Ẹdọhọ ke Ọfọfọn Ọnọ Mme Isụn̄utom Emem Abasi
“Mmọ eke Jehovah akafakde ẹyefiak ẹdi ke Zion ẹkwọ ikwọ, nsinsi idatesịt onyụn̄ ayara mmọ ke ibuot.”—ISAIAH 35:10.
1. Nso ke ererimbot oyom ke mbrenyịn?
MFỊN nte akanam mîtịbeke mbemiso, ubonowo oyom isụn̄utom eti mbụk. Usọp usọp udọn̄ odu owo nditịn̄ akpanikọ mban̄a Abasi ye mme uduak esie, kpa ntiense oro mîfeheke ndịk emi edidụride ndiọi owo utọn̄ aban̄a nsobo oro edide edinyụn̄ an̄wamde mbon eti esịt ẹnyene emem Abasi.
2, 3. Kaban̄a Israel, didie ke Jehovah okosu un̄wọn̄ọ esie oro ẹwetde ke Amos 3:7?
2 Ke eyo Israel, Jehovah ama ọn̄wọn̄ọ ndinọ mme utọ isụn̄utom oro. Ke utịt ọyọhọ isua ikie usụkkiet M.E.N., prọfet Amos ọkọdọhọ ete: “Ọbọn̄ Jehovah [idinamke] baba n̄kpọ kiet, ke mîbọhọke ini enye ayarade uduak esie ọnọ ikọt esie mme prọfet.” (Amos 3:7) Ke ediwak isua ikie oro ẹketienede utịn̄ikọ emi, Jehovah ama anam ediwak n̄kpọsọn̄ utom. Ke uwụtn̄kpọ, ke 607 M.E.N., enye ama enen̄ede otụnọ edimek ikọt esie ke emi mmọ ẹkesọn̄de ibuot ẹnyụn̄ ẹnyenede ubiomikpe iyịp. Enye n̄ko ama otụnọ mme idụt oro ẹkedude ẹkpere ẹmi ẹkenemde esịt ke ntak ufen oro Israel ọkọbọde. (Jeremiah, ibuot 46-49) Ekem, ke 539 M.E.N., Jehovah ama anam ọkpọsọn̄ odudu ererimbot mbon Babylon ọduọ, ndien nte utịp, ke 537 M.E.N., nsụhọ Israel ẹma ẹfiak ẹnyọn̄ obio mmọ man ẹfiak ẹkebọp temple.—2 Chronicles 36:22, 23.
3 Mmọemi ẹkedi mme n̄kpọntịbe oro ẹnyen̄ede isọn̄, ndien ke n̄kemuyo ye mme ikọ Amos, Jehovah ama ebem iso ayarade mmọ ke anyanini ọnọ mme prọfet ẹmi ẹkedide mme isụn̄utom, odụride Israel utọn̄ aban̄a se ikedide. Ke ufọt ufọt ọyọhọ isua ikie itiaita M.E.N., enye ama anam Isaiah adaha ada. Ke ufọt ufọt ọyọhọ isua ikie itiaba M.E.N., enye ama anam Jeremiah adaha ada. Ekem, ke utịt utịt isua ikie oro, enye ama anam Ezekiel adaha ada. Mmọemi ye mme anam-akpanikọ prọfet eken ẹma ẹnọ ọyọhọ ikọ ntiense ẹban̄a mme uduak Jehovah.
Ndidiọn̄ọ Mme Isụn̄utom Abasi Mfịn
4. Nso iwụt ke ubonowo oyom mme isụn̄utom emem?
4 Nso kaban̄a mfịn? Ediwak owo ke ererimbot ẹnyene ọkpọsọn̄ ekikere nte ke enyene-ndịk n̄kpọ ọmọn̄ etịbe ke ini mmọ ẹkụtde nte n̄kaowo abiarade. Mbon oro ẹmade edinen ido ẹsikop ubiakesịt ke ini mmọ ẹkụtde mbubịk ido ye ọkpọsọn̄ idiọkido Christendom. Nte Jehovah ekebemde iso etịn̄ ebe ke Ezekiel, mmọ ke ‘ẹseme ẹnyụn̄ ẹtua ẹban̄a kpukpru mbubiam ido ẹmi mmọ ẹnamde ke ufọt esie.’ (Ezekiel 9:4) Nte ededi, ediwak owo ifiọkke se mme uduak Jehovah ẹdide. Oyom ẹsian mmọ.
