Mmutakihe ‘Muluku Onnimaaliha mwa Makhalelo Ootheene’

1. Seeni nintthuneya nhu waamaaliha atthu akina?

OOTHEENE nhu ‘ninniriipiwa nrima mwaha wa weehereriwa ivaara vawaatta.’ Ndho mwaha wa elo, ikwaha dhawaatta ninnitthuneya omaalihiwa ni olipihiwa. (1 Ped. 1:6) Nkhama dhiidhaale onnidhivela awa omaalihiwa okathi ninxanka nhu, ni hiyo-tho nihaana waakuvela waamaaliha atthu akina vaavo inaaphwanya awa mixankiho. (Math. 7:12) Yehova yoowo ori ‘Muluku onnimaaliha mwa makhalelo ootheene,’ onninoonihera moopora ‘wa waamaaliha atthu akina moohixikha mixankiho anviriha awa.’ Ndho nnootthara ntakihero-ne, ‘nihihiyaka waamaaliha atthu akina.’ (2 aKor. 1:3, 4; 1 aTes. 4:18) Etthu enniiriha opaka elo, ori waapheta anna ni arokora ohiya mwaha wookhanyereriwa. Yoosoma ela nin’ya othokorerya itthu tthaaru: (1) Mbiibiliyani nuulumo na wiira nimaaliho nintaphulelani? (2) Nin’ya owerya dhai waamaaliha atthu akina? Ni (3) eseeni ninreerela nhu opaka vaavo nintthuneya nhu omaalihiwa?

ELE NIMAALIHO NINTAPHULELA AWA MBIIBILIYANI

2. Mbiibiliyani, nuulumo na wiira “nimaaliho” nintaphulelani?

² Mbiibiliyani nuulumo na ekereku nitaphuleliwe nkhama “nimaaliho” pooti otaphulela itthu dhawaatta ni dhoovirikana. Pooti otaphulela “olipiha,” “otumererya” aahiidho ovaha “miruku.” (aRoma 12:8) Okhala wene nuulumo nna nintaphulela “okhala vakhiviru va ntthu owo” wiira ninkhalihere. Ndho hiyo pooti omuupuwela ntthu onintthimakela nxirikha-ye onviriha mixankiho ni akapaka itthu dhootheene onwerya iye wiira ankhalihere. Nikhalihero nno pooti ovahiwa mwa inamuna dhoovirikana, masi yoolakela-ya: Onlipiha ntthu owo onviriha mixankiho.

3. Eseeni ninhudhera nhu ni ntakihero na Barnabe? (Moone-tho efootu.)

³ Nthokorerye ntakihero nna na mbiibiliyani. Khalai aahikhala Nkristau aaitthaniwa Yooseefi yoowo aadhuwela saana waalipiha ni waamaaliha atthu akina, ndho mwaha wa elo arummwa yaahipacera omwiitthanela ndhina na Barnabe nenno nintaphulela ‘Mwaana a Nimaaliho.’ (Mit. 4:36) Ndhina nna naanivarihana ni miteko-dhe, ndho okhuma okathi ole Biibiliya khanromola-tho ndhina na wiira Yooseefi, masi Barnabe. Nuuvira okathi waahooneya wiira ndhina nne naahimphwanela, okhala wiira owo aanaakhalihera atthu ele yaatthuneya okhaliheriwa. Mwa ntakihero, nuumala Saulu okhala nhudheri a Yeesu, owo aahirowa oYerusaleemu wiira aadhuwele makristau makina. Masi makristau awo yaanimoova mwaha wa odhuwela wiira khalai aanaattharatthara. Masi Barnabe aahinkhalihera Saulu ni aahinroiha wa arummwa.—Mit. 9:26-28.

ESEENI NINREERELA NHU OPAKA WIIRA NAAMAALIHE ATTHU AKINA?

4. Enamuna seeni nikhanle nhu wamaaliha atthu akina? (aRoma 1:11, 12)

⁴ Mwaasekurye vaaweryaneyaka. Yehova onaarumeela arumeyi-ye wiira aamaalihe atthu akina. Mwa ntakihero, okathi profeeta Eliya aariipiwe iye nrima, Yehova aahirumeela nlaikha wiira nanlipihe. (1 Mam. 19:4-7) Nitho nrummwa Paaulu aanidhuwela wiira waasekurya anna ni arokora wiira naamaalihe, wookhalana owerya. (Munsome aRoma 1:11, 12.) Vaavo mun’ya nnyu onsekurya ntthu, nvirihe okathi wawaatta nri vamodha ni owo wiira mmumaalihe. (1 aKor. 16:7) Akhala wiira khonweryaneya orowa onsekurya ntthu owo, nhiliyale wiira onlikarela, omwaatikhela ewarakha aahiidho mensaaxe, wookhalana owerya wuulupale. Nnoonela dhai waakhulela orumeeliwa ni Yehova wiira mwamaalihe atthu akina?

