Nte Afo Ayanam Akpanikọ Nte Elijah?
“Ami nyọdọn̄ prọfet Elijah utom ke ọtọ mbufo, ke akwa ye ndịk ndịk usen Jehovah mîka idịghe kan̄a.” —MALACHI 4:5.
1. Nso afanikọn̄ iketịbe ke Israel ama okodu ke Isọn̄ Un̄wọn̄ọ ke n̄kpọ nte isua 500?
“ISỌN̄ emi ọfiọrọde mmọn̄eba ye aran ọkwọk.” (Exodus 3:7, 8) Se Jehovah Abasi ọkọnọde nditọ Israel edi oro ke ama akanam mmọ ẹbọhọ ufụn Egypt ke ọyọhọ isua ikie 16 M.E.N. Edi kamse! Isua ikie ition ẹbe, ndien idahaemi obio ubọn̄ esien Israel duop ẹdu ke ọkpọsọn̄ akan̄. Ọsọsọn̄ ndikụt awawa mbiet ekededi. Mme unam ke ẹkpan̄a, ndien edịm idepke ke isua ita ye ubak. (1 Ndidem 18:5; Luke 4:25) Nso idi ntak afanikọn̄ emi?
2. Nso idi ntak afanikọn̄ idụt Israel?
2 Nsọn̄ibuot esịn afanikọn̄ emi. Ke abiatde Ibet Abasi, Edidem Ahab ọdọ Jezebel adiaha edidem emi edide owo Canaan onyụn̄ ayak enye ada utuakibuot Baal odụk Israel. Ke ọdiọkde akan oro, enye ama ọbọp temple ọnọ nsunsu abasi emi ke Samaria, kpa ibuot obio. Kamse, ẹbian̄a nditọ Israel ndinịm ke akpanikọ nte ke utuakibuot nnọ Baal ayanam ekese mbun̄wụm odu! Nte ededi, nte Jehovah ọkọnọde ntọt, mmọ idahaemi ẹdu ke itiendịk edidi se ‘ẹsobode ẹfep ke eti isọn̄ mmọ.’—Deuteronomy 7:3, 4; 11:16, 17; 1 Ndidem 16:30-33.
Ndyọ Ndyọ Edidomo Itie Abasi Nse
3. Didie ke prọfet Elijah owụk ntịn̄enyịn ke se idide ata mfịna Israel?
3 Ke ini akan̄ ọtọn̄ọde, Elijah, anam-akpanikọ prọfet Abasi ọdọhọ Edidem Ahab ete: “Ma uwem Jehovah Abasi Israel, emi ndade enye ke iso, mbara ye edịm ididụhe ke mme isua ẹmi, ke mîtoho ke uyo mi.” (1 Ndidem 17:1) Ke ama okokụt enyene-ndịk akpanikọ eke mme ikọ ẹmi, edidem ọduọhọ Elijah ke ndinam isụn̄i esịm Israel. Edi Elijah ọbọrọ ete ke Ahab ye ufọk esie ẹnyene nduduọhọ ke ntak nsọn̄ibuot mmọ nte mme andituak ibuot nnọ Baal. Man ẹbiere eneni emi, prọfet Jehovah akpak Edidem Ahab ete anam Israel osop idem ke Obot Carmel ọkọrọ ye prọfet Baal 450 ye mme prọfet eto n̄kpe 400. Ahab ye ikọt esie ẹsop idem do, ndusụk ẹkerede ke edinam oro ayada utịt ọsọk unana edịm oro. Edi Elijah okowụk ntịn̄enyịn ke se ikedide ata akpan n̄kpọ. Enye obụp ete: “Adan̄a didie ke mbufo ẹsọk ukot ke edem mbiba? Edieke Jehovah edide Abasi, mbufo ẹtiene enye: edi amaedi Baal, ẹtiene enye.” Nditọ Israel ifiọkke se ẹkpebọrọde.—1 Ndidem 18:18-21.
