Mɩnla Ti Mɔɔ Bɔfʋlɔ Gyisɛsɩ Kɛɛ Nyamɩnlɩ Ɣalɛ a?
Mɔɔ Bayɩbʋlʋ yɩ ɩkã
Mbɔmɩ sʋ̃maa nɩ, Bayɩbʋlʋ yɩ fʋlɔ Gyisɛsɩ kɛɛ ‘Nyamɩnlɩ Ɣalɛ.’ (Dwɔɔnʋ 1:49) Odwokɔ “Nyamɩnlɩ Ɣalɛ yɩ” kile kɛɛ Nyamɩnlɩ yɛ ɩwɔlɩ debela a, mɔɔ Gyisɛsɩ po kɩnla nwʋ. (Ndwomi 36:9; Yikile 4:11) Bayɩbʋlʋ yɩ ɩáhã kɛɛ Nyamɩnlɩ luwalɩ ɔhʋanɩ mɔɔ mmenii duwa zʋlɔ wʋ nɩ zʋ yɛ ɩwʋlɩ a.
Bayɩbʋlʋ yɩ fʋlɔ awɔvʋlɔ sʋ̃ kɛɛ “nɔhʋanlɛ Nyamɩnlɩ yɩ nnwuakula.” (Dwoobu 1:6) Na Bayɩbʋlʋ yɩ kã kɛɛ Adamɩ, enii mɔɔ ili bɔmʋnlɩ nɩ, nɩ ɩdɩ “Nyamɩnlɩ ɣalɛ.” (Luuku 3:38) Naasʋ̃, iluwakɛɛ Gyisɛsɩ yɛ ɩdɩ abɔdɩ mɔɔ Nyamɩnlɩ lili bɔmʋnlɩ wɔlɩ yɩ senyii nɩ ti, Bayɩbʋlʋ yɩ fʋlɔ yɩ kɛɛ Nyamɩnlɩ yɩ Abakanɩ.
Asʋ̃ nɩ Gyisɛsɩ wɔ sʋlɔ ansaana bɔwʋ yɩ kɛɣa azɩlɛ yɩ zʋ a?
Nyɛ. Nɩ ɩdɩ sunzuma abɔdɩ wɔ sʋlɔ ansaana bɔwʋ yɩ kɛɛ enii ma ɩkɛɣa azɩlɛ yɩ zʋ. Gyisɛsɩ yɩzayɩ ɩhanlɩ kɛɛ: “Mamɩ mʋzʋ̃ sʋlɔ.”—Dwɔɔnʋ 6:38; 8:23.
Nyamɩnlɩ wɔlɩ Gyisɛsɩ ansaana ɩbɔ debe fʋlɔ bela. Bayɩbʋlʋ hanlɩ valɩlɩ Gyisɛsɩ nwʋ kɛɛ:
“Mɛyɩ yɛ ɩdɩ Nyamɩnlɩ yɩ abakanɩ nɩ a, na ɩwɔ ɛkɛnɩ ansaana Nyamɩnlɩ ɩbɔ abɔdɩ munwatĩĩ.”—Kolosiyiamaa 1:15.
Ɩdɩ “Nyamɩnlɩ yɩ abɔdɩ mɔɔ ili bɔmʋnlɩ.”—Yikile 3:14.
Gyisɛsɩ manlɩ nkɔmɩhyɛ mɔɔ ɩfalɩ enii mɔɔ “yɩ tʋwɔlɛ zʋ̃ tɩɩtɩɩ, mmɩlɩ tɩndɩnlɩ mɔ ɩɣa ɩzɩ̃ ɩhɔ nɩ” ɣalɩ numɔ.—Mika 5:2; Matiyu 2:4-6.
Mɩnla yɛ Gyisɛsɩ yɛlɩ ansaana ɩbaa azɩlɛ yɩ zʋ a?
Nɩ ɩlɛ dibilɛ kezile be wɔ sʋlɔ. Gyisɛsɩ hanlɩ ɔzɔ dibilɛ yɩ nwʋ odwokɔ mmɩlɩ mɔ nɩ ɩbɔɔ mpayɩ nɩ kɛɛ: ‘Ɛzɩlɛ yɩ hyɛ mi animinyiamɩ, ɔzɔ animinyiamɩ ɔkʋ̃ nɩ la mɔɔ nɩ mɩlɛ yɩ wɔ wʋ nwʋ ɛkɛnɩ ansaana ɔbɔɔ oyuwadɩ nɩ.’—Dwɔɔnʋ 17:5.
