Hãy tôn trọng người khác

1. Tại sao chúng ta thích được người khác tôn trọng? (Châm ngôn 22:1)

Anh chị có thích được người khác tôn trọng không? Hẳn là có. Mọi người đều có nhu cầu được tôn trọng. Chúng ta vui khi người khác tôn trọng mình. Không ngạc nhiên gì khi Kinh Thánh nói: “Được tôn trọng còn tốt hơn cả bạc vàng”!—Đọc Châm ngôn 22:1.

2, 3. Tại sao không phải lúc nào cũng dễ để tôn trọng người khác, và bài này sẽ xem xét điều gì?

² Không phải lúc nào cũng dễ để tôn trọng người khác. Một lý do là vì chúng ta thấy khuyết điểm của những người xung quanh. Ngoài ra, thời kỳ mà chúng ta đang sống có nhiều người thiếu tôn trọng người khác. Nhưng chúng ta cần khác biệt. Tại sao? Vì Đức Giê-hô-va muốn chúng ta “tôn trọng mọi loại người”.—1 Phi 2:17.

³ Bài này sẽ xem tôn trọng có nghĩa gì và cách để thể hiện lòng tôn trọng với (1) thành viên trong gia đình, (2) anh em đồng đạo và (3) người bên ngoài hội thánh. Chúng ta cũng tập trung vào cách thể hiện lòng tôn trọng ngay cả khi không dễ làm thế.

TÔN TRỌNG NGƯỜI KHÁC CÓ NGHĨA GÌ?

4. Tôn trọng có nghĩa gì?

⁴ Tôn trọng có nghĩa gì? Tôn trọng nói đến quan điểm của chúng ta về người khác và cách chúng ta đối xử với họ. Khi thấy người khác có phẩm chất tốt, đạt được thành quả hoặc có vị thế nào đó, chúng ta sẽ đối xử với họ theo cách khiến họ cảm thấy có giá trị và được quý trọng. Dĩ nhiên, sự tôn trọng thật xuất phát từ lòng.—Mat 15:8.

5. Điều gì có thể giúp chúng ta tôn trọng người khác?

⁵ Đức Giê-hô-va muốn chúng ta tôn trọng người khác. Ngài còn đòi hỏi chúng ta tôn trọng “các bậc cầm quyền” (Rô 13:​1, 7). Nhưng một số người có thể nói: “Tôi sẵn sàng tôn trọng người khác, miễn là họ cho thấy mình xứng đáng”. Suy nghĩ như vậy có hợp lý không? Là tôi tớ của Đức Giê-hô-va, chúng ta hiểu rằng sự tôn trọng mà mình dành cho người khác không chỉ dựa trên hành động của họ, nhưng dựa trên một điều quan trọng hơn. Đó là tình yêu thương của chúng ta dành cho Đức Giê-hô-va và ước muốn làm vui lòng ngài.—Giô-suê 4:14; 1 Phi 3:15.

6. Chúng ta có thể tôn trọng người thiếu tôn trọng mình không? Hãy giải thích. (Cũng xem hình).

⁶ Có lẽ một số người thắc mắc: “Có thể nào tôn trọng người thiếu tôn trọng mình không?”. Có. Hãy xem một số trường hợp. Vua Sau-lơ đã sỉ nhục con trai mình là Giô-na-than trước mặt người khác (1 Sa 20:​30-34). Dù vậy, Giô-na-than vẫn tôn trọng Sau-lơ bằng cách cùng chiến đấu với ông cho đến khi ông chết (Xuất 20:12; 2 Sa 1:23). Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm Hê-li đã đổ oan cho Ha-na bị say rượu (1 Sa 1:​12-14). Tuy nhiên, cô vẫn nói với ông một cách tôn trọng, dù mọi người ở Y-sơ-ra-ên đều biết ông phạm sai lầm lớn trong việc làm cha và thầy tế lễ thượng phẩm (1 Sa 1:​15-18; 2:​22-24). Một số người ở A-thên đã chế giễu sứ đồ Phao-lô, gọi ông là “gã ba hoa” (Công 17:18). Nhưng ông vẫn nói với họ một cách tôn trọng (Công 17:22). Rõ ràng, tình yêu thương sâu đậm dành cho Đức Giê-hô-va và việc sợ làm ngài buồn lòng có thể thúc đẩy chúng ta tôn trọng người khác, ngay cả khi khó làm thế. Hãy xem chúng ta nên tôn trọng ai và tại sao.

