Ndinọ Ikọ Ntiense ke France—Idụt Nsio Nsio Uduot
FRANCE edi idụt akwa uduot. Ikpọ obot, n̄kpri obot, ebeden̄ ikpọ itiat emi oyobio ọkpọride, ufiop ufiop esụkutan, in̄wan̄ ibokpot, n̄kpri in̄wan̄ oro ẹbọpde ọkọ ẹsịn, ntatara in̄wan̄ vine, in̄wan̄ mbiet ufene, ikọt awawa eto ye akai, n̄kpri obio, obio-in̄wan̄, uke uke ikpọ obio, ye ata ikpọ obio eyomfịn—France edi kpukpru emi, ye se ikande oro.
Okposụkedi ekese obio-in̄wan̄ ẹsụk ẹnyenede oto-obot uyai mmọ, idaha n̄kaowo mbon France omokpụhọde usọp usọp ke mme isua ndondo emi. Nsiondi Francoscopie eke 1989 ọdọhọ ete, “N̄kaowo mbon France ibehe idụk ini n̄kpọntịbe edi ebe odụk ata ini akwa ukpụhọde. Mme ndutịm n̄kaowo, nti edu, idaha ido obio, ye mme edu ke ẹnyene akwa ukpụhọde ke idaha oro ọdọkde-dọk.”
Ikpọ ukpụhọde ẹmi n̄ko ama otụk idaha ido ukpono. Okposụkedi Ido Ukpono Catholic osụk edide ido ukpono ata ediwak owo, enye kemi otịm edi ido obio akan ido ukpono oro enyenede ata odudu ke uwem n̄wakn̄kan mme andibuana. N̄kọri unana udọn̄ mme owo kaban̄a idaha eke spirit ama etre n̄kori ufọkederi.
Ke edide ata isio, utom Mme Ntiense Jehovah ke France ke asan̄a aka iso usọp usọp ke isua ifan̄ ẹmi ẹkebede. Tọn̄ọde ke Alsace ke edere edere edem usiakutịn osịm Brittany ke Atlantic, tọn̄ọde ke ikpọ obot Alps osịm unaisọn̄ Loire Valley, idem ke isuo Mediterranean eke Corsica, Mme Ntiense ẹsak iso ẹse nsio nsio idaha ẹnyụn̄ ẹsobo mme owo ye nsio nsio idaha ke uwem. Ẹyak nnyịn inam isan̄ ikanade ke enyịn ikike inyụn̄ ikụt nte edikwọrọ eti mbụk Obio Ubọn̄ ke France, kpa idụt nsio nsio uduot, etiede.—Matthew 24:14.
ALSACE
Ke adian̄arede adan̄a ye Germany, Alsace edi mbahade obio ukara oro ẹtịmde ẹdiọn̄ọ ke ntak in̄wan̄ vine ye uyai uyai obio-in̄wan̄ ẹyọhọde ye frawa. Strasbourg, ibuot obio esie, edi obio mbon Protestant toto ke ini Edinam Ukpụhọde ido ukpono, ndien mbon Alsace ke ofụri ofụri ẹnyene eti ukpono ẹnọ Bible. Mme Ntiense Jehovah ke ẹkwọrọ eti mbụk Obio Ubọn̄ ke ikpehe emi toto ke ntọn̄ọ ntọn̄ọ isua ikie emi. Mfịn, utom oro otịm ọsọn̄ọ ada, nte ẹwụtde ẹto ifiọkutom uyen kiet emi ekerede Sylvie, emi akadade ifet oro ebederede ke ufọkn̄wed anam n̄kpọ.