5. Didie ke Jesus okowụt ke mme isụn̄utom ẹyedu ke eyo nnyịn?
5 Ndi owo ndomokiet etịn̄ ikọ mfịn ye edu unana ndịk eke Isaiah, Jeremiah, ye Ezekiel? Jesus ama owụt ete ke owo eyetịn̄. Ke ini ekebemde iso etịn̄ aban̄a mme n̄kpọntịbe eyo nnyịn, enye ọkọdọhọ ete: “Ẹyenyụn̄ ẹkwọrọ gospel Ubọn̄ Abasi emi ke ofụri ekondo nte ntiense ẹnọ kpukpru mme idụt, ndien adan̄aoro ke utịt eyedi.” (Matthew 24:14) Mmanie mfịn ẹsu prọfesi oro, ẹnamde n̄kpọ nte isụn̄utom, andikwọrọ eti mbụk? Mme mbiet n̄kpọ ke eyo nnyịn ye ke ini Israel eset ẹn̄wam nnyịn ndibọrọ mbụme oro.
6. (a) Tịn̄ ban̄a mme ifiọkutom “Israel Abasi” ke ini akpa ekọn̄ ererimbot. (b) Didie ke Ezekiel 11:17 okosu Israel eset ke idem?
6 Ke mme enyene-ndịk eyo Ekọn̄ Ererimbot I, ikọt Jehovah eke eyomfịn, kpa nsụhọ “Israel Abasi” oro ẹyetde aran, ẹma ẹka ntan̄mfep oro ekebietde enyeoro Israel ẹkekade ke Babylon. (Galatia 6:16) Mmọ ẹma ẹka ntan̄mfep eke spirit ke Akwa Babylon, kpa akwa otu nsunsu ido ukpono ererimbot, emi Christendom edide ọwọrọiso ye andinyene nduduọhọ n̄kan. Kpa ye oro, mme ikọ oro Jehovah eketịn̄de ọnọ Ezekiel ẹma ẹwụt ẹte ke owo ikọkpọn̄ke mmọ. Enye ọkọdọhọ ete: “Nditreke nditan̄ mbufo ke otu mme idụt, nnyụn̄ nsion̄o mbufo ke mme obio ẹmi mbufo ẹsuanade ke otu mmọ, mbon; nnyụn̄ nnọ mbufo isọn̄ Israel.” (Ezekiel 11:17) Man osu un̄wọn̄ọ oro ọnọ Israel eset, Jehovah ama ọnọ Cyrus owo Persia, emi akakande Odudu Ererimbot Mbon Babylon okonyụn̄ ebererede usụn̄ ọnọ nsụhọ Israel ndifiak nnyọn̄ isọn̄ mmọ. Edi nso kaban̄a mfịn?
7. N̄kpọntịbe ewe ke 1919 okowụt ke Jesus ama anam n̄kpọ ọbiọn̄ọ Akwa Babylon? Nam an̄wan̄a.
7 Ke ntọn̄ọ ntọn̄ọ isua ikie emi, okopodudu uyarade ama odu nte ke Akamba Cyrus ama odu ke utom. Enye ekedi anie? Idịghe owo efen ikan Jesus Christ, emi ẹkedoride ke ebekpo ọtọn̄ọde ke 1914 ke Obio Ubọn̄ eke heaven. Akwa Edidem emi ama owụt eti uduakesịt aban̄a nditọete esie oro ẹyetde aran ke isọn̄ ke ini, ke isua 1919, mme Christian oro ẹyetde aran ẹkewọrọde ke ntan̄mfep eke spirit ẹnyụn̄ ẹfiakde ẹnyọn̄ “obio” mmọ, kpa idaha eke spirit mmọ. (Isaiah 66:8; Ediyarade 18:4) Ntem Ezekiel 11:17 ama enyene edisu eke eyomfịn. Ke ini eset ama oyom Babylon ọduọ man eberede usụn̄ ọnọ nditọ Israel ndifiak nnyọn̄ obio mmọ. Ke eyomfịn edifiak ntan̄ Israel Abasi mbok ekedi uyarade nte ke Akwa Babylon ama okụt iduọ ke ubọk Akamba Cyrus. Ọyọhọ angel iba eke Ediyarade ibuot 14 ọkọtọt iduọ emi, ke ini enye akatan̄ade ete: “Babylon, akwa obio oro, ọmọduọ, ọmọduọ, emi akanamde kpukpru mme idụt ẹn̄wọn̄ wine ifụtesịt use esie.” (Ediyarade 14:8) Nso edikpụhọde idaha ke emi edi ntem ọnọ Akwa Babylon, akpan akpan Christendom! Ndien nso edidiọn̄ ke emi edi ntem ọnọ mme ata Christian!
