Nte Enọ Editịn̄ Ikọ ke Usem Edi Ubak Ata Ido Ukpono Christ?
“EKETIE mi ke idem nte n̄kpọ eke odudu ikan̄ ilektrik akasan̄ade ke ofụm nte n̄kakpan̄de utọn̄ nnọ akam oro enye ọkọbọn̄de ke usem,” ntre ke Bill eketịn̄ ke enye ye owo itiokiet en̄wen ẹma ẹkesop idem ke iso ọkwọrọikọ ekpere n̄kpoto ufọkederi. Nte mme utọ n̄kpọntịbe ẹmi ẹdi ukem ye edinam edisana spirit eke akpa isua ikie? Nte mmọ ẹnam ẹdiọn̄ọ ido ukpono eke Bible? Nnyịn imekeme ndikụt ibọrọ oro oyụhọde owo ke ndidụn̄ọde N̄wed Abasi ye ntịn̄enyịn.
N̄wetnnịm n̄kpọ Bible ayarade nte ke ini ekededi oro ẹkenọde utịbe utịbe enọ eke spirit, ke nsụhọde n̄kaha owo kiet ke otu mme apostle 12 mîdịghe apostle Paul ama odu ke itie. Akpa ke otu idaha ita oro aban̄ade editịn̄ ikọ ke usem emi ẹkewetde ẹnịm okotịbe ke otu mbet Jesus 120 ẹmi ẹkesopde idem ke Jerusalem ke Pentecost eke 33 E.N. (Utom 2:1-4) Isua ita ye ubak ke ukperedem, ke adan̄aemi mbon oro mîkanaha mbobi ẹmi ẹketode Italy ẹkekpan̄de utọn̄ ẹnọ utịn̄ikọ Peter, mmọ ẹma ẹbọ edisana spirit ẹnyụn̄ ẹtọn̄ọ ‘ndisem nsio nsio usem nnyụn̄ ntoro Abasi.’ (Utom 10:44-48) Ndien isua 19 ke Pentecost ama ekebe, n̄kpọ nte 52 E.N., Paul ama etịn̄ ikọ ọnọ otuowo ẹketode Ephesus onyụn̄ odori mbet 12 ubọk. Mmọ n̄ko ẹma “ẹsem nsio nsio usem, ẹnyụn̄ ẹtịn̄ prọfesi.”—Utom 19:6.
Ntak Ẹnọde Enọ Editịn̄ Ikọ ke Usem?
Esisịt ini mbemiso enye ọdọkde ke heaven, Jesus ama asian mme anditiene enye ete: “Mbufo ẹyebọ odudu, ke edisana spirit ama edi edidoro mbufo ke idem: mbufo ẹyenyụn̄ ẹdi mme ntiense Mi ke Jerusalem . . . tutu osịm utịt ererimbot.” (Utom 1:8) Fiọk ete ke enye ke ntre akakam owụt nte edinamde akwa utom unọ ikọ ntiense emi—ye un̄wam edisana spirit.
Ifiọk unyene nneme eyomfịn oro an̄wamde nnyịn ndinọ mme etop ẹka ke ofụri isọn̄ ke ediwak usem ikodụhe adan̄aoro. Ẹkenyene ndisuan eti mbụk ke akpa ebe ke ikọinua, ndien ke emi utịbe utịbe enọ editịn̄ ikọ ke usem ama edi ata n̄kpọ un̄wam. Ntre ke ekedi nte mme Christian eke akpa isua ikie ẹkekwọrọde ikọ ẹnọ mme Jew ye mme okpono Abasi ke ido mme Jew ke Jerusalem ke Pentecost eke 33 E.N. Mbon Parthia, Mede, Elam, Crete, Arabia, mme andidụn̄ Mesopotamia, Judea, Cappadocia, Pontus, ye n̄kann̄kụk Asia, ọkọrọ ye mme andidụn̄ ẹtode Rome, ẹma ẹkop “ata n̄kpọsọn̄ utom Abasi” ke usem mmọ ẹnyụn̄ ẹdiọn̄ọ se ẹketịn̄de. Owo tọsịn ita ẹma ẹsọsọp ẹkabade ẹdi mme andinịm ke akpanikọ.—Utom 2:5-11, 41.
