UKANDA KU VA ROMA
1 Ame ndi Paulu upika wa Kristu Yesu. Eye wa ndi kovonga oku linga upostolo kuenda wa ndi nõla oco ndi kunde olondaka viwa via Suku,+ 2 vina eye a likuminyile tunde osimbu pocakati covaprofeto Vovisonehua vi kola, 3 viatiamẽla Komõlaye, una wa citiwa ndomunu kocitumbulukila* ca Daviti,+ 4 pole, omo liunene wa tukuiwa Omõla a Suku+ ndomo ci likuata lespiritu sandu, eci a pinduiwa kuava va fa+ okuti, Yesu Kristu Ñala yetu. 5 Pocakati caye, tua tambula ohenda ya piãla ya Suku kuenda ocikele cupostolo+ okuti, olofeka viosi+ vi lekisa ekolelo loku pokola kokuaye, 6 okuti pokati kolofeka viaco lenevo wa kovongiwili oku tiamẽla ku Yesu Kristu, 7 ku vosi va kasi vo Roma okuti va soliwe la Suku, haivo va kovongiwila oku kala olosandu:
Ohenda ya piãla lombembua vi tunda ku Suku Isietu kuenda ku Ñala Yesu Kristu, vi kale lene.
8 Catete, vonduko ya Yesu Kristu ngeca olopandu ku Suku yange omo liekolelo liene, momo omanu kolonepa viosi va kasi oku vangula catiamẽla kekolelo liene. 9 Suku una ndingila lutima wosi upange u kola woku sapula olondaka viwa Viomõlaye, o njimbila uvangi wokuti sia la liwekapo oku vu tukoli olonjanja viosi volohutililo viange,+ 10 ndi pinga okuti nda ca ngecelela, ndiya kokuene nda Suku wa panga. 11 Momo ñuete onjongole yalua yoku vu moli okuti, ndu wĩhi ongavelo yespiritu oco vu pamisiwi; 12 ale oco tu likolisi pokati+ pocakati cekolelo lietu, ci kaile liene ci kaile liange.
13 Pole, a vamanji, si yongola okuti vu kala vonumbi, olonjanja vialua nda yonguile oku iya kokuene, pole, ñasi oku tatekiwa toke cilo oco okuti, oku kunda kuange ku eca onima yiwa, ci kaile pokati kene, ci kaile ku vakualofeka vakuavo. 14 Ñuetele ofuka va Helasi lovingendeleyi,* ci kaile ava va kuete olondunge, lava ka va kuete olondunge; 15 omo liaco, ñuete onjongole yoku vu kundilivo olondaka viwa ene vu kasi vo Roma.+ 16 Momo si kuete osõi yoku kunda olondaka viwa;+ olondaka viwa ovio unene wonjila ya Suku yoku nena epopelo ku vosi va kuete ekolelo+ okuti, tete va Yudea+ kuendavo va Helasi.+ 17 Momo kokuavio oko esunga lia Suku lia situluiwa omo liekolelo kuenda lekolelo,+ ndomo ca sonehiwa citi: “Pole, ukuesunga o ka mola omuenyo omo liekolelo.”+
18 Suku kilu o kasi+ oku situlula onyeño yaye oco yi wengukile omanu ka va pokola kokuaye kuenda omanu okuti havakuesungako. Ovo va linga ovina ka via sungulukile oco va tateke omanu oku kũlĩha ocili,+ 19 momo eci ci sukila oku kũlĩhĩwa catiamẽla ku Suku ca situluiwa ciwa pokati kavo, omo Suku wa va ci situluila.+ 20 Momo ovituwa viaye vina ka vi muiwa, vi limbukiwa tunde koku lulikiwa kuoluali, momo vi muiwila kovina via lulikiwa,+ ndaño unene waye ka u pui+ okuti eye muẽle Suku,+ oco okuti, ka va tẽla oku ci tatãla. 21 Momo ndaño va kũlĩha okuti eye Suku, pole, ka vo kemãlisile nda Suku pamue oku u pandula, puãi, ovisimĩlo viavo ka vi silivila kuenda ovitima viavo viuveke via tekãvelua.+ 22 Ndaño va popia vati tuakualondunge, puãi va linga aveke, 23 kuenda ulamba wa Suku una ka fi, va u pongolola ndociñumañuma cesetahãlo liomunu o fa, leli liolonjila, leli liovinyama viovolu akuãla kuenda levi vi likoka posi.*+
