Ekem “Ini Ikpe”
EDIYARADE, kpa akpatre n̄wed Bible, asian nnyịn ete ke angel emi efede ke ufọt enyọn̄ enyene ‘nsinsi gospel ndikwọrọ.’ Enye ọdọhọ ke ọkpọsọn̄ uyo ete: “Mbufo ẹten̄e Abasi, ẹnyụn̄ ẹnọ Enye ubọn̄; koro ekem ini ikpe Esie.” (Ediyarade 14:6, 7) “Ini ikpe” oro esịne editan̄a ubiereikpe ye nsobo Abasi. Ubiereikpe emi edida ata utịt ọsọk “ukperedem ini,” emi nnyịn idude uwem idahaemi.—2 Timothy 3:1.
“Ini ikpe” edi eti mbụk ọnọ mme andima edinen ido. Enye edi ini emi Abasi edidade ubọhọ ọsọk mme asan̄autom esie emi ẹbọde ufen ke afai afai editịm n̄kpọ emi ananade ima mi.
Kan̄a ke emi, mbemiso ini ikpe etrede ke edida nsobo nsọk idiọk editịm n̄kpọ emi, ẹsịn udọn̄ ẹnọ nnyịn ẹte: “Mbufo ẹten̄e Abasi, ẹnyụn̄ ẹnọ Enye ubọn̄.” Ndi afo ke anam oro? Emi abuana se ikande edidọhọ, “Ami mmenịm ke Abasi odu.” (Matthew 7:21-23; James 2:19, 20) Ata uten̄e Abasi ekpenyene ndinam nnyịn ibak enye. Enye ekpenyene ndinụk nnyịn iwọn̄ọde ikpọn̄ idiọk. (Mme N̄ke 8:13) Enye ekpenyene ndin̄wam nnyịn ndima eti nnyụn̄ nsua idiọk. (Amos 5:14, 15) Edieke nnyịn ikponode Abasi, nnyịn iyetịm ikpan̄ utọn̄ inọ enye. Nnyịn idinanake ini ikaha ndikot Ikọ esie, kpa Bible, kpukpru ini. Nnyịn iyọbuọt idem ye enye kpukpru ini ye ke ofụri esịt. (Psalm 62:8; Mme N̄ke 3:5, 6) Mbon oro ẹnen̄erede ẹkpono Abasi ẹdiọn̄ọ ke nte Andibot enyọn̄ ye isọn̄ ke enye edi Andikara Ekondo, ndien mmọ ke ima ima usụn̄ ẹsụk ibuot ẹnọ enye nte Andikara uwem mmọ. Edieke ikụtde ke oyom inen̄ede inọ ntịn̄enyịn ke n̄kpọ emi, ẹyak ikûbiat ini ndinam oro.
Ẹdiọn̄ọ n̄ko ini ubiereikpe oro angel eketịn̄de aban̄a mi nte “usen Jehovah.” Utọ “usen” oro ama esịm Jerusalem ke 607 M.E.N. koro mme andidụn̄ enye mîkanamke ntọt oro Jehovah ọkọnọde ebe ke mme prọfet esie. Ke ndikekere ke usen Jehovah idisọpke idi, mmọ ẹketetịm ẹsịn uwem mmọ ke itiendịk. Jehovah ama ọtọt mmọ ete: “[Enye] emekpere, oyonyụn̄ ọsọp eti eti.” (Zephaniah 1:14) “Usen Jehovah” efen ama esịm Babylon eset ke 539 M.E.N. (Isaiah 13:1, 6) Sia ẹkebuọtde idem ke ọkpọsọn̄ ibibene mmọ ye ke mme abasi mmọ, mbon Babylon ẹma ẹfụmi ntọt oro mme prọfet Jehovah ẹkenọde. Edi ke okoneyo usen kiet, akwa Babylon ama ọduọ ke ubọk mbon Media ye Persia.
Nso ke nnyịn isak iso ise mfịn? Nnyịn isak iso ise “usen Jehovah” efen oro enyenede ndịk akan. (2 Peter 3:11-14) Ẹtan̄a ubiereikpe Abasi ẹdori ‘Akwa Babylon.’ Nte ekemde ye Ediyarade 14:8, angel atan̄a ete: “Babylon, akwa obio oro, ọmọduọ, ọmọduọ.” Oro etetịbe. Enye ikemeke aba ndibiọn̄ọ mme andituak ibuot nnọ Jehovah. Ẹyarade idiọk ido esie ye udeme esie ke ekọn̄, an̄wan̄wa. Idahaemi akpatre nsobo esie emekpere. Ke ntak oro, Bible esịn udọn̄ ọnọ mme owo ke kpukpru ebiet ete: “Ẹwọn̄ọ ke esịt [Akwa Babylon], mbak mbufo ẹdibuana ke idiọk-n̄kpọ esie, ẹdinyụn̄ ẹtiene ẹbọ mme ufen esie; koro mme idiọk-n̄kpọ esie ẹma ẹboho ẹkon̄ ẹsịm enyọn̄, Abasi omonyụn̄ eti mme ukwan̄n̄kpọ esie.”—Ediyarade 18:4, 5.