Ke nneme ye ediwak nditọ ubet ukpepn̄kpọ esie, Sylvie ama eneme aban̄a uduak uwem ye idotenyịn aban̄ade ini iso. Eyeneren kiet ama enyene udọn̄ ekem ndiyak Sylvie ye Ntiense en̄wen ẹka ẹbịne enye ke ufọk. Sylvie ọkọdọhọ ete, “Okposụkedi uyen Catholic emi ekedide andin̄wam oku ke ini edinam ido ukpono, enye ama enyene ediwak mbụme oro akananam owo mîbọrọke. Nnyịn ima ikama Bible ibọrọ ndusụk mmọ, ndien enye ama onyịme ukpepn̄kpọ Bible ofụri ini.” Akparawa emi ama ana baptism isua kiet ke ukperedem ndien ke ama okodot ama odụk utom uyọhọ-ini nte ọkwọrọ ikọ ofụri ini. Sylvie n̄ko ke anyanini ama odụk ifetutom oro.
BRITTANY
Ke anyanarede ana odụk Atlantic, Brittany edi mbahade obio ukara ọkpọsọn̄ ido edinam Catholic. Nte ededi, otode ke uyịre uyịre ukeme eke Mme Ntiense, ibatowo oro ẹkọride-kọri ke ikpehe emi ke ẹnyịme etop Obio Ubọn̄. Mi edi uwụtn̄kpọ kiet ke se itịbede ke ikpehe edere edere edem usoputịn France emi.
Ntiense n̄kann̄kụk kiet ọtọt ete, “N̄wan ye ebe ẹdide n̄kparawa owo ẹma ẹwọrọ edidụn̄ ke ufọkidụn̄ oro odude ke enyọn̄ eke nnyịn. Ndusụk ini ke ukperedem, mma nsobo akparawa an̄wan emi ke udịghi ukot ufọkenyọn̄ ye eyeneren esie ke ubọk. Ke mfiọkde ke enyịn̄ esie edi Jonathan, mma mbụp m̀mê enye ọdiọn̄ọ ntọn̄ọ enyịn̄ oro. Enye ama ọbọrọ ete, ‘N̄kere ke enye oto Bible, edi ofụri se ndiọn̄ọde edi oro.’ Enye ama akpan̄ utọn̄ ke edinam an̄wan̄a oro n̄kọnọde, ndien enye ama etịn̄ ete ke Bible ama akpa ebe imọ ye imọ idem. Okposụkedi nnyịn ikenyenede n̄kaiso nneme, n̄kpọ ndomokiet oro enyenede iwụk ikodụhe adan̄aoro.
“Esisịt ini ke ukperedem, n̄wan ye ebe ẹmi ẹma ẹyom nnọ mmimọ item kaban̄a ndusụk mfịna. Mma n̄kama Bible mbọrọ, ndien ntọt oro enye ọkọnọde ama otụk mmọ ke esịt. Mma nnọ mmọ ikot inikiet efen ndikpep Bible. Ke edem usen akparawa an̄wan oro ama onyịme. Urua ifan̄ ke ukperedem, ebe esie ama abuana ke ukpepn̄kpọ oro. Mbiba idahaemi ẹdi Mme Ntiense ẹmi ẹnade baptism.”
IKPỌ OBOT ALPS
Ikpọ obot Alps ẹwọrọ etop ke ntak ndiye n̄kpọ ndise. Mme owo ẹsika do man ekodu ke n̄kpaidem ẹban̄a ikpọ etịn̄e obot, akpan akpan Mont Blanc, kpa n̄kon̄n̄kan obot ke Edem Usoputịn Europe. Ke ikpehe emi n̄ko, ibat mme asuanetop Obio Ubọn̄ oro ẹnọde Andibot ubọn̄ ke ẹkọri. Mme owo eke kpukpru isua emana ye ke kpukpru idaha ke uwem ke ẹtiene ẹbuana ke udịm mmọ, nte mbụk etienede mi owụtde.
