Ubọk Eji Ebekọt Ikirọ Inyi Mgbaan̄je Kiji Melek Bọn Ute Irieen̄ mè Ibaan̄ Ikinye

1. Owa ke eji ebekọt ikaan̄ ata unene?

‘UGWEM mokọt iyọt me mgburudun̄ mgbọ yi, ogakge ire eji kpekaan̄ ata unene. Jioba iriọọn̄ eyi, eya orọ inyibe eji ata unene me etete ebi eyi kan̄.’ (Itọn̄ 119:63) Eji ire okpọkọ me lek ebi ototun̄ ukan̄ Jioba ikitọbọ ebum inyi ọmọ mè ikima lek kiji.

2. Kpasi mbet lek unene ke eji ekiweek irere inyi ebi bọn ute?

² Mbet lek mgbaan̄je eji ekiweek ikakaan̄ melek ebi bọn ute ire eyi onyenye, ikakpọkpọk ire eyi okup inyọn̄ inyọn̄. Kpan̄asi ikeya, eji echubọk eketaba eriaak me lek ebi bọn ute mè ekegbe utoon̄-ejit enyi ema. Eji ire okpọkọ me lek ototun̄ ukan̄ ebi ikitọbọ ebum inyi Jioba. Eji mima Jioba mè Jisọs, ima yi okigbaan̄ eji ibọp. (Jọn 13:35) Ire, eji kpekpọkpọk ikikana unene ikeya. Iweek efuuk me ubọk kiji. Bak me lek eji ekasoge, eji mikikaan̄ rumurumun̄ echi okirọ ibe ikukup inye ikire ata unene ikiyọt usini mgbọ.

3. Keke obokọt irọ inyi ikukup inye ikire unene ene iyọt usini mgbọ?

³ Me atikọ, eji mekọt ikup iriaak me lek usini ene igak ubọk eji ekupbe me lek ebi ofifi ife. Bak me lek keke? Mokọt ire bak me lek eji emabe mbet mkpọ yaage, mè iyaka ire ikikeek mè ikirọ mkpọ me oniin̄ yaage. Ire, mokọt ikiyọt me lek kiji irọrọ unene melek usini bọn ute irieen̄ mè ibaan̄. Usini mgbọ, eji mekọt ikaan̄ gọlọgọlọ melek usini ebi bọn ute, eyi mokọt irọ ibe itataba lek iriaak me lek kiban̄ iyọt me lek kiji. Mokọt ire ibe ke eji kpekima igọgọọk ema ikweek mè iyaka igbaan̄ inwọọn̄ lek bak me lek ubọk eji ekikeek mè ikirọ mkpọ okupbe esese me lek eyi kiban̄. Isọkọ me lek si, ire gwun̄ ute ge ikifiak orukan̄ mè iyaka ire ikaan̄ unaan̄, ikekije iriaak lek ene ya mokọt ikiyọt eji me lek. Me ibot usem yi, eji mekween̄ ubọk akpat ukot Jisọs obokọt itap ubọk inyi eji ekup enye ekerọ ibe mgbaan̄je kiji melek ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄ ikinye ikerere me mgbọ eji ekije itibi ufialek. Ire, kè eji edasi ekween̄ ubọk igọgọọk akpat ukot Jioba obokọt itap ubọk irọ inyi eji melek ebi bọn ute ekup enye ekere ata unene.