5. Seeni ikwaha dhikina onlipa awa waamaaliha annihu?

⁵ Mahiku ala ookhidhera ninkhala nhu, ekumi enootepa oxankiha, ndho mwaha wa elo, pooti okhala woolipa waasekurya annihu wiira namaalihe. Moone ntakihero na Onesiiforu yoowo aakhala wEefesu. Okathi Paaulu aatthukeliwe iye, Onesiiforu aatthuna ommaaliha. Ndho mwaha wa elo, Onesiiforu aahinkoca Paaulu hata opaka elo waaya onkhumihera mixankiho aahiidho wiiphiwa. (2 Tim. 1:16-18) Olelo-va, anna ni arokora a oRússia ampaka etthu emodharu vaavo anna ni arokora akina anttharatthariwa awa mwaha wa waamini-wa. Vaavo anrowa awa otribunaale wiira yaphukeliwe, anna ni arokora annirowa wiira yaakhalihere nnaamwi ohikhweyaka opaka elo. Ndho nyuwo mun’ya wiikocihera dhai nenna-va wiira nwerye waamaaliha anna? Ntthare matakihero a arumeyi a khalai ni a mahiku ala yaawo aaniilipihera waamaaliha atthu akina ni ahinhiya okhala oohakalala hata ettharatthariwaka.

6. Nin’ya owerya dhai ontakiha Yehova vaavo nnaamaaliha nhu atthu akina? (Moone-tho efootu.)

⁶ Mwaawiriyane ni ephoole. Okathi profeeta Eliya aariipiwe iye nrima oovaka wiiphiwa, owo aahintthukulela nrima-ye Yehova. Hata Yehova aadhuwela saana nxankiho Eliya aaviriha iye ni moopora oonela iye, owo aahinwiriyana ni ephoole, ni aahimpisera nrima hata okathi Eliya aavekela iye etthu emodharu. (1 Mam. 19:9, 10, 14) Nitho Yehova aahinhiya profeeta Habakuukhi wiira alotte mootaphuwa itthu dhaanxankiha hata waakhala nkhama aalotta mwa enamuna yahoonihera nttittimiho. (Hab. 1:2, 3) Nitho olelo-va, Yehova onniwiriyana mavekelo nhu hata adhuwelaka etthu ninramela nhu. Ni hiyo-tho ninoowerya ontakiha Yehova naawiriyanaka annihu ni ephoole ni mwa nttittimiho. Vaavo awo anlotta awa, ‘nkhale oolikana ene waawiriyana.’ Ndho nhaakwattelele aahiidho onyoonyiheya hata ekhalaka nkhama anlotta ehuupuwenle, aahiidho etthikelaka moolumo mamodharu.—Yak. 1:19; Mus. 7:9.

7. Nin’ya owerya dhai odhuwela etthu ntthu owo onramela iye okhaliheriwa?

⁷ Ndhuwele etthu ntthu owo onramela iye okhaliheriwa. Yehova pahi, tonwerya osoma mirima dha atthu. Ndho wiira niwerye odhuwela etthu owo onramela iye, tivootthuneya onwiriyana ni ephoole. Nhuupuwele wiira munnidhuwela moopora wa onkhalihera ntthu owo. Woonawene etthu owo onramela iye pooti okhala yoovirikana ni ele mwaaya nnyu oramela. Hiyo na atthu oovirikana. Ndho mwaha wa elo, mwiivahe okathi wiira mmuwiriyane ni ephoole, mooreera nrima ni mmupakele makoho an’ya wookhaliherani odhuwela etthu onuupuwela iye.—Mir. 20:5.

8. Yeesu aammaalinhe dhai Maarta ni Mariya? (Moone-tho ifootu.)

⁸ Muupuwele moopora Yeesu aammaalinhe iye Maarta ni Mariya nuumala Laazaro okhwa. Oowaili yaahiriipiwa nrima mwaha wa okhweliwa nrokoriya. Masi Yeesu aamaalinhe mwa inamuna dhoovirikana. Wa Maarta Yeesu aalonttena nlipelelo na ohihimusiwa ni aahinkhalihera olipiha waamini-we nlipelelo nna na ohihimusiwa. Masi Mariya aammaalihe mwa enamuna yoovirikana. Owo aamunla ni Biibiliya khanlotta akhala wiira Yeesu aahilotta nuuwo vohima dha ohihimusiwa. Ohiya-vo, owo aahinla vamodha ni Mariya ni aahinkoha opuro Laazaro aavithiwe iye. (Yohani 11:20-35) Eseeni ninhudhera nhu? Wiira naamaalihe atthu anviriha mixankiho, nintthuneya odhuwela etthu anramela awa, ohiya waamaaliha atthu ootheene mwa enamuna emodharu.