8. Didie ke n̄wed Ezekiel etịn̄ n̄kpọ aban̄a inemesịt ikọt Abasi ke mmọ ẹma ẹkewọrọ ke ufụn ke 1919?
8 Ke Ezekiel 11:18-20, nnyịn ikot nte prọfet oro etịn̄de n̄kpọ aban̄a inemesịt ikọt Abasi ke ẹma ẹkefiak ẹtan̄ mmọ ẹbok. Akpa edisu mme ikọ esie ọkọwọrọ edinam oro ẹkenamde Israel asana ke eyo Ezra ye Nehemiah. Edisu eke eyomfịn ọwọrọ ukem n̄kpọ oro. Ẹyak nnyịn ise nte ekedide ntre. Jehovah ọdọhọ ete: “Mmọ ẹyesịm ko [ke isọn̄ mmọ], ẹyenyụn̄ ẹsion̄o kpukpru n̄kpọ ndek esie, ye kpukpru mbubiam esie ẹfep ke esịt.” Kpasụk nte ẹketịn̄de prọfesi ẹban̄a, ọtọn̄ọde ke 1919, Jehovah ama anam ikọt esie ẹsana onyụn̄ afiak ọnọ mmọ odudu ndinam n̄kpọ nnọ enye. Mmọ ẹma ẹtọn̄ọ ndision̄o kpukpru edinam ye ukpepn̄kpọ mbon Babylon ẹmi ẹkesabarede mmọ ke enyịn esie mfep ke n̄kann̄kụk eke spirit mmọ.
9. Mme n̄wọrọnda edidiọn̄ ewe ke Jehovah ọkọnọ ikọt esie, ọtọn̄ọde ke 1919?
9 Ndien, nte ekemde ye ufan̄ikọ 19, Jehovah aka iso ọdọhọ ete: “Nyonyụn̄ nnọ mmọ esịt kiet, nnyụn̄ nsịn mbufo obufa spirit ke esịt idem; nnyụn̄ nsio mmọ esịt enyene itiat ke obụkidem mfep, nnyụn̄ nnọ mmọ esịt enyene obụk.” Ke n̄kemuyo ye mme ikọ ẹmi, ke 1919, Jehovah ama anam mme asan̄autom esie oro ẹyetde aran ẹdiana kiet, ọnọ mmọ “esịt kiet,” yak idọhọ ntre, man mmọ ẹnam n̄kpọ ẹnọ enye “ke esịt kiet.” (Zephaniah 3:9) Ke adianade do, Jehovah ama ọnọ ikọt esie edisana spirit man esịn mmọ odudu ke utom edinọ ikọ ntiense man onyụn̄ anam mmọ ẹsion̄o nti mbun̄wụm oro ẹtịn̄de ẹban̄a ke Galatia 5:22, 23. Ndien utu ke esịt mbiet-itiat oro odorode ufiọn, Jehovah ama ọnọ mmọ mmemmem, nsiek nsiek, esịt n̄kopitem, kpa esịt oro edinyịmede ndinam uduak esie.