IGỌGỌỌK AKPAT UKOT JIOBA MOTAP UBOK INYI EJI EKUP ENYE EKERE ATA UNENE

4. Ike owa ke eji ebekọt irọ ibe mgbaan̄je kiji melek ebi bọn ute ikinye?

⁴ Inyi mgbaan̄je kiji melek ebi bọn ute ikinye, igbe ibe eji eketaba iman̄ me lek ata eru kiban̄. Ire eji ekigọọk ebi bọn ute ikup mè iyaka ire ikigọọk ema igbaan̄ irọ mkpọ, eji mekiriọọn̄ ata eru kiban̄. Ogwu otuchieen̄ Pọọlu ikaan̄ ulọk igọgọọk ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄ ikup. Me ikpa igebe ijet ebi Teselonaika, itumu ibe: “Eji mîsa lek me owuwa oniin̄ ikọkọt inimun̄ enyi isi mè isi.” (1 Tes 2:17) Owuwa bọn ute mimun̄ ibe ke oniin̄ onwọnwọn ichit irọrọ ibe mgbaan̄je kiban̄ melek ebi unene kiban̄ ikinye ire sa me ikekisan̄a mgbọ isibi ikigbaan̄ ikpa usem. Eji mekọt ikirọ eyi me mgbọ eji ekigbaan̄ isibi uko, ikisi nkween̄mkpọ ntitiin̄, mè ikigbaan̄ ititiin̄ me chinichini sekut mè chinichini ilile. Ire, usini mgbọ, ikekigọọk ebi ofifi ife igbaan̄ mkpọ irọ gaalek ikpokọt ikput usini ufialek echi obokọt itap gọlọgọlọ me etete kiji.

5. Keke obokọt itap ubọk inyi eji ekup enye ekere unene ene ikerere me mgbọ ikafetbe irọrọ ikeya? Nyi inu ntọt-me-lek. (Ebi Kọlọsi 3:12)

⁵ Ire eji ikigọọk akpat ukot Jioba, motap ubọk inyi eji eketim egak inu geelek obokọt ifiat mgbaan̄je kiji melek ebi bọn ute. (Fuk Ebi Kọlọsi 3:12.) Eji mekọt itim igak ufialek geelek eji ekaan̄be melek ebi unene kiji mè ikup inye ikire unene si ire eji ekaan̄ njijin, ata ejit, nsikilek mè ukarajit. Ike aran̄ okirọ ibe okwukwut okup me emen uji ijọn̄ ikisi ikwaan̄ ijaan̄, ikeya ke ikakaan̄ eru chi mè ofifi ofifi eru echi ogbegbe ibe ogwu eyi Karais ikaan̄ obotap ubọk inyi eji ekọt ekere ata ebi unene. Me mgbọ keyi, eji mekpa rumurumun̄ ita echi obokọt irọ ibe iyọt inyi eji ikọkọt ikup inye ikikaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi bọn ute. Eji mekpa si ubọk eji ebesa ikijeen̄ nsikilek, ime, ata ejit, mè njijin kubọk Jisọs, mè ubọk eru chi obosa itap ubọk irọ inyi eji mè ebi bọn ute ekup enye ekere ata unene.

EJI ESIKAAN̄ GỌLỌGỌLỌ

6. Ike owa ke gọlọgọlọ obokọt isa ifiat mgbaan̄je kiji?

⁶ Keke orọ irebe ufialek? Gọlọgọlọ isikup me etete ebi ene, ogwu ikup mokọt ikikeek ibe ke ire nkeek eyi kan̄ otat. Keek-nu mkpọ ofolek bọn ute iba ebi ikaan̄ esese nkeek ofolek oniin̄ onwọnwọn ichit isasa ineen̄ ubọk ebesa ikilook ata etip me urum kiban̄. Ema ge ge michieek inye ibe ke nkeek kiban̄ otat ichit. Esese nkeek ema ekaan̄be ofolek sọntiik mkpọ yi mokọt ikana ikpele ufialek eyi mokọtbe igwak unene kiban̄. Ema mekọt ibene ikigumu lek mè imọnọ nkeek kiban̄ ibene igak mgbaanje kiban̄. Ire ema kpegbaan̄ ikpa usem mè irọ mkpọ ofolek ufialek ya, ema mekọt ibene ikinaan̄ ejit inyi ge ge. Ike mgbọ okije, ema mekọt ibene ikida lek ibọkọ me lek ge ge ire lek kpeyakabe ire unene​—bak me lek sọntiik inu eyi ekaan̄be esese nkeek ofolek.