TÔN TRỌNG THÀNH VIÊN TRONG GIA ĐÌNH

7. Tại sao có thể khó đối xử tôn trọng với các thành viên trong gia đình?

⁷ Thách đố. Chúng ta có nhiều thời gian bên gia đình nên biết điểm mạnh và điểm yếu của họ. Một số người trong gia đình có thể bị bệnh và chúng ta vất vả chăm sóc cho họ, hoặc họ có những lo lắng thái quá. Số khác thì có thể nói và làm điều khiến chúng ta đau lòng. Thay vì cố gắng làm cho gia đình trở thành nơi bình yên và thoải mái, một số người gây xáo trộn khi đối xử thiếu tôn trọng với người nhà. Hậu quả là không có sự hòa thuận trong gia đình. Giống như bệnh viêm khớp khiến các bộ phận trong cơ thể không thể phối hợp một cách trơn tru, sự thiếu tôn trọng khiến gia đình không thể hợp tác tốt với nhau. Nhưng khác với bệnh viêm khớp mà chúng ta không thể tự chữa được, chúng ta có thể cải thiện tình hình trong gia đình bằng cách tập tôn trọng nhau.

8. Tại sao tôn trọng các thành viên trong gia đình là điều quan trọng? (1 Ti-mô-thê 5:​4, 8)

⁸ Tại sao nên tôn trọng? (Đọc 1 Ti-mô-thê 5:​4, 8). Trong thư thứ nhất gửi cho Ti-mô-thê, Phao-lô nói đến việc các thành viên trong gia đình nên chăm lo cho nhu cầu của nhau. Ông cho thấy động cơ chính của chúng ta khi làm thế là “lòng sùng kính”, chứ không phải chỉ vì trách nhiệm. Cụm từ “lòng sùng kính” nói đến việc trung thành thờ phượng và phụng sự Đức Chúa Trời. Ngài đã lập ra sắp đặt về gia đình (Ê-phê 3:​14, 15). Vì thế, khi tôn trọng các thành viên trong gia đình, thật ra chúng ta đang tôn trọng Đức Giê-hô-va, là đấng sáng lập gia đình. Đó quả là lý do chính đáng để tôn trọng các thành viên trong gia đình!

9. Người chồng và người vợ có thể thể hiện lòng tôn trọng lẫn nhau bằng cách nào? (Cũng xem các hình).

⁹ Cách thể hiện lòng tôn trọng. Một người chồng thể hiện lòng tôn trọng vợ bằng cách cho thấy chị quý giá với anh, dù ở nơi riêng tư hay trước mặt người khác (Châm 31:28; 1 Phi 3:7). Anh không bao giờ đánh đập, sỉ nhục hoặc khiến vợ cảm thấy vô giá trị. Anh Antonio,a sống ở Argentina, cho biết: “Vì bị bệnh nên đôi lúc vợ tôi nói lời gây tổn thương. Những lúc đó, tôi tự nhắc mình rằng cô ấy không có ý như thế. Khi căng thẳng, tôi nhớ đến 1 Cô-rinh-tô 13:5. Câu đó thúc đẩy tôi nói một cách tôn trọng thay vì nói những lời giận dữ” (Châm 19:11). Một người vợ thể hiện lòng tôn trọng chồng bằng cách nói tốt về anh với người khác (Ê-phê 5:33). Chị tránh nói những lời mỉa mai, chế giễu và nhục mạ. Chị hiểu rằng cách cư xử như thế giống như rỉ sét làm xói mòn hôn nhân (Châm 14:1). Một chị ở Ý có chồng bị lo lắng thái quá chia sẻ: “Đôi khi tôi cảm thấy những điều chồng tôi lo lắng là không hợp lý. Trước đây, lời nói và nét mặt của tôi cho thấy tôi thiếu tôn trọng anh. Nhưng khi kết hợp với những anh chị nói về người khác một cách tôn trọng, tôi được thúc đẩy để tôn trọng chồng mình hơn”.

10. Các bạn trẻ có thể cho thấy mình tôn trọng cha mẹ bằng cách nào?

¹⁰ Các bạn trẻ hãy vâng theo quy định mà cha mẹ đặt ra (Ê-phê 6:​1-3). Hãy nói năng tôn trọng với cha mẹ (Xuất 21:17). Khi càng lớn tuổi, cha mẹ có thể cần bạn giúp đỡ nhiều hơn. Hãy cố gắng hết sức để chăm sóc họ. Một chị tên là María có cha không phải là Nhân Chứng và bị bệnh nặng. Dù chị chăm sóc cho cha, nhưng ông không cư xử tử tế với chị. Chị kể: “Tôi cầu nguyện không chỉ để có thái độ tôn trọng mà còn để thể hiện điều đó qua hành động. Tôi lý luận rằng nếu Đức Giê-hô-va bảo mình hiếu kính cha mẹ, thì điều hợp lý là ngài có thể ban cho mình sức mạnh để làm thế. Qua thời gian, tôi nhận ra mình cần thể hiện lòng tôn trọng với cha, ngay cả khi ông không thay đổi cách cư xử”. Khi tôn trọng các thành viên trong gia đình bất kể khuyết điểm của họ, chúng ta cho thấy mình tôn trọng sắp đặt của Đức Giê-hô-va về gia đình.