Akpanikọ oro ẹsiwakde ndifụmi edi nte ke editịn̄ ikọ ke usem akakam edi kiet ke otu edinam edisana spirit usụkkiet oro apostle Paul akasiakde ke n̄wed esie oro enye ekewetde ọnọ ẹsọk mme Christian ke Corinth. Okposụkedi Paul ekesede editịn̄ ikọ ke usem nte usụhọde enọ, enye ekedi ọsọn̄urua n̄kpọ ọnọ akpa esop ke ndisuan eti mbụk aban̄ade Obio Ubọn̄ Abasi eke heaven. Enye ekedi kiet ke otu ‘mme enọ’ oro okotịpde n̄kpọ esịn ke n̄kọri ke ibat ye nsọn̄idem eke obufa esop Christian oro.—1 Corinth 12:7-11; 14:24-26.
Nsio nsio edinam edisana spirit ke akpa isua ikie, esịnede editịn̄ ikọ ke usem, ẹkedi n̄ko uyarade oro ẹkụtde ke enyịn nte ke Abasi ikadaha esop Israel oro ọkọsọn̄de ke isua 1,500 nte san̄asan̄a ikọt esie aba. Nte eyịghe mîdụhe, unyịme esie kemi okodu ye obufa esop Christian, emi ikpọn̄îkpọn̄ edibon Eyen esie ọkọtọn̄ọde.—Men Mme Hebrew 2:2-4 domo.
Mme uyarade eke spirit ẹmi ẹkedi mme akpan n̄kpọutom ke nditọn̄ọ esop Christian oro ekedide uyen ye ke ndin̄wam enye ọkọri osịm ọyọhọ idaha. Paul ama anam an̄wan̄a ete ke ẹma ẹkeyọhọ uduak mmọ, mme utịbe utịbe enọ ẹmi ẹyetre: “Amaedi edisiak uduak Abasi, mmọ ẹyekabade ẹdi ikpîkpu; edi usem, mmọ ẹyedobo.”—1 Corinth 13:8.
Ih, Bible etịn̄ in̄wan̄în̄wan̄ ete ke enọ editịn̄ ikọ ke usem eyetre. Edi ini ewe? Utom Mme Apostle 8:18 ayarade nte ke ẹkebọ mme enọ eke spirit “oto ke edidori ubọk emi mme apostle ẹdoride owo.” Nte an̄wan̄ade, ndien, ye akpatre apostle akpade, edinọ owo mme enọ eke spirit ekenyene nditre—esịnede editịn̄ ikọ ke usem. Ntre, ke ini mbon oro ẹkebọde mme enọ ẹmi ẹto mme apostle ẹkekpan̄ade n̄ko ẹkụre ke isọn̄, utịbe utịbe enọ ama etre. Etisịm ini oro esop Christian ama enyene ifet ndikabade nsọn̄ idem nnyụn̄ nsuana ndụk ke ediwak idụt.
“Usem Oro Owo Mîfiọkke” ye Ukabade Mmọ
Edifiak ndi oro editịn̄ ikọ ke usem afiakde edi mfịn edi se “ndusụk owo ẹdade nte ọkpọsọn̄ ntụk mbon oro mînyeneke nsọn̄ọnda ẹmi ẹyomde ndidụri ntịn̄enyịn nnọ idemmọ, ke adan̄aemi mmọ en̄wen ẹdade enye nte edide ukem ye edinam editịn̄ ikọ ke usem eke ini mme Apostle.” Ke mme mboho ufọkederi eyomfịn emi editịn̄ ikọ ke “usem oro owo mîfiọkke” adade itie, emi esiwak ndisịne idat idat ibụmede uyom oro mîsịneke ifiọk. Nte odotde, owo kiet ọkọdọhọ ete: “Ami nsida enọ editịn̄ ikọ ke usem oro ẹnọde mi nnam n̄kpọ akpan akpan ke ndịbe kaban̄a edinam editie n̄kere n̄kpọ eke idemmi. . . . Ami mmesikop bụt ke iso mme owo.” Owo efen okobụk ete: “Mmesikop ikọ idemmi, mfiọkke se mmọ ẹwọrọde, edi akaiso nditie mi ke idem nte enyenyịk edeme mi nditịn̄ ikọ.”