Nso idi Akwa Babylon? Enye edi ndutịm ido ukpono ofụri ekondo oro enyenede mbiet Babylon eset. (Ediyarade, ibuot 17, 18) Kere ban̄a ndusụk mme mbiet oro:
• Mme oku Babylon eset ẹma ẹnen̄ede ẹsịn idem ke mme mbubehe ukaraidem idụt mmọ. Ukem oro ke ediwak ido ukpono ẹnam mfịn.
• Mme oku Babylon ẹma ẹsiwak ndisịn nsọk nnọ idụt oro ndin̄wana ekọn̄. Ido ukpono eyomfịn esiwak ndida iso ke ndidiọn̄ mbonekọn̄ ke ini mme idụt ẹkade ekọn̄.
• Mme ukpepn̄kpọ ye mme edinam Babylon eset ẹma ẹnam idụt oro esịn idem ke oburobụt ido. Ke ini mme adaiso ido ukpono eyomfịn ẹfụmide mme edumbet Bible ẹban̄ade eti ido uwem, oro anam oburobụt ido atara asuana ke otu mme ọkwọrọ ederi ye mme usụhọde mbon ido ukpono. Odot ẹtịm ẹfiọk n̄ko nte ke sia Akwa Babylon anamde use ye ererimbot ye ndutịm ukara esie, Ediyarade etịn̄ aban̄a enye nte akpara.
• Bible etịn̄ n̄ko ete ke Akwa Babylon odu “esuene esuene ọkpọmiọk uwem.” (NW) Ke Babylon eset, ndutịm temple ama oyom ẹdep isọn̄ enen̄ede okpon, ndien oro ama anam mme oku ẹnen̄ede ẹwọrọ etop unam mbubehe. Mfịn, ke adianade ye mme itie utuakibuot, Akwa Babylon enyene ikpọ mbubehe. Mme ukpepn̄kpọ ye mme usọrọ nduọkodudu esie ẹnam enye ye mbon en̄wen ke ererimbot unam mbubehe ẹforo.
• Edikama ndisọi mbiet, edibre mfọni, ye idiọn̄ ẹkedi ọsọ edinam ke Babylon eset, kpa nte ẹdide mfịn ke ediwak ebiet. Ẹkeda n̄kpa nte edibe ndụk uwem efen. Babylon ọkọyọhọ ye temple ye ufọkakam oro ẹkebọpde ndida n̄kpono mme abasi esie, edi mbon Babylon ẹma ẹbiọn̄ọ mme andituak ibuot nnọ Jehovah. Mme ukem edinịm ke akpanikọ ye mme edinam emi ke ẹda ẹdiọn̄ọ Akwa Babylon mfịn.
Ke eset, Jehovah ama esida mme okopodudu ukaraidem ye udịmekọn̄ mme idụt ndinọ mbon oro ẹkekade iso ndifụmi enye ye mme uduak esie, ufen. Ntem, mbon Assyria ẹma ẹsobo Samaria ke 740 M.E.N. Mbon Babylon ẹma ẹsobo Jerusalem ke 607 M.E.N. ndien mbon Rome ẹma ẹfiak ẹsobo enye ke 70 E.N. Ekem mbon Media ye Persia ẹma ẹkan Babylon ke 539 M.E.N. Kaban̄a eyo nnyịn, Bible ebem iso etịn̄ ke mme ukara ukaraidem, emi ẹbietde idiọk unam, ẹyesua “akpara oro,” ẹnyụn̄ ẹnịm enye iferi, ẹwụtde se enye enen̄erede edi. Mmọ ẹyesobo akpara oro ofụri ofụri.—Ediyarade 17:16.
Ndi mme ukara ererimbot ẹyenen̄ede ẹnam utọ n̄kpọ oro? Bible ọdọhọ ete ke ‘Abasi eyesịn mmọ emi ke esịt ete ẹnam.’ (Ediyarade 17:17) Emi edidi mbabuat, nyoyoho, akpa-owo-idem n̄kpọntịbe, emi owo mîkemeke ndibem iso nda n̄kụt, oro mîdinyụn̄ itịbeke sụn̄sụn̄.