7. Ike owa ke Jisọs osa ijeen̄ ebi udun̄ kan̄ ibe ke nsikilek ikup ufiak ire ebeneen̄ gọlọgọlọ isun̄?

⁷ Kween̄ mkpọ me lek nsikilek kè Jisọs. Jisọs ijeen̄ ebi udun̄ kan̄ ibe ke ire nsikilek obotap ubọk inyi ema ekọt enen̄e gọlọgọlọ okup me etete kiban̄ esun̄. Me okike mgbọ ge, ebi udun̄ kan̄ ekigbini ikọ ofolek ogwu omimin ichit me etete kiban̄. Isasa itap ubọk inyi ema ekọt enwene ubọk ema ekikeek inu, Jisọs itumu inyi ema ibe ekemun̄ ebi ofifi ife kubọk ebi imimin igak ema. (Mat 20:​25-28) Jisọs ijeen̄ ema ubọk ebesa ikaan̄ mè ikijeen̄ eru nsikilek. Ikerere me eririeen̄ sabum Jisọs okwube, ijeen̄ ema “inu ikween̄-inu” sa me isasa me usikilek irọ ikwaan̄ ebi usun̄ ekirọ, orere, igwọgwọk ukot kiban̄. (Jọn 13:​3-5, 12-16) Sa me irọrọ inu yi, Jisọs ijeen̄ ema ubọk ebekọt ikirọ ibe mgbaan̄je kiban̄ ikinye. Ire ema ikimun̄ ibe ke ebi ofifi ife mimin igak ema, motap ubọk irọ inyi ema ekebọkọ nkeek ebi ofifi ife etap ikerere me mgbọ ikupbe esese me lek eyi kiban̄. Motap ubọk irọ si ibe ema ekup enye ekere ata unene ikerere ibe ke mikaan̄ esese nkeek ofolek inu ge.

8. Ike owa ke eru nsikilek obotap ubọk inyi owu okọt okaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi bọn ute me mgbọ gọlọgọlọ isisibi? (Kọlọsi 3:13) (Kpọ si ogugo.)

⁸ Ike owa ke obosa irọ ibe mgbaan̄je kwun̄ melek ebi unene kwun̄ ikinye? Nsikilek mokọt itap ubọk inyi owu okpọ chieen̄ olọ me lek asabọn asabọn gọlọgọlọ mè okotele onyi ebi ofifi ife me ikike. (Fuk Kọlọsi 3:13.) Motap ubọk irọ si ibe okanaan̄ ejit me mgbọ owu melek ogwu unene kwun̄ ekachieekge me lek inu yaage mè ekup enye ekere ata unene. (Itọn̄ 4:4) Ikerere ibe ke ene itumu usem onanaan̄ owu, keek lek kwun̄ ibe ke otutuuk kiji mikitumu mkpọ eyi okisa ubọnọ-lek ijet eji usini mgbọ. (Etip 7:​21, 22) Do lek kwun̄ ibe, ‘Ire mmọnọ nkeek n̄a ibene igak mgbaan̄je n̄a melek ogwu unene n̄a ni?’ Omokọt igobo ibọbọkọ nkeek ogwu unene kwun̄ ya itap. Osibọkọ itap, kayaka ikeek mè iyaka ire itumu mkpọ ofolek inu ya eyi enyi ekaan̄be esese nkeek ofolek.

9. Ike owa ke nsikilek obotap ubọk inyi owu me mgbọ ikafetge ineneen̄ gọlọgọlọ isun̄? (Urọk 17:9)

⁹ Nsikilek mokọt itap ubọk inyi owu me mgbọ ikafetge irọrọ mkpọ ofolek gọlọgọlọ okaan̄be melek ene. Kagọọk ene ya igbini ikọ isasa ijeen̄ ibe ke nkeek kwun̄ otat. (Fuk Urọk 17:9; 1 Kọr 6:7) Mkpọ obochubọk ikup ufiak inyi owu ire mgbaan̄je kwun̄ melek ogwu unene kwun̄. Owuwa ebi bọn ute misa me ata ejit isi lek ogwu unene kiban̄ isirọ esuuk melek kiban̄. (Itọn̄ 34:14) Osiborọ esuuk melek ene, omokọt ido ibe: ‘Kubọk ebi irere unene me ujọnọ mgbọ, soso ire eji mekọt ikpa mkpọ ofolek inu obọbọkọ irek ni?’ Tumu inu orọbe ilọ eyi ogọgọọk irọ ibe gọlọgọlọ ya ikup, tumu nyi ọmọ ibe ke oriọọn̄ ibe ke inu orọbe ira inaan̄ ọmọ, be ikpukpa mè itele inyi owu si. Ire ogwu unene kwun̄ si ibe owu kpukpa, sa me nsikilek bọkọ tap mè tele nyi ogọt. (Luk 17:​3, 4) Kawuuk, inu oboto me isi ikare isisi ifieek ene ya ikọ mè iyaka ire isisi itumu ogwu orọrọ ilọ mè ogwu orọrọ itat, kpan̄asi ikeya, okiweek inenen̄e gọlọgọlọ ya isun̄ inyi enyi ekup enye ekere ata unene.​—Urọk 18:24.