4. Man ebiere eneni aban̄ade itie Abasi, nso ekikere ke Elijah ọnọ?
4 Ke ediwak isua nditọ Israel ẹma ẹdomo ndibuak utuakibuot Jehovah ye eke Baal. Man ẹbiere eneni aban̄ade itie Abasi emi, Elijah idahaemi aduak ndinịm udomo. Enye ọyọdiọn̄ enan̄ kiet ndida mfọp uwa, ndien mme prọfet Baal ẹyediọn̄ en̄wen. Ekem Elijah ọdọhọ ete: “Mbufo ẹkot enyịn̄ abasi mbufo, ndien ami nyokot enyịn̄ Jehovah; ndien yak Abasi emi edidade ikan̄ ọbọrọ edi Abasi.” (1 Ndidem 18:23, 24) Kere nte ikan̄ otode ke heaven osụhọde ke ibọrọ akam!
5. Didie ke ẹyarade nte utuakibuot Baal edide ikpîkpu?
5 Elijah ọdọhọ mme prọfet Baal ẹtọn̄ọ. Mmọ ẹdiọn̄ enan̄ uwa ẹnyụn̄ ẹdori enye ke itie uwa. Ekem mmọ ẹfrọ ẹkanade itie uwa, ẹbọn̄de akam ẹte: “O Baal, yere nnyịn.” Emi aka iso “ọtọn̄ọde ke usenubọk tutu esịm ufọt uwemeyo.” Elijah ke nsahi ọdọhọ ete: “Mbufo ẹsọn̄ ẹkot.” Anaedi Baal ọnọ ntịn̄enyịn ke n̄kpọ oyomde ẹnam usọp usọp, mîdịghe “enye ede idap, ndien ẹnyene nditatuak enye.” Ibịghike mme prọfet Baal ẹdidadama nte idat. Kamse! Mmọ ke ẹkpi idemmọ ke ikwa, ndien iyịp ke ọwọrọ mmọ ke nde unan mmọ. Ndien nso uyom idu ntem nte ofụri owo 450 ẹfioride ke ọkpọsọn̄ uyo! Edi ibọrọ idụhe.—1 Ndidem 18:26-29.
6. Nso ntịmidem ke Elijah anam aban̄a udomo itie Abasi?
6 Idahaemi edi ini Elijah. Enye afiak ọbọp itie uwa Jehovah, ọdọk ukpe akanade enye, onyụn̄ ọdiọn̄ uwa odori. Ndien enye anam ẹduọk mmọn̄ ke ifia ye uwa oro. Ẹduọk ikpọ aban̄ mmọn̄ 12 ke itie uwa tutu ukpe oro ọyọhọ. Kere ban̄a n̄kpen̄eyen̄ emi okodude nte Elijah ọbọn̄de akam ete: “O Jehovah Abasi Abraham, ye eke Isaac, ye eke Israel, ke ami nnyụn̄ ndi owo fo, ke nnyụn̄ nnam kpukpru n̄kpọ emi ke uyo fo. Yere mi, O Jehovah, yere mi, man mbio ẹmi ẹfiọk ẹte ke afo edi Jehovah Abasi mmimọ, ẹte ke afo onyụn̄ akabade esịt mmọ ẹfiak.”—1 Ndidem 18:30-37.
7, 8. (a) Didie ke Jehovah ọbọrọ akam Elijah? (b) Nso ke n̄kpọntịbe Obot Carmel ọyọhọ?
7 Ke ibọrọ akam Elijah, ‘ikan̄ Jehovah oto ke heaven ọduọ, ata uwa oro, ye ifia, ye itiat, ye ntọn̄, onyụn̄ edei mmọn̄ emi odude ke ukpe.’ Mbio oro ẹduọn̄ọ ẹkụbi iso mmọ ke isọn̄ ẹnyụn̄ ẹdọhọ ẹte: “Jehovah edi Abasi! Jehovah edi Abasi!” (1 Ndidem 18:38, 39) Elijah idahaemi anam n̄kpọ ye iwụk. Enye owụk ete: “Ẹmụm mme prọfet Baal; ẹkûyak baba owo mmọ kiet ọbọhọ.” Ke ẹma ẹkewot mmọ ke itịghede Kishon, ekịm ofụk ikpaenyọn̄. Ke akpatre, edịm edep ada utịt ọsọk unana edịm oro!—1 Ndidem 18:40-45; men Deuteronomy 13:1-5 domo.