10. Ntak emi Jehovah ọkọdiọn̄de ikọt esie ẹmi enye akafiakde atan̄ obok ọtọn̄ọde ke 1919 ka iso?
10 Ntak oro enye akanamde emi-e? Jehovah ke idemesie anam an̄wan̄a. Nnyịn ikot ke Ezekiel 11:20 ite: “Man mmọ ẹsan̄a ke mme ewụhọ mi, ẹnyụn̄ ẹnịm mbet mi, ẹnyụn̄ ẹnam mmọ: ndien mmọ ẹyekabade ẹdi ikọt mi, ami nyonyụn̄ ndi Abasi mmọ.” Israel Abasi ẹma ẹkpep ndinịm ibet Jehovah utu ke nditiene mme ekikere idemmọ. Mmọ ẹma ẹkpep ndinam uduak Abasi ye unana edifehe owo enyịn. Ntem, mmọ ẹma ẹwọrọ ẹda san̄asan̄a ẹkpọn̄ mme nsunsu Christian eke Christendom. Mmọ ẹkedi ikọt Jehovah. Ke ntre, Jehovah ama eben̄e idem ndida mmọ nnam n̄kpọ nte isụn̄utom esie, kpa “asan̄autom [esie] emi anamde akpanikọ, onyụn̄ enyenede ọniọn̄.”—Matthew 24:45-47.
Inemesịt Mme Isụn̄utom Abasi
11. Didie ke n̄wed Isaiah etịn̄ aban̄a inemesịt ikọt Jehovah?
11 Nte afo emekeme ndikụt inemesịt mmọ ke ini mmọ ẹkefiọkde orụk ifetutom oro mmọ ẹkenyenede? Nte otu, mmọ ẹma ẹtiene ẹtịn̄ mme ikọ Isaiah 61:10: “Nyadat esịt etieti ke Jehovah, ukpọn̄ mi eyebre aban̄a Abasi mi.” Un̄wọn̄ọ eke Isaiah 35:10 ama osu ke idemmọ ete: “Mmọ eke Jehovah akafakde ẹyefiak ẹdi ke Zion ẹkwọ ikwọ, nsinsi idatesịt onyụn̄ ayara mmọ ke ibuot: mbre ye idatesịt ẹyesịm mmọ, mfụhọ ye eseme ẹyefen̄e.” Utọ oro ekedi inemesịt mme isụn̄utom emem Jehovah ko ke edem ke 1919 nte mmọ ẹketọn̄ọde ndikwọrọ eti mbụk nnọ ofụri ubonowo. Ọtọn̄ọde ke ini oro tutu esịm usen mfịn, mmọ itreke ndinam utom emi, ndien inemesịt mmọ ọmọkọri. Ke Ukwọrọikọ esie oro ke Obot, Jesus ọkọdọhọ ete: “Ọfọfọn ọnọ mme anam emem: koro ẹyekot mmọ nditọ Abasi.” (Matthew 5:9) Nsụhọ oro ẹyetde aran, kpa “nditọ Abasi,” ẹkụt nte ikọ oro edide akpanikọ ọtọn̄ọde ke 1919 tutu esịm mfịn.
12, 13. (a) Mmanie ẹkediana ye Israel Abasi ke ndinam n̄kpọ nnọ Jehovah, ndien nso utom ke mmọ ẹkenam? (b) Nso akwa idara ke mme asan̄autom Jehovah oro ẹyetde aran ẹsinyene?
12 Nte mme isua ẹkebede, ibat Israel Abasi ama ọkọri tutu esịm iduọk isua 1930 ke ini editan̄ nsụhọ ke otu mbon oro ẹyetde aran mbok akasan̄ade ekpere utịt. Nte n̄kọri ke ibat mme andikwọrọ eti mbụk ama etre ini oro? N̄wan̄ansa-o. Akwa otuowo ẹdide mme Christian ẹmi ẹnyenede idotenyịn eke isọn̄ ẹma ẹtọtọn̄ọ ndibuana, ndien mmọemi ke ẹkediana ye nditọete mmọ oro ẹyetde aran ke utom ukwọrọikọ. Apostle John ama okụt akwa otuowo emi ke n̄kukụt, ndien usụn̄ nte enye etịn̄de n̄kpọ aban̄a mmọ edi n̄wọrọnda: “Mmọ [ẹdu] ke iso ebekpo Abasi; ẹnyụn̄ ẹnam n̄kpọ ẹnọ Enye uwemeyo ye okoneyo.” (Ediyarade 7:15) Ih, akwa otuowo ama ọyọhọ ye utom edinam n̄kpọ nnọ Abasi. Nte utịp, ke ini ibat mbon oro ẹyetde aran ọkọtọn̄ọde ndisụhọde, ke etienede 1935, mme anam-akpanikọ nsan̄a ẹmi ẹma ẹnam utom unọ ikọ ntiense aka iso ye akwa n̄kọri.
