Bansaya ang Imong Konsensiya Pinaagi sa mga Prinsipyo sa Bibliya

1-2. (a) Unsang regalo ang gihatag kang Adan ug Eva? (b) Unsa untay ilang gihimo aron mapakita nga gipabilhan nila ang maong regalo?

ANG mga hayop ug mga robot molihok lang sumala sa pagkahimo o pagka-program niini. Pero lahi ang mga tawo. Gilalang ta nga may espesyal nga regalo, nga gipabilhan pag-ayo sa tinuod nga mga Kristohanon. Kana nga regalo mao ang kagawasan sa pagpili—ang katakos sa paghimog kaugalingong mga desisyon. Ang Bibliya nag-ingon nga ang unang tawo, si Adan, gihimo sumala sa larawan sa Diyos. (Gen. 1:​26, 27) Sa ato pa, si Adan ug ang iyang asawa nga si Eva naay katakos sa panghunahuna ug gihatagan silag kagawasan sa paghimog kaugalingong mga desisyon.

² Wala hatagi ni Jehova si Adan ug Eva ug daghang balaod. Igo lang niya silang giingnan nga atimanon ang yuta ug pun-on kini sa ilang mga kaliwat. Gusto pod niya nga tahoron nila ang iyang katungod sa pagtakdag rasonableng mga balaod ug molihok sila sumala sa kon unsay iyang gitugot para nila. (Gen. 1:28; 2:​16, 17) Unsa untay angayng gihimo ni Adan ug Eva aron mapakita nga mapasalamaton sila kang Jehova, kinsa naghatag nila sa kagawasan sa pagpili? Aw, sa kadaghan sa gitagana ni Jehova para nila, angay unta silang mapalihok sa pagsunod sa iyang mga sugo tungod sa ilang gugma kaniya ug sa ilang tinguha nga mapalipay siya.—Prov. 23:15.

3. Giunsa paggamit ni Adan ug Eva ang ilang kagawasan sa pagpili?

³ Sumala sa gipakita sa Bibliya, wala gamita ni Adan ug Eva ang ilang kagawasan sa pagpili sa maayong paagi. Hinuon, midesisyon sila nga supakon si Jehova tungod sa ilang hakog nga mga tinguha. Klaro kaayo nga wala silay gugma ug apresasyon kang Jehova. (Gen. 3:​1-7) Ang ilang sayop nga desisyon miresultag grabeng pag-antos sa mga tawo hangtod karon.—Roma 5:12.

4. (a) Base sa Galacia 6:​5, unsay kinahanglang buhaton sa matag usa nato? (b) Unsa pang regalo ang atong hisgotan niining artikuloha?

⁴ Komplikado kaayo ang atong kinabuhi karon. Kada adlaw, daghang desisyon ang kinahanglan natong himoon. (Basaha ang Galacia 6:5.) Ang uban simple ra, pero ang uban kinahanglan gyong pamalandongan. Unsaon nato paghimog mga desisyon nga makapalipay kang Jehova? Una, angay natong dawaton nga gikinahanglan nato ang iyang tabang. (Prov. 16:3; Jer. 10:23) Bisan gani si Jesus, nga hingpit, nangayog tabang sa Diyos. (Heb. 5:7) Unsa pa kaha ta nga dili hingpit nga mga tawo? Mas nagkinahanglan gyod ta sa giya ni Jehova. Busa karon atong hisgotan ang laing regalo gikan kang Jehova nga makatabang nato sa paghimog hustong mga desisyon—ang atong konsensiya.

UNSA ANG KONSENSIYA?

5. (a) Unsa ang konsensiya? (b) Sa unsang paagi ang konsensiya makatabang nato? (Roma 2:​14, 15)

⁵ Ang konsensiya mao ang pagbati sa sulod nato nga magpahunahuna nato kon husto ba o sayop ang usa ka butang. Bisan ang tawo nga walay nahibaloan bahin sa mga balaod sa Diyos naay konsensiya. (2 Cor. 4:2) Sama nig huwes sa atong kasingkasing nga puwedeng mopabati natong sad-an o magpasalig nato nga wala tay nahimong sayop. (Basaha ang Roma 2:​14, 15.) Ang atong konsensiya magpasidaan nato nga dili mohimog daotan. (1 Sam. 26:​8-11) Magpalihok pod ni nato nga mohimog maayo. Busa importante gyod ang konsensiya, kay bisag gihatagan na ta sa Diyos ug kagawasan sa pagpili, wala ni magpasabot nga kanunay nang husto ang atong mga desisyon. Ang atong konsensiya motabang nato nga mahibalo kon unsay husto ug sayop.