8 Nso utịbe utịbe usen! Jehovah akan ke n̄wọrọnda udomo eke itie Abasi emi. Akan oro, mme n̄kpọntịbe ẹmi ẹwọn̄ọde esịt ediwak nditọ Israel ẹfiak ẹtiene Abasi. Kemi ye ke mme usụn̄ efen, Elijah owụt ete idi anam-akpanikọ prọfet, ndien enye ke idemesie enyene udeme ke ntịn̄nnịm ikọ.
“Prọfet Elijah” ke Edi?
9. Nso ke ẹketịn̄ prọfesi ẹban̄a ke Malachi 4:5, 6?
9 Ke ukperedem, ebede ke Malachi, Abasi ama ebem iso etịn̄ ete: “Sese, ami nyọdọn̄ prọfet Elijah utom ke ọtọ mbufo, ke akwa ye ndịk ndịk usen Jehovah mîka idịghe kan̄a: ndien enye ayakabade esịt mme ete ọnọ nditọ, ayakabade esịt nditọ ọnọ mme ete mmọ, mbak ndida ata nsobo ndimia idụt emi.” (Malachi 4:5, 6) Elijah okodu uwem ke n̄kpọ nte isua 500 mbemiso ẹketịn̄de mme ikọ oro. Sia emi ekedide prọfesi, mme Jew eke akpa isua ikie E.N. ẹma ẹdori enyịn Elijah ndidi ndisu enye.—Matthew 17:10.
10. Anie ekedi Elijah oro ẹkebemde iso ẹtịn̄ ẹban̄a, ndien nnyịn isan̄a didie ifiọk?
10 Anie, ndien, ekedi Elijah emi ekedide mi? Ẹma ẹyarade enyeemi enye edide ke ini Jesus Christ ọkọdọhọde ete: “Ọtọn̄ọde ke mme usen John Baptist tutu esịm emi, Obio Ubọn̄ Heaven akpa unyan̄a, mbon unyan̄a ẹnyụn̄ ẹda enye ke nsọn̄ubọk ẹnyene. Koro kpukpru mme prọfet ye ibet ẹketịn̄ prọfesi tutu esịm John. Ndien edieke mbufo ẹnyịmede ndikop, emi edi Elijah emi enyenede ndidi.” Ih, John Andinịm Owo Baptism ekedi mbiet Elijah oro ẹkebemde iso ẹtịn̄ ẹban̄a. (Matthew 11:12-14; Mark 9:11-13) Angel kiet ama asian ete John, Zechariah, ete ke John eyenyene “spirit ye odudu Elijah” oyonyụn̄ “anam mmọemi ẹkenịmde ẹnọ [Jehovah] ẹben̄e idem ẹbet Enye.” (Luke 1:17) Baptism oro John ekenịmde ekedi an̄wan̄wa idiọn̄ọ edikabade esịt owo kiet kiet n̄kpọn̄ mme idiọkn̄kpọ oro enye akanamde adian Ibet, emi ekenyenede ndida mme Jew nsọk Christ. (Luke 3:3-6; Galatia 3:24) Ke ntem, utom John ‘ama anam mmọemi ẹkenịmde ẹnọ Jehovah ẹben̄e idem ẹbet Enye.’
11. Ke Pentecost, nso ke Peter eketịn̄ aban̄a “usen Jehovah,” ndien ini ewe ke enye eketịbe?
11 Utom John Andinịm Owo Baptism nte “Elijah” okowụt ete ke “usen Jehovah” ama ekpere. Apostle Peter n̄ko ama owụt nte usen oro Abasi edinamde n̄kpọ ye mme asua esie onyụn̄ anyan̄a ikọt esie ekperede. Enye ama owụt ete ke utịbe utịbe n̄kpọntịbe oro akadade itie ke Pentecost eke 33 E.N. ekedi edisu prọfesi Joel aban̄ade edin̄wan̄a spirit Abasi nduọk mme owo. Peter ama owụt ete ke emi ekenyene nditịbe mbemiso “akwa usen Jehovah emi ọwọrọde etop.” (Utom 2:16-21; Joel 2:28-32) Ekedi ke 70 E.N. ke Jehovah akanam Ikọ esie osu ebe ke ndinam udịmekọn̄ Rome ada nsobo Abasi ọsọk idụt oro ekesịnde Eyen esie.—Daniel 9:24-27; John 19:15.
