“Anie Ebiet Jehovah Abasi Nnyịn?”
“Anie ebiet Jehovah Abasi nnyịn, emi odụn̄de ke enyọn̄?”—PSALM 113:5.
1, 2. (a) Didie ke Mme Ntiense Jehovah ẹse Abasi ye Bible? (b) Mme mbụme ewe ẹdot ẹkere ẹban̄a?
KE AKPANIKỌ ẹdiọn̄ mme anditoro Jehovah. Nso ifet ke edi ntem ndidu ke otu mbon inemesịt emi! Nte Mme Ntiense esie, nnyịn imọbọ item, ibet, mme ukpepn̄kpọ, mme en̄wọn̄ọ, ye mme prọfesi ke Ikọ Abasi, kpa Bible. Nnyịn imokop idatesịt ndikpep n̄kpọ nto N̄wed Abasi ndinyụn̄ ndi se ‘Jehovah ekpepde.’—John 6:45.
2 Ke ntak ntotụn̄ọ ukpono oro mmọ ẹnyenede ẹnọ Abasi, Mme Ntiense Jehovah ẹkeme ndibụp ete: “Anie ebiet Jehovah Abasi nnyịn?” (Psalm 113:5) Mme ikọ andiwet psalm oro oyom mbuọtidem. Edi ntak emi Mme Ntiense ẹnyenede utọ mbuọtidem oro ke Abasi? Ndien nso ntak ke mmọ ẹnyene nditoro Jehovah?
Mbuọtidem ye Itoro Ẹdot
3. Nso idi Mme Psalm Itoro, ndien ntak ẹkotde mmọ ntre?
3 Odot ndinyene mbuọtidem ke Jehovah koro enye edide anana-mbiet Abasi. Ẹsọn̄ọ ẹtịn̄ emi ke Psalm 113, 114, ye Ps 115, kpa ubak Psalm Itoro itiokiet. Nte School of Hillel mbon rabbi ọdọhọde, ẹma ẹsikwọ Psalm 113 ye 114 ke ini udia Passover mme Jew ke ẹma ẹken̄wan̄a cup wine ọyọhọ iba ẹnyụn̄ ẹnam se edinam oro adade aban̄a an̄wan̄a. Ẹkesikwọ Psalm 115 osim 118 ke ẹma ẹkeda cup wine ọyọhọ inan̄. (Men Matthew 26:30 domo.) Ẹkot mmọ “Mme Psalm Itoro” koro mmọ ndien ndien ẹdade ikọ oro Hallelujah!—“Etoro Jah!”
4. Nso ke ikọ oro “Hallelujah” ọwọrọ, ndien ikafan̄ ke enye odu ke Bible?
4 “Hallelujah!” edi ikọ Hebrew oro ẹwọn̄ọrede ẹwet ke Ikọmbakara emi odude utịm ike-24 ke mme Psalm. Ke ebiet efen ke Bible, uduot esie ke ikọ Greek odu utim ikanan̄ kaban̄a idatesịt oro ẹkekopde ẹban̄a nsobo Akwa Babylon, kpa ukara ererimbot eke nsunsu ido ukpono, ye idara oro abuanade ke Jehovah Abasi nditọn̄ọ ndikara nte Edidem. (Ediyarade 19:1-6) Nte nnyịn kemi idụn̄ọrede ita ke otu Mme Psalm Itoro ẹmi, nnyịn imekeme ndikụt idem nnyịn nte ikwọde mme ikwọ ẹmi ke itoro Jehovah.
Ẹtoro Jah!