6. Kanunay bang kasaligan ang atong konsensiya? Ipatin-aw.

⁶ Pero naay nakaapan sa atong konsensiya. Sama nga dili ta hingpit, dili pod hingpit ang atong konsensiya. Puwede ning maimpluwensiyahan sa atong gidak-an nga pamilya, kultura, ug sa atong sayop nga mga tinguha. Ang Bibliya nag-ingon nga ang konsensiya puwedeng mahimong “huyang,” “hugaw,” “samag panit nga gipaso sa nagbaga nga puthaw,” o ‘daotan’ pa gani. (1 Cor. 8:12; Tito 1:15; 1 Tim. 4:2; Heb. 10:22) Ang maong konsensiya dili na gyod kasaligan. Sama nig daot nga timbangan nga kinahanglang lisoon aron mo-function ug tarong. Busa importante kaayo nga susihon ug bansayon nato ang atong konsensiya aron maseguro nga kanunay ning kasaligan. (1 Ped. 3:16) Unsaon nato na paghimo?

KON UNSAON NATO PAGBANSAY ANG ATONG KONSENSIYA

7-8. (a) Unsay makatabang nato sa pagbansay sa atong konsensiya? (b) Sa unsang paagi ang mga prinsipyo sa Bibliya makagiya nato? Iilustrar. (Tan-awa sab ang hulagway.)

⁷ Unsaon nato pagbansay ang atong konsensiya? Kinahanglan nga kanunay natong basahon ang Bibliya aron mahibaloan nato kon unsay husto ug sayop sa panglantaw ni Jehova. Ang pagtuon sa mga balaod sa Diyos makatabang nato nga masabtan ang iyang panghunahuna. Pero sa nahisgotan na sa miaging artikulo, ang espesipikong mga balaod mapadapat lang tingali sa partikular nga kahimtang o panahon. Maong importante nga mahibalo pod ta sa mga prinsipyo, kay makatabang ni nato nga mas masabtan ang panghunahuna ug pagbati ni Jehova.—Isa. 55:9.

⁸ Ang atong kinabuhi samag paglakaw diha sa mingaw ug awaaw nga lugar nga walay tarong nga karsada, agianan, o mga karatula. Tingali naa tay ideya gamay kon asa moagi tungod sa posisyon sa adlaw ug sa mga bituon. Pero lahi ra gyod kon naa tay mapa nga dunay klarong mga ilhanan. Dako nig tabang aron mahibalo ta kon naa pa ba ta sa saktong direksiyon, ug makapaamgo ni nato kon ugaling misimang na ta ug sayop ang atong naagian. Ingon ana pod kon bahin sa atong kinabuhi. Ang atong destinasyon mao ang paglipay kang Jehova. Ang atong mapa mao ang Bibliya nga naghatag natog espesipikong direksiyon kon asa ta paingon. Ug ang mga prinsipyo sa Bibliya samag mga ilhanan nga magpaila kon nagsubay pa ba ta niana. Kon sundon nato ang maong mga prinsipyo, seguradong makaabot ta sa atong destinasyon.

9. Base sa Roma 9:​1, unsa pay laing makatabang aron mabansay nato ang atong konsensiya?

⁹ Aron mabansay nato pag-ayo ang atong konsensiya, gikinahanglan nato ang balaang espiritu sa Diyos. (Basaha ang Roma 9:1.) Ang balaang espiritu makatabang nato nga mas masabtan ang iyang panghunahuna. Makapalig-on pod ni sa atong tinguha nga himoon kon unsay makapalipay kang Jehova. (Filip. 2:13) Pero unsay atong buhaton aron madawat nato ang tabang sa balaang espiritu sa Diyos?