12. (a) Nso ke Paul ye Peter ẹketịn̄ ẹban̄a edidi “usen Jehovah”? (b) Ntak emi n̄kpọ ekenyenede nditịbe ye unana edikpu nte utom Elijah okowụtde?
12 Nte ededi, n̄kpọ efen efen ke ekedi ke 70 E.N. ama ekebe. Apostle Paul akabuan edidi “usen Jehovah” ye edidu Jesus Christ. Akan oro, apostle Peter ama etịn̄ aban̄a usen oro ke ebuana ye “obufa enyọn̄ ye obufa isọn̄” oro ẹkesụk ẹdude ke ini iso. (2 Thessalonica 2:1, 2; 2 Peter 3:10-13) Nyene ke ekikere nte ke John Andinịm Owo Baptism ama anam utom ebietde eke Elijah mbemiso “usen Jehovah” ekedide ke 70 E.N. Kpukpru ẹmi ke ẹtan̄de ẹdian ọtọkiet okowụt ete ke n̄kpọ efen efen emi utom oro Elijah akanamde akadade aban̄a ayada itie. Nso idi oro?
Mmọ Ẹnyene Spirit Elijah
13, 14. (a) Nso mbiet odu ke mme edinam Elijah ye eke mme Christian oro ẹyetde aran ke eyomfịn? (b) Nso ke mbon nsọn̄ibuot Christendom ẹnam?
13 Mbiet utom Elijah ikodụhe ke mme utom John Andinịm Owo Baptism kpọt edi n̄ko ama odu ke eke mme Christian oro ẹyetde aran ke ndiọkeyo emi adade ekesịm edidi “usen Jehovah” mi. (2 Timothy 3:1-5) Ye spirit ye odudu Elijah, mmọ ẹdi mme anam-akpanikọ anditan̄a utuakibuot akpanikọ. Ndien emi edi akpan n̄kpọ didie ntem! Ke mme apostle Christ ẹma ẹkekpan̄a, nsọn̄ibuot ama ọtọn̄ọ ke ata Ido Ukpono Christ, idem kpa nte utuakibuot Baal akatarade ke Israel ke eyo Elijah. (2 Peter 2:1) Mbon oro ẹdọhọde nte idide Christian ẹma ẹtọn̄ọ ndibuak mme ukpepn̄kpọ ye mme edinam nsunsu ido ukpono ke Ido Ukpono Christ. Ke uwụtn̄kpọ, mmọ ẹma ẹda ukpepn̄kpọ ukpono ndem emi mîkemke ye N̄wed Abasi nte ke owo enyene ukpọn̄ eke mîkemeke ndikpa. (Ecclesiastes 9:5, 10; Ezekiel 18:4) Mbon nsọn̄ibuot Christendom ẹtre ndida enyịn̄ n̄kukụre ata Abasi, Jehovah. Utu ke oro, mmọ ẹtuak ibuot ẹnọ Abasi-Ita-ke-Kiet. Mmọ n̄ko ẹda mbiet edinam Baal eke edituak ibuot nnọ mbiet Jesus ye eke eka esie, Mary. (Rome 1:23; 1 John 5:21) Edi ikụreke ke oro.
14 Ọtọn̄ọde ke ọyọhọ isua ikie 19 ka iso, mme adausụn̄ ke mme ufọkabasi Christendom ẹma ẹtọn̄ọ ndinyene eyịghe mban̄a ediwak ikpehe Bible. Ke uwụtn̄kpọ, mmọ ẹma ẹsịn mbụk Genesis aban̄ade edibotn̄kpọ ẹnyụn̄ ẹtuak ibuot ẹnọ ukpepn̄kpọ edito ke unam mforo owo, ẹkotde enye “ukpepn̄kpọ ifiọk ntaifiọk.” Emi atuaha nnennen nnennen ye mme ukpepn̄kpọ Jesus Christ ye eke mme apostle esie. (Matthew 19:4, 5; 1 Corinth 15:47) Nte ededi, ukem nte Jesus ye mme akpa anditiene enye, mme Christian oro ẹyetde aran ke spirit mfịn ẹsọn̄ọ ẹmụm mbụk Bible aban̄ade edibotn̄kpọ ẹkama.—Genesis 1:27.
15, 16. Ke okpụhọrede ye Christendom, mmanie ke ẹnọ udia eke spirit kpukpru ini, ndien ebe ke ewe usụn̄?