9. Nin’ya onrumeela dhai Biibiliya wiira naalipihe atthu akina? (aRoma 15:4, 5)

⁹ Mmurumeele Biibiliya. Vaavo ‘nnimmaaliha nnyu ntthu nrumeelaka dhawaatikhiwa’, munnilipiha nlipelelo-ne. (Munsome aRoma 15:4, 5.) Ndho nlipelelo nno, nnoowerya ommaaliha owo ni onvaha ikuru. (Yes. 40:31) Mun’ya owerya dhai ophwanya yawaatikhiwa ya mbiibiliyani wiira mmumaalihe ntthu owo? Anna ni arokora akina annipaka eliista ya dhawaatikhiwa dhoomaaliha, dheidho iri eliivuru Iversiikulu Sinaakhaliherya Makristau muru oni: “Nimaaliho.” Munvekele Yehova wiira ookhalihereni odhuwela moopora wa onrumeela saana Biibiliya wira mwaalipihe atthu akina. Munepa wawaarya wa Yehova onaawookhaliherani wuupuwelela dhawaatikhiwa idho vaavo munramela nnyu.—Yohani 14:26.

10. Seeni nintthuneya nhu olotta mooreera nrima vaavo nnaalipiha nhu atthu akina?

¹⁰ Nlotte mooreera nrima. Nkhama noonne nhu, nuulumo na wiira “nimaaliho” pooti otaphulela “otumererya” aahiidho ovaha “miruku.” Ndho ivaara dhikina ommaaliha ntthu, pooti otthuneya onkhalihera owo wiira arukunse moonelo-ye voohima dha nxankiho onviriha iye. Akhala wiira ti dhiidho, muupuwele saana nhinatthi olotta wiira moolumo nnyu empenuse ntthu owo, ohiya ontepiha. (Mir. 12:18) Hiyo nnoowerya otakiha moopora Yehova aankalihenre iye Eliya. Owo uupuwela wiira aanrumeela Yehova meekhe ni wiira nteko-ye wa profeeta khiwooneliwa vatthu ni atthu akina. Masi mooreera nrima, Yehova aahinkhalihera owo okhalana moonelo wooreera, ahinleenle mooluluwanya wiira muupuwelo-ye khiwaalonke. (1 Mam. 19:15-18) Mwa enamuna emodharu, nyuwo-tho nnoowerya opaka elo, nkhalaka ooreera nrima ni wuupuwelela saana nhinatthi olotta. Vaavo nnaalipiha nnyu anna ni arokora nlottaka mwaha aahiidho ovaha ekomentaariyu, nhiliyale olotta mooreera nrima.

11. Vaavo anna ni arokora inaaphwanya awa mixankiho eseeni anramela awa? (1 Yohani 3:18)

¹¹ Mwaakhalihere ni itthu inaathowa. Ikwaha dhikina ale inaaphwanya mixankiho antthuneya okhaliheriwa, ohiya waalipiha ni moolumo pahi. (Munsome 1 Yohani 3:18.) Barnabe oovaha ntakihero nooreera na moopora woopaka elo. Owo aahithumiha mathala-ye, nsurukhu-ya aavaha anna ni arokora yaawo yaapatisiwe naanaano ni yaatthuneya okhaliheriwa. (Mit. 4:36, 37) Nitho olelo-va, anna ni arokora awaatta annitthara ntakihero nna yaakhaliheraka atthu akina ni itthu inaathowa. Gabriela yoowo onkhala oPolônia aahixanka nuumala xeiya ohonona empa-ye. Owo onlotta wiira: “Miyo ni anaan’yari aka yaawo kaakhalana, naanoova vawaatta ni naahixanka. Nkaadhuwela etthu kaareerela aka opaka. Masi anna a miloko dhawaattamela, yaahuura ni yaaahinikhalihera ekociheraka itthu dhawaatta owaani. Oviriha nxankiho ole, woolipiha waamini waka wiira Yehova onnaarumeela anna ni arokora wiira yaamaalihe atthu ale inaaphwanya mixankiho.”