10. Unsay atong buhaton aron madawat nato ang tabang sa balaang espiritu? (Lucas 11:​10, 13)

¹⁰ Pag-ampo alang sa balaang espiritu. (Basaha ang Lucas 11:​10, 13.) Makasalig ta nga dili gyod magtinihik si Jehova sa paghatag sa iyang balaang espiritu. (Juan 3:34) Dagaya ni niyang ihatag niadtong mga nagsunod sa iyang giya. (Prov. 1:23; Sant. 1:5) Pero unsa pay laing makatabang aron mabansay nato ang atong konsensiya?

11. (a) Unsa man gyoy pinakaimportante sa atong kinabuhi? (b) Nganong kinahanglang seguroon nato nga maayong pagkabansay ug kasaligan ang atong konsensiya?

¹¹ Paningkamoti kanunay nga madawat ang pag-uyon ni Jehova. (Prov. 8:​34, 35) Kana ang pinakaimportante sa atong kinabuhi. Kon kanay paningkamotan natong himoon bisag unsa pang situwasyon ang atong maatubang, makatabang ni aron mabansay nato ang atong konsensiya. Kon maayong pagkabansay ang atong konsensiya, maghunahuna ta base sa panghunahuna ni Jehova ug maningkamot ta nga dili mohimog bisan unsa nga makapaguol niya. Importante kaayo ni ilabina karon nga komplikado kaayo ang kinabuhi. Makaatubang tag daghang situwasyon nga wala espesipikong hisgoti sa Bibliya. Apil ani ang bahin sa kalingawan, trabaho, edukasyon, o ang atong pagpakiglabot sa uban. Busa unsaon nato pagseguro nga ang mga desisyon nga atong himoon niining mga bahina makapalipay kang Jehova?—2 Cor. 1:12.

12. Unsay makatabang aron maseguro nato nga kasaligan gihapon nga giya ang atong konsensiya? (Efeso 5:10)

¹² Pamalandonga ang imong nabasa sa Pulong sa Diyos. (Sal. 49:3) Samtang magbasa kag Bibliya, pangitag mga prinsipyo nga makatabang nimo nga masabtan ang panghunahuna ni Jehova. (Basaha ang Efeso 5:10.) Dihang makaatubang kag seryosong mga problema, susiha ang mga prinsipyo sa Bibliya aron mahibaloan nimo kon kasaligan pa ba gihapon nga giya ang imong konsensiya. (Prov. 2:​4-9, 11-13) Kini nga mga prinsipyo makatabang nga matul-id nimo ang imong konsensiya kon gikinahanglan aron makahimo kag mga desisyon nga makapalipay kang Jehova.—Heb. 5:14.

13. Unsay dili nato angayng buhaton? Paghatag ug pananglitan.

¹³ Likayi nga mohimo daan ug desisyon ug dayon mangitag mga prinsipyo nga mosuportar ani. Tagda pananglitan ang mga Israelinhon nga nagpabilin sa yuta sa Juda human malaglag ang Jerusalem niadtong 607 B.C.E. Ilang giingnan si Jeremias: “Hinaot sultihan mi ni Jehova nga imong Diyos sa dalan nga angay namong laktan ug kon unsay angay namong buhaton.” (Jer. 42:​3-6) Ang mga Israelinhon nangayog giya kang Jehova. Pero ang tinuod, nakadesisyon na sila daan kon unsay ilang himoon. Maong dihang wala sila ganahi sa direksiyon ni Jehova, gibarogan gihapon nila ang ilang desisyon. Ug kana miresultag kadaot. (Jer. 42:​19-22; 43:​1, 2, 4) Dili gyod nato gustong sundogon ang maong mga Israelinhon. Busa sa dili pa ta mohimog mga desisyon, kinahanglang mangita una tag mga prinsipyo sa Bibliya aron mahibaloan nato kon unsay panghunahuna ni Jehova, ug dayon ipadapat kana.