15 Nte ererimbot odụkde “utịt ini,” akan̄ eke spirit omụm Christendom. (Daniel 12:4; Amos 8:11, 12) Edi ekpri otu eke mme Christian oro ẹyetde aran ẹdara udia eke spirit ofụri ini oro Abasi ọnọde “ke edikem ini,” idem kpa nte Jehovah okokụtde ete ke ẹbọk Elijah ke ini akan̄ eke eyo esie. (Matthew 24:45; 1 Ndidem 17:6, 13-16) Mme anam-akpanikọ asan̄autom Abasi emi ẹkediọn̄ọde ini kiet ko nte Nditọ Ukpepn̄kpọ Bible Ofụri Ererimbot, ke ukperedem ẹma ẹbọ enyịn̄ N̄wed Abasi oro Mme Ntiense Jehovah.—Isaiah 43:10.
16 Elijah ama odu uwem ekekem ye enyịn̄ esie, emi ọwọrọde “Abasi Mi Edi Jehovah.” Nte akpan n̄wedmbụk mme asan̄autom Jehovah eke isọn̄, Enyọn̄-Ukpeme ada enyịn̄ Abasi ndien ndien. Ke akpanikọ, udiana nsiondi esie (August 1879) ama etịn̄ mbuọtidem oro ẹnyenede nte ke magazine emi enyene Jehovah nte ibetedem esie. N̄wedmbụk emi ye mme n̄wed Watch Tower Society eken ẹyarade mme ukpepn̄kpọ Christendom ye eke mme ikpehe Akwa Babylon eken, kpa ukara ererimbot eke nsunsu ido ukpono oro mîkemke ye N̄wed Abasi, ke adan̄aemi ọsọn̄ọde omụm akpanikọ eke Ikọ Abasi, kpa Bible, akama.—2 Timothy 3:16, 17; Ediyarade 18:1-5.
Ẹnam Akpanikọ ke Idak Idomo
17, 18. Didie ke Jezebel akanam n̄kpọ aban̄a ediwot oro ẹkewotde mme prọfet Baal, edi didie ke ẹken̄wam Elijah?
17 Nte mme ọkwọrọ ederi ẹnamde n̄kpọ ẹban̄a ediyarade oro ẹyararede mi edi ukem nte eke Jezebel ke ini okokopde ete ke Elijah ama owot mme prọfet Baal. Enye ama ọnọ etop ẹsọk anam-akpanikọ prọfet Jehovah, ọn̄wọn̄ọde ndinam ẹwot enye. Emi ikedịghe ikpîkpu ndịghe, koro Jezebel ama owowot ediwak prọfet Abasi. Ke ndịk, Elijah ama oto n̄kan̄ ufọt edem usụk ye edem usoputịn efehe aka Beer-sheba. Ke ọkpọn̄de asan̄autom esie do, enye ama efehe ebe do, odụk wilderness, ọbọn̄de akam oyom n̄kpa. Edi Jehovah ikọkpọn̄ke prọfet esie. Angel ama owụt Elijah idem man etịm enye idem ọnọ anyan isan̄ edika Obot Horeb. Ntem enye ama ọbọ ukeme ndinam isan̄ usen 40 emi oyomde usụn̄ akan kilomita 300. Ke Horeb, Abasi ama etịn̄ ikọ ọnọ enye ke ama okowụt odudu esie ke usụn̄ oro enyenede uten̄e ke oyobio, unyekisọn̄, ye ikan̄. Jehovah ikodụhe ke ofụri ediwụt odudu ẹmi. Mmọ ẹkedi edinam edisana spirit, m̀mê anamutom odudu esie. Ekem Jehovah ama etịn̄ ikọ ọnọ prọfet esie. Kere nte ifiọk n̄kpọntịbe emi ọkọsọn̄ọde Elijah idem. (1 Ndidem 19:1-12) Nso edieke nnyịn, ukem nte Elijah, ikpokopde ndịk ke ini mme asua utuakibuot akpanikọ ẹsịnde nnyịn ndịghe? Ifiọk n̄kpọntịbe esie ekpenyene ndin̄wam nnyịn ifiọk nte ke Jehovah ikpọn̄ke ikọt esie.—1 Samuel 12:22.
