MANAAI 10-16, 2026
ŊULEI 122 Be Steadfast, Immovable!
Berei Kwa Pɔri Lɛɛi La A Kutɔɔi Kpanaŋɔɔ Ziova Polu Kwa Kɛ Tɛɛi Sukɔɔŋ-ŋa Sui
“Kunuu-namui, gbɛɛ ɓe kwa pɔri lii bɔ? Ya ɓe ŋwɔlɔ-wɔlɔ fulu-laa-wooi kaa iyeei.”—ZƆŊ 6:68.
MƐNI-ŊUŊ
Berei kwa pɔri lɛɛi la a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ sii kelee ta sui.
1-2. Le ɓe kɛ tãi Zisɛ e kɛ ɣala-woo-ɓoi la Kapɔnia taa-leei sui?
FOLO tɔnɔ Zisɛ kɛɛ sɛŋ-lɛi nua taŋa dia Kapɔnia taa-leei su, e mo dia nyɛɛi: ‘Fɛɛ nɔ ka nuu-kpune Noŋ luu mii ka ŋãa kpele, a wala kɛ ti, fulu-laa fe kakponoi.’ E ŋɔnɔ mo dia nyɛɛi: ‘Nuui nyii a nuu mii e ŋãa kpelei, wɔlɔ-wɔlɔ fulu-laa kaa nyeei, nyaŋ ŋa pai mu siɣei a ŋelei kpɛɛ-ŋa.’ (Zɔŋ 6:53, 54) Mɛnii Zisɛ e moi wɛli fe kɛ ni ŋɔpolu-ɓelai tamaa ɣele dia. Di mo diyɛɛi: “Sɛŋ-lɛɛ kpanaŋɔɔ kaa ŋi; gbɛɛ ɓa pɔri ŋoli tɔɔi ma?”—Zɔŋ 6:60.
2 Mɛni ma, Zisɛ ŋɔpolu-ɓela tamaa ɣele di kula bolu. I laai la di kula bolu kpɛni fei laa-la kelee ta fe kɛ ni diyeei? Tãi ta laa-la e kɛ nuai ŋi taŋa yeei kpɛni fei, mɛnii ŋi e lɛɛ pai kɛi, di mɛnii kaa Zisɛ e gɛi nyaŋ di mo diyɛɛi: “Nyiŋi kpiŋ kaa a Ɣala ŋɔlono-kɛ-nuui nyii gaa a sɛŋ a gɛɛ e pa nɔii sui.” (Zɔŋ 6:14) Mɛni ma, kwa pɔri moi a gɛɛ laa-la e kɛ diyeei Zisɛ kponoi. Kɛlɛ tãi e mɛni ta ɓo la nyii dife ŋaa-kaa ni mai, di kula bolu.
3. Zia-ɓelai di tua leŋ e pilaŋ mɛnii ma Zisɛ e moi, nyaŋ le mɛni ma? (Ya pɔri ŋɔnɔ votooi kaai.)
3 Zia-ɓelai di tua a dakpɛni e pilaŋ mɛnii ma Zisɛ e moi. Tãi Zisɛ e di mare kɛ la a kɛ dia maŋ da ŋwɛlii di kula bolui, Pitɛ e ŋoo su too nyɛɛi: ‘Kunuu-namui, gbɛɛ ɓe kwa pɔri lii bɔ? Ya ɓe ŋwɔlɔ-wɔlɔ fulu-laa-wooi kaa iyeei. Nyaŋ kwaa laa la, kwaa gɔlɔŋ a gɛɛ ɓia ɓe ikaa a Ɣala Ŋɔnuu Maa Waai.’ (Zɔŋ 6:68, 69) Pitɛ da zia-ɓelai kpeli-ŋai di lɛɛ a ditɔɔi kpanaŋɔɔ Zisɛ polu berei maŋ tãi ta dife mɛnii Zisɛ e moi ŋaa-kaa ni la mai. Le mɛni ma? Kpɛni fei dikɛ a di laa la a gɛɛ Zisɛ ɓa “Ɣala Ŋɔkorai.”—Luu 9:20, 35.