Ɩwʋwalɩ yɩ zɩ ma ɩwɔlɩ nninyeni munwala. Gyisɛsɩ nɩɩ Nyamɩnlɩ wɔlɩ numɔ yɛlɩ egyima kɛɛ “egyimayɛlɛnii mɔɔ ɩnwɩ̃.” (Ɛɣɛlɛwulɛ 8:30) Bayɩbʋlʋ yɩ kã Gyisɛsɩ nwʋ odwokɔ kɛɛ: “Nyamɩnlɩ iluwalɩ Gyisɛsɩ Kɩlayɩsɩ yɩ zʋ yɛ ɩwɔlɩ nninyeni munwatĩĩ a. Nninyeni mɔɔ bɔwɔ sʋlɔ nɩɩ mɔɔ bɔwɔ azɩ, nninyeni mɔɔ anyɩnlɩ ɩnwʋ bɛ nɩɩ mɔɔ anyɩnlɩ ɩánwʋ bɛ munwatĩĩ.”—Kolosiyiamaa 1:16.
Nyamɩnlɩ luwalɩ Gyisɛsɩ zʋ wɔlɩ nninyeni mvʋlɔ mɔɔ sunzuma abɔdɩ nɩɩ amansɔnɩ yɩ ɔfʋã mɔɔ yɛfa yɛ anyɩ yɛnwʋ yɩ nɩ kɩnla nwʋmɔ. (Yikile 5:11) Kezimɔ nɩ Gyisɛsɩ nɩɩ Nyamɩnlɩ bɔ numɔ yɛ egyima nɩ, ɩdɩ kɛɛ mɔɔ abiye mɔɔ ɩdʋlɔ planɩ nɩɩ aliyiagyinanlɛvʋlɔ yɛ bɛ egyima nɩ la. Sɛ enii mɔɔ ɩdʋlɔ planɩ nɩ dʋlɔ wie yi a, nɩ aliyiagyinanlɛvʋlɔ yɩ sʋ̃ gyina aliyia yɩ.
Nɩ mɛyɩ yɛ lɛ Odwokɔ nɩ. Ansaana Gyisɛsɩ kɛɣa azɩlɛ yɩ zʋ nɩ, nɩ Bayɩbʋlʋ fʋlɔ yɩ kɛɛ “Odwokɔ nɩ.” (Dwɔɔnʋ 1:1) Eyi ma yɛnwʋ yɩ kɛɛ nɩ Nyamɩnlɩ duwa yɩ ɣa yɩ zʋ fa amanɩyɛwɔlɛ nɩɩ ɔhʋanɩhilelɛ ma awɔvʋlɔ yɩ.
Ɩkɛyɛ kɛɛ nɩ Nyamɩnlɩ duwa Gyisɛsɩ zʋ tɩndɛ kile mmenii sʋ̃. Ɩdɩ kɛɛ Nyamɩnlɩ luwalɩ Gyisɛsɩ zʋ valɩ ɔhʋanɩhilelɛ manlɩ Adamɩ nɩɩ Yifi wɔ Ɛdɩnɩ toolo yi nu. (Gyɛnɛsɩsɩ 2:16, 17) Ɩkɛyɛ kɛɛ Gyisɛsɩ yɛ lɛ bɔvʋlɔ mɔɔ ihileli Yizilayamaa ɔhʋanɩ wɔ ɛsɛlɛ yɩ zʋ mɔɔ nɩ ɩsɛ kɛɛ betiye yɩ nnɩ nɩ a.—Ɛkɩsadɔsʋ 23:20-23.a
a Kɛ Odwokɔ nɩ yɩzayɩ nkʋ̃ yɛ lɛ bɔvʋlɔ mɔɔ Nyamɩnlɩ luwalɩ yɩ zʋ dɩndɛlɩ a. Kɛ ndianwʋ nɩ, mmɩlɩ mɔ ɩlɛ mmɛla ɩma Yizilayamaa yɩ nɩ, iáduwa yɩ Abakanɩ yɩ zʋ, mfomi iluwalɩ bɔvʋlɔ fʋlɔ zʋ.—Egyima 7:53; Galatiyiamaa 3:19; Hibulumaa 2:2, 3.