Mɩnla Yɛ Bayɩbʋlʋ Yɩ Kã Falɩ Yɛ Ɛpɛ Nwʋ a? Asʋ̃ Nyamɩnlɩ Hyɩhyɛ Yɛ Eɣile Be Diã Kɛ a?
Mɔɔ Bayɩbʋlʋ yɩ kã
Nyamɩnlɩ va yɛ pɛ ma yɛ, tumi mɔɔ ɩkʋla ɩma yɛzayɛ yesizi abɔkɔ tɛla kɛɛ Nyamɩnlɩ kehile mɔɔ yɛyɛ́. Kila mɔɔ Bayɩbʋlʋ yɩ kilehile.
Nyamɩnlɩ wɔlɩ adasamaa wɔ yi subanɩ zʋ. (Gyɛnɛsɩsɩ 1:26) Yɛ́dɩ kɛɛ nnamɩ mɔɔ bɛyɛ bɛ dɩyɛ kɛmɔ bɔwɔlɩ bɛ la nɩ, amɩyɛ mɛyɩ yɛdɩ kɛɛ yɛ Wɔlɛvʋlɔ yɩ, meti yɛkʋla yɛda subanɩ be dɩkɛɛ ɔlɔlɛ nɩɩ pɛlɩpɛlɩlilɛ ali. Na dɩkɛɛ yɛ Wɔlɛvʋlɔ yɩ nɩ, yɛkʋla yɛyɛ mɔɔ yɛpɛ yɩ.
Na mɔɔ ɩtɛla zʋlɔ po nɩ, yɛkʋla yekile kezimɔ ye eɣile be kɛyɛ. Bayɩbʋlʋ yɩ hyɛ yɛ ɛzɩzɩbɛ kɛɛ ‘yɛvá nnwʋanlɩ, iluwa Nyamɩnlɩ yi odwokɔ mɔɔ yekediye’ kile kɛɛ, yɩ apɛdɩ mɔɔ yɛkɛyɛ nɩ zʋ. (Ditilonɔmi 30:19, 20) Sɛ Nyamɩnlɩ lɛ́falɩ yɛ ɛpɛ lɛmanlɩ yɛ a, ankɩ ilésiã yɛ kɛɛ yɛyɛ zɔ. Kɛ ankɩ Nyamɩnlɩ kɛhyɛ yɛ kɛɛ yɛyɛ́ mɔɔ ɩkɛhã bela nɩ, isiã yɛ mfomi kɛɛ: “Sɛ ekediye mɩ mmɛla a, ankɩ wʋ azʋ̃nudwolɩyɛ kɛyɛ kɛɛ azudɩnlɩ, na wʋ ɛdɩnɣɛlɛ ɩayɛ kɛɛ ngyemvile azʋlɔkɩ.”—Ayɩzaya 48:18.
Bɛlɛ́hyɩhyɛlɩ kezimɔ yɛ ɛbɩlawɔlɛ kowie nɩ letianlɩ kɛnɩ daada. Sɛ yɛpɛ kɛɛ isi yɛ bʋwɔ wɔ debe nu a, ɩsɛ kɛɛ yɛyɛ egyima ɛzɩzɩbɛ. Bayɩbʋlʋ yɩ kã kɛɛ: “Dɩyɛ bela mɔɔ wʋ sa kɛhã kɛɛ ɛyɛ nɩ, fa wʋ anwʋzɩzɩbɛ munwatĩĩ yɛ.” (Odwokɔhanlɛvʋlɔ 9:10) Isia ɩkã kɛɛ: “Enii mɔɔ ɩbɔ yɩ nwʋ mmɔdɩnɩ nɩ yɩ nhyɩhyɛlɩyɛ kowie bʋwɔ.”—Ɛɣɛlɛwulɛ 21:5.
Nyamɩnlɩ va yɛ ɛpɛ ma yɛ. Na ɩdɩ akyɛdɩ mɔɔ ɩtʋ bʋlɔ paa iluwakɛɛ ɩma yɛkʋla yɛzʋ̃ yɛ “ahʋnlɩnɩ munwatĩĩ” nu yɛdɔ yɩ iluwakɛɛ yɛpɛ kɛɛ yɛyɛ zɔ nɩ ti a.—Matiyu 22:37.
Asʋ̃ Nyamɩnlɩ yɛ ikile kezimɔ nninyeni kɛyɛ a?
Bayɩbʋlʋ kilehile kɛɛ Nyamɩnlɩ dɩ Tumivʋlɔ na abiyela lɔ́kʋla kɛdɩ yɩ tumi zʋ. (Dwoobu 37:23; Ayɩzaya 40:26) Naasʋ̃, kɛ dɩyɛ bela yɛ ɩfa yi tumi yi ɩyɛ a. Kɛ ndianwʋ nɩ, Bayɩbʋlʋ yɩ kã kɛɛ Nyamɩnlɩ “hyɛlɩ yɩ nwʋ zʋ” wɔ Babilɔnʋmaa mɔɔ nɩ bɛdɩ yi mmenii yi bɛ adamvʋlɔ nɩ nwʋ. (Ayɩzaya 42:14) Ɔzɔ la yɛ nnɛ sʋ̃, bɛzabɛ mɔɔ bɛfa bɛ pɛ bedi egyima wɔ ɔhʋanɩ tanɩ zʋ bepila mmenii mvʋlɔ nɩ, Nyamɩnlɩ hyɛ yɩ nwʋ zʋ wɔ bɔ nwʋ a. Naasʋ̃, ɩlɛ́yɛ zɔ eɣile bela.—Ndwomi 37:10, 11.