Berei maŋ Zisɛ polu-ɓela tamaa ɣele di kula la bolui, kɛlɛ Pitɛ da zia-ɓelai kpeli-ŋai di lɛɛ bolu (Ŋoo-ɣɛli-kpului 3 kaa)
4. Mɛni-ŋa kɛɛ leŋ ɓe a pɔri kulaa-lai sukɔɔnii?
4 Mɛni takpɛni-ŋa kaa naa nyii a gɛ a gbanaŋɔɔ a gɛɛ ku lɛɛ a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu. Gɔɔŋ-maa ɓa, kwa pai tuai leŋ gbɔŋ-gie-mai a mɛni maa faleŋɔɔ ta kɛ e pilaŋ berei ma kwa kaa ɣala-kɔlɔ-kpua ta ŋaa-kaa la mai kpaa maŋ da maa faleŋ kɛ e pilaŋ kuɣala-woo ɓo perei mai? Kwa pai tuai leŋ a kɛ a gbanaŋɔɔ a gɛɛ ku mɛni-ŋuŋ nyii gɛ Ziova kɛ nɛɛ naa a gɛɛ ku tɛɛ mɔ̃lɛ-laa sui ŋaa-kaa mai? Mɛnii ŋɔnɔ a pɔri pai a sukɔɔŋ kupɔi ɓa, a kɛ kulaoi lɛlɛɛ ta a kulii too polu kpaa a kɛ kukili-ŋa a gɛɛ nuu ta nyii ɓaa-kɛ-maa kaa kuyeei mɛni mai a tua a kua a fili pere.
5. Le mɛni ɓe maa nɛ̃ɛi ku kulaa-lai su kpanaŋ lai? Gɔɔŋ-maa lɛ. (Kolasiɛŋ 1:23)
5 A gɛɛ ku lɛɛ a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu kwa kɛ tɛɛi mɛni kpanaŋ-ŋa su, maa nɛ̃ɛi laa-la su kpanaŋɔɔ e kɛ kuyeei. Gɔɔŋ-maa ɓa, a gɛɛ pɛrɛ ta fe wolo fãa kɛtɛ a kɛ tɛɛi, maa nɛ̃ɛi dɔɔi e kɛ a gbanaŋɔɔ. Bere sii tɔnɔi ti su, maa nɛ̃ɛi laa-la su kpanaŋɔɔ e kɛ kuyeei a gɛɛ ku pɔri lɛɛi a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu kwa kɛ tɛɛi mɛni kpanaŋ sii kelee ta su. Mɛni ma, maa nɛ̃ɛi ku kanaŋ kulaa-lai su kpananii nyii pai kpɔnii kua a gɛɛ ku kanaŋ Ziova fɛlii a kulii kelee a nɛ̃ɛ maŋ le e kɛ.—1 Kl. 15:58; Kolasiɛŋ 1:23 lono.