24 Omo va kasi loloñeyi vĩvi vovitima viavo, Suku wa va eca kevĩho liosi oco okuti, ovo va lavisa atimba avo muẽle. 25 Ovo va pongolola ocili ca Suku luhembi kuenje va fendela loku vumba oviluvo okuti, Ululiki hayeko una okuti, o sivayiwa otembo ka yi pui. Amene. 26 Eli olio esunga lieci Suku a va ecela koloñeyi viukahonga,+ momo akãi ka va yongola oku lala* lalume, pole, va yongola lika oku lala lakãi ha va lingi evi ka via sungulukile;+ 27 kuenda alume ka va yongola oku lala lakãi, pole, va yongola lika oku lala lalume kuenje va likuatela pokati oloñeyi vĩvi, alume lalume+ va linga akutisasõi kuenje va tambula episo* li sesamẽla oku lueya kuavo.+
28 Omo ka va tavele oku kũlĩha ciwa Suku,* oco Suku wa va eca kutima wuveke kuenda koku linga ovina viumbondo.+ 29 Ovo veyukile ekambo liosi liesunga,+ evĩho, ocipululu,*+ ũvi, onya,+ umondi,+ ema, uhembi,+ esuvu+ kuenda va linga vakualombonde,* 30 vakualundi,+ va suvuka Suku, vakuemande, haivo va litunula, vakuakulipanda, vakuakusovola ovina vĩvi, ka va pokola kolonjali viavo,+ 31 ka va kuete elomboloko,+ ka va tẽlisa olohumiyo viavo, ka va kuete ocisola la vangandiavo, haivo ka va kuete ohenda. 32 Ndaño ovo va kũlĩha ciwa esombiso liesunga lia Suku liokuti, vana va lingainga ovina viaco va sesamẽla oku fa,+ ovo ka vamamako lika oku vi linga, pole, va tavavo vana va vi linga.
2 Omo liaco, Amunu, nda ove o pisa ukuene ku tẽla oku ci tatãla nda ove helie;+ omo eci o pisila ukuene, o lipisa ove muẽle, momo ove o pisa, o lingaingavo ovina viaco.+ 2 Cilo tua kũlĩha okuti esombiso lia Suku li likuata locili kuenda li katukila vana va linga ovina viaco.
3 Amunu, osimbu o pisa vana va linga ovina viaco, pole, ove o vi lingavo, o sima hẽ okuti o ka puluka kesombiso lia Suku? 4 Ale o lavisa ukuasi wohenda yaye,+ lepandi+ kuenda esuluviko,+ omo kua kũlĩhĩle okuti Suku vohenda yaye o kasi oku seteka oku ku tuala koku likekembela?+ 5 Pole, ndomo ci likuata lolonamãlala viove kuenda utima wove wa siva, o kasi oku li selekela episo keteke lionyeño, hailio lioku situluiwa kuesombiso liesunga lia Suku.+ 6 Kuenje eye o ka fetuluinya omunu lomunu ndomo ci likuata lovilinga viaye:+ 7 ku vana va sandiliya ulamba, lekemãlo kuenda etimba ka li nyõleha,+ o ka va ĩha omuenyo ko pui poku pandikisa kupange uwa; 8 puãi ku vana va linga ombuanja kuenda vana ka va pokola kocili, pole, va pokola kekambo liesunga, ku ka kala onyeño yalua.+ 9 Ku ka kala ohali yalua kuenda ongongo komanu vosi va linga ovina vĩvi, tete ku Yudea kuendavo ku Helasi; 10 pole, ku vana va linga eci ciwa ku ka kala ulamba, ekemainyo kuenda ombembua, tete ku Yudea,+ kuendavo ku Helasi.+ 11 Momo ku Suku ka kuli ocame.+
12 Vosi vana va linga ekandu okuti, ka va kũlĩhĩle ovihandeleko, va ka fa ndaño ka va kũlĩhĩle ovihandeleko;+ pole, vosi vana va linga ekandu osimbu va kũlĩha ovihandeleko, va ka sombisiwa ndomo ci likuata lovihandeleko.+ 13 Momo vakuakuyeva ocihandeleko havoko vakuesunga kovaso a Suku, pole, vana va pokola kocihandeleko va ka tendiwa okuti, vakuesunga.+ 14 Momo eci omanu vakualofeka okuti, ka va kuete ocihandeleko+ ca Suku, pole, va linga ovina viocihandeleko, ovo ndaño ka va kuete ocihandeleko, va lekisa okuti va kuete ocihandeleko cimue vokati kavo. 15 Lovilinga viavo, ovo muẽle va lekisa okuti ocihandeleko ca sonehiwa vovitima viavo. Kuenje owanji wavo wutima kumue lavo u lekisa nda ovilinga viavo viwa ale vĩvi kuenje lonjila eyi, ovisimĩlo viavo vi va kokela oku limbuka nda ovo va kuete eko liocina cimue ale sio. 16 Eci ci ka lingiwa keteke Suku a ka sombisa ovina viuyombeki viomanu pocakati ca Kristu Yesu,+ ndomo ci likuata lolondaka viwa ame ñasi oku kunda.