Nso ntọt oro enyenede ata ufọn esịne ke utọ usem oro owo mîfiọkke do, ndien nso kaban̄a edikabade ikọ? Mbon oro ẹdọhọde nte isikabarede ikọ emi ẹsinọ nsio nsio ukabade ẹmi ẹsidide kpa mme ikọ oro mîsịneke ifiọk. Ntak ẹdide isio? Mmọ ẹsinam utọ ukpụhọde oro an̄wan̄a ke ndidọhọ nte ke “Abasi ọkọnọ owo kiet ukabade kiet onyụn̄ ọnọ owo efen ukabade efen.” Owo kiet ọkọdọhọ ete: “Ami mma n̄kụt mme idaha ẹmi ukabade ikọ mîkedịghe nnennen.” D. A. Hayes, ke n̄wed esie oro The Gift of Tongues, ama etịn̄ otụk idaha kiet emi eren kiet ekesịnde ndikabade ikọ oro n̄wan kiet eketịn̄de ke usem oro owo mîfiọkke koro “usem oro ekedi ndiọkn̄kan idiọkn̄kpọ.” Nso ukpụhọde ke oro edi ntem ye editịn̄ ikọ ke usem oro okodude ke akpa isua ikie emi ke akpanikọ okonyụn̄ edide kaban̄a edin̄wam esop ọkọri!—1 Corinth 14:4-6, 12, 18.
Ndusụk owo mfịn ẹdọhọ ke ima ikop mme utịbe utịbe ukabade, ndien mmọ ke esịt akpanikọ ẹkeme ndinịm ke akpanikọ ete ke Abasi esida enọ emi anam n̄kpọ ke ini enye “oyomde ndinọ mme owo nnennen etop.” Edi nso etop otode Abasi ke nnyịn iyom mfịn oro Jesus Christ ye mme apostle mîkọnọhọ nnyịn? Paul, emi ke idemesie ekenyenede enọ edisana spirit, ọkọdọhọ ete: “Kpukpru n̄wed, eke ẹdade odudu spirit Abasi ẹwet, ẹnyụn̄ ẹdi se ifọnde ndida n̄kpep owo n̄kpọ, nnyụn̄ nsua nnọ owo, nnyụn̄ nnam owo ẹsan̄a nte enende, nnyụn̄ nteme owo edinen ido; man owo Abasi enyene ọyọhọ ifiọk, onyụn̄ eben̄e idem ke kpukpru nde ndinam eti utom ekededi.”—2 Timothy 3:16, 17.
Akpanikọ edi, esop Christian idụhe aba ke ini uyen esie, ndien ke ntem mme uyarade ẹtode Abasi m̀mê mme utịbe utịbe enọ eke spirit idịghe se ẹyomde aba man ẹsọn̄ọ utom esie. Bible ọnọ item ete: “Edi ekpedi nnyịn ke idem nnyịn idi idikwọrọ, okponyụn̄ edi angel edito ke heaven ọkwọrọ gospel ọnọ mbufo okpụhọde [“emi edide isio,” The New English Bible] ye se nnyịn ikọkwọrọde, osụk ọdọdiọk ọnọ andikwọrọ oro.”—Galatia 1:8.
