Bí quyết 1—Có chế độ ăn uống hợp lý

“Hãy ăn thực phẩm. Ăn chừng mực. Ăn nhiều rau quả”. Qua các lời ngắn gọn này, tác giả Michael Pollan tóm tắt nguyên tắc cơ bản về chế độ ăn uống hợp lý, được kiểm chứng qua thời gian. Nguyên tắc ông muốn nói là gì?

◯ Ăn thực phẩm tươi. Hãy ăn thức ăn “thật”, tức là thực phẩm tươi sống mà người ta vẫn thường ăn nhiều ngàn năm qua, thay vì thức ăn công nghiệp. Thức ăn chế biến sẵn và thức ăn nhanh thường chứa nhiều đường, muối, chất béo—những chất làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ, ung thư và nhiều bệnh trầm trọng khác. Khi nấu ăn, hãy hấp, luộc, nướng thay vì chiên rán. Để giảm lượng muối, hãy dùng các loại rau thơm và gia vị. Hãy nấu chín thịt và đừng bao giờ ăn thức ăn ôi thiu.

◯ Ăn chừng mực. Tổ chức Y tế Thế giới cho biết tỷ lệ người thừa cân, béo phì trên thế giới đang gia tăng một cách đáng lo ngại. Thường đó là hậu quả của việc ăn quá nhiều. Một cuộc nghiên cứu cho biết tại một số vùng ở châu Phi, “tỷ lệ trẻ thừa cân cao hơn tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng”. Trẻ béo phì không chỉ có nguy cơ mắc bệnh ngay bây giờ mà còn trong tương lai, chẳng hạn bệnh đái tháo đường. Vì thế, nếu cần, cha mẹ nên nêu gương cho con bằng cách giảm khẩu phần ăn của mình.

◯ Ăn nhiều rau quả. Chế độ ăn uống cân bằng phải có nhiều trái cây, rau củ, ngũ cốc còn nguyên vỏ lụa, các loại đậu hơn là thịt và thức ăn chứa tinh bột. Tại những xứ người ta ăn nhiều thịt, thì được khuyến khích ăn cá ít nhất một hoặc hai lần mỗi tuần. Hãy hạn chế mì, bánh mì và các thức ăn chế biến từ bột mì tẩy trắng. Dù gạo trắng là thức ăn không thể thiếu nhưng nếu có thể, hãy dùng gạo lức và các thức ăn chế biến từ bột mì nguyên chất vì giàu chất dinh dưỡng hơn. Tránh những trào lưu ăn kiêng có hại cho sức khỏe. Các bậc cha mẹ cần bảo vệ sức khỏe của con bằng cách tập cho chúng thích ăn những loại thực phẩm bổ dưỡng. Chẳng hạn, giữa bữa, cho con ăn các loại đậu và trái cây, củ quả được rửa sạch thay vì bánh snack hoặc kẹo.

◯ Uống nhiều nước. Hằng ngày, người lớn và trẻ em cần uống nhiều nước cùng các loại thức uống không đường. Nếu trời nóng, làm việc tay chân hoặc tập thể dục thì cần uống nhiều hơn. Các loại nước uống giúp tiêu hóa tốt, bài tiết chất độc khỏi cơ thể, đẹp da và giảm cân. Chúng cũng giúp bạn cảm thấy khoan khoái và trông khỏe khoắn. Tránh uống nhiều bia rượu và các loại nước uống có đường. Nếu uống một lon nước ngọt mỗi ngày, bạn sẽ tăng 6,8kg trong một năm.

Ở một số nơi, có được nguồn nước sạch rất khó và tốn tiền. Nhưng uống nước vô cùng cần thiết. Vậy, nước không sạch cần phải đun sôi hoặc được thanh trùng bằng hóa chất. Theo thống kê, số người chết vì uống nước bẩn cao hơn số người chết do chiến tranh hoặc động đất. Mỗi ngày có 4.000 trẻ em chết vì uống nước bẩn. Tổ chức Y tế Thế giới khuyên trong sáu tháng đầu chỉ nên nuôi trẻ sơ sinh bằng sữa mẹ, sau đó tiếp tục cho trẻ bú sữa mẹ và ăn dặm thêm các loại thức ăn khác đến khi ít nhất hai tuổi.