6. Le ɓe kpɔŋ zia-ɓelai dia a gɛɛ di lɛɛ a ditɔɔi kpanaŋɔɔ Zisɛ polu?
6 Le ɓe kpɔŋ zia-ɓelai dia a gɛɛ di lɛɛ a ditɔɔi kpanaŋɔɔ Zisɛ polu tãi nua tamaa di kula la bolui? Zia-ɓelai dikɛ a di laa la a gɛɛ maa nɛ̃ɛi di Ziova fɛli kpɛni fei nya ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ, Zisɛ kaa a Noŋ, nyaŋ a kɛ da Zisɛ woo mɛni, da pai wɔlɔ-wɔlɔ fulu-laa sɔlɔ ɓoi. E tee nyiti ma, di kɛ ŋɔnɔ a gɔlɔŋɔɔ a gɛɛ Ziova lii e kɛ a naa a mɛnii Zisɛ e kɛ gɛi. Kwaa mɛni-ŋuŋ-ŋa maa-kɔri e pilaŋ Ziova ma nyii a kpɔŋ kua a gɛɛ ku lɛɛ a kutɔɔi kpanaŋɔɔ bolu kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ-ŋa su. Nyaŋ mɛni-ŋuŋ-ŋai ti ɓa: (1) Ziova ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ. (2) Ziova ɓe Ŋala-kɔlɔi pɔ̃yɛ-ɓelai teniŋ tɔɔ. (3) Ziova kaa saa ŋɔkpɔŋ-gie-mai teniŋ tɔɔi. Kwa kɛ a ku laa a mɛni-ŋuŋ saaɓai ŋi a kulii kelee, kwa pai lɛɛi a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu kwa kɛ tɛɛi mɛni-kpanaŋ kelee ta su.
ZIOVA ƁE SƐŊ KELEE KPƐTƐ
7. Le ɓe Mɛni-lɛɛi 4:11 e mo kua e pilaŋ Ziova mai, nyaŋ nyiŋi a kpɔŋ leŋ kua kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ-ŋa su?
7 Mɛni-lɛɛi 4:11 lono. Ŋala-kɔlɔ-kpuai ŋi e kpɔŋ kua ku gaa a gɛɛ Ziova ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ. Nyiŋi ɓe gɛ maa nɛ̃ɛi ku nya dɔnɔ fɛli. Nyaŋ kwa ku kili-ŋa sia e pilaŋ ŋɔwala-wala-laai ma, a pɔri kpɔnii kua kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ mɛni kelee ta su. Kɛlɛ, Setɔŋ aa ŋeniɛi laa fɛɛ a lɛɛ mɛni-ŋa a gɛɛ nɔ e nuu-kpune kili-ŋa pu a gɛɛ di gaa yɛɛ nya ɓe Ɣala fe ɣele ma. Kɔlɔ kɔlɔŋ-ɓela kpaya-kpaya taŋa daa kpiŋ mo a gɛɛ fulu-laa e pa gbɔɔ yee ma. Kwa wala laa la a kulii kelee a gɛɛ Ziova ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ nyaŋ ku wɛli kaa ma, kwa pɔri pɛlɛi kukili-ŋa siai a kɛ a pai kpɔnii kua kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ mɛni kelee ta su.—Ib. 11:6.
8-9. Le ɓe maa nɛ̃ɛi I gɛ a kɛ ikili-ŋa puɔɔi a gɛɛ Ziova ɓa Zɛŋ Kelee Kpɛtɛ Ɣalai? (Ya pɔri ŋɔnɔ votooi kaai.)
8 A kɛ ikili-ŋa puɔɔi a gɛɛ Ziova ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ, mɛni ta kɛ a maa felaa e pilaŋ ma. Mɛni maa-kɔriɛ kɛ a gbanaŋɔɔ e pilaŋ mɛni-ŋuŋ-ŋa dia nyii nɛi a gɛɛ Ziova ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ. Ya pɔri mɛni-ŋuŋ-ŋa kaai nyii a pɔri ilaa-lai su kpananii gɔlɔ-kpua-ŋai ŋi su: Was Life Created? da The Origin of Life—Five Questions Worth Asking. Ya pɔri ŋɔnɔ mɛni-ŋuŋ lɛlɛɛ takpɛni-ŋa kaai zɛŋ-lɛɛ kpului “Gbɛtɛ-nuu Kaa Ma?” su nyii gaa jw.org fãai ŋai. Jessica nyii kula Yuo-ŋa lɔii su nyii a nuu-tɔɔi e mo nyɛɛi: “Gɛɛ ŋaa kpɛɛ mɛni maa-kɔriɛ kɛi kukɔlɔ-ŋai su, ŋa gaa a zu ponoɔɔ a gɛɛ Sɛŋ Kelee Kpɛtɛ-nuu kaa ma. Berei maŋ ŋa kɛ a nyiŋi kɔlɔŋɔɔ lai, kɛlɛ mɛni maa-kɔriɛ ŋi e kpɔŋ ma a gɛɛ ŋa ŋalaa-lai su kpanaŋ.” E tee nyiti ma, Kɛ-ɣeniɛ Ŋaa-nɛ̃ɛ Kula Wɔlɔ-wɔlɔ Da Wɔlɔ-wɔlɔ! kɔlɔi, zɛŋ-lɛɛ 6 da 7 lonoɔ aa kpɔŋ maa tɛɛ nua tamaa pɔ. Berei maŋ tãi ta yaa zɛŋ-lɛɛi-ŋai ŋi lono lai, kɛlɛ ife laa ni la a pai kɛi a nɛlɛɛ a gɛɛ I ŋɔnɔ nono polu?