18 Abasi ama anam an̄wan̄a nte ke Elijah okosụk enyenyene utom ndinam nte prọfet. Akan oro, okposụkedi oro Elijah ekekerede ete ke imọ ikedi n̄kukụre andituak ibuot nnọ Abasi akpanikọ ke Israel, Jehovah ama owụt enye ete ke owo 7,000 eken ikonụhọke inọ Baal. Ekem Abasi ama anam Elijah afiak aka utom esie. (1 Ndidem 19:13-18) Ukem nte Elijah, mme asua utuakibuot akpanikọ ẹkeme ndibịne nnyịn. Nnyịn imekeme ndikabade ndi se ẹkọbọde ikan̄ ikan̄, nte Jesus ekebemde iso etịn̄. (John 15:17-20) Ndusụk ini, nnyịn imekeme ndikop ndịk. Nte ededi, nnyịn imekeme nditie nte Elijah, emi ọkọbọde nsọn̄ọ otode Abasi ndien ekem ọsọn̄ọ ada anam utom Jehovah ke edinam akpanikọ.
19. Nso ke mme Christian oro ẹyetde aran ẹkesobo ke ini Ekọn̄ Ererimbot I?
19 Ke ntak ikan̄ ikan̄ ukọbọ ke ini Ekọn̄ Ererimbot I, ndusụk Christian oro ẹyetde aran ẹma ẹyak idem ẹnọ ndịk ẹnyụn̄ ẹtre ukwọrọikọ. Mmọ ẹma ẹnam ndudue ke ndikere nte ke utom mmimọ ke isọn̄ ama esịm utịt. Edi Abasi ikesịnke mmọ. Utu ke oro, enye ke mbọm ama ọbọk mmọ, idem kpa nte enye ọkọnọde Elijah udia. Ukem nte Elijah, mme anam-akpanikọ oro ẹyetde aran ẹma ẹbọ edinen̄ede otode Abasi ẹnyụn̄ ẹfiak ẹtọn̄ọ utom. Ẹma ẹtat mmọ enyịn ndikụt akwa ifet edikwọrọ etop Obio Ubọn̄ emi.
20. Mfịn, nso ifet ke ẹnọ mbon oro ẹnamde akpanikọ nte Elijah?
20 Ke prọfesi esie aban̄ade edidu esie, Jesus ama etịn̄ aban̄a utom ofụri ererimbot oro ẹdinamde ẹma mbemiso utịt idiọk editịm n̄kpọ emi. (Matthew 24:14) Mfịn, mme Christian oro ẹyetde aran ye ediwak miliọn nsan̄a mmọ ẹmi ẹdoride enyịn ndidu uwem ke paradise isọn̄ ke ẹnam utom emi. Ndinam utom ukwọrọikọ Obio Ubọn̄ tutu esịm utịt edi ifet oro ẹnọde sụk mbon oro ẹnamde akpanikọ nte Elijah.
Nam Akpanikọ Nte Elijah
21, 22. (a) Efe utom ke mme Christian oro ẹyetde aran ẹda iso ke ndinam? (b) Ẹnam utom ukwọrọikọ ye un̄wam nso, ndien ntak ẹyomde emi?
21 Ye ifịk ebietde eke Elijah, ekpri nsụhọ mme ata Christian oro ẹyetde aran ẹnam utom mmọ eke edise mban̄a mme udọn̄ n̄kpọ Edidem oro ẹdoride ke ebekpo, Jesus Christ. (Matthew 24:47) Ke se iwakde ikan isua 60 idahaemi, Abasi ke ada mbon ẹmi ẹyetde aran mi ndinọ ndausụn̄ ke utom edinam mme owo ẹmi enye ọnọde utịbe utịbe idotenyịn nsinsi uwem ke paradise isọn̄ ẹdi mme mbet. (Matthew 28:19, 20) Ediwak miliọn owo ẹmi ẹkop inemesịt didie ntem nte ke ibat ibat mbon oro ẹyetde aran ẹmi ẹsụhọde ke ẹse ẹban̄a mme utom mmọ ifịk ifịk ye ke edinam akpanikọ!