17 Nda ove o litukula ove muẽle okuti, wu Yudea+ kuenje o kolela kocihandeleko loku lipandela Suku, 18 kuenda wa kũlĩha ocipango caye loku tava ovina via velapo omo wa longisiwa Ocihandeleko,+ 19 loku likolela okuti wusongui wolomeke, wucinyi cava va kasi vowelema, 20 haive ukuakupindisa ava ka va kuete olondunge, wulongisi womãla, o kuete ociseveto cukũlĩhĩso kuenda cocili Vocihandeleko, 21 oco hẽ, ove o longisa ukuene, ku lilongisa ove muẽle?+ Ove o kunda okuti, “Ku ka nyane,”+ o nyana? 22 Ove o popia hati, “Ku ka linge ukahokolo,”+ o linga ukahokolo? Ove o nyehũla oviteka, o nyana volonembele? 23 Ove ukuakulipanda locihandeleko, o tomba Suku poku sinĩla Ocihandeleko? 24 Momo “onduko ya Suku yi kasi oku popiwa atonãi pokati ka vakualofeka mekonda liene,” ndeci ca sonehiwa.+
25 Ocili, evamba+ li kuatisa lika nda ove o pokola ocihandeleko;+ pole, nda ove wukuakusinĩla ocihandeleko, evamba liove li kala nduyamba. 26 Nda omunu ka seviwile evamba+ amamako oku pokola ovisila viesunga Viocihandeleko, uyamba waye hẽ ka u tendiwa ndevamba?+ 27 Omunu ka seviwile evamba lietimba, nda o pokola Ocihandeleko, o ku pisa nda ove o sinĩla ocihandeleko ndaño o kuete ocihandeleko levamba. 28 Momo oku kala u Yudea wocili ka mua kongelele emolẽho lio kilu+ kuenda evamba liaye ka li kasi vetimba liaye.+ 29 Pole, u Yudea, una okuti, u Yudea vutima+ kuenda evamba liaye lio vutima+ omo liespiritu, hamomoko liocihandeleko.+ Kuenje esivayo liomunu waco ka li tundi komanu, puãi li tunda ku Suku.+
3 Nye ci kokela va Yudea oku velapo vakuavo? Ale evamba li kuete esilivilo lie? 2 Ci kuatisa calua kolonepa viosi. Catete, ovo va kundikiwa olondaka vi kola via Suku.+ 3 Oco hẽ nye ci pondola oku popiwa ku vamue va Yudea ka va kuete ekolelo? Omo okuti ovo ka va kuete ekolelo, ci lomboloka hẽ okuti omanu ka va pondola vali oku kolela ku Suku? 4 Sio, ka li ci nyõli! Suku a limbukiwe okuti ukuacili,+ ndaño omanu vosi olohembi,+ ndeci ca sonehiwa citi: “Oco o lekise okuti, ove ukuesunga kolondaka viove loku yula eci o sombisiwa.”+ 5 Pole, tu popia nye nda ekambo lietu liesunga li situlula esunga lia Suku? Anga hẽ Suku hukuesungako eci a lekisa onyeño yaye? (Ñasi oku popia ndeci ci popia omanu.) 6 Hacoko! Suku ukuesunga. Nda eye ka kaile ukuesunga, nda o ka sombisa ndati oluali?+
7 Pole, nda nda kemba kuenda uhembi wange u lekisa okuti eci Suku a popia ocili kuenje ci vetiya omanu oku u sivaya, momo lie Suku a nukuilavo okuti ndukuakandu? 8 Momo lie ka tu popela ndalume vamue va tu lundila okuti tua popia tuti, “Tu lingi ovina vĩvi oco ovina viwa viye?” Esombiso liomanu vaco li likuata lesunga.+