5. Psalm 113 ọbọrọ mbụme ewe, ndien ewụhọ oro ke Psalm 113:1, 2 aban̄a mmanie akpan akpan?
5 Psalm 113 ọbọrọ mbụme oro, Ntak ẹtorode Jehovah? Enye ọtọn̄ọ ye ewụhọ emi: “Mbufo ẹtoro Jehovah. Mbufo ikọt Jehovah, ẹtoro, ẹtoro enyịn̄ Jehovah. Yak enyịn̄ Jehovah edi se ẹkọmde kemi ye ke nsinsi.” (Psalm 113:1, 2) “Hallelujah!” Ih, “Ẹtoro Jah!” Ewụhọ oro aban̄a ikọt Abasi akpan akpan ke “utịt ini” emi. (Daniel 12:4) Ọtọn̄ọde kemi kaiso ye ke nsinsi nsinsi, ẹyetoro enyịn̄ Jehovah ke ofụri isọn̄. Mme Ntiense esie kemi ẹtan̄a ẹte ke Jehovah edi Abasi, Christ edi Edidem, ye nte ke ẹma ẹwụk Obio Ubọn̄ ke heaven. Satan kpa Devil ye esop esie ikemeke ndikpan editoro oro ẹtorode Jehovah mi.
6. Didie ke ẹtoro Jehovah “ọtọn̄ọde ke edem usiahautịn tutu osịm ke edem usop”?
6 Ikwọ itoro emi eyekaiso tutu Jehovah anam enye ọyọhọ isọn̄. “Ọfọn nte ẹtorode enyịn̄ Jehovah ọtọn̄ọde ke edem usiahautịn tutu osịm ke edem usop.” (Psalm 113:3) Emi ọwọrọ se ikande utuakibuot ofụri usen oro otode ndusụk edibotn̄kpọ ke isọn̄. Utịn esisiaha ke edem usiahautịn onyụn̄ osop ke edem usoputịn, ofụkde ofụri isọn̄. Ke kpukpru ebiet oro utịn asiahade, kpukpru mbon oro ẹbọhọde ufụn nsunsu ido ukpono ye eke esop Satan ibịghike ẹyetoro enyịn̄ Jehovah. Ke akpanikọ, Mme Ntiense Jehovah oro ẹyetde aran ye mbon oro ẹdidide nditọ Edidem esie eke isọn̄, kpa Jesus Christ, ke ẹkwọ ikwọ emi mîditreke mi tutu amama idahaemi. Nso ifet ke mmọ ẹnyene ntem nte mme andikwọ itoro Jehovah!
Jehovah Inyeneke Mbiet
7. Akpan ikpehe iba ewe ẹban̄ade akakan itie Jehovah ke ẹkụt ke Psalm 113:4?
7 Andiwet psalm adian do ete: “Jehovah omokon̄ akan kpukpru mme idụt, ubọn̄ esie akan enyọn̄.” (Psalm 113:4) Emi odụri ntịn̄enyịn owụt ikpehe iba oro Abasi okon̄de akan: (1) Ye Jehovah, Enyeemi edide Akakan, ‘okon̄de akan kpukpru mme idụt,’ mmọ ebiet ntọi mmọn̄ ke aban̄ ẹnyụn̄ ẹbat mmọ nte obu ke udomon̄kpọ; (Isaiah 40:15; Daniel 7:18) (2) ubọn̄ esie otịm okpon akan eke mme heaven emi ẹkụtde ke enyịn, koro mme angel ẹnam akakan uduak esie.—Psalm 19:1, 2; 103:20, 21.
8. Ntak-a ndien didie ke Jehovah osụhọrede man ese mme n̄kpọ ke enyọn̄ ye ke isọn̄?
8 Ke edikon̄ idaha Abasi onụkde, andiwet psalm ama ọdọhọ ete: “Anie ebiet Jehovah Abasi nnyịn, emi odụn̄de ke enyọn̄, emi onyụn̄ osụhọrede ese n̄kpọ ke enyọn̄ ye ke isọn̄?” (Psalm 113:5, 6) Abasi okon̄ idaha etieti tutu ana enye osụhọrede man ese mme n̄kpọ ke enyọn̄ ye ke isọn̄. Okposụkedi Jehovah mîkprike ikan owo ekededi m̀mê ndidu ke idak mmọ efen, enye owụt nsụhọdeidem ke ndiwụt mbọm ye edikere mban̄a nnọ mme usụhọde anamidiọk. Edinọ Eyen esie, Jesus Christ, nte “usio-isop” mme Christian oro ẹyetde aran ye ererimbot ubonowo edi uyarade nsụhọdeidem Jehovah.—1 John 2:1, 2.