Uyen inan̄ ke ikpehe oro ẹma ẹnịm mbụk. Mmọ ẹma ẹsiyịp mme moto ye mme n̄kpọ eken, ẹwak ndikpa mmịn, ẹsida ẹnyụn̄ ẹnyam n̄kpọsọn̄ ibọk, ẹnyụn̄ ẹsịn idem ke usan̄a akpara ye ubụpekpo. Mmọ ikenyeneke utom ẹkenyụn̄ ẹdu ke mfịna kwa ini kwa ini ye mme borisi, ndien kpukpru mmọ ẹma ẹdu ke ufọk-n̄kpọkọbi. Nte ededi, mmọ mbinan̄ ẹma ẹkop n̄kpọ ẹban̄a akpanikọ ke ini uyen mmọ koro ubon mmọ ẹma ẹsikpep n̄kpọ ye Mme Ntiense Jehovah ke ini ke ini.
Ke ndusụk isua eke idat idat uwem ẹma ẹkebe, kiet ke otu uyen ẹmi ama okpụhọde esịt onyụn̄ ebiere ndinam n̄kpọ Jehovah. Emi ama ada udịm udịm edinam edi. Usen kiet mme borisi ke ẹkenam ndụn̄ọde nte ido edide, ndien mmọ ẹma ẹdọhọ kiet ke otu mme uyen oro okụbọde ekpat esie. Ke odoride enyịn ndikụt n̄kpọsọn̄ ibọk m̀mê mme n̄kpọ oro ẹyịpde, idem ama akpa mmọ ndikụt sụk Bible ye ndusụk n̄kpri n̄wed. Akparawa oro ama akama Bible ndinam an̄wan̄a se ikadade mme ukpụhọde ẹmi ke uwem esie idi. Ke ọsọn̄de mmọ idem ndinịm ke akpanikọ, kiet ke otu mme borisi oro ama obụp ete: “Ndi oro ọwọrọ ke afo un̄wọn̄ke sika, un̄wọn̄ke mmịn, m̀mê udaha n̄kpọsọn̄ ibọk aba?” Mme borisi oro ke akpatre ẹma ẹnyịme edinam an̄wan̄a oro ẹnyụn̄ ẹsana enye ẹyak ye unana n̄kaiso ndụn̄ọde. Mfịn n̄kparawa inan̄ ẹmi ẹma ẹna baptism, kpukpru ke ẹnam utom ke esop nte mme asan̄autom unamutom, ndien ita ke otu mmọ ẹdi mme asiakusụn̄ ofụri-ini.
LOIRE VALLEY
Ẹkot Loire Valley in̄wan̄ France. Enye anyanade ana tọn̄ọde ke Orléans, itiat 70 ke edem usụk Paris, osịm inua Akpa Loire ke Mbenesụk Atlantic. Ẹdiọn̄ọ ikpehe oro ke ntak ediwak ikpọ ufọk ubọn̄, n̄kani ufọkidụn̄ ye mme ufọk utop mbọn̄. Esop Mme Ntiense Jehovah ẹdu do ke kpukpru ikpọ obio ke ikpehe emi.
Ke ini ẹwọn̄ọde mbre ke ufọkn̄wed usen kiet, ekpri Emma, eyenan̄wan isua itiokiet, emi enyenede ufan ufan ye ima ima edu, ama afiak odụk ubet ukpepn̄kpọ man ọkọkọm andikpep esie. Ke odude ke n̄kpaidem ndikụt nte andikpep esie ọn̄wọn̄de sika, enye ama obom eyet onyụn̄ efehe ọwọrọ. Andikpep oro ama ebịne enye onyụn̄ okobụp ntak emi enye atuade, edi Emma iketịn̄ke baba ikọ kiet. Ke ini andikpep osụk ọkọbọde, Emma en̄wek eyet onyụn̄ ọbọrọ ete: “Edi koro afo ọn̄wọn̄de sika. Afo ọmọn̄ ọdọn̄ọ onyụn̄ akpa!”
Ke edem usen andikpep ama okot eka Emma nditịn̄ nte edinam eyen esie okotụkde enye. Ntre eka ama anam idaha Mme Ntiense an̄wan̄a kaban̄a un̄wọn̄. Andikpep oro ndien ama ayarade ọnọ enye ete ke ubon imọ ẹma ẹkam ẹdọdọhọ imọ itre un̄wọn̄ sika, edi ufọn ikodụhe. Isan̄ enyeemi, nte ededi, ata ata edinam Emma ama onụk enye tutu enye etre un̄wọn̄ sika ke n̄kpasịp usen iba.