9 Anga hẽ eci ci lomboloka okuti tua velapo? Sio! Ndomo nda ci vanguile ale okuti, ci kaile va Yudea ci kaile va Helasi, vosi va kasi vemẽhi liekandu;+ 10 ndeci ca sonehiwa citi: “Ka kuli omunu ukuesunga, ndaño umosi;+ 11 ka kuli laumue o kuete olondunge; ka kuli omunu laumue o sandiliya Suku. 12 Omanu vosi va tinduka, vosi yavo ka va silivila; ka kuli laumue o lekisa ocisola, ndaño umosi.”+ 13 “Enguli liavo eyambo limue li kasi upulule; va kemba kemba lalimi avo.”+ “Owule wolonyõha u kasi vemẽhi liovimẽla viavo.”+ 14 “Ovimẽla viavo vieyuka esiñalo loku lula.”+ 15 “Olomãhi viavo vi lupukila koku pesela osonde.”+ 16 “Volonjila viavo muli enyõleho lohali, 17 kuenda ovo ka va kũlĩhĩle onjila yombembua.”+ 18 “Ovo ka va kuetele Suku usumba.”+
19 Cilo tua kũlĩha okuti, ovina viosi vi popiwa Locihandeleko vi tiamisiwila kuava va kasi vemẽhi Liocihandeleko oco okuti, ovimẽla viosi vi munĩhiwa kuenje oluali luosi lu tendiwa la Suku okuti lu kuete eko.+ 20 Lomue* o pondola oku tendiwa ndukuesunga kovaso aye omo lioku linga ovopange a kisikiwa locihandeleko,+ momo ukũlĩhĩso wa suapo wekandu wiya omo liocihandeleko.+
21 Pole, osimbu ka kua kaile ocihandeleko, esunga lia Suku lia situluiwa,+ ndomo ca imbiwa uvangi Locihandeleko kuenda Ovaprofeto,+ 22 ocili, esunga lia Suku pocakati cekolelo ku Yesu Kristu, ku vosi va kuete ekolelo. Momo ka kuli oku litepa.+ 23 Vosi va linga ekandu kuenje va lipumbisa oku kuata ulamba wa Suku,+ 24 kuenda Suku wa va tenda ndavakuesunga okuti, ocali cimue pocakati cocisembi+ ca Kristu Yesu+ cina Suku a sokiya omo liohenda+ yaye ya piãla. 25 Suku wo weca ndocilumba oco omanu va kuate ombembua Laye+ omo lioku kolela kosonde ya Kristu.+ Eci ca lingiwila oku lekisa esunga liaye, momo Suku wa kala oku lekisa epandi loku ecela akandu a lingiwa kosimbu. 26 Eci ca lingiwila oku lekisa esunga liaye+ koloneke vilo, oco a linge ukuesunga, ndaño ceci a tenda omunu ukuesunga una wa kolela Yesu.+
27 Tu pondola hẽ oku lipandela ocina cimue? Sio, ka tu pondola. Ca tukuiwa locihandeleko cipi? Anga hẽ locihandeleko covilinga?+ Sio, te locihandeleko cekolelo. 28 Momo tu tenda omunu okuti ukuesunga omo liekolelo, pole, kovilinga viocihandeleko hakoko.+ 29 Anga hẽ eye Suku ya va Yudea lika?+ Ha Suku ya vakualofekakovo?+ Ocili muẽle, haeyevo Suku ya vakualofeka.+ 30 Omo Suku umosi lika,+ o ka tenda vana va seviwa evamba ndavakuesunga+ omo liekolelo kuenda ava ka va seviwile evamba, o va tendavo ndavakuesunga+ omo liekolelo liavo. 31 Oco hẽ tua imũla ocihandeleko omo liekolelo lietu? Hacoko! Pole, tua tõlisa ocihandeleko.+
4 Oco puãi, nye tu popia okuti oco Avirahama kukululu yetu a tambula? 2 Nda Avirahama wa tendiwile ndukuesunga omo liovilinga, eye nda wa kuata esunga lioku lipanda, pole, ka lipandele kovaso a Suku. 3 Ocisonehua ci popia nye? “Avirahama wa kolela Yehova* kuenje eci co tendiwila ndesunga.”+ 4 Kulume o talavaya, ofeto yaye ka yi tendiwa ndohenda ya piãla, pole, ndocina cimue a sesamẽla.* 5 Handi vali, u ka talavaya, pole, o kolela ku Una o tukula ondingaĩvi hati ukuesunga, ekolelo liaye li tendiwa ndesunga.+ 6 Cimuamue haico okuti, Daviti wa tukula esanju liomunu Suku a tenda ndukuesunga ndaño ka kuete ovilinga hati: 7 “Va sumũlũha vana okuti ovilinga viavo vi tomba ovihandeleko via ecelua kuenda akandu avo a tuvikiwa;* 8 wa sumũlũha omunu una okuti, Yehova* ka ivaluka ekandu liaye.”+