Jehovah Enyene Esịtmbọm
9, 10. Didie ke Abasi ‘emenerede ubuene owo, onyụn̄ anam enye etie ye mbọn̄’?
9 Ke ọsọn̄ọde etịn̄ aban̄a esịtmbọm Abasi, andiwet psalm adian do ete ke Jehovah “osio mme ubuene ke ntan emen, onyụn̄ ada eyen unana ke ifụm onịm ke enyọn̄; man anam enye etie ye mbọn̄, kpa mbọn̄ obio mmọ. Enye anam ada ke ufọk odụn̄ nte eka nditọ emi adatde esịt. Mbufo ẹtoro Jehovah.” (Psalm 113:7-9) Ikọt Jehovah ẹnyene mbuọtidem ẹte ke enye ekeme ndifak ndinen mbon oro ẹdude ke unana, okpụhọde idaha mmọ, onyụn̄ oyụhọ mme unana ye udọn̄ mmọ ẹmi ẹdotde. ‘Enyeemi okon̄de onyụn̄ emenerede ke enyọn̄ edemede spirit mmọ eke ẹsụhọrede idemmọ ẹnịm ye esịt mmọ eke ẹtụkde idemmọ.’—Isaiah 57:15.
10 Didie ke Jehovah ‘ada eyen unana onịm ke enyọn̄, anam enye etie ye mbọn̄’? Ke ini edide uduak Abasi, enye onịm mme asan̄autom esie ke mme itie ubọn̄ oro edide ukem ye eke mbọn̄. Enye ama anam ntre ye Joseph, oro akakabarede edi esenyịn udia Egypt. (Genesis 41:37-49) Ke Israel, editie ye mbọn̄, m̀mê ye mme owo oro ẹnyenede odudu edikara ke otu ikọt Jehovah, ekedi ifet oro ẹkemade. Ukem nte mbiowo Christian mfịn, mme utọ owo oro ẹma ẹnyene un̄wam ye edidiọn̄ Abasi.
11. Ntak emi ẹkemede ndidọhọ nte ke Psalm 113:7-9 ada akpan akpan aban̄a ikọt Jehovah eke eyomfịn?
11 Nso kaban̄a ‘edinam ada edi eka emi adatde esịt’? Abasi ama ọnọ Hannah emi ekedide ada eyeneren—Samuel, emi enye akayakde ọnọ ke utom Esie. (1 Samuel 1:20-28) Ke edide akpan n̄kpọ akan, ọtọn̄ọde ye Jesus ye edin̄wan̄a edisana spirit nduọk mme mbet esie ke Pentecost 33 E.N., ndamban̄a an̄wan Abasi, kpa Zion eke heaven, ama ọtọn̄ọ ndiman nditọ eke spirit. (Isaiah 54:1-10, 13; Utom 2:1-4) Ndien kpa nte Abasi akafiakde ada mme Jew ọnyọn̄ isọn̄ emana mmọ ke ntan̄mfep Babylon ama ekebe, ke 1919 enye ama anam nsụhọ “Israel Abasi” ẹwọrọ ufụn Babylon onyụn̄ ọdiọn̄ mmọ etieti ke n̄kan̄ eke spirit tutu mme ikọ Psalm 113:7-9 edi se idade iban̄a mmọ. (Galatia 6:16) Nte mme anam-akpanikọ Mme Ntiense Jehovah, nsụhọ Israel eke spirit ye mme nsan̄a mmọ ẹmi ẹnyenede idotenyịn eke isọn̄ ke ẹyere ikot idara idara ẹnọ mme akpatre ikọ Psalm 113: “Mbufo ẹtoro Jehovah.”