12. Ntakihero ninyu na ohihiya okhala ororomeleya nin’ya wakhalihera dhai makristau makina?

¹² Nhihiye okhala oororomeleya wa Yehova. Paaulu ahaaleela anna a Otesaloonika wiira owo aahiphwanya nimaaliho ni olipa nuumala odhuwela wiira khiyaahin’ye okhala oororomeleya hata yaattharatthariwa. Elo yaahinkhalihera Paaulu odhuwela wiira nteko aavanre iye khiwaari wa mahala. (1 aTes. 3:5-8) Ni Paaulu anidhuwela wiira ahihiyeru ororomeleya amwalipiha anna, hata ale yahaandhuwela. (aKol. 2:1, 2) Mwa enamuna emodharu, vaavo anna anoona awa moopora Yehova onnikhalihera iye ovileela mixankiho, elo ennakhupaliha wiira onawaakhalihera.

13. Eseeni nintthuneya nhu opaka wiira naalipihe akina?

¹³ Nkhale oopisa nrima. Hata niilipiheraka vawaatta wiira nimmaalihe ntthu okhulumunwe, onnivira okathi wawaatta wiira owo akhale saana. Masi Biibiliya onlotta wira ‘nihihiye olipihana nkina ni nkhwe.’ Elo entaphulela wiira nintthuneya olipihana nkina ni nkhwe ivaara dhawaatta. (1 aTes. 5:11) Ndho ontthuneya okhala oopisa nrima vaavo nnaamaliha nhu ale inaaphwanya mixankiho. (1 aTes. 5:14) Masi ekhweeli wiira ivaara dhikina hiyo pooti otthuneya omaalihiwa. Ndho akhala wiira ti dhiidho, eseeni ninreerela nhu opaka?

ESEENI NINREERELA NHU OPAKA VAAVO NINTTHUNEYA NHU OMAALIHIWA?

14-15. Eseeni ninreerela nhu opaka vaavo ninriipiwa nhu nrima aahiidho oxanka?

¹⁴ Munvekele Yehova. Vaavo munriipiwa nnyu nrima aahiidho oxanka mmuleele Yehova etthu enooxankihani. (Esal. 94:19) Mpake mavekelo ooluluwanya ni mmuttukulele nrima nnyu. (Esal. 62:8) Ekhweeli wiira nhinatthi onvekela, owo onnidhuwela etthu enooxankihani. Masi vaavo munnitthukulela nnyu nrima mmuleelaka etthu enooxankihani, munnoonihera wiira munnaamini wiira owo onnoophetani ni onniwiriyana mavekelo nnyu. Ni Yehova onnaakhula mavekelo a atthu ale aninvekela ni waamini. (Mar. 11:24) aFilipi 4:6, 7 onnitumererya airaka: ‘mmudhuwelihaka itthu muninvekela nnyu, ndho nrettele wa Muluku onxira odhuwela wa ntthu onoosuka nrima nnyu ni muupuwelo nnyu.’

¹⁵ Nveke nikhalihero. Mmuleele nxirikha nnyu aahiidho ntokwene mmodha muninroromela nnyu etthu enooxankihani. Anna ni arokora pooti onimaaliha, masi awo khanre edhuwele etthu ennixankiha akhala wiira khinaaleenle. (Mir. 14:10) Nyuwo pooti waavekela wiira yoowiriyaneni ni ephoole vaavo munaalela nnyu etthu enooxankihani aahiidho mwaavekele wiira yoosomeleni yawaatikhiwa en’ya woomaalihani.

16. Eseeni ekhanle okhumelela vaavo anna anoomaalihawani, ndho eseeni muhinreerela nnyu oliyala?

¹⁶ Nkhale oopisa nrima ni oolevelela. Anna ni arokora pooti ohilotta moolumo ooreera vaavo anoomaalihawani. Wonaweene awo pooti olotta aahiidho opaka etthu en’ya otepiha nxankiho nnyu ohiya ovukula. Ndho akhala wiira elo enawiiraneya mwaapisere nrima. (1 aKor. 13:4, 7) Nhiliyale moolumo ari yawaatikhiwa ya Yakobo 3:2 yaawo anlotta wira: ‘Akhala ntthu ohinttheka ni moolumo, owo toomalela.’ Anna awo aakhalana yoolakela yooreera ni antthuna wookhaliherani. Tivondho, nhiliyale wiira ‘nrima onnitthuna, masi erutthu ti yootteettheya.’—Math. 26:41.

17. Eseeni nilakenle nhu opaka?

¹⁷ Ootheene nhu ninnitthuneya olipihiwa ni omaalihiwa. Vaavo olumwinku ola onaattamela awa wookhidherani ni awanani a Yehova antepa awa oninyokha, nintthuneya omaalihiwa khula okathi. Ndho yoolakela nhu opaka itthu dhootheene ninwerya nhu wiira nilipihane nkina ni nkhwe.