13 Ke usụn̄ emi Isaiah 60:3, 4 ama osu: “Mme idụt ẹyesan̄a ke un̄wana fo, ndidem ẹyenyụn̄ ẹsan̄a ke usiere fo. Menede enyịn fo kabade kụk, nyụn̄ se; kpukpru mmọ ẹbono ẹdi ke ọtọ fo: nditọiren fo ẹyeto ke anyan ebiet ẹdi, ẹyenyụn̄ ẹbiom nditọ fo iban ke n̄kan̄.” Ẹtịn̄ ediye ediye ẹban̄a inemesịt oro edinam ẹmi ẹkedade ẹsọk Israel Abasi ke Isaiah 60:5, ke ebiet nnyịn ikotde ite: “Afo oyokụt, onyụn̄ atara idem, esịt oyonyụn̄ ebre, onyụn̄ an̄wan̄a fi: koro inyene inyan̄ ẹyekabade ẹtiene fi, odudu mme idụt eyedi ke ọtọ fo.”
Esop Jehovah Aka Iso Iso
14. (a) Nso n̄kukụt oro aban̄ade mme n̄kpọ eke heaven ke Ezekiel okokụt, ndien nso ewụhọ ke enye ọkọbọ? (b) Nso ke ikọt Jehovah ke eyomfịn ẹkediọn̄ọ, ndien nso mbiomo ke mmọ ẹkenyene?
14 Ke 613 M.E.N., Ezekiel ama okụt esop Jehovah eke heaven oro ebietde chariot nte asan̄ade ke n̄kukụt. (Ezekiel 1:4-28) Ke oro ebede, Jehovah ama ọdọhọ enye ete: “Eyen owo, ka ketiene ufọk Israel, nyụn̄ men ikọ ẹmi tịn̄ nọ mmọ.” (Ezekiel 3:4) Ke isua 1997 emi, nnyịn imokụt ite ke esop Jehovah eke heaven ke osụk aka iso iso ye unana edituak nda man osu mme uduak Abasi. Ntem, osụk ononụk nnyịn ndisian mbon en̄wen mban̄a mme uduak oro. Ke eyo esie, Ezekiel ama etịn̄ mme ikọ ẹmi Jehovah akadade odudu spirit esie nnennen etịn̄. Mfịn, nnyịn itịn̄ mme ikọ ito Ikọ eke odudu spirit Jehovah, kpa Bible. Ndien nso utịbe utịbe etop ke n̄wed oro enyene ntem ọnọ ubonowo! Ke adan̄aemi ubonowo enyenede editịmede esịt aban̄a ini iso, Bible owụt ete ke mme n̄kpọ ẹnen̄ede ẹdiọk ẹkan—ndien ke ukem ini oro, mme n̄kpọ ẹnen̄ede ẹfọn ẹkan—nte mmọ ẹkerede.
