Tôi có nên thay đổi tôn giáo không?

Phi công mới vừa điều khiển máy bay chở 101 hành khách cất cánh khỏi phi trường Naha trên đảo Xung-thằng (Okinawa). Thình lình ông thấy có ba máy bay quan sát khí tượng đang bay thẳng về phía máy bay ông đang lái. Lập tức ông lạn xéo qua bên trái, bởi vậy tránh được một cuộc đụng máy bay trên không, cứu sống chính mình và hành khách. Lời tường thuật về cuộc chết hụt này được đăng trên một tờ báo ở miền Bắc nước Nhựt cho thấy rõ là nhiều khi cần phải đột ngột chuyển hướng đi để cứu sống nhiều người.

Tuy nhiên, nhiều người nghĩ rằng thay đổi tôn giáo lại là chuyện khác. Có liên hệ tới nhiều mối sợ hãi. Người ta sợ bước vô con đường không quen. Bà Tachi học Kinh-thánh với Nhân-chứng Giê-hô-va phát biểu ý kiến như vầy: “Nhiều người quen với tôi nghi ngờ về tôn giáo và việc tôn giáo ham tiền thấy rõ. Nhưng tất cả những gì chúng tôi thấy từ nhỏ tới lớn chỉ toàn là lễ lộc tôn giáo và tục lệ. Chúng tôi không có nghĩ nhiều về ý nghĩa thiêng liêng của lễ cầu siêu [việc cúng tế của Phật giáo lâu lâu làm một lần nói là để giúp một người chết được siêu thoát; người Nhựt gọi là hoji]. Chúng tôi nghĩ nhiều hơn rằng lễ cầu siêu là dịp vui sướng để gặp mặt người thân và người láng giềng. Ý nghĩ từ bỏ hết các việc đó, hoặc còn tệ hơn nữa, bị gia đình ruồng bỏ, khiến tôi rùng mình”. Có lẽ tại chỗ bạn ở người ta cũng nghĩ vậy về tôn giáo.

Cũng có các mối sợ hãi khác. Tại nhiều nơi, người ta sợ bị trời phạt bằng cách này hay cách khác nếu họ thay đổi tôn giáo. Một người đàn bà nọ bắt đầu học Kinh-thánh tại Nhựt nghe những người thân thích nói là sở dĩ bà không được khỏe mạnh và gia đình gặp rắc rối bởi vì bà đã “bỏ bê tổ tiên” và bị họ giận do việc bà học theo “đạo gì kỳ khôi”.

Việc sợ làm buồn lòng người hôn phối hoặc cha mẹ là mối lo sợ khác khiến người ta ngại thay đổi tôn giáo. Tại nhiều nước Đông phương, nơi mà người ta đặc biệt coi trọng việc trung thành với cha mẹ và gia đình, người ta thường chờ đợi vợ mới cưới ủng hộ quan điểm tôn giáo của nhà chồng. Ngay dù cặp vợ chồng không đặc biệt sùng đạo lắm, điều rất được coi trọng là việc giữ liên lạc tốt với gia đình và giữ nguyên truyền thống đạo giáo. Một cặp vợ chồng trẻ kia đã thôi học Kinh-thánh vì gia đình làm áp lực gay gắt vào một buổi họp mặt gia đình. Người chồng sau này tiếp tục học trở lại, ông giải thích: “Cội rễ của vấn đề là chúng tôi trước đây sợ người ta. Chúng tôi tưởng nên vâng lời ý muốn của cha mẹ là hơn, và chúng tôi không muốn họ đau lòng bởi việc chúng tôi thay đổi tôn giáo”.

Điều này khiến nghĩ tới một lý do khác do đó nhiều người sợ thay đổi tôn giáo: việc không muốn người đời dị nghị. Trong gia đình nói trên, cha mẹ của cặp vợ chồng trẻ kia viện lý do để bắt con họ ngưng học Kinh-thánh là vì họ không muốn làng xóm, phường khóm coi con họ là người kỳ cục hoặc ngừng giao thiệp.

Do đó, câu hỏi “tôi có nên thay đổi tôn giáo không?” bao hàm những mối lo sợ mãnh liệt. Hậu quả là nhiều người chọn theo triết lý này: Theo tôn giáo này hay tôn giáo kia thì cũng vậy thôi, phải không? Hết thảy các tôn giáo đều không phải là những con đường mòn khác nhau dẫn lên cùng một đỉnh núi, hay sao? Khi động tới chuyện tôn giáo thì họ giống như ba con khỉ ngụ ngôn: chẳng thấy chuyện ác, chẳng nghe chuyện ác, chẳng nói chuyện ác.

Nhưng một số người đã thay đổi tôn giáo. Tại sao? Đối với một số người này, vấn đề chỉ là quay sang theo đạo nào hứa cho ngay sức khỏe tốt hoặc nhiều tiền bạc, trong khi đó thì vẫn giữ nguyên các ý tưởng và sự thực hành tôn giáo của truyền thống. Nhưng đối với những người khác thì có một sự thay đổi hẳn hoi và toàn diện. Tuy vậy, bạn có thể tự hỏi: «Thật ra thì có đủ lý do để chính tôi phải thay đổi tôn giáo không? Tại sao một số người đã sẵn sàng thay đổi? Một cuộc thay đổi có thể thực sự ảnh hưởng tới đời sống của tôi không?» Chúng tôi mời bạn xem bài sau đây để tìm ra câu trả lời.

[Hình nơi trang 3]

Điều gì thúc đẩy người đời bám chặt vào các tục lệ tôn giáo của truyền thống?