14. Nganong kinahanglan natong ipadapat ang mga prinsipyo sa Bibliya dihang mohimog mga desisyon?

¹⁴ Paghimog mga desisyon base sa mga prinsipyo sa Bibliya. (Mat. 7:​24-29; Sant. 1:​23-25) Kon mohimo tag mga desisyon base sa mga prinsipyo sa Bibliya, atong gipakita nga nagpagiya ta sa balaang espiritu. Ug tungod ana, si Jehova padayong maghatag nato sa iyang espiritu. (Buh. 5:32) Pero kon balewalaon o supakon nato ang paggiya sa espiritu ni Jehova, ato ning ‘mapaguol.’ (Efe. 4:30; Isa. 63:10; Buh. 7:51) Puwede pa gani niyang bawion gikan nato ang iyang balaang espiritu ug dili na ta hatagan ani. (Sal. 51:11; 1 Tes. 5:19) Pait gyod kaayo ang resulta kon mahitabo ni, kay gikinahanglan nato ang gahom ug kusog gikan sa balaang espiritu.—Efe. 3:16.

KON UNSAON NGA MAKAKITAG HAOM NGA MGA PRINSIPYO SA BIBLIYA

15-16. (a) Unsaon nato pagpangitag mga prinsipyo sa Bibliya nga mohaom sa atong kahimtang? (b) Unsang mga prinsipyo sa Bibliya ang makatabang sa usa ka Bible study nga moundang sa pagpanigarilyo?

¹⁵ Pag-research gamit ang atong mga publikasyon. Aron mapadapat nato ang mga prinsipyo sa Bibliya, kinahanglang kamao tang mangita ani. Pananglitan, komosta kon ang imong Bible study wala pay planong moundang sa pagpanigarilyo kay dili siya kombinsido nga sayop ni? Basin moingon siya: ‘Nganong sayop man ang pagpanigarilyo nga wala may giingon ang Bibliya bahin ani?’ Unsaon nimo siya pagtabang nga makakitag haom nga mga prinsipyo sa Bibliya ug mapadapat kana? Dakog tabang ang Giya sa Pagpanukiduki Para sa mga Saksi ni Jehova. Puwede nimong ipakita kaniya ang ulohang “Tabako ug Sigarilyo.” Ubos niana nga ulohan, naay artikulo nga “Unsay Panglantaw sa Diyos sa Pagpanigarilyo?” (Tan-awa ang Bantayanang Torre, Hunyo 1, 2014.) Samtang iyang basahon ang artikulo, unsa nga mga teksto ug prinsipyo ang iyang makita?

¹⁶ Konsideraha ang lima ka prinsipyo nga gihisgotan nianang artikuloha. (1) Dili ta angayng magpaulipon sa bisan unsa nga moresultag kamatayon. (Roma 6:16) (2) Likayan nato ang bisan unsa nga makadaot sa atong lawas. (2 Cor. 7:1) (3) Gusto ni Jehova nga simbahon nato siya sa tibuok natong kalag. (Mat. 22:37) (4) Dili ta mohimog bisan unsa nga makadaot sa uban. (Mat. 22:39; 1 Cor. 10:24) (5) Si Jehova mohatag natog kusog sa paghimo kon unsay husto. (Filip. 4:13) Busa bisag wala espesipikong hisgoti sa Bibliya ang pagpanigarilyo, ang mga prinsipyo niini makatabang sa imong Bible study nga masabtan ang panghunahuna ni Jehova.

17. Sa unsang paagi ang Saksi nga managtrato nga nagplanong magminyo makakitag mga prinsipyo sa Bibliya nga makatabang nila?