Uyarade Idaha Unana Mbiet Jehovah
12. Didie ke Psalm 114 owụt idaha unana mbiet Jehovah?
12 Psalm 114 owụt idaha unana mbiet Jehovah ke nditịn̄ mban̄a mme n̄wọrọnda n̄kpọ oro ẹban̄ade nditọ Israel. Andiwet psalm ama ọkwọ ete: “Ke adan̄aoro Israel otode ke Egypt, ke ini ufọk Jacob otode ke idụt emi esemde usem; Judah akabade edi edisana ebiet esie, Israel akabade edi se enye akarade.” (Psalm 114:1, 2) Abasi ama afak Israel osio ke ufụn nditọ Egypt, emi usem mmọ ekedide esen ke utọn̄ mmọ. Edifak ikọt Jehovah, ẹkotde Judah ye Israel ke mbiet ikọ uto, owụt ete ke Abasi ekeme ndifak mme asan̄autom esie mfịn.
13. Didie ke Psalm 114:3-6 owụt akakan idaha Jehovah onyụn̄ okot ekikere owụt ifiọk n̄kpọntịbe Israel eset?
13 Itie edikara oro Jehovah akarade kpukpru edibotn̄kpọ ana in̄wan̄în̄wan̄ ke mme ikọ ẹmi: “Inyan̄ okụt onyụn̄ efehe: Jordan akabade afiak edem. Ikpọ obot ẹnek nte okukịm, n̄kpri obot, nte nditọ ufene. Nso n̄kpọ akanam fi, O inyan̄, eke esịnde fi efehe? Nso n̄kpọ akanam fi O Jordan, eke esịnde fi akabade afiak edem? Nso n̄kpọ akanam mbufo, ikpọ obot, eke esịnde mbufo ẹnek nte okukịm? Ye n̄kpri obot nte nditọ ufene?” (Psalm 114:3-6) Ididuot Inyan̄ ‘ama efehe’ ke ini Abasi ekebederede usụn̄ ke esịt esie ọnọ ikọt esie. Adan̄aoro Israel ama okụt akwa ubọk Jehovah ke edinam ke an̄wanade ye nditọ Egypt ẹmi ẹkekpan̄ade ke ini mmọn̄ akafiakde edem. (Exodus 14:21-31) Ke mbiet ediwụt odudu Abasi oro, Akpa Jordan ‘ama afiak edem,’ ayakde nditọ Israel ebe ẹdụk isọn̄ Canaan. (Joshua 3:14-16) ‘Ikpọ obot ẹma ẹfrọ nte mme okukịm’ nte Obot Sinai okosiode nsụn̄ikan̄ onyụn̄ enyekde ke ini ẹkenọde Ibet ediomi. (Exodus 19:7-18) Ye utịt ikwọ esie ke ekikere, andiwet psalm ama esịn mme n̄kpọ ke mbiet mbụme, ndusụk ọnọde ekikere ete ke inyan̄, akpa, ikpọ obot, ye n̄kpri obot ẹma ẹkop ndịk ke mme ediwụt odudu Jehovah ẹmi.
14. Nso ke ẹkeda odudu Jehovah ẹnam ke Meribah ye Kadesh, ndien didie ke emi okpotụk mme asan̄autom esie eke eyomfịn?
14 Ke osụk etịn̄de aban̄a odudu Jehovah, andiwet psalm ama ọkwọ ete: “O isọn̄, ẹnyek idem ke iso Ọbọn̄, ke iso Abasi Jacob; emi akabarede akwa itiat edi n̄kpọdiọhọ mmọn̄, akabade afransi edi idịm mmọn̄.” (Psalm 114:7, 8) Ke ndamban̄a usụn̄, andiwet psalm ke ntem owụt ete ke ubonowo ekpenyene ndibak Jehovah, kpa Ọbọn̄ ye Andikara Ekondo emi esịnede ofụri isọn̄. Enye ekedi “Abasi Jacob,” m̀mê Israel, kpa nte enye edide Abasi nditọ Israel eke spirit ye eke mme nsan̄a mmọ eke isọn̄. Ke Meribah ye Kadesh ke wilderness, Jehovah ama owụt odudu esie ke ndinọ Israel mmọn̄ ke utịbe utịbe usụn̄, “akabarede akwa itiat edi n̄kpọdiọhọ mmọn̄, akabade afransi edi idịm mmọn̄.” (Exodus 17:1-7; Numbers 20:1-11) Mme utọ editi ndyọ ndyọ odudu ye ima ima ukpeme Jehovah oro ọnọ Mme Ntiense esie nti ntak ndiwụt mbuọtidem oro mîsehekede ke enye.