TÔN TRỌNG ANH EM ĐỒNG ĐẠO

11. Tại sao chúng ta có thể thấy khó tôn trọng anh em đồng đạo?

¹¹ Thách đố. Anh em đồng đạo cố gắng sống theo tiêu chuẩn Kinh Thánh, nhưng đôi khi một số anh chị có thể thiếu tử tế, đánh giá sai về chúng ta hoặc khiến chúng ta bực bội. Nếu một anh em khiến chúng ta “có lý do để phàn nàn”, chúng ta có thể thấy khó tôn trọng người đó (Cô 3:13). Vậy điều gì có thể giúp chúng ta?

12. Tại sao tôn trọng anh em đồng đạo là điều quan trọng? (2 Phi-e-rơ 2:​9-12)

¹² Tại sao nên tôn trọng? (Đọc 2 Phi-e-rơ 2:​9-12). Trong thư thứ hai, Phi-e-rơ cho biết một số người trong hội thánh vào thế kỷ thứ nhất đã nói năng bất kính về “những người được ban sự vinh hiển”, tức các trưởng lão. Các thiên sứ trung thành phản ứng thế nào khi thấy chuyện đó? “Vì kính trọng Đức Giê-hô-va”, họ không hề nói lời xúc phạm về những kẻ làm điều sai trái ấy. Thật đáng chú ý! Dù hoàn hảo, các thiên sứ nhất quyết không nói lời cay nghiệt về những kẻ kiêu ngạo ấy. Thay vì thế, các thiên sứ để cho Đức Giê-hô-va phán xét và quở trách họ (Rô 14:​10-12; so sánh Giu-đe 9). Bài học là gì? Chúng ta không nên đối xử thiếu tôn trọng ngay cả với những kẻ chống đối, thì huống chi là với anh em đồng đạo. Trái lại, chúng ta nên chủ động tôn trọng anh em (Rô 12:10). Khi làm thế, chúng ta cho thấy mình tôn kính Đức Giê-hô-va.

13, 14. Làm thế nào để cho thấy mình tôn trọng anh chị trong hội thánh? (Cũng xem các hình).

¹³ Cách thể hiện lòng tôn trọng. Các trưởng lão hãy luôn dạy dỗ một cách yêu thương (Phi-lê 8, 9). Nếu cần cho người khác lời khuyên, các anh hãy làm thế một cách tử tế và không phải đang trong lúc bực tức. Các chị hãy góp phần vào bầu không khí tôn trọng trong hội thánh bằng cách quyết tâm không dính líu đến việc thày lay hoặc vu khống người khác (Tít 2:​3-5). Tất cả chúng ta có thể cho thấy mình tôn trọng các trưởng lão bằng cách hợp tác với họ và thể hiện lòng biết ơn về công khó của họ trong việc điều khiển buổi nhóm họp, dẫn đầu công việc rao giảng và giúp đỡ những người “lạc lối”.—Ga 6:1; 1 Ti 5:17.

¹⁴ Một chị tên Rocío thấy khó tôn trọng một trưởng lão đã cho mình lời khuyên. Chị nói: “Tôi cảm thấy anh ấy khắt khe với mình. Ở nhà, tôi nói tiêu cực về anh. Dù cố gắng không thể hiện ra, nhưng trong lòng tôi nghi ngờ động cơ của anh và lờ đi lời khuyên mình nhận được”. Điều gì đã giúp chị? Chị cho biết: “Trong chương trình đọc Kinh Thánh của mình, tôi đọc được 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:​12, 13. Khi nhận ra mình không tôn trọng anh ấy, lương tâm tôi bắt đầu áy náy. Tôi cầu nguyện với Đức Giê-hô-va và nghiên cứu các ấn phẩm để tìm thông tin giúp mình điều chỉnh thái độ. Cuối cùng, tôi thấy vấn đề là sự tự ái của mình, chứ không phải là anh ấy. Giờ đây, tôi hiểu rằng mình cần khiêm nhường mới có thể tôn trọng người khác. Tôi vẫn cần cải thiện, nhưng khi cố gắng thể hiện sự tôn trọng, tôi cảm thấy Đức Giê-hô-va vui lòng về mình”.