Editịn̄ ikọ ke usem ke utịbe utịbe usụn̄ idịghe se ẹyomde aba, ndien isọn̄ ndomokiet idụhe ke Bible ndinịm ke akpanikọ nte ke enye edi ubak ata Ido Ukpono Christ mfịn. Kemi edide Bible edi n̄kem n̄kem onyụn̄ odu atara ekem, nnyịn imenyene se iyomde ke Ikọ Abasi. Enye anam nnyịn inyene nnennen ifiọk aban̄ade Jehovah ye Eyen esie oro adade osịm nsinsi uwem.—John 17:3; Ediyarade 22:18, 19.
Idem ke akpa isua ikie, ama edemede apostle Paul ndiwet n̄wed nnọ ẹsọk esop ke Corinth man ẹnen̄ede ekikere mmọ kaban̄a ntak emi ẹkenọde akpa esop mme Christian enọ editịn̄ ikọ ke usem. Etie nte ndusụk owo ẹma ẹnyene ọkpọsọn̄ udọn̄ ke enọ editịn̄ ikọ ke usem, ndien mmọ ẹkenam n̄kpọ nte n̄kpri nditọ, emi mîkọrike isịm ọyọhọ idaha ke n̄kan̄ eke spirit. Ẹma ẹda “usem” ke ata akpan n̄kpọ ebe nde. (1 Corinth 14:1-39) Paul ama ọsọn̄ọ etịn̄ ete ke idịghe kpukpru mme Christian ke akpa isua ikie ẹketịn̄ ikọ ke utịbe utịbe usem. Oro ikedịghe se eyomde kaban̄a edinyan̄a mmọ. Idem ko ke ini oro ke ini emi okodude, enọ editịn̄ ikọ ke usem ekedi udiana ọnọ editịn̄ prọfesi. Editịn̄ ikọ ke usem ikedịghe, inyụn̄ idịghe, se ẹyomde ẹto mme Christian man ẹnyene edinyan̄a.—1 Corinth 12:29, 30; 14:4, 5.
Odudu Oro Odude ke Edem Usem Oro Owo Mîfiọkke Mfịn
Ndusụk owo ẹnịm ke akpanikọ ẹte ke odudu oro odude ke edem mme etịn̄ ikọ ke usem mfịn edi mme adaiso ufọkederi ukọkudọn̄ọ ẹmi ẹnyịkde mme owo ke otuerọn̄ mmọ ndinyene ukeme emi. Ke ndusụk idaha emi esito ntụk ye unana edida ukem ukem. Cyril G. Williams, ke Tongues of the Spirit, ọdọhọ ke enye “ke ediwak idaha amakabade edi idiọn̄ọ ifiọkn̄wed ke otu oro” onyụn̄ ọnọ owo “idaha ye odudu ke iso otu oro ye n̄ko ke iso mmọ.” Uduak, ke ntre, ekeme ndidi udọn̄ ndidu ke mfọnn̄kan otu mme etịn̄ ikọ ke usem oro owo mîfiọkke.
Ke ini enye ekedide etieibuot ke Loyola University, Donald P. Merrifield ama ọdọhọ ete ke “editịn̄ ikọ ke usem ekeme ndidi ifiọk n̄kpọntịbe oro owo mîkemeke ndikara, m̀mê, nte ndusụk owo ẹdọhọde, enyeoro otode devil.” Ọkwọrọ ederi oro Todd H. Fast ọkọdọhọ ete: “Usem edi n̄kpọ eneni. Devil enyene ediwak usụn̄ ndida nnam n̄kpọ ye nnyịn.” Bible ke idemesie odụri owo utọn̄ ete ke Satan ye mme demon esie ẹkeme ndinyene odudu ke idem mme owo ẹnyụn̄ ẹkara utịn̄ikọ mmọ. (Utom 16:17, 18) Jesus ama ọbiọn̄ọ spirit mme demon oro okonụkde eren kiet ndifiori n̄kpo nnyụn̄ mfrọ ntọ idem ke isọn̄. (Luke 4:33-35) Paul ama odụri owo utọn̄ ẹte ke ‘Satan ke idemesie esiforo angel un̄wana.’ (2 Corinth 11:14) Mbon oro mfịn ẹyomde enọ editịn̄ ikọ ke usem oro Abasi mînọhọ ikọt esie aba enen̄ede ẹsio idem ẹnyan ẹnọ abian̄a Satan, emi, ẹdụride nnyịn utọn̄ ete, ke “asan̄a ye kpukpru odudu ye mme idiọn̄ọ ye nsunsu mme utịben̄kpọ.”—2 Thessalonica 2:9, 10.