Nso ke oyom afo anam? Bụp idemfo: ‘Ndi ami ke nsụk nsọn̄ọ nyịre ye n̄ka ido ukpono emi mme ukpepn̄kpọ ye edinam esie ẹnamde ẹdiọn̄ọ enye nte ubak Akwa Babylon?’ Idem ọkpọkọm afo ubuanake ke utọ ido ukpono oro, afo emekeme ndibụp idemfo: ‘Ndi mmayak edu esie akara mi?’ Nso orụk edu? Edu edinyịme oburobụt ido, edima inyene ye edima mbre n̄kan Abasi, m̀mê edikokoi mfụmi Ikọ Jehovah (idem ke se itiede nte n̄kpri n̄kpọ). Tịm kere ibọrọ fo.
Man inyene mfọn Jehovah, enen̄ede oyom edinam ye uduakesịt nnyịn ẹwụt ke nnyịn idịghe ubak Akwa Babylon. Ini idụhe ndinam ubịghi. Ke ọtọtde nnyịn nte utịt edidide ke mbuari, Bible ọdọhọ ete: “Ntem ke ẹdisio akwa obio Babylon ẹduọk ke ọkpọsọn̄ iduọ, ndien idikwe enye aba.”—Ediyarade 18:21.
Edi ekese ke osụk ododu. Ke ikpehe efen ke “ini ikpe” oro, Jehovah Abasi ayada Obio Ubọn̄ esie eke heaven ke ubọk Jesus Christ okot ukara ukaraidem eke editịm n̄kpọ emi, mme akara ukara esie, ye kpukpru mbon oro ẹfụmide edinen itie edikara Abasi, ikpe. (Ediyarade 13:1, 2; 19:19-21) Ntịn̄nnịm n̄kukụt oro ẹkewetde ke Daniel 2:20-45 owụt ukara ukaraidem ọtọn̄ọde ke Babylon eset tutu esịm eyomfịn nte edide akwa mbiet oro ẹdade gold, silver, okpoho, ukwak, ye mbat, ẹnam. Kaban̄a eyo nnyịn, ntịn̄nnịm ikọ oro ọkọdọhọ ete: “Abasi enyọn̄ ayanam ubọn̄ eke mîdisoboke ke nsinsi, adaha ada.” Ndien kaban̄a se Obio Ubọn̄ oro edinamde ke “ini ikpe” Jehovah, Bible ọdọhọ ete: “Enye ayanuak onyụn̄ ama kpukpru mme idụt emi, ndien enye ayada ke nsinsi.—Daniel 2:44.
Bible odụri ata mme andituak ibuot utọn̄ ete ẹkûma “se idude ke ererimbot”—usụn̄ uwem oro ererimbot emi adade nsannsan ọkpọn̄ Abasi mi esịnde udọn̄ ọnọ. (1 John 2:15-17) Ndi mme ubiere ye edinam fo ẹwụt ke afo enen̄ede ada ọnọ Obio Ubọn̄ Abasi? Ndi afo emenen̄ede enịm enye akpa ke uwem fo?—Matthew 6:33; John 17:16, 17.
[Ekebe ke page 14]
Ini Ewe ke Utịt Edidi?
“Ke ini eke mbufo mîdorike enyịn, Eyen Owo eyedi.”—Matthew 24:44.
“Ẹkpeme . . . , koro mbufo mîfiọkke usen m̀mê hour.”—Matthew 25:13.
‘Enye idinyụn̄ ibehe ini.’—Habakkuk 2:3.
[Ekebe ke page 14]
Nte Uwem Fo Okpokpụhọde Edieke Ọkpọfiọkde?
Edieke ekpetịmde ọfiọk ke isua ifan̄ efen ẹyebe mbemiso nsobo Abasi emi asan̄ade ekpere edide, nte emi okpokpụhọde nte afo adade uwem fo anam n̄kpọ? Edieke edide utịt editịm n̄kpọ emi ebịghi ndidi akan nte afo okodoride enyịn, nte afo amayak emi anam fi etek ubọk ke utom Jehovah?—Mme Hebrew 10:36-38.
Nnyịn nditre ndidiọn̄ọ nnennen ini ọnọ nnyịn ifet ndiwụt ke nnyịn inam n̄kpọ Abasi ye eti uduak. Mbon oro ẹfiọkde Jehovah Abasi, emi okụtde esịt owo, ẹdiọn̄ọ ke mmimọ ndisịn ifịk nnam n̄kpọ esie ke akpatre minit idinemke enye esịt.—Jeremiah 17:10; Mme Hebrew 4:13.