9 Esumũlũho eli hẽ lia tukuiwila lika omanu va seviwa evamba, ale lava ka va seviwile evamba?+ Momo tua popia tuti: “Suku wa tenda Avirahama ndukuesunga omo liekolelo liaye.”+ 10 Vepuluvi lipi eye a tendiwa ndukuesunga? Ceci eye a seviwa evamba, ale ceci ka seviwile handi evamba? Eye handi ka seviwile evamba, pole, wa kala ociyamba. 11 Eye wa tambula ondimbukiso+ okuti, evamba nduvangi wesunga omo liekolelo a kuata osimbu ka seviwile evamba, oco eye a linge isia ya vosi va kuete ekolelo+ osimbu ka va seviwile evamba kuenje Suku o va tenda ndavakuesunga; 12 oco eye a linge isia yocitumbulukila ca vana va seviwa evamba, eye ka lingi lika isia ya vana va seviwa evamba, pole, o lingavo isia ya vana va kuama onjila yekolelo. Ekolelo lina isietu Avirahama+ a kuata osimbu ka seviwile handi evamba.
13 Avirahama ale ocitumbulukila* caye, ka va kuatele ohuminyo yokuti eye o kala kapiñala koluali+ omo liocihandeleko, pole, ca kala omo liesunga li tunda kekolelo.+ 14 Momo nda vana va kakatela kocihandeleko va linga vakapiñala, ekolelo ka li kuata esilivilo kuenda ohuminyo yi mũha. 15 Ocihandeleko ci koka onyeño,+ pole, apa ka pali ocihandeleko, ka pali ekandu.+
16 Avirahama wa tambula ohuminyo omo liekolelo liaye kuenje oyo ya kunamẽla kohenda+ ya piãla ya Suku oco ohuminyo yi tẽlisiwe kocitumbulukila*+ caye cosi okuti, hakuvanako lika va kakatela Kocihandeleko, pole, la vana va kakatelavo kekolelo Avirahama a kuatele una okuti, isia ya vosi yetu.+ 17 (Ndeci ca sonehiwa citi: “Nda ku nõla oku linga isia yolofeka vialua.”)+ Eci ca lingiwa kovaso a Suku, una eye a kolelele, haeye o pindula ava va fa kuenda o tukula ovina ka via tẽlisiwile handi ndu okuti, via tẽlisiwa ale.* 18 Ndaño ka kuatele elavoko, pole, omo liekolelo, wa lavokaile oku kala isia yolofeka vialua ndeci ca popiwile siti: “Ocitumbulukila* cove ci ka lua ndolombungululu vio kilu.”+ 19 Ndaño okuti eye ka honguele kekolelo, eye wa tendele etimba liaye ndu okuti lia fa ale, (omo wa laikele oku tẽlisa 100 kanyamo)+ kuenda wa kũlĩhĩlevo okuti, Sara ka ponduile vali oku kuata omãla.+ 20 Puãi omo liohuminyo ya Suku, ekolelo liaye ka lia honguele; pole, wa pamele omo liekolelo liaye poku eca ku Suku ulamba, 21 loku kolela okuti, eci Eye a likuminyile wa ponduilevo oku ci tẽlisa.+ 22 Kuenje “eci co tendiwila ndesunga.”+
23 Olondaka viokuti, “eci co tendiwila” hayeko lika vio sonehiwila,+ 24 pole, via sonehiwilavo omo lietu. Suku o ka tenda ekolelo lietu ndesunga, momo tua kolela Kokuaye una wa pindula Yesu Ñala yetu kuava va fa.+ 25 Eye wa pondiwa omo liakandu etu+ kuenda wa pinduiwa oco tu tendiwe ndavakuesunga.+