ME MGBỌ NKEEK MÈ UBỌK IRỌ-MKPỌ KIJI OKUPBE ESESE

10. Keke obokọt irọ inyi ikukup inye ikire unene iyọt?

¹⁰ Keke orọ irebe ufialek? Mokọt iyọt eji me lek ikọkọt ikaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄ bak me lek nkeek kiban̄ mè ubọk irọ-mkpọ kiban̄ okupbe esese me lek eyi kiji. Usini ene mekọt ikaan̄ eru eji ekamage. Mekọt ikirọ mkpọ me oniin̄ okup ubọk-ge ubọk-ge me chieen̄ kiji bak me lek mkpọ ema ejebe itibi me mgbọ oraraka mè iyaka ire ubọk esabe ikpukpo ema isibi. Mokọt ire ibe ke ema ekimalek ichat lek me lek ene mè iyaka ire kpekimalek ichat lek me lek ene bak me lek esip.

11. Ike owa ke Jisọs osa ikaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi eru kiban̄ okupbe esese me lek eyi kan̄?

¹¹ Kween̄ mkpọ me lek ime kè Jisọs. Jisọs ikup inye ikikaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi eru kiban̄ okupbe esese me lek eyi kan̄. Kubọk inu njeen̄, Jemis mè Jọn ebi otuchieen̄ kan̄ mijeen̄ eru ugumu me mgbọ ema edobe ibe enyi ema irek omimin me mkpulu eyi Awaji. (Mak 10:​35-37) Ire, bak me lek irebe ogwu okisiki lek, Jisọs itele emen inyọn̄ mè ikwaan̄ kan̄ mè inu me inyọn̄ ijọn̄ yi. (Filip 2:​5-8) Eru Jemis mè Jọn ikup esese me lek eyi Jisọs. Ire, Jisọs ikaan̄ ime me lek Jemis mè Jọn mè ebi ofifi ife si.

12. Keke otap ubọk inyi Jisọs ibe ikaan̄ ime me lek ebi unene kan̄?

¹² Jisọs iriọọn̄ ibe ke ebi unene kan̄ kpebekirọ inu otatat mgbọ geelek bak me lek ekasoge kiban̄. Iriọọn̄ si ibe ke owuwa ebi udun̄ kan̄ me mgbọ ya si miweek isisibi isi mè iyaka ire ikakaan̄ irek ilile kubọk Jemis mè Jọn. (Mak 9:34) Jisọs iriọọn̄ mbet lek ere ema eminbe isibi mè orọmijọn̄ ema ekaan̄be mije, ire ere yaage ke ọmọ omin isibi si. Me mgbọ ya, ebi ene mimọnọ ikakaan̄ irek omimin, isisibi isi mè itataan̄ etip ibene enenen, eya orọ, Jisọs igobo itet ijaan̄ inu orọrọ ebi udun̄ kan̄ ekikeek mkpọ ikeya. Ikaan̄ ime me lek kiban̄ mije, iriọọn̄ ibe ke ititim igak eru ugumu mè chieen̄ ile momọnọ mgbọ.​—Mak 10:​42-45.

13. Ike owa ke ime obosa itap ubọk inyi eji ekekaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi unene kiji? (Ebi Efesus 4:2)

¹³ Ike owa ke obosa irọ ibe mgbaan̄je kwun̄ melek ebi unene kwun̄ ikinye? Kup nye kikaan̄ ime me lek ebi unene kwun̄ ikerere ibe ke ema mikaan̄ usini eru echi okamabe. (Urọk 14:29) Otutuuk kiji mikaan̄ esese eru, owuwa me lek eru cha ikasak si. Ebi ene esibọkọ eji itap me ekakpọge chieen̄ me lek eru eji ekaan̄be, eji mikibele ejit. (Fuk Ebi Efesọs 4:2.) Ikup ufiak si ibe eji ekebọkọ ebi ofifi ife etap me ekakpọge chieen̄ me lek eru kiban̄. Kubọk inu njeen̄, ibebene ukpatu melek ene mè igọgọọk ene ikigbaan̄ mkpọ irọ mokọt iyọt enenen me lek ogwu okitet esip. Ire, ikpoyọt inyi ogwu okima ikukup me eden̄ ene mè itutumu usem iwa. Kè eji ekekaan̄ ime me lek ebi unene kiji, ubọk geelek ema ekupbe. Eji mekọt ikup iriaak lek usini ene igak ebi ofifi ife, ire, eji ekawuuk ibe ke eji mekọt igọọk otutuuk ebi bọn ute ikigbaan̄ mkpọ irọ ikerere ebi ikup esese me lek kiji me ubọk ikeek-inu mè ubọk irọ-mkpọ.

