Khả năng điều hòa của hoóc-môn

Máu của bạn phải giữ nồng độ các chất điện giải, chẳng hạn như can-xi, trong phạm vi hẹp để duy trì hoạt động của cơ thể. Nhưng lượng chất điện giải bạn hấp thụ vào cơ thể có thể mỗi ngày mỗi khác. Làm thế nào để cơ thể bạn giữ cho nồng độ chất điện giải luôn ổn định?

Cơ thể một người khỏe mạnh sẽ điều hòa nồng độ chất điện giải bằng cách sản xuất, dự trữ và giải phóng hoóc-môn vào máu. Hoóc-môn là chất hóa học kiểm soát các chức năng khác nhau của cơ thể. Ngay cả một lượng hoóc-môn rất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đáng kể đến cơ thể bạn. Bách khoa từ điển Anh Quốc (Encyclopedia Britannica) nhận xét rằng việc giải phóng hoóc-môn “không phải là một quá trình ngẫu nhiên; nó được kiểm soát một cách chính xác và phức tạp”.

Một ví dụ là tuyến cận giáp ở cổ phát hiện những thay đổi nhỏ về nồng độ can-xi trong máu. Mỗi người thường có bốn tuyến cận giáp, mỗi tuyến có kích thước bằng một hạt gạo.

Khi các tuyến này nhận ra nồng độ can-xi giảm xuống dưới một mức nhất định, chúng sẽ nhanh chóng tiết ra một loại hoóc-môn, có thể chỉ trong vài giây, để báo hiệu cho xương của bạn giải phóng can-xi dự trữ vào máu. Hoóc-môn này cũng tác động đến thận để ngừng lọc can-xi từ máu và kích thích ruột non để tăng lượng can-xi hấp thụ từ thức ăn.

Tuy nhiên, nếu máu chứa quá nhiều can-xi thì một tuyến khác là tuyến giáp sẽ tiết ra một loại hoóc-môn khác. Hoóc-môn này báo hiệu cho xương hấp thụ và dự trữ thêm can-xi, đồng thời kích thích thận lọc ra và đào thải nhiều can-xi hơn mức bình thường.

Những hoóc-môn này chỉ là hai trong số hơn một trăm hoóc-môn mà cơ thể con người sử dụng để điều chỉnh hoặc điều hòa các quá trình khác nhau.

Bạn nghĩ sao? Khả năng điều hòa của hoóc-môn là do tiến hóa? Hay do được thiết kế?