¹⁷ Kon ang Saksi nga managtrato nagplanong magminyo, unsay makatabang nila nga makakitag haom nga mga prinsipyo sa Bibliya ug makahimog maayong mga desisyon? Puwede gihapon nilang gamiton ang Giya sa Pagpanukiduki. Ubos sa ulohang “Kasal ug Reception,” naay mga artikulo nga nagpasiugda sa mga prinsipyo sa Bibliya. Niay unom ka prinsipyo nga puwede nilang konsiderahon. (1) Ang tanang kahikayan angayng magpasidungog kang Jehova. (1 Cor. 10:​31, 32) (2) Ang atong sininaan kinahanglang desente, haom sa okasyon, makasaranganon, ug dili hinobra. (1 Tim. 2:9; 1 Ped. 3:​3, 4) (3) Likayan nato ang mapasigarbohong pagpakita sa atong nabatonan, nga maoy kasagarang ginahimo sa mga tawo sa kalibotan. (Juan 17:14; Sant. 1:27; 1 Juan 2:​15, 16) (4) Angay nga hapsay ang tanang kahikayan. (1 Cor. 14:40) (5) Sa reception, ang mga tawo kinahanglang dili magpatuyang sa paglipaylipay ug sa pag-inom ug makahubog nga ilimnon. (Gal. 5:21) (6) Kinahanglan nga naay kasaligang igsoon nga maoy magseguro nga hapsay ang tibuok okasyon.—Juan 2:​8, 9.

18-19. (a) Unsa pa nga publikasyon ang makatabang nato? (b) Unsang mga prinsipyo sa Bibliya ang imong makita niini nga publikasyon nga makatabang nimo sa pagdesisyon bahin sa mga selebrasyon? (Tan-awa ang kahong “Makita ba Nimo ang mga Prinsipyo?”)

¹⁸ Ang laing publikasyon nga nakatabang sa daghang igsoon mao ang Mga Teksto Para sa Kristohanong Pagkinabuhi. Kini nga publikasyon naay mga teksto bahin sa lainlaing topiko. Kon nakapili na kag topiko, makakita kag mga pangutana ug mga teksto nga makatabang nimong masabtan ang mga prinsipyo sa Bibliya. Pananglitan, ang usa ka Kristohanon maghunahuna tingali kon angay ba siyang moapil sa usa ka selebrasyon. Kon tan-awon niya ang ulohang “Selebrasyon,” makita niya ang sub-ulohang “Mga selebrasyon nga dili apilan sa mga Kristohanon.”

¹⁹ Konsideraha ang pipila sa gihisgotan niana nga sub-ulohan. Pananglitan, naa ni pangutana nga “Nganong sayop nga moapil sa mga selebrasyon nga konektado sa bakak nga pagsimba? (1Co 10:21; 2Co 6:​14-18; Efe 5:​10, 11).” Dayon naghatag nig pananglitan niana nga mga selebrasyon. Diha pod sa sub-ulohang “Nasyonalistikong mga selebrasyon,” naay gilista nga mga prinsipyo sa Bibliya nga makatabang sa pagkonsiderar kon ang usa ka Kristohanon angay bang moapil sa nasyonalistikong mga selebrasyon. Apil ani ang mga selebrasyon bahin sa nalampos sa nasod, mga selebrasyon bahin sa gubat, o mga seremonyas nga naghatag sa prominenteng mga tawo sa pasidungog nga angay lang kang Jehova. Mapasalamaton gyod ta nga ang organisasyon ni Jehova naghatag nato niini nga mga publikasyon nga makatabang nato sa pagbansay sa atong konsensiya!

IPAKITA NGA MAAYONG PAGKABANSAY ANG IMONG KONSENSIYA

20. Unsaon nato pagpakita nga maayong pagkabansay ang atong konsensiya?

²⁰ Gipabilhan gyod nato ang regalo nga kagawasan sa pagpili. Pero nahibalo pod ta nga kinahanglang bansayon nato ang atong konsensiya aron magamit nato ang atong kagawasan sa pagpili sa pinakamaayong paagi. Kon maayong pagkabansay ang atong konsensiya, makatabang ni nato sa paghimog mga desisyon nga makapalipay kang Jehova ug nahiuyon sa iyang kabubut-on. Aron ato ning mahimo, gikinahanglan nato ang tabang sa balaang espiritu ni Jehova. Busa kinahanglan nga padayon natong pangayoon ang balaang espiritu ug mosunod ta sa paggiya niini. Ang mga prinsipyo sa Bibliya makatabang pod nato sa pagbansay sa atong konsensiya. Hinaot nga padayon natong gamiton ang atong kagawasan sa pagpili ug ang atong konsensiya aron makita nato ang daghang kaayohan sa pagsunod sa Pulong sa Diyos.—2 Tim. 3:​16, 17; Heb. 4:12.