Aha do Artina Mengampuni?
Na didok Bibel
Mengampuni, i ma memaappon kesalahan ni halak na asing. Di Bibel, hata Junani na diterjemahon “mengampuni”, boi do artina “mangalupahon”. Sarupa ma i songon sasahalak na so menuntut halak na asing asa manggarar utangna. Dipakke Jesus do contoh on tikki mangajari akka siseanna lao martangiang. Didok ibana, “Sesa ma dosanami, ai disesa hami do dosa ni ganup halak na mardosa tu hami.” (Lukas 11:4) Tikki dipaboa Jesus ilustrasi taringot hatoban na jahat, disarupahon Jesus do tong mengampuni songon manganggap lunas utang ni sasahalak.—Mateus 18:23-35.
Mengampuni halak na asing artina, dang jut be rohatta tu ibana. Jala dang mangido gatti rugi hita alani hasalaanna. Bibel mangajarhon, ikkon tahaholongi do halak na asing asa boi hita mengampuni ibana. Alana “dang dipaingot-ingot holong i hasalaan ni halak”.—1 Korint 13:4, 5.
Mengampuni dang na berarti
Setuju tu ulaon na sala. Gariada, dang setuju Bibel molo adong halak na marpikkir molo ulaon na sala i gabe hal na sepele manang dang sala.—Jesaya 5:20.
Menganggap dang hea terjadi hasalaan i. Memang, diampuni Debata do dosa na balga na hea diulahon Raja Daud. Alai dang berarti dianggap Debata dang hea terjadi dosa ni si Daud i. Jadi, ikkon ditanggung si Daud do akibat ni dosana i. Asing ni i, diloas Debata do taringot dosana i disurat di Bibel asa boi hita marsiajar sian i.—2 Samuel 12:9-13.
Paloasson halak na asing memanfaatton hita. Misalna, adong sasahalak na maminjam hepeng sian hita. Alai dang denggan dipakke ibana hepeng i jala dang boi dipaulak ibana hepeng i tu hita. Menyesal do ibana, jala mangido maap do ibana tu hita. Memang, boi do taampuni nasida. Carana, unang be jut rohatta tu nasida jala unang be taungkit be masalah i. Boi do muse taanggap naung lunas utangna i. Alai boi do tabahen keputusan asa unang olo be hita papinjappon hepeng tu ibana.—Psalmen 37:21; Poda 14:15; 22:3; Galatia 6:7.
Memaappon sude hasalaan ni halak. Dang diampuni Debata halak na sengaja mangulahon dosa. Jala dang lomo roha ni Debata tu halak na so olo mangakkui hasalaanna, na so olo muba, dohot na so olo mangido maap. (Poda 28:13; Ulaon ni Apostel 26:20; Heber 10:26) Musu ni Debata do halak na so olo muba. Jala dang dipaksa Debata hita asa memaappon halak na sisongon i.—Psalmen 139:21, 22.
Songon dia ma molo adong sasahalak na mambahen haccit rohatta jala dang olo mangido maap, manang dang olo mangakkui hasalaanna? Bibel mandok, “Unang ma muruk ho jala unang tarrimas.” (Psalmen 37:8) Nang pe dang lomo rohatta tu pambahenanna i, alai boi do takendalihon emositta asa unang muruk. Pos ma rohamuna, na lao dibalos Debata do sude hajahatonna i. (Heber 10:30, 31) Jala unang ma holsoan hita alani i. Alana, di ari na naeng ro apusan ni Debata do haccit ni rohatta na mungkin tahilala dope saonari.—Jesaya 65:17; Pangungkapon 21:4.
Ikkon tamaappon sude tindakan ni halak na sala. Sipata, olo do haccit rohatta alani tindakan ni sasahalak, alai belum tentu sala tindakanna i. Ra, hita do na mura tersinggung. Alani i dang porlu ibana mangido maap, alana dang adong alasanta mandok ibana marsala. Didok di Bibel, “Unang ma mura-mura haccit roham. Ai halak na oto do molo mura-mura haccit rohana.”—Parjamita 7:9.
Cara asa boi mengampuni
Pikkirhon ma aha lapatan ni mengampuni. Molo taampuni sasahalak, dang na berarti setuju hita tu hasalaanna i, manang menganggap i dang hea terjadi. Alai mengampuni lapatanna, dang taingot-ingot be aha hasalaanna.
Pikkirhon ma aha manfaatna mengampuni. Molo dang torus hita muruk jala dang torus jut rohatta, boi do hita tetap tenang, sehat, jala marlas ni roha. (Poda 14:30; Mateus 5:9) Alai na uppetting, molo taampuni halak na asing, diampuni Debata ma hita.—Mateus 6:14, 15.
Patudu ma roha sapakkilalaan. Dang adong jolma na sempurna. (Jakobus 3:2) Tikki tabahen hasalaan tu halak na asing jala olo ibana mengampuni hita, pasti lubbang do pakkilalaatta. Jadi, ikkon olo do hita mengampuni halak na asing.—Mateus 7:12.
Masuk akkal ma hamu. Molo tersinggung hamu dibahen sasahalak alai dang pola balga hasalaanna i, ihutton ma nasehat ni Bibel na mandok, “Toktong ma hamu sabar tu na asing.”—Kolosse 3:13.
Unang paleleng-leleng. Hatop ma taampuni hasalaan ni halak na asing asa unang lam sogo rohatta tu ibana.—Epesus 4:26, 27.