22 Mme anana mfọnmma owo ẹnam utom ukwọrọikọ Obio Ubọn̄ emi ndien ẹda sụk odudu oro Jehovah ọnọde mbon oro ẹberide edem ke enye ke akam ẹnam. “Elijah ekedi owo emi enyenede mbiet uduot nnyịn,” ntre ke mbet oro James eketịn̄ ke ini etịn̄de aban̄a uwụtn̄kpọ edibọn̄ akam eke prọfet oro ndiwụt odudu oro akam edinen owo ekemede ndinyene. (James 5:16-18) Elijah ikesitịn̄ke prọfesi m̀mê ndinam mme utịben̄kpọ kpukpru ini. Enye ama enyene ukem mme ntụk ye mme mmeme eke owo oro nnyịn inyenede, edi enye ama anam n̄kpọ Abasi ke edinam akpanikọ. Sia nnyịn n̄ko inyenede un̄wam Abasi enye onyụn̄ ọsọn̄ọde nnyịn idem, nnyịn imekeme ndinam akpanikọ nte Elijah.
23. Ntak emi nnyịn inyenede eti ntak ndinam akpanikọ nnyụn̄ nnyene idotenyịn?
23 Nnyịn imenyene eti ntak ndinam akpanikọ nnyụn̄ nnyene idotenyịn. Ti ete ke John Andinịm Owo Baptism akanam utom ebietde eke Elijah mbemiso “usen Jehovah” akadade itie ke 70 E.N. Ye spirit ye odudu ebietde eke Elijah, mme Christian oro ẹyetde aran ẹnam ukem utom oro Abasi ọnọde mi ke ofụri isọn̄. Emi owụt in̄wan̄în̄wan̄ nte ke akwa “usen Jehovah” emekpere.
Didie ke Afo Ọkpọbọrọ?
◻ Didie ke ẹkewụt itie Abasi eke Jehovah ke Obot Carmel?
◻ Anie ekedi ‘Elijah oro ekenyenede ndidi,’ ndien nso ke enye akanam?
◻ Didie ke mme Christian oro ẹyetde aran ke eyomfịn ẹwụt ke mmimọ imenyene spirit Elijah?
◻ Ntak edide mmemmem n̄kpọ nnyịn ndinam akpanikọ nte Elijah?
[Ekebe ke page 15]
Ewe Heaven Ke Elijah Ọkọdọk?
“EDIKEM ke [Elijah ye Elisha] ẹsan̄ade ẹka iso, ẹneme nneme, sese, chariot ikan̄ ye horse ikan̄ ẹdibahade mmọ kiet ye kiet; ndien Elijah ọdọk ke heaven ke idio oro.”—2 Ndidem 2:11.
Nso ke ikọ oro “heaven” ọwọrọ ke itie emi? Ikọ oro ndusụk ini esida aban̄a ebietidụn̄ eke spirit emi Abasi ye nditọ esie ẹdide mme angel ẹdude. (Matthew 6:9; 18:10) “Heaven” n̄ko ekeme ndida mban̄a ataata ekondo. (Deuteronomy 4:19) Ndien Bible ada ikọ emi etịn̄ ikọ aban̄a ufụmenyọn̄, emi mme inuen ẹfede ofụm onyụn̄ ofụmede.—Psalm 78:26; Matthew 6:26.
Ewe ke otu mme heaven ẹmi ke prọfet Elijah ọkọdọk? Nte an̄wan̄ade, ẹkemen enye ẹsan̄a ufụm ke isọn̄ ẹkenịm ke ikpehe efen ke ekondo. Elijah okosụk ododu ke isọn̄ ediwak isua ke ukperedem, koro enye ama ewet leta ọnọ ẹsọk Edidem Jehoram eke Judah. (2 Chronicles 21:1, 12-15) Jesus Christ ama ọsọn̄ọ ke ukperedem nte ke Elijah ikọdọkke ikodụk ebietidụn̄ eke spirit emi Jehovah Abasi odude, ọdọhọde ete: “Baba owo kiet ikọdọkke ikodụk ke heaven, ke mîbọhọke Enyeemi okotode ke heaven osụhọde edi, kpa Eyen Owo,” oro edi, Jesus ke idemesie. (John 3:13) Ẹkeberede usụn̄ edinyene uwem eke heaven ke akpa ini ẹnọ mme anana mfọnmma owo ke Jesus Christ ama akakpa, eset, onyụn̄ ọdọk ke enyọn̄.—John 14:2, 3; Mme Hebrew 9:24; 10:19, 20.