σιδηροδρόμων συμπληρωθή, πρόκειται να εξυπηρετή 3.600.000 επιβάτες ημερησίως. Αυτό θα δώση κάποια ανακούφισι στους κατοίκους οι οποίοι τώρα παγιδεύονται στους τεράστιους συνωστισμούς της κυκλοφορίας. Η Πόλις του Μεξικού έχει πληθυσμό άνω των επτά εκατομμυρίων κατοίκων.
Οι εργασίες γι’ αυτή τη μελέτη άρχισαν τον Ιούνιο του 1967. Αυτή εσημείωσε την τριακοστή τετάρτη μητροπολιτική περιοχή στον κόσμο στην οποία κατασκευάσθηκε ένα τέτοιο σύστημα μεταφορών. Το Λονδίνον ήταν η πρώτη περιοχή· το σύστημα των υπογείων σιδηροδρόμων του εγκαινιάσθηκε προ 106 ετών. Αλλά πιθανώς κανένα σύστημα προηγουμένως δεν είχε να υπερνικήση τόσα εμπόδια.
Η δυσκολία είναι ότι η Πόλις του Μεξικού είναι κτισμένη επάνω σε μια απεξηραμένη λίμνη, και τα κτίρια συχνά βουλιάζουν αργά μέσα στο σπογγώδες έδαφος. Μια οικοδομή που τελείωσε το 1934 έχει βυθισθή εννέα πόδες! Αλλ’ ακόμη και κτίρια του ίδιου τετραγώνου βουλιάζουν με ταχύτητες που διαφέρουν. Έτσι, χρειάσθηκαν ειδικοί τεχνικοί μηχανολόγοι για να οικοδομήσουν ένα υπόγειο σύστημα μεταφοράς κάτω από τέτοιες συνθήκες.
Ήταν ανάγκη να μετακινηθή με ακρίβεια το κανονικό βάρος χώματος και νερού χωρίς να υπονομευθούν τα κτίρια κατά μήκος της γραμμής του υπογείου σιδηροδρόμου. Κατόπιν κατασκευάσθηκε μια σήραγξ από τσιμέντο, σχήματος κιβωτίου και μέσα σ’ αυτήν εγκιβωτίσθηκε ο υπόγειος σιδηρόδρομος. Πράγματι, οι Μεξικανοί ονόμασαν τον υπόγειο σιδηρόδρομο «ελ Καχόν» (το κιβώτιο). Πραγματικά αυτή η κιβωτιοειδής σήραγξ επιπλέει σαν ένα πλοίο επάνω στο υπέδαφος, το οποίον κατά τα 80 τοις εκατό είναι από νερό. Η ειδική κατασκευή που απαιτήθηκε γι’ αυτή τη μελέτη ηύξησε τη δαπάνη. Υπολογίζεται ότι αυτή θ’ ανέλθη, όταν συμπληρωθή, σε 4.000 εκατομμύρια πέσος, που είναι πάνω από 300 εκατομμύρια δολλάρια.
Εσωτερικώς, οι σταθμοί είναι ωραίοι, καμωμένοι από μαρμάρινες πλάκες και με σχεδιάσματα ρυθμού Αζτέκων στις κολόνες. Ειδικά αξιοσημείωτος είναι ο σταθμός Πίνο Σουάρεζ, κτισμένος γύρω από την πυραμίδα των Αζτέκων του «Θεού του Ανέμου», που ανακαλύφθηκε στη διάρκεια των ανασκαφών.
Το κάθε τραίνο του υπογείου σιδηροδρόμου, χρώματος πορτοκαλί και Γαλλικής κατασκευής, αποτελείται από έξι βαγόνια, και μπορεί να μεταφέρη πάνω από χίλιους επιβάτες. Τρέχουν με διαλείμματα τριών λεπτών, και κινούνται αθόρυβα με λογική ταχύτητα. Δύσκολα παρατηρείται κάποιος κραδασμός. Τα τραίνα τρέχουν επάνω σε λαστιχένιους τροχούς, αλλά κάθε στεφάνι του τροχού έχει ένα χαλύβδινο τροχό που μπορεί να χρησιμοποιηθή αν ο λαστιχένιος τροχός χάση την πίεσί του. Χρησιμοποιούνται ηλεκτρονικοί υπολογισταί για να διευθύνουν τα τραίνα, και ένας ρεοστάτης τα κάνει να σταματούν. Έτσι το κύριον καθήκον του οδηγού είναι απλώς να επιβλέπη.
Ανεφέρθη τον Αύγουστο του 1969 ότι στη διάρκεια εκσκαφών είχαν ήδη βρεθή περισσότερα από 1.500 αξιόλογα αρχαιολογικά ευρήματα, από τα οποία το εξοχώτερο ήταν η πυραμίδα του «Θεού του ανέμου». Εν τούτοις, οι αρχαιολόγοι ενδιαφέρονται ιδιαιτέρως για τα ευρήματα των ανασκαφών που γίνονται στη Ζόκαλο (Κύρια Πλατεία).
Η Ζόκαλο υπήρξε το κύριο κέντρον της πόλεως επί εκατονταετηρίδες, και ακόμη είναι. Εδώ τώρα βρίσκεται το Εθνικό Ανάκτορο, τα κυβερνητικά κτίρια της πόλεως, το ανώτατο δικαστήριο και πολλά άλλα παλαιά και ενδιαφέροντα κτίρια. Οι αρχαιολόγοι ελπίζουν να βρουν εδώ την Πιέδρα Πιντάδα (Ζωγραφισμένη Πέτρα), που ένα ημερολόγιο των Αζτέκων έλεγε ότι είναι πολύ μεγάλη και ακόμη ωραιότερη από εκείνην που ονομάζεται Πιέδρα δελ Σολ (Πέτρα του Ήλιου), η οποία τώρα βρίσκεται στο Εθνικό Μουσείο.
Ο νέος υπόγειος σιδηρόδρομος είναι πράγματι μια ωραία προμήθεια. Όχι μόνον είναι ωραία και μοναδική κατασκευή, αλλά και η υπηρεσία των μεταφορών του είναι οικονομική. Μπορεί ένας να προμηθευθή πέντε ή δέκα εισιτήρια με οκτώ σεντς (Η.Π.Α.) το καθένα, ή ένα ατομικό εισιτήριο με ένα πέσο και είκοσι σεντάβος, 9,6 Αμερικανικά σεντς. Ένας παγκόσμιος ταξιδιώτης, που έχει χρησιμοποιήσει υπογείους σιδηροδρόμους σε πολλές μεγαλουπόλεις, είπε: «Να επιβαίνη κανείς σ’ αυτό το Μετρό είναι όνειρο.»