14. Keke ke eji ebekito chieen̄ me lek ire eji ikaan̄ ime?

¹⁴ Ime motap ubọk inyi eji eketo chieen̄ me lek ata eru ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄ ekaan̄be. Eji esikirọ ikeya, eji kpebemalek ikimun̄ esese eru eji ekaan̄be kubọk ire inu obokput eji ibe ekare ata ebi unene. Kubọk inu njeen̄, Jemis mè Jọn misa me chieen̄ ile iweek ikakaan̄ irek ilile, ire, mkpọ ema edobe ikijeen̄ ibe ke ema michubọk ichieek ibe ke Ama Ubọọn̄ Awaji monu me atikọ. Jisọs imun̄ eyi mè ima ichechieek kiban̄. Eji esikito chieen̄ me lek ata eru ebi unene kiji ekaan̄, eji ekigọọk akpat ukot Jisọs mè Jioba.

15. Ekene obotap ubọk inyi eji ekọt ekup enye ekerọ unene melek ebi ikikeek mè ikirọ mkpọ me oniin̄ okup esese me lek eyi kiji?

¹⁵ Eyi okukup ufiak ichit, eji mekọt ikibeek ntap-ubọk Jioba me uriaak inyi eji ekọt ekerọ inu echi obokirọ inyi eji ekaan̄ ata mgbaan̄je melek ebi bọn ute ebi eru kiban̄ okupbe esese me lek eyi kiji. Keek eru ebi ene ekaan̄be eyi mokọtbe irọ ibe onaan̄ ejit onyi ema mè beek Jioba ibe itap ubọk inyi owu okọt okup dii me mgbọ ebi ene ekirọ mkpọ okamage. Kawuuk ibe ke Jioba iriọọn̄ eji ge ge bak me lek ọmọ orom eji. Eya orọ, osikibeek uriaak, chieek jaan̄ ibe ke Jioba iriọọn̄ mkpọ obotap ubọk inyi owu okọt okup onye okokaan̄ ime. Me mgbọ ikafetge ijejeen̄ ime mè iyaka ire, osinaan̄ ejit bak me lek eru ene, beek Jioba ibe inyi owu ekwukwu mbuban kan̄ inyi okarọ mkpọ igọọk me lek unaan̄-ejit kwun̄.​—Luk 11:13; Gal 5:​22, 23.

ME MGBỌ EBI BỌN UTE EKIBỌKỌ UKWOOK

16. Kpasi ufialek ke eji ebekọt ichichini me mgbọ ebi bọn ute ekibọkọ ukwook?

¹⁶ Keke orọ irebe ufialek? Me mgbọ ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄ ekibọkọ ukwook mè iyaka ire ikikaan̄ sasaak, ema mekọt irọ inu oboyọt eji me lek ibọbọkọ itap. Kubọk inu njeen̄, ema mekọt igobo ikukup ema gaalek mè iyaka ire, kpebema igọgọọk eji ikpa usem. Mekọt ikigwat lek inaan̄ ejit, mè iyaka ire irọ mkpọ eji ekakeekbe ibe ke ema mekọt irọ. Ema mekọt itumu usem mè iyaka ire irọ mkpọ obonaan̄ eji si. (Jobu 6:​2, 3) Bak me lek eji ekariọọn̄be inu ema ekije itibi, eji mekọt ibene ikiweek ibe ema erọ mkpọ egak ubọk ema ebekọt irọ.