Ibietke Ndisọi Abasi
15. Didie ke ẹkpekeme ndikekwọ Psalm 115?
15 Psalm 115 esịn udọn̄ ọnọ nnyịn nditoro nnyụn̄ mbuọt idem ke Jehovah. Enye owụt nte ke edidiọn̄ ye un̄wam ẹto enye onyụn̄ ayarade owụt nte ke ndisọi mbiet inyeneke ufọn. Ekeme ndidi ekekwọ psalm emi ke ido ibọrọ ikwọ. Oro edi, uyo kiet ekpekeme ndikwọ: “Mbufo ẹmi ẹbakde Jehovah, ẹbuọt idem ye Jehovah.” Ofụri esop ndien ama ekeme ndibọrọ ete: “Enye edi andinyan̄a mmọ ye otuekọn̄ mmọ.”—Psalm 115:11.
16. Nso ukpụhọde ke ẹkeme ndiwụt ke ufọt Jehovah ye ndisọi n̄kpọ eke mme idụt?
16 Itoro ikpenyeneke ndidi mbịne nnyịn edi ekpenyene ndika ntiene enyịn̄ Jehovah, Abasi ima-mfọnido, m̀mê ima akpanikọ, ye akpanikọ. (Psalm 115:1) Mme asua ẹkeme ndibụp ke nsahi ẹte: “Enye Abasi mmọ?” Edi ikọt Jehovah ẹkeme ndibọrọ ẹte: “Abasi nnyịn ododu ke heaven: anam kpukpru se enye amade.” (Ps 115 Ufan̄ikọ 2, 3) Nte ededi, ndisọi mbiet mme idụt ikemeke ndinam baba n̄kpọ kiet, koro mmọ ẹdide mme mbiet silver ye gold oro ubọk owo ẹnamde. Kpa ye oro mmọ ẹnyenede inua, enyịn, ye utọn̄, mmọ itịn̄ke ikọ, ẹdi nnan, ye inan. Mmọ ẹnyene ibio edi ikemeke ndin̄wụne, ukot edi ikemeke ndisan̄a, ye usụn̄itọn̄ edi ikemeke nditịn̄ ikọ. Mmọ oro ẹnamde n̄kpakpa ndisọi mbiet ọkọrọ ye mmọ eke ẹbuọtde idem ke mmọ ẹyekabade ẹnana uwem nte mmọ.—Ps 115 Ufan̄ikọ 4-8.
17. Sia mme akpan̄kpa mîkemeke nditoro Jehovah, nso ke nnyịn ikpanam, ndien ye nso idotenyịn?
17 Ẹfiak ẹnọ nsịnudọn̄ ndibuọt idem ke Jehovah nte Andin̄wam ye andikpeme edide Otuekọn̄ Israel, eke itie oku Aaron, ye eke kpukpru mmọemi ẹbakde Abasi. (Psalm 115:9-11) Nte mmọ eke ẹten̄ede Jehovah, nnyịn imenyene ntotụn̄ọ ukpono inọ Abasi ye ata ndịk edinam se iyatde enye esịt. Nnyịn imenyene mbuọtidem n̄ko nte ke “andinam enyọn̄ ye isọn̄” ọdiọn̄ mme asan̄autom esie ẹmi ẹnamde akpanikọ. (Ps 115 Ufan̄ikọ 12-15) Mme heaven ẹdi ebiet ebekpo esie, edi Abasi akanam isọn̄ edi nsinsi ebietidụn̄ anam-akpanikọ ye okopitem ubonowo. Sia mme ododop, akpan̄kpa oro mîfiọkke n̄kpọ mîkemeke nditoro Jehovah, nnyịn, mme oduuwem, ikpenyene ndinam ntre ke ọyọhọ ukpono ye akpanikọ. (Ecclesiastes 9:5) Mmọ oro ẹtorode Jehovah kpọt ẹdidara nsinsi uwem ẹnyụn̄ ẹkeme ‘nditoro Jehovah’ ke nsinsi, ẹtan̄de ase esie “ke nsinsi.” Ke ntre ẹyak nnyịn ke edinam akpanikọ idiana ye mmọ oro ẹyerede ikot emi: “Mbufo ẹtoro Jehovah.”—Psalm 115:16-18.