TÔN TRỌNG NGƯỜI NGOÀI HỘI THÁNH

15. Tại sao chúng ta có thể thấy khó tôn trọng người ngoài hội thánh?

¹⁵ Thách đố. Khi đi rao giảng, chúng ta thường gặp những người dường như không quan tâm đến chân lý trong Kinh Thánh (Ê-phê 4:18). Một số người lờ đi thông điệp của chúng ta vì những điều được dạy trong gia đình họ. Có thể chúng ta phải đối phó với những người chủ hoặc giáo viên khó tính, hoặc những đồng nghiệp và bạn học thiếu tử tế. Với thời gian, chúng ta có thể không còn tôn trọng họ và không đối xử với họ như cách chúng ta muốn được đối xử.

16. Tại sao tôn trọng những người chưa phụng sự Đức Giê-hô-va là điều quan trọng? (1 Phi-e-rơ 2:12; 3:15)

¹⁶ Tại sao nên tôn trọng? Hãy nhớ rằng Đức Giê-hô-va chú ý đến cách chúng ta đối xử với những người không cùng niềm tin. Sứ đồ Phi-e-rơ nhắc các tín đồ rằng hạnh kiểm tốt của họ có thể thúc đẩy một số người “tôn vinh Đức Chúa Trời”. Vì lý do đó, ông khuyên họ bênh vực niềm tin của mình với “thái độ ôn hòa và lòng kính trọng sâu xa”. (Đọc 1 Phi-e-rơ 2:12; 3:15). Dù bênh vực niềm tin trước các bậc cầm quyền hoặc bất cứ ai khác, các tín đồ cần đối xử với những người không tin đạo như thể đang có sự hiện diện của Đức Chúa Trời. Suy cho cùng, ngài quan sát và lắng nghe điều chúng ta nói và cách chúng ta nói. Đó quả là lý do chính đáng để đối xử tôn trọng với những người ngoài hội thánh!

17. Làm thế nào để cho thấy mình tôn trọng những người ngoài hội thánh?

¹⁷ Cách thể hiện lòng tôn trọng. Trong thánh chức, chúng ta không bao giờ muốn làm bất cứ điều gì khiến người ta cảm thấy bị xem thường vì không biết nhiều về Kinh Thánh. Thay vì thế, chúng ta muốn xem người khác là quý giá trước mắt Đức Chúa Trời và cao hơn chúng ta (Ha-gai 2:7; Phi-líp 2:3). Nếu có người chỉ trích niềm tin của mình, hãy kháng cự khuynh hướng trả đũa. Chẳng hạn, hãy tránh dùng lời lẽ có vẻ hóm hỉnh nhưng mang ý mỉa mai (1 Phi 2:23). Nếu anh chị nói một điều khiến mình hối hận, hãy xin lỗi ngay. Làm thế nào để tôn trọng những người ở chỗ làm? Hãy làm việc siêng năng và cố gắng vun trồng thái độ tích cực với đồng nghiệp và người chủ (Tít 2:​9, 10). Khi anh chị trung thực, siêng năng và hết mình trong công việc, thì dù người ta có hài lòng về mình hay không, chắc chắn Đức Giê-hô-va sẽ vui lòng về anh chị.—Cô 3:​22, 23.

18. Tại sao vun trồng và thể hiện lòng tôn trọng với người khác là đáng công?

¹⁸ Chúng ta có nhiều lý do chính đáng để vun trồng và thể hiện lòng tôn trọng với người khác. Khi tôn trọng các thành viên trong gia đình, chúng ta tôn trọng đấng sáng lập gia đình là Đức Giê-hô-va. Tương tự, khi tôn trọng anh em đồng đạo, chúng ta tôn trọng Cha trên trời. Và khi tôn trọng những người ngoài hội thánh, chúng ta tạo điều kiện tốt nhất để họ tôn vinh Đức Chúa Trời vĩ đại của chúng ta. Ngay cả nếu không được một số người tôn trọng, thì việc vun trồng và thể hiện lòng tôn trọng với người khác vẫn đáng công. Tại sao? Vì Đức Giê-hô-va sẽ ban phước cho chúng ta. Ngài hứa: “Ta sẽ tôn cao những ai tôn cao ta”.—1 Sa 2:30.