15. Ntak emi mme idaha ẹdiọkde ẹkan nte ediwak owo ẹkerede mfịn?
15 Mme idaha ẹdọdiọk ẹkan koro, nte nnyịn ikekpepde ke mme ibuotikọ oro ẹkebemde iso, ẹyesọp ndisobo Christendom ye kpukpru nsunsu ido ukpono eken ofụri ofụri, nte ẹkesobode Jerusalem ke 607 M.E.N. N̄ko-n̄ko, ẹyesọp ndisobo ofụri ikpehe ukaraidem, oro ẹwụtde ke n̄wed Ediyarade nte idiọk unam oro enyenede ibuot itiaba ye nnụk duop, nte ẹkesobode mme mbọhọidụn̄ ẹkedide mme okpono ndem ke Jerusalem. (Ediyarade 13:1, 2; 19:19-21) Ke eyo Ezekiel Jehovah ama etịn̄ in̄wan̄în̄wan̄ aban̄a ọkpọsọn̄ ndịk oro nsobo Jerusalem oro akasan̄ade ekpere akakamade. Edi mme ikọ esie ẹdinen̄ede ẹnyene se ẹwọrọde ke ini mme owo ẹdifiọkde ke nsobo ererimbot emi asan̄a ekpere. Jehovah ọkọdọhọ Ezekiel ete: “Afo, ndien, eyen owo, mụm tutu isịn obụn̄ọ; nyụn̄ mụm ndotndot ke iso mmọ. Ndien edikem, ke ini mmọ ẹdọhọde ye afo, ẹte, Nsinam afo omụmde? dọhọ ndien ete, Kaban̄a etop: koro enye ọmọn̄ edi; ndien kpukpru esịt ẹyetara, kpukpru ubọk ẹyenyụn̄ ẹmem, kpukpru spirit oyonyụn̄ ẹkpa, kpukpru edọn̄ ẹyenyụn̄ ẹsan̄a nte mmọn̄: sese, ke edi, eyenyụn̄ odu; emi edi uyo Ọbọn̄ Jehovah.” (Ezekiel 21:6, 7; Matthew 24:30) Mme akama-ndịk n̄kpọntịbe ẹnen̄ede ẹkpere. Ọkpọsọn̄ udọn̄ oro inyenede ke idem ekemmọ owo onụk nnyịn ndinọ ntọt, nditobo “etop” aban̄ade iyatesịt Jehovah oro edide.
16. Ye mbon nsụhọdeidem, ntak emi mme idaha ẹfọnde ẹkan nte ediwak owo ẹkerede?
16 Ke ukem ini oro, ye mbon nsụhọdeidem mme n̄kpọ ẹnen̄ede ẹfọn ẹkan nte ata ediwak owo ẹkerede. Ke nso usụn̄? Koro Jesus Christ ama akpa kaban̄a idiọkn̄kpọ nnyịn ndien idahaemi ke akara nte Edidem Obio Ubọn̄ Abasi. (1 Timothy 1:15; Ediyarade 11:15) Ebede ke Obio Ubọn̄ eke heaven oro ẹyesọp ẹkọk mme mfịna ubonowo oro etiede nte ke owo ikemeke ndikọk. N̄kpa, udọn̄ọ, mbiara ido, biọn̄, ye ubiatibet ẹdidi n̄kpọ eset, ndien ye unana ubiọn̄ọ Obio Ubọn̄ Abasi ayakara paradise isọn̄. (Ediyarade 21:3, 4) Ubonowo eyenyene emem Abasi—emem emem itie ebuana ye Jehovah Abasi onyụn̄ enyene ye kiet eken.—Psalm 72:7.
17. Mme n̄kọri ewe ẹda idatesịt ẹsọk esịt mme isụn̄utom emem Abasi?
17 Ke ndusụk ikpehe ererimbot, ata akwa otuowo ẹdide mbon nsụhọdeidem ke ẹnam n̄kpọ ẹban̄a etop emem Abasi emi. Ke ndisiak uwụtn̄kpọ ifan̄ kpọt, isua oko Ukraine ọkọtọt n̄kọri edide mbahade 17 eke ikie ke ibat mme asuanetop. Mozambique ọkọtọt n̄kọri edide mbahade 17 eke ikie, Lithuania kpa n̄kọri ke mbahade 29 eke ikie. Russia ekenyene n̄kọri edide mbahade 31 eke ikie, ke adan̄aemi Albania ekenyenede n̄kọri edide mbahade 52 eke ikie ke ibat mme asuanetop. N̄kọri ẹmi ẹda ẹban̄a tọsịn mbon esịt akpanikọ ke mme itie duop ẹmi ẹyomde ndinyene emem Abasi ẹmi ẹnyụn̄ ẹdade idaha mmọ ẹnọ edinen ido. Utọ usọp usọp n̄kọri oro amada idatesịt ọsọk ofụri itie nditọete Christian.