CORSICA
Ẹdiọn̄ọ isuo Corsica n̄ko, okposụkedi ẹkotde “enem-utebe isuo,” ke ntak ọkpọsọn̄ edu mme andidụn̄ enye, awakde ndisụn̄ọ ke utọk uduọkiyịp. Ke ediwak isua ekese Mme Ntiense nte ido ukpono “otode Europe.” Nte ededi, odudu akpanikọ Bible ke okpụhọde esịt ediwak owo do.
Ntiense kiet oro anade baptism obufa obufa obụk ete ke ini kiet imọ ima inyọn̄ nduọkodudu idi idikụt nte ke ẹma ẹyịp kpukpru n̄kpọutom oro ẹkememde utom ndikama ke in̄wan̄ imọ. Enye ama etịn̄ ifụre ifụre ete, “Ke ndibuọt idem ke Jehovah, mma n̄keme ndinam n̄kpọ nte okpụhọrede ye usụn̄ oro n̄kpakanamde ke akpa.” Ke etịn̄de ọnọ mbọhọidụn̄ esie, enye sụn̄sụn̄ ama etịn̄ ntakurua oro enye ekenyenede.
“Ekem, ndusụk owo ke mbọhọidụn̄ ẹma ẹnyene mfịna. Mma n̄kpọn̄ utom mi man n̄ka n̄kan̄wam mmọ. Usen ifan̄ ke ukperedem, mma mbọ ikot ke urụk ukopikọ nto kiet ke otu mmọ eben̄ede mi ete ndi usọp usọp nte n̄kekeme. Ke n̄kerede ke enye afiak odu ke afanikọn̄, mma n̄ka ye unana ubiatini. Enye ama ọdọhọ mi ntetie onyụn̄ obụp ete: ‘Nte ọmọfiọk ntak ndọhọde fi edi? Enye aban̄a n̄kpọutom fo. Ami n̄koyịp enye. Edi ke ini n̄kokụtde mfọnido ye ufan ufan edu fo, mma ndọhọ ke idemmi nte, “N̄kemeke ndinam oro ye enye!” Ndien ke afo ama akan̄wam nnyịn, n̄kekemeke ndide idap okoneyo oro aba.’” Ata Ido Ukpono Christ ke edinam ada okosịm eti utịp.
Ke utịt ekọn̄ ererimbot ọyọhọ iba, ke ini utom unọ ikọ ntiense Obio Ubọn̄ akafiakde eberede ke France, Mme Ntiense Jehovah 1,700 kpọt ẹkedu ke ofụri idụt oro. Ọkpọsọn̄ utom edisịm kpukpru mme andidụn̄ ye etop Obio Ubọn̄ eketie nte imemke utom. Nte ededi, ke ediwak isua ẹbede, Jehovah ama ọdiọn̄ ikọt esie ke France ye n̄kpọutom oro ẹyomde—mme ukwakutom umịn̄n̄wed, Ufọkmbono Obio Ubọn̄, mme Ufọk Mbono, ye ntre ntre—ye unyịme unyịme edu ndinam ọkpọsọn̄ utom oro mma. Mfịn, ye ifịk ifịk mme ọkwọrọ ikọ ẹwakde ebe 117,000, ke ẹkwọrọ etop oro nte ke Obio Ubọn̄ Jehovah ebe ke Christ edi n̄kukụre idotenyịn ubonowo ke idụt nsio nsio uduot emi.
[Ndise obio/Mme ndise ke page 23]
(Ama oyom ndikụt nte enye enen̄erede etie, se n̄wed)
FRANCE
BRITTANY
LOIRE VALLEY
IKPỌ OBOT ALPS
ALSACE
ATLANTIC OCEAN
INYAN̄ MEDITERRANEAN
ENGLISH CHANNEL
CORSICA