Mbon oro ẹnen̄ede ẹma Jehovah ẹsinịm Enye akpa ke uwem mmọ. Ata mme Christian ẹsinam utom idịbi udia ukem nte mbon en̄wen ẹnamde. Nte ededi, uduak mmọ idịghe ndinyene inyene edi edi ndinyene n̄kpọ obụkidem oro ekemde, ye esisịt efen ndibuana ye mbon en̄wen. (Ephesus 4:28; 1 Timothy 6:7-12) Mmọ n̄ko ẹsidara inem inem ini unọ idem nduọkodudu ye ekpri ukpụhọde ke ndutịm ofụri ini mmọ, edi udọn̄ mmọ esidi ndinyene nduọkodudu, idịghe sụk ndinam se kpukpru owo ẹnamde. (Mark 6:31; Rome 12:2) Ukem nte Jesus Christ, mmọ ẹdat esịt ndinam uduak Abasi.—Psalm 37:4; 40:8.
Ata mme Christian ẹyom ndidu uwem nnyụn̄ nnam n̄kpọ Jehovah ke nsinsi. Ndibet esisịt ini ebịghi akan nte ndusụk owo ẹkedoride enyịn man ẹbọ ndusụk edidiọn̄ inamke idotenyịn oro etre ndidi ọsọn̄urua.
[Ekebe/Ndise ke page 15]
Eneni Aban̄ade Itie Edikara
Man ifiọk ntak emi Abasi ayakde ekese ndutụhọ odu, oyom nnyịn ifiọk eneni aban̄ade itie edikara. Nso idi itie edikara? Enye edi akakan odudu ukara.
Sia Jehovah edide Andibot, enye enyene unen ndikara ofụri isọn̄ ye mme owo oro ẹdụn̄de ke esịt. Nte ededi, Bible anam an̄wan̄a ke ẹma ẹdemede eneni ẹban̄a unen itie edikara Jehovah ke ntọn̄ọ ntọn̄ọ mbụk owo. Satan kpa Devil ọkọdọhọ ke Jehovah ama etie ukpan ukpan akaha, nte ke Enye okosu nsu ọnọ akpa ete ye eka nnyịn aban̄a se iditịbede edieke mmọ ẹfụmide ibet Abasi ẹnyụn̄ ẹnamde n̄kpọ ke usụn̄ idemmọ, ye nte ke n̄kpọ ekpenen̄ede ẹfọn edieke mmọ ẹkpekarade idemmọ ye unana ndausụn̄ Abasi.—Genesis, ibuot 2, 3.
Edieke Abasi okpokosobode mbon nsọn̄ibuot emi ke ndondo oro, emi okpokowụt odudu esie, edi ikpekebiereke mme eneni oro ẹkedemerede. Utu ke ndikosobo mbon nsọn̄ibuot emi ke ndondo oro, Jehovah ayak kpukpru mme enyene-ifiọk edibotn̄kpọ ẹkụt se idide utịp nsọn̄ibuot. Okposụkedi emi abuanade ndutụhọ, enye n̄ko ọnọ nnyịn ifet ndimana.
N̄ko, kpa ye akakpade enye ediwak n̄kpọ, Jehovah ke ima ima usụn̄ ama anam ndutịm man akpanam mbon emi ẹdisụkde ibuot ẹnọ enye ẹnyụn̄ ẹbuọt idem ke uwa ufak Eyen esie ẹbọhọ idiọkn̄kpọ ye mme utịp idiọkn̄kpọ ẹnyụn̄ ẹdu uwem ke Paradise. Ekeme ndidi ẹdinam emi ebe ke ediset ke n̄kpa, edieke oyomde.
Ndiyak ini odu man ẹbiere eneni oro ọnọ n̄ko mme asan̄autom Abasi ifet ndiwụt ke mmimọ imekeme ndinam n̄kpọ mban̄a ima Abasi nnyụn̄ nsọn̄ọ nda ye Jehovah ke kpukpru idaha. Edibiere eneni aban̄ade itie edikara Abasi, ọkọrọ ye eneni eken aban̄ade mme owo ndimụm nsọn̄ọnda n̄kama, ẹdi akpan n̄kpọ man otodo mme owo ẹkpenen̄ede ẹwụt ukpono ẹnọ ibet ke ekondo. Ke ẹsiode oro ẹfep, owo idikemeke ndinyene ata emem tutu amama.a
[Ikọ idakisọn̄]
a Ẹneme mme eneni emi ye mme n̄kpọ oro mmọ ẹbuanade ọyọhọ ọyọhọ ke n̄wed San̄a Kpere Jehovah, emi Mme Ntiense Jehovah ẹsiode.
[Ndise]
Ndutịm ukaraidem ofụri ekondo eyesịm utịt esie