5 Omo okuti cilo tua tendiwa ndavakuesunga mekonda liekolelo,+ tu sanjukili ombembua* la Suku pocakati ca Ñala yetu Yesu Kristu,+ 2 una okuti pocakati caye omo liekolelo, tu kuete evelo lioku tambula ohenda ya piãla yina tu kuete cilo;+ kuenje tua sanjuka* omo lielavoko lioku tambula ulamba wa Suku. 3 Eci hacoko lika, pole, tu sanjukivo* osimbu tu tala ohali,+ momo tua kũlĩha okuti ohali yi koka epandi;+ 4 epandi li koka oku taviwa la Suku;+ oku taviwa la Suku ku koka elavoko,+ 5 kuenda elavoko ka li tu sumuisa;+ momo ocisola ca Suku ca sukumũhila vovitima vietu omo liespiritu sandu lina lia eciwa kokuetu.+
6 Momo osimbu handi tua honguele,+ Kristu wa fila vakuakandu votembo ya sokiyiwa. 7 Momo lomue omunu o pondola oku fila ukuesunga; ndaño okuti komunu umue uwa pamue umue o lieca olumue oku u fila. 8 Pole, Suku wa lekisa ocisola caye kokuetu lonjila ndeyi yokuti: Kristu wa tu fila osimbu handi tua kala vakuakandu.+ 9 Kuenje omo cilo tua tendiwa ndavakuesunga omo liosonde yaye,+ tu ka yovuiwa konyeño ya Suku mekonda liaye.+ 10 Nda eci tua kala ovanyãli, tua linalisa la Suku omo liolofa Viomõlaye,+ ca piãla enene cilo tua linalisa, tu ka yovuiwa mekonda liomuenyo waye. 11 Eci hacoko lika, tua sanjukilavo ku Suku pocakati ca Ñala yetu Yesu Kristu una okuti, vonduko yaye cilo tua siata oku tambula oku linalisa la Suku.+
12 Eli olio esunga lieci ekandu lia iñilila voluali omo liomunu umosi kuenda oku fa omo liekandu+ kuenje oku fa, kua li sanduila komanu vosi, momo vosi va linga ekandu.+ 13 Momo ekandu lia kala voluali osimbu ka kua kaile Ocihandeleko, pole, nda ka kuli ocihandeleko lomue o pisiwa omo liekandu liaye.+ 14 Kuenje oku fa kua viala ndosoma tunde ku Adama toke ku Mose, ndaño muẽle ku vana ka va lingile ekandu lonjila ndeyi Adama a lueya, una wa lisetahãla la una wa laikele oku iya.+
15 Pole, ombanjaile ka yi kasi ndoku lueya. Momo nda omo lioku lueya kuomunu umosi valua va fa, ca piãla enene ohenda ya piãla ya Suku lombanjaile yaye omo liohenda ya piãla yomunu umosi+ okuti Yesu Kristu, ya supokaila omanu valua!+ 16 Omo liaco, ombanjaile kuenda ekandu omunu umosi a linga yi kuete onima ya litepa. Omo liekandu limosi omanu vosi va tendiwa okuti vakuakandu,+ pole, ombanjaile yina yeya omo liakandu alua,+ ya ecelela okuti omanu valua va tendiwa ndavakuesunga.+ 17 Nda omo liekandu liomunu umosi oku fa kua viala ndosoma mekonda liomunu waco,+ ca piãla enene vana va tambula ohenda ya piãla kuenda ombanjaile yesunga,+ va viala vomuenyo ndolosoma+ omo liomunu umosi okuti, Yesu Kristu!+