17. Keke ke eji ekween̄ inan̄a me lek ubọk Jisọs osabe irọ mkpọ me lek ogwu ǹnàan̄ ekigwen Batimiọs?

¹⁷ Kween̄ mkpọ me lek ata ejit mè njijin Jisọs ojeen̄be. Jisọs ijeen̄ ebi ikibọkọ ukwook ata ejit mè njijin ikerere ibe ke ikawuwuuk lek iriọọn̄ ema isi. Kubọk inu njeen̄, keek-nu ubọk isabe irọ mkpọ me lek ogwu ǹnàan̄ ekigwen Batimiọs. Mgbọ Batimiọs onọbe ibe ke Jisọs okiraka, ibebene ikitaan̄ ukpo ufuna Jisọs ikọt imun̄ ọmọ. Usini ene ekekitumu inyi ọmọ ibe iriaan̄ ere. Ire, bak me lek iweekbe ibe Jisọs igwa ọmọ, ikpọkpọk ikitaan̄ ukpo ya inye. Mokọt ire ibe ke inu yi inaan̄ usini ene ejit, ire, Jisọs ito Batimiọs nsan. Ikaan̄ njijin me lek kan̄ mè iweek itatap ubọk inyi ọmọ. (Mat 20:34; Mak 10:​46-52) Isa me ata ejit itumu usem inyi Batimiọs mè irọ ibe ibene ikimọọn̄ inu.

18. Ike owa ke eji ebesa ikirọ mkpọ me lek ebi unene kiji ebi ikibọkọ ukwook? (Ebi Teselonaika Eyi Adasi 5:14)

¹⁸ Ike owa ke obosa irọ ibe mgbaan̄je kwun̄ melek ebi unene kwun̄ ikinye? Kaan̄ ata ejit mè kijeen̄ njijin. Eru chi motap ubọk inyi owu okọt okotumu usem obokikat ebi bọn ute ebi ikibọkọ ukwook ejit. (Fuk Ebi Teselonaika Eyi Adasi 5:14.) Kawuuk ibe ke ata unene ikikukup me mbem lek inyinyi ntap-ubọk, ogakge, “me mgbọ uyọrọlek.” (Urọk 17:17) Mbet lek unene okup ikeya ikakpọkpọk ikikaan̄ njijin me lek ebi ikibọkọ ukwook, ire, ikirọ otutuuk inu ibokọt isasa itap ubọk inyi ene ya. Ikitumu usem oborọ inyi ene ya ikup dii, ikitap ene ya efuuk me owot, mè ikirọ si esese esese mkpọ isasa itap ubọk inyi ene ya.

19. Ike owa ke obokọt ikijeen̄ ata ejit mè njijin? (Kpọ si ogugo chi.)

¹⁹ Ike owa ke obokọt isa ikijeen̄ ata ejit mè njijin? Me atikọ, okpobokọt isan̄a mè iyaka ire irọ inyi unaan̄ ogwu unene kwun̄ okaan̄be ita. Ire, omokọt isa igogobo itet ubọk inu okikup me lek kan̄ mè inu ikije itibi. (Mat 7:12; 1 Pita 3:8) Riọọn̄ ubọk gban̄ jaan̄ isikikpa inu ikije itibi inyi owu. Me mgbọ ogbegbe, tumu inu obokat ọmọ ejit. (Urọk 12:25) Kakeek ibe ke oriọọn̄ otutuuk mkpọ ofolek irek kan̄. (Urọk 18:13) Sa inyi okaan̄ ime me lek kan̄ mè kakeek ibe ke ogwu unene kwun̄ ya ibokitutumu mè ikirọ mkpọ otatat mgbọ geelek.​—Efes 4:32.

20. Mbet lek unene okukup ke oboma irere?

²⁰ Otutuuk kiji mimọnọ ibene ata mgbaan̄je eji ekinwọọn̄ melek ebi bọn ute irieen̄ mè ibaan̄. Ire, bak me lek ekasoge kiji mè usini mkpọ obọbọkọ irek me ugwem kiji, usini mgbọ, eji ekirọ mkpọ eji ekaweekge irọrọ. Eji ekitumu mè ikirọ mkpọ okinaan̄ ebi ofifi ife usini mgbọ. Ọmọ orọ, eji mima ebi bọn ute ebi ikisa me usikilek, ime, ata ejit mè njijin ikirọ mkpọ melek kiji. Kè eji si etap efuuk ekejeen̄ ebi ofifi ife eru chi mè ere ata unene enyi ema.