Mme Utịbe Utịbe Edu Jehovah
18, 19. Ke mme usụn̄ ewe ke mme edu Jehovah ẹnam enye okpụhọrede ye mme nsunsu abasi?
18 Ke mîbietke n̄kpakpa ndisọi mbiet, Jehovah edi oduuwem Abasi, emi owụtde mme utịbe utịbe edu. Enye edi n̄kon̄n̄kan uwụtn̄kpọ eke ima onyụn̄ edi “Abasi mbọm, ye mfọn, ye anyanime, awak ima.” (Exodus 34:6; 1 John 4:8) Didie ke enye okpụhọde ntem ọkpọn̄ ibak ibak abasi Molech eke Canaan, emi ẹkewade nditọ ẹnọ! Ẹnọ ekikere ẹte ke mbiet abasi emi ekenyene mbiet owo ye ibuot enan̄. Ẹdọhọ ẹte ke ẹma ẹsinam mbiet emi ofiop adat nte ikan̄, ndien ẹma ẹsitop nditọ ẹdọn̄ ke mme ubọk esie ẹmi ẹnyanarede, ẹduọn̄ọde ẹdọn̄ọ akwa ikan̄ emi odude ke idak. Edi Jehovah otịm enyene ima ye mbọm tutu utọ ekikere uwa owo oro akanam “idụkke [enye] ke esịt.”—Jeremiah 7:31.
19 Mme n̄wọrọnda edu Jehovah esịne n̄ko mfọnmma unenikpe, nsinsi ọniọn̄, ye ata ọkpọsọn̄ odudu. (Deuteronomy 32:4; Job 12:13; Isaiah 40:26) Nso kaban̄a mme abasi n̄ke eset? Utu ke ndiwụt unenikpe, mme abasi ye mme abasi-an̄wan Babylon ẹkedi mme osio usiene. Mme abasi mbon Egypt ikedịghe mme mfọnmma uwụtn̄kpọ eke ọniọn̄ edi ẹkedi se ẹkewụtde nte ẹnyenede mmemidem eke owo. Oro idịghe n̄kpọ n̄kpaidem, sia mme nsunsu abasi ye mme abasi-an̄wan ẹdide utom ubọk “mme anana-ibuot” owo ẹmi ẹdọhọde nte idide mme ọfiọkn̄kpọ. (Rome 1:21-23) Ẹdọhọ ẹte mme abasi mbon Greek ẹma ẹsidụk odu ẹban̄a kiet eken. Nte uwụtn̄kpọ, ke mbụk n̄ke, Zeus ama ọdiọk ndikama odudu esie ke ndisio ete esie, Cronus, mfep ke ebekpo, emi n̄ko okosiode ete esie, Uranus, efep ke ebekpo. Nso edidiọn̄ ke edi ntem ndinam n̄kpọ nnyụn̄ ntoro Jehovah, kpa oduuwem ye ata Abasi, emi owụtde mfọnmma ima, unenikpe, ọniọn̄, ye odudu!
Jehovah Odot Nsinsi Itoro
20. Mme ntak ewe ke Edidem David ọkọnọ kaban̄a editoro enyịn̄ Jehovah?
20 Nte Mme Psalm Itoro ẹwụtde, Jehovah odot nsinsi itoro. Kpa ntre, ke ini David ye ekemmọ nditọ Israel ẹketịpde etịbe ẹnọ edibọp temple, enye ama ọdọhọ ke iso esop ete: “Ẹkọm fi, Jehovah Abasi Israel ete nnyịn, ke nsinsi nsinsi. O Jehovah, ubom, ye odudu, ye ubọn̄, ye akakan, ye uten̄e edi okuommọ: koro kpukpru n̄kpọ ke enyọn̄ ye ke isọn̄ emenyene fi; O Jehovah, itie edidem edi okwo, afo onyụn̄ okon̄ nte etubom kpukpru. Inyene ye ukpono ẹto fi ke iso, afo onyụn̄ edi andikara kpukpru: odudu ye uko ẹnyụn̄ ẹdu fi ke ubọk; onyụn̄ enyene fi ndinam kpukpru ẹkpon ẹnyụn̄ ẹsọn̄. Nnyịn imọkọm fi, ndien, O Abasi nnyịn, inyụn̄ itoro enyịn̄ ubọn̄ fo.”—1 Chronicles 29:10-13.
