Một người Đông Á ở nước Ý thời xưa
Làm thế nào 2.000 năm trước đây, một người Đông Á lại có mặt tại nước Ý thời xưa, là một nước thuộc đế quốc La Mã? Đó là câu hỏi mà các nhà khảo cổ gặp phải sau cuộc khai quật thú vị ở miền nam nước Ý vào năm 2009.
Cuộc khai quật này được thực hiện ở nghĩa trang của người La Mã tại Vagnari, cách phía tây của Bari 60 cây số. Người ta tìm được 75 bộ hài cốt. Giám định trên những hài cốt này cho thấy hầu hết họ được sinh ra ở những vùng gần đấy. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu rất ngạc nhiên về một bộ hài cốt. Khi phân tích ADN ty thể, người này có tổ tiên bên ngoại là người Đông Áa. Hài cốt của ông cho thấy ông sống vào thế kỷ thứ nhất hoặc thứ hai công nguyên (CN). Theo một báo cáo về khám phá này, “dường như đây là lần đầu tiên tìm thấy một hài cốt có nguồn gốc Đông Á thời đế quốc La Mã”. Vậy người đàn ông này là ai?
Báo cáo trên cũng nói: “Ban đầu người ta có thể nghĩ người này liên quan đến việc buôn bán lụa, ngành phát triển giữa Trung Quốc và Rô-ma vào lúc ấy”. Tuy nhiên, việc buôn bán này có lẽ được thực hiện bởi nhiều người trung gian, vì không có ai thật sự đi 8.000 cây số từ Trung Quốc đến Ý.
Địa điểm tìm thấy những hài cốt này cho chúng ta biết điều gì? Thời xưa, Vagnari là vùng nông thôn thuộc hoàng gia—vùng đất dưới quyền kiểm soát của hoàng đế—nơi các công nhân nấu sắt và sản xuất gạch đất sét. Nhiều công nhân ở đấy là nô lệ, và dường như người đàn ông có nguồn gốc Đông phương này cũng vậy. Cách ông được chôn cất không như một người giàu. Chỉ có một chiếc bình được chôn chung với ông, và một thi thể khác nằm trên người ông.
Tại sao khám phá này đáng chú ý? Thông điệp của tín đồ Đấng Christ vào thế kỷ thứ nhất CN được lan rộng tùy thuộc vào việc những người thời xưa đi xa đến mức nào. Kinh Thánh tường thuật rằng sau Lễ Ngũ Tuần năm 33 CN, tin mừng được lan rộng nhờ những du khách đến thăm Giê-ru-sa-lem (Công-vụ 2:1-12, 37-41). Ít ra, bộ hài cốt đó cũng cho biết rằng vào khoảng thời gian ấy, một số người đã đi từ Đông Á đến vùng Địa Trung Hảib.
[Chú thích]
a Phân tích ADN ty thể không cung cấp được thông tin liên quan đến tổ tiên bên nội.
b Cũng có bằng chứng cho thấy người phương Tây đã đi đến Đông Á. Xin xem bài “Có thể họ đã đến nơi nào của Đông Phương?” đăng trong Tháp Canh ngày 1-1-2009.
[Bản đồ nơi trang 29]
(Để có thông tin đầy đủ, xin xem ấn phẩm)
RÔ-MA
Vagnari
Địa Trung Hải
ĐÔNG Á
THÁI BÌNH DƯƠNG
[Hình nơi trang 29]
Hài cốt của người Đông Á được tìm thấy ở nghĩa trang người La Mã xưa
[Nguồn tư liệu]
© Su concessione del Ministero per i Beni e le Attività Culturali - Direzione Regionale per i Beni Culturali e Paesaggistici della Puglia - Soprintendenza per i Beni Archeologici della Puglia