18 Omo liaco, ndeci omo liekandu limosi omanu vosi va pisiwa,+ cimuamue haico, omo lielinga limosi liesunga omanu vosi+ va tendiwa ndavakuesunga kuenda va kuata omuenyo.+ 19 Momo ndeci valua va lingisua vakuakandu omo liesino liomunu umosi,+ cimuamue haico, omo liepokolo liomunu umosi, valua va ka tendiwa ndavakuesunga.+ 20 Ocihandeleko ceya oco ekandu lilivokiye.+ Pole, apa ekandu lia livokiya ohenda ya piãla yi livokiyapo vali. 21 Locimãho cipi? Oco okuti ndeci ekandu kuenda oku fa via viala ndosoma,+ cimuamue haico, ohenda ya piãla yi viale ndosoma omo liesunga locimãho coku nena omuenyo ko pui pocakati ca Yesu Kristu Ñala yetu.+
6 Oco hẽ, tu popia nye? Tu amamako vekandu oco ohenda ya piãla yi livokiye? 2 Hacoko! Nda tua fila ale catiamẽla kekandu,+ tu amamako ndati lomuenyo vekandu liaco?+ 3 Ale ka wa kũlĩhĩli okuti vosi yetu tua papatisiwila vu Kristu Yesu,+ tua papatisiwilavo voku fa kuaye?+ 4 Kuenje tua kendiwa kumue laye omo liepapatiso lietu voku fa kuaye+ oco okuti, ndeci Kristu a pinduiwa kuava va fa omo liulamba wa Tate, haico etu tu kuatavo omuenyo wokaliye.+ 5 Nda tua fa ndeci eye,+ tu pinduiwavo ndeye kuenda lonjila eyi tu lekisa okuti tu kuete omunga laye.+ 6 Momo tua kũlĩha okuti ovituwa vietu viosimbu via valeliwa kumue laye+ kuti oco atimba etu ekandu a pue ongusu+ okuti, ka tu lingi vali apika vekandu.+ 7 Momo wosi wa fa wa yovuiwa* kekandu liaye.
8 Kuenje nda tu fila kumue la Kristu, tua kolela okuti tu ka kalavo kumue laye. 9 Omo tua kũlĩha okuti cilo Kristu wa pinduiwa kuava va fa+ kuenje ka fi vali;+ oku fa okuti ku kasi nda cime ka ku kuete vali unene kokuaye. 10 Eci a fa, eye wa fila oco a maleko ekandu* onjanja yimosi lika,+ pole, o kasi lomuenyo oco a linge ocipango ca Suku. 11 Haico ene, litendi okuti wa fi vekandu, puãi vu kasi lomuenyo oco vu lingi ocipango ca Suku vu Kristu Yesu.+
12 Ko ka eceleli okuti ekandu li amamako oku viala ndosoma vatimba ene a fa+ okuti vu pokola koloñeyi viao. 13 Ko ka eci atimba* ene kekandu ndovimalẽho viekambo liesunga, pole, lieci ku Suku nda vana va file okuti cilo, va kasi lomuenyo kuenda ecivo atimba* ene ndovimalẽho viesunga.+ 14 Ekandu ka li ka viale vokuene, momo ka vu kasi vemẽhi liocihandeleko,+ pole, vu kasi vemẽhi liohenda ya piãla.+
15 Nye tu popia? Anga tu linga ekandu omo ka tu kasi vemẽhi liocihandeleko, pole, vemẽhi liohenda ya piãla?+ Hacoko! 16 Ka wa kũlĩhĩli hẽ okuti nda wamamiko oku lieca komunu umue ndapika vakuepokolo, vu kala apika a una vu pokola,+ ci kaile wekandu+ u tuala koku fa,+ ci kaile wepokolo u tuala kesunga? 17 Pole, olopandu vi eciwe ku Suku, momo ndaño wa kali apika vekandu, pole, wa lingi vakuepokolo vutima kelongiso wa kundikiwi. 18 Kuenje omo wa yovuiwi kekandu,+ wa lingi apika vesunga.+ 19 Ñasi oku tukula olondaka via kũlĩhĩwa lomanu omo lioku hongua kuatimba ene; momo ndeci wa eci atimba ene ndapika kevĩho kuenda kueci ci pisiwa locihandeleko okuti ci tunda kueci ci pisiwa locihandeleko, cilo eci atimba ene ndapika vesunga li tuala koku kola.+ 20 Momo eci wa kali apika vekandu, ene ka wa pokuili kesunga.