21. Ediyarade 19:1-6 ọnọ nso uyarade aban̄a udịm mme heaven oro ẹtorode Jehovah?
21 Ẹyekọm ẹnyụn̄ ẹtoro Jehovah n̄ko ke nsinsi ke mme heaven. Apostle John ama okop uyo ‘akwa otuowo ke heaven’ nte ọdọhọde ete: “Hallelujah; Edinyan̄a, ye ubọn̄, ye ukeme ẹnyene Abasi nnyịn: koro mme ikpe Esie ẹdi ata akpanikọ ẹnyụn̄ ẹnen; koro Enye ama ebiere ikpe akwa akpara [Akwa Babylon], emi akadade use esie abiat isọn̄, Enye onyụn̄ ada usiene iyịp ikọt Esie odori enye ke ibuot.” Mmọ ẹma ẹtọn̄ọ ntak ẹdọhọ ẹte: “Hallelujah.” Kpasụk ntre ke “mbiowo edịp ye inan̄ ye n̄kpọ uwem inan̄ oro” ẹkenam. Uyo emi otode ke ebekpo ama ọdọhọ ete: “Ẹtọrọ Abasi nnyịn, kpukpru mbufo ikọt Esie, ẹmi ẹten̄ede Enye, n̄kpri ye ikpọ.” John ndien ama adian ete: “Ndien n̄kop uyo emi ebietde n̄kpo akwa otu, ye uyom uwak mbufụt, ye uyom ọkpọsọn̄ obuma ọdọhọde ete, Hallelujah; koro Ọbọn̄ Abasi nnyịn, Andikara kpukpru n̄kpọ, ada ubọn̄.”—Ediyarade 19:1-6.
22. Didie ke ẹditoro Jehovah ke obufa ererimbot esie oro enye ọn̄wọn̄ọde?
22 Odot didie ntem nte udịm eke heaven ẹtoro Jehovah! Ke obufa ererimbot esie ekperede kemi, mbon akpanikọ ẹmi ẹdisetde ẹyediana ye mme andibọhọ utịt editịm n̄kpọ emi ke nditoro Jah. N̄kokon̄ ikpọ obot ẹyemenede ibuot mmọ ke ikwọ itoro Abasi. Awawa n̄kpri obot ye mme eto mfri ẹyekwọ itoro esie. Kamse, kpukpru edibotn̄kpọ ẹmi ẹdude uwem ẹnyụn̄ ẹduọkde ibifịk ẹyetoro enyịn̄ Jehovah ke akwa ikwọ Hallelujah! (Psalm 148) Nte ẹyekop uyo fo ke otu idara idara akwa otuowo oro? Ẹyekop edieke afo anamde n̄kpọ Jah ke akpanikọ ye ikọt esie. Oro ekpenyene ndidi uduak fo ke uwem, koro anie ebiet Jehovah Abasi nnyịn?
Didie ke Afo Ọkpọbọrọ?
◻ Ntak ẹtorode Jehovah Abasi?
◻ Ke mme usụn̄ ewe ke Jehovah mînyeneke mbiet?
◻ Uyarade ewe odu nte ke Jehovah enyene esịtmbọm?
◻ Didie ke Jehovah okpụhọrede ye n̄kpakpa ndisọi mbiet ye mme nsunsu abasi?
◻ Ntak emi nnyịn ikemede ndidọhọ nte ke Jehovah eyebọ nsinsi itoro ke enyọn̄ ye ke isọn̄?
[Ndise ke page 9]
Ẹkesikwọ Mme Psalm Itoro ke ini udia Passover