Usem—Ye Ata Ido Ukpono Christ
Mme Christian eke akpa isua ikie ẹmi ẹkebọde enọ editịn̄ ikọ ke usem ẹkeda enye ndinam mme utịbe utom Abasi ẹn̄wan̄a. Ẹkedori nsọn̄uyo ke ufọn edikabade etop oro mme usem ẹmi ẹkekamade nnennen nnennen man kpukpru owo ẹkpediọn̄ọ okponyụn̄ ọsụn̄ọ ke ediwak owo ndikọri ke ifiọk. (1 Corinth 14:26-33) Paul ama ọnọ item ete: “Edieke mbufo mîdaha edeme mbufo isem usem eke ememde owo idem ndikop, ẹdisan̄a didie ẹfiọk se mbufo ẹtịn̄de? Koro mbufo ẹn̄wan̄a ikọ mbufo ẹduọk ke ofụm.”—1 Corinth 14:9, 10.
Ke adan̄aemi spirit Abasi ọkọnọde mme akpa Christian enọ editịn̄ ikọ ke usem, enye ikanamke mmọ ẹtịn̄ ikọ oro mîsịneke ifiọk m̀mê ndisịme ikọ oro owo mîkemeke ndikabade. Ke n̄kemuyo ye item Paul, edisana spirit ama ọnọ ikọ oro okosụn̄ọde ke eti mbụk emi “ẹkekwọrọde ẹnọ kpukpru owo ke idak ikpaenyọn̄” ndisuana usọp usọp.—Colossae 1:23.
Kaban̄a ukperedem ini eke editịm n̄kpọ emi, Jesus Christ ama ọnọ ewụhọ ete: “Ẹnyene ndibem iso n̄kwọrọ gospel [Obio Ubọn̄ oro ẹma ẹkewụk] nnọ kpukpru mme idụt.” (Mark 13:10) Nte ekedide ke akpa isua ikie, ana kpukpru owo ẹkop etop Obio Ubọn̄. Emi edi mmemmem n̄kpọ koro ẹkabade Bible idahaemi, ke ofụri ofụri m̀mê ke ubak ubak, ẹsịn ke se ikperede ndisịm usem 2,000. Ukem spirit oro okonụkde mme akpa Christian nditịn̄ ikọ uko uko ye ke nsịnifịk ke ọnọ akwa ye utịbe utịbe utom ukwọrọikọ oro esop Mme Ntiense Jehovah ẹnamde ke eyomfịn ibetedem idahaemi. Ebede ke ikọinua ye ke ifiọk umịn̄n̄wed eyomfịn ndinam akpanikọ N̄wed Abasi odu ebe ke n̄wed oro ẹmịn̄de-mịn̄, mmọ ẹsem “edisana usem.” Etop emi ke ọwọrọ aka ke se iwakde ikan idụt 200 ye mme isuo inyan̄ibom. Mme Ntiense Jehovah ikpọn̄îkpọn̄ ẹwọrọ ẹda nte mbon oro spirit Abasi onụkde ndinam kpukpru owo ẹdiọn̄ọ ẹban̄a mme utịbe edinam Abasi.—Zephaniah 3:9, New World Translation; 2 Timothy 1:13.
[Mme ndise ke page 7]
Edinọ ikọ ntiense to ke enyịnusụn̄-sịm-enyịnusụn̄ ke Japan
Edinọ ikọ ntiense to ke nsụn̄ikan̄-sịm-nsụn̄ian̄ ke Colombia
Ke isọn̄ isọn̄: Ukpepn̄kpọ Bible ke Guatemala
Ke idak: Edinọ ikọ ntiense ke obio-in̄wan̄ ke Netherlands