21 Eci wa kali apika vekandu, apako api wa endi oku ima? Ovina vina okuti cilo viu kutisi osõi. Momo esulilo liovina viaco, oku fa.+ 22 Omo okuti cilo wa yovuiwi kekandu kuenje wa lingi apika va Suku, vu kasi oku ima apako a kola+ okuti, onima yaco omuenyo ko pui.+ 23 Momo onima yi fetiwa omo liekandu oku fa,+ pole, ombanjaile yeciwa la Suku omuenyo ko pui+ vu Kristu Yesu Ñala yetu.+
7 A vamanji, (ñasi oku vangula la vana va kũlĩha ocihandeleko) ka wa kũlĩhĩli okuti Ocihandeleko ci viala lika komunu osimbu a kasi lomuenyo? 2 Ukãi okuele wa kutiwa Locihandeleko kulume waye osimbu ulume a kasi lomuenyo; pole, nda ulume waye wa fa, eye wa yovuiwa kocihandeleko culume waye.+ 3 Pole, nda eye wa kuela ulume ukuavo osimbu ulume waye a kasi lomuenyo, o tukuiwa okuti ukuakahokolo.+ Puãi nda ulume waye wa fa, eye wa yovuiwa kocihandeleko culume waye kuenje ka tukuiwa ukuakahokolo nda wa kuela ulume ukuavo.+
4 Ene a vamanji, wa fivo Kocihandeleko omo lietimba lia Kristu okuti vu linga vaye,+ una wa pinduiwa kuava va fa,+ oco tu imile epako Suku.+ 5 Momo eci tua endaile loloñeyi vietimba, olonjongole vietimba vina via situluiwa Locihandeleko okuti vĩvi, via talavayele vatimba* etu oco tu imi epako li tuala koku fa.+ 6 Pole, tua fa Kovihandeleko,+ eli olio esunga lieci tua yovuiwila cilo Kovihandeleko. Omo liaco, ka tu ka lingi apika va Suku poku songuiwa Lovihandeleko viosimbu,+ pole, tu lingi apika va Suku poku songuiwa lespiritu.+
7 Oco hẽ nye tu popia? Ocihandeleko hẽ ekandu? Ocili okuti sio! Nda ka ca kaile Ocihandeleko,+ ocili okuti ame nda sia kũlĩhĩle ekandu. Ndeci, ame nda sia kũlĩhĩle oku livela nda Ocihandeleko ka ca popele citi: “Ku ka livele.”+ 8 Pole, ekandu lia sanga evelo lia eciwa locihandeleko kuenda lia ñokela alivelo osi, momo eci ka kua kaile ocihandeleko, ekandu ka lia kuatele unene.+ 9 Ocili, eci ka kua kaile ocihandeleko, nda kala lomuenyo. Pole, eci ocihandeleko ceya, ekandu lia kuata vali omuenyo, puãi ame nda fa.+ 10 Kuenje ocihandeleko cina ca laikele oku songuila komuenyo,+ nda limbuka okuti, ci songuila koku fa. 11 Omo ekandu lia sanga evelo lia eciwa locihandeleko, lia ndi yapuisa kuenje lia ndi ponda pocakati calio. 12 Omo liaco, Ocihandeleko ca Mose ci kola kuenda eci ci popiwa vocihandeleko caco ci kola, cesunga kuenda ciwa.+
13 Pole, cilo hẽ? Anga oku linga eci ciwa ci ñokela oku fa? Lalimue eteke ka ci ka pite! Pole, ekandu lia ndi ponda. Omo liocina cimue ciwa,+ ekandu lia ñokela oku fa oco ku situluiwe eci ci lomboloka ekandu. Kuenje ocihandeleko ca situlula okuti, ekandu lĩvi calua.+ 14 Tua kũlĩha okuti Ocihandeleko catiamẽla ku Suku, pole, ame nda tiamẽla ketimba lia landisiwa kekandu.+ 15 Sia kũlĩhĩle eci ñasi oku linga. Momo eci njongola oku linga si ci lingi, pole, eci nda suvuka oco ndinga. 16 Kuenje nda eci si yongola oku linga oco ndinga ndi tava okuti, Ocihandeleko ciwa. 17 Pole, hameko vali ñasi oku ci linga, te ekandu li kasi vokati kange.+ 18 Nda kũlĩha okuti vokuange okuti, vetimba liange ka muli lacimue ciwa; momo ñuete onjongole yoku linga eci ciwa, pole, si kuete uloño woku ci linga.+ 19 Momo eci ciwa njongola oku linga si ci lingi, pole, eci