18. Edide mme owo ẹkpan̄ utọn̄ m̀mê ikpan̄ke, nso ididi edu nnyịn?
18 Ndi mme owo ẹnam n̄kpọ usọp usọp ke ebiet oro mbufo ẹdụn̄de? Ke edide ntre, nnyịn imadara ye mbufo. Ke ndusụk efakutom, nte ededi, esiyom ọkpọsọn̄ utom ke ata ediwak hour mbemiso ẹkam ẹkụtde owo kiet oro enyenede udọn̄. Nte mbon oro ẹnamde utom ke mme utọ efakutom oro ẹkop mmemidem mîdịghe ẹkpa mba? Baba. Mme Ntiense Jehovah ẹti mme ikọ oro Abasi eketịn̄de ọnọ Ezekiel ke ini Enye ekebemde iso ọdọn̄ ekpri prọfet oro ndikwọrọ ikọ nnọ ekemmọ mme Jew esie: “Amaedi mmọ, ke mmọ ẹkopde, ye ke mîkopke (koro mmọ ẹdide ufọk nsọn̄ibuot) iditreke ndifiọk ete ke prọfet odu ke otu mmọ.” (Ezekiel 2:5) Ukem nte Ezekiel, nnyịn ke ika iso ndisian mme owo mban̄a emem Abasi edide mmọ ẹnam n̄kpọ ẹban̄a m̀mê inamke. Edieke mmọ ẹkpan̄de utọn̄, nnyịn imesikop nduaidem. Edieke mmọ ẹwọn̄ọrede edem ẹwụt nnyịn, ẹsakde nnyịn, idem ẹkọbọde nnyịn, nnyịn iyọyọ. Nnyịn imama Jehovah, ndien Bible ọdọhọ ete: “Ima . . . ememe ime ke kpukpru n̄kpọ.” (1 Corinth 13:4, 7) Ke ntak emi nnyịn ikwọrọde ikọ ye ime, mme owo ẹdiọn̄ọ mbon oro Mme Ntiense Jehovah ẹdide. Mmọ ẹdiọn̄ọ etop nnyịn. Ke ini utịt edide, mmọ ẹyefiọk ẹte ke Mme Ntiense Jehovah ẹma ẹdomo ndin̄wam mmimọ ndinyene emem Abasi.
19. Nte mme asan̄autom Abasi akpanikọ, nso akwa ifet ke nnyịn ida ke ọsọn̄urua n̄kpọ?
19 Nte odu ifet ekededi oro okponde akan eke edinam n̄kpọ nnọ Jehovah? Baba! Akakan inemesịt nnyịn oto itie ebuana oro nnyịn inyenede ye Abasi ye ifiọk oro nte ke nnyịn ke inam uduak esie. “Ọfọfọn ọnọ mmọ eke ẹfiọkde n̄kpo idara: O Jehovah, mmọ ẹyesan̄a ke un̄wana iso fo.” (Psalm 89:15) Nnyịn kpukpru ini ikpakam ida idatesịt edidi mme isụn̄utom emem Abasi nnọ ubonowo ke ọsọn̄urua n̄kpọ. Nnyịn ye ntịn̄enyịn ikpakam inam udeme nnyịn ke utom emi tutu Jehovah ọdọhọ ke ekem.
Nte Afo Emeti?
◻ Mmanie ẹdi mme isụn̄utom emem Abasi mfịn?
◻ Nnyịn isan̄a didie ifiọk nte ke Akwa Babylon ama ọduọ ke 1919?
◻ Nso idi akpan n̄kpọ oro ebehede “akwa otuowo”?
◻ Ntak emi ini iso enen̄ede etie mfụhọ mfụhọ akan nte ata ediwak owo ẹkerede mfịn?
◻ Ye mbon oro ẹnyenede esịt akpanikọ, ntak emi ini iso ekemede ndifọn n̄kan nte mmọ ẹkerede?
[Mme ndise ke page 21]
Ke ini mmọ ẹkụtde nte n̄kaowo abiarade, ediwak owo ẹkere ẹte ke enyene-ndịk n̄kpọ ọmọn̄ etịbe
[Mme ndise ke page 23]
Mme isụn̄utom emem Abasi ẹdi mme owo oro ẹkopde inemesịt ẹkan mfịn ke isọn̄