9 Gɔɔŋ-maa ɓa, ya pɔri mɛni-kpɛtɛɛ kɛi a gɛɛ I mɛni maa-kɔriɛ kɛ e pilaŋ mɛni-ŋuŋ-ŋa dia nyii nɛ a gɛɛ Ɣala kaa ɣele ma. Imɛni maa-kɔriɛ fe pai kpɔnii nɔ ya a gɛɛ I ilaa-lai su kpanaŋ a gɛɛ Ziova kaa ɣele ma, kɛlɛ a pai kpɔnii ya a gɛɛ I ŋɔtua-pere lɛlɛ-ŋai kaa a nɛlɛɛ. (Lo. 1:20) E tee nyiti ma, ya pai pɔrii tii kɛi a mɛnii I maa-kɔrii a gɛɛ I kpɔŋ maa tɛɛ nua pɔ nyii-ŋai dikili-ŋa puɔɔi a kɛ Ɣala kaa ɣele ma. Mɛni-ŋuŋ ɓa: Ziova kpɛtɛ sãa da nɛ kua a zu ponoɔɔ a gɛɛ gaa ɣele ma.
Nebula: IAC/RGO/David Malin Images; fish and car: Mercedes-Benz USA; plane: Kristen Bartlett/University of Florida
Tãi ta yaa gɔlɔ-kpuai Was Life Created? lono. Kɛlɛ ife laa ni la a pai kɛi a nɛlɛɛ a gɛɛ I ŋɔnɔ nono polu? (Ŋoo-ɣɛli-kpului 8 kaa)
ZIOVA ƁE ŊALA-KƆLƆ PƆ̃YƐ-ƁELAI TENIŊ TƆƆ
10. Le mɛni ɓe Ŋala-kɔlɔi mɛni kpanaŋɔɔi la kuai? (2 Temete 3:16, 17)
10 2 Temete 3:16, 17 lono. Ŋala-kɔlɔi kaa a worɛ-woo nyii kula Ziova yeei. Ŋala-kɔlɔi a mare-kɛɛ mɛni-kpanaŋɔɔ-ŋa sukula yɛɛ: Fulu-laa kɔɔ e pilaŋ leŋ? Le mɛni ɓe kukaa la ɣele mai? Le ɓe Ɣala a ŋwɛlii ku gɛi? Ku laai la a gɛɛ Ziova Woo ɓe Ŋala-kɔlɔi su, mɛni ma Ŋala-kɔlɔi maa mɛni kpanaŋɔɔi e tɛɛ kɔlɔ kelee ta ma kukɛ-ɣeniɛi su. Kwa ŋwɛlii ku kɔ a gbanaŋɔɔ a gɛɛ ku Ŋala-kɔlɔi ŋaa-kaa ma, ku tii kɛ la kukɛ-ɣeniɛi su.
11. Le mɛni ɓe I laai la a gɛɛ Ziova ɓe Ŋala-kɔlɔ pɔ̃yɛ-ɓelai teniŋ tɔɔi?
11 Le mɛni ɓe ku laai la a gɛɛ Ziova ɓe Ŋala-kɔlɔ pɔ̃yɛ-ɓelai teniŋ tɔɔi? Kpɛni fei mɛni-ŋuŋ tamaa e nyiŋi lɛ a zu ponoɔɔ. Gɔɔŋ-maa ɓa, mɛni-ŋai Ŋala-kɔlɔi e mo e pilaŋ mɛni-ŋa dia nyii wɔlɔ kɛi kaa a tɔ̃ya. (Luu 3:1, 2) E ŋɔnɔ lono a tɔ̃ya pere e pilaŋ ŋeniɛi kpɛtɛ pere ma. (Zô 26:7) Ŋala-kɔlɔi maa mɛni kpanaŋɔɔi ŋɔnɔ kpɛni fei, gaa naa sii-woo tamaa su e tɛɛ kɔlɔ kelee ta ma, berei maŋ Setɔŋ aa tua kɔi la a gɛɛ e zukarai. Sinaa buu naaŋ (40) ɓe Ŋala-kɔlɔi pɔ̃yɛ koraŋ wala tɔnɔ, polu ŋuŋ lɔɔluu mɛi da (1,600) yee mu. Berei maŋ gaa ti lai, kɛlɛ Ŋala-kɔlɔi woo kaa gie polu, nyaŋ nia-woo-ŋai zui kaa nii kpɔŋ maa tɛɛi nuu ŋɔmiliyɔŋ tamaa pɔ. (Tá. 13:20; 15:21; Mf. 7:12) E tee nyiti ma, duɛ-mɛni-ŋai Ŋala-kɔlɔi sui tamaa ɣele ŋaa-see aa kɛ. Mɛni-ŋuŋ ŋi a ŋɔnɔ kpɔŋ kua a gɛɛ ku laa a Ŋala-kɔlɔi. (Za. 23:14) Tɔ̃ya ma, Ŋala-kɔlɔi kaa a Ɣala Woo!
12. Le ɓe maa nɛ̃ɛi ku gɛ a kɛ kukili-ŋa puɔɔi a kɛ Ŋala-kɔlɔi kaa a Ɣala Woo?
12 Le ɓe maa nɛ̃ɛi ku gɛ a kɛ kukili-ŋa puɔɔi a kɛ Ŋala-kɔlɔi kaa a Ɣala Woo? Maa nɛ̃ɛi ku Ziova fɛli, ku kulii su mɛni ɓo ma, ku mare kɛ kpɔŋ maa mɛni ma, gɛ ni ku mɛni maa-kɔriɛ kɛ. Gɔɔŋ-maa ɓa, bɔlɔ ta nyii a nuu-tɔɔi nyii da kɛ ma Jordan nyii dɔ̃yai maa-kɔri gaa-ɓela yeei e mo nyɛɛi: “Mva laa nɔ a mɛni kelee ta kpɛni fei ŋgaa-ɓela kpaa nua takpɛni-ŋa di mo ma. Maa nɛ̃ɛi ŋa mɛni maa-kɔriɛ kɛ a gɛɛ ŋa gaa a kɛ mɛnii naai lai kaa a tɔ̃ya. Kɛlɛ dɔ̃yai ɓa, tãi taŋa ŋgili-ŋa a kɛ a buɔɔ e pilaŋ mɛni-ŋa taŋa dia nyii ŋa maa-kɔrii. Nyaŋ nyiŋi a kɛ, ŋa mɛni maa-kɔriɛ kɛ kukɔlɔ-ŋai su a gɛɛ ŋa kili-ŋa pono sɔlɔ ɓo.” Kwa kanaŋ kukili-ŋa siai e pilaŋ mɛnii ma gɛ ku kɛ laa la a gɛɛ Ŋala-kɔlɔi kaa a Ziova Wooi, nyiŋi a pai kulaa-lai su kpananii.—1 Kl. 3:12, 13.
ZIOVA KAA SAA ŊƆKPƆŊ-GIE-MAI TENIŊ TƆƆI
13. Le ɓe maa nɛ̃ɛi ku gɛ a kɛ kukili-ŋa puɔɔi a pa nuai dia Ziova kaa saa diteŋiŋ tɔɔi?
13 A kɛ kwa pɛlɛ kukili-ŋa siai a kɛ Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai ɓa nuai Ɣala kaa saa diteniŋ tɔɔi, maa nɛ̃ɛi ku mɛni ta kɛ a maa felaa e pilaŋ ma. Mɛnii pai kpɔnii kuai ɓa kukili-ŋa siaa e pilaŋ mare-kɛɛ-ŋai ŋi dia: ‘Gbɛɛ-ni ɓe kɔi a gbanaŋɔɔ a gɛɛ di dɔŋ-ŋai Ŋala-kɔlɔi sui mɛi kaa? Kpɔŋ-gie-ma kɛɛ leŋ ɓe dilaa-lai pilaŋɔɔi Ŋala-kɔlɔi mai?’ (2 Te. 4:3, 4) ‘Gbɛɛ-ni ɓe saa Ziova nĩa-mɛni kɛi?’—Mf. 7:20, 21.
14. Pere sii kɛɛ leŋ ɓe Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai da saa Maafiu 24:14 ŋaa-see kɛi lai?
14 Gɔɔŋ-maa ɓa, Ɣala a ŋwɛlii nua di duŋ lɛlɛɛi mɛni ŋeniɛi gwaa kelee e lɛɛ pai ŋeniɛ nyɔmɔɔi ŋi sukarai. Mɛni ma kwa pɔri kukili-ŋa siai e pilaŋ mare-kɛɛ ŋi ma, ‘Gbɛɛ-ni ɓe saa duŋ lɛlɛɛi ɓoi?’ (Mf. 24:14) Zu ponoɔɔi a gɛɛ Ziova kaa saa tii kɛi a Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai a gɛɛ di dii ŋi kɛ. Kua nɔ ɓe saa Galoŋ-laai maa tuŋ lɛlɛɛ ɓoi lɔii-ŋuŋ ŋɔŋdɔ feerɛ, polu buu naaŋ (240) da bolu su. Nyaŋ kwaa dii ŋi kɛ koraŋ ŋɔŋdɔ tɔnɔ (100) da bolu mɛni ma. Tɔ̃ya ma, ŋala-woo-ɓo tii kaa wɔlɔ a dii mɛni kpanaŋɔɔi Ziova ŋɔnuai mɛni ma.—Mf. 28:19, 20.
15. Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai da saa Ɣala laa maa waai leŋ? (Maafiu 6:9; Azaya 43:10)
15 Maafiu 6:9 da Azaya 43:10 lono. Nua di ku kɔlɔŋ a Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai, nyaŋ kulii nɛ̃ɛi nyiŋi mɛni ma. Nua tamaa dife saa Ɣala laa Ziova kɔlɔŋ. Kɛlɛ kwaa tii kɛ a gbanaŋɔɔ a gɛɛ ku Ɣala-kɔlɔ kpɛtɛ nyii Ɣala laa kaa zu gwaa-ŋai kelee ma ɓɛi e wɔlɔ kɛ naa Ŋala-kɔlɔ pɔlɔi sui. Naai ŋi kaa ŋwɔlɔ-wɔlɔ Ɣala-kɔlɔi su e tɛɛ wala lɔɔluu mɛi feerɛ ma (7,000).
16. Le mɛni ɓe kwa pɔri moi la a gɛɛ Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai dikaa siai a nia-wooi nyii gaa Zɔŋ 13:34, 35 sui? (Ya pɔri ŋɔnɔ votooi kaai.)
16 Zɔŋ 13:34, 35 lono. Ŋwɛli-kɛ-maai da gɛ-zu-tɔnɔi saa Ziova ŋɔnuai samai, kaa a ŋɛi-kɛ-maa nyii gaa a dakpɛni ŋaa-kɔlɛ ɣeniɛi ŋi ma. Ku kula lɔii-ŋuŋ takpɛni-ŋa su, kumɛni kɛ-pere kɛ ɓo a dakpɛni-ŋa, kɛlɛ kwa kɔ a gɛɛ lii-see da wɛli-kɛ-maa e kɛ ku sama. Tãi ta yaa korai-toli-kpɔŋ takpɛni naa kaa kwaa takpɛni ma kpaa maŋ lɔii-ŋuŋ takpɛni su. A kɛ bere ɓe gaa la, gɛ ni yaa berei kaa bɔlɔ da sisɛ-ŋai dikaa la zu tɔnɔ, wɛli-kɛ-maa kɛ ɓo diyeei dikie-ni mɛni ma. Nyiŋi a nɛi a zu ponoɔɔ a gɛɛ Ziova kaa saa tii kɛi a Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai a gɛɛ di nĩa-mɛni kɛ. Nyiŋi kɔlɔŋɔɔ a pai kpɔnii kua a gɛɛ ku lɛɛ a kutɔɔi kpanaŋɔɔ kwa kɛ tɛɛi sukɔɔŋ sii kelee ta su.
Ŋwɛli-kɛ-maai da gɛ-zu-tɔnɔi saa Ziova ŋɔnuai samai, kaa a ŋɛi-kɛ-maa (Ŋoo-ɣɛli-kpului 16 kaa)a
IFE WƆLƆ KULA ZIOVA POLU
17-18. Mɛni-kpanaŋ-ŋa kɛɛ leŋ ɓe kwa pɔri saa tɛɛi zui, kɛɛ le ɓe kwa pɔri moi?
17 Kwa pai tɛɛi mɛni-kpanaŋ-ŋa su a ŋele-ŋai gbɛɛ-ŋa tãi ŋi. (2 Te. 3:1, 13) Nyaŋ tãi taŋa, kwa pɔri tɛɛi mɛni-kpanaŋ takpɛni-ŋa su. Gɔɔŋ-maa ɓa, gbɔŋ-gie-mai a pɔri mɛni-kpɛtɛɛ-ŋa kɛi nyii kufe pai ŋaa kaai ma a nɛlɛɛ. E tee nyiti ma, kubɔlɔ kpaa sisɛ ta a pɔri kulii too polu mɛni ta kɛi. Tãi ta kufe pai berei kɔlɔnii kwa pɔri kulai la mɛni-kpanaŋ ti su kpaa maŋ mɛnii gɛ kwa tɛɛi la zui.
18 Berei maŋ mɛni-kpanaŋ-ŋai ŋi da pɔri pai la a lii-too-polu kupɔi, kwa pɔri nii lɛɛi a kutɔɔi kpanaŋɔɔ Ziova polu kwa kɛ a ku laa la a gɛɛ nya ɓe sɛŋ kelee kpɛtɛ, Ŋala-kɔlɔi e kula nyeei nyaŋ Ziova Ŋɔsere-faa Kɛ-ɓelai dikaa a ŋɔnuai. Yɛɛ Pitɛ, kua maŋ kwa pɔri moi Ziova ma kuyɛɛi: “Kunuu-namui, gbɛɛ ɓe kwa pɔri lii bɔ? Ya ɓe ŋwɔlɔ-wɔlɔ fulu-laa-wooi kaa iyeei.”
ŊULEI 123 Loyally Submitting to Theocratic Order
a MƐNII VOTOOI A NƐI: Nɛnii da noŋ-nɛnii nyii-ŋai geleŋ sui, lii nɛ̃ɛi a gɛɛ di diɓaraŋ Korai-ɓela kaa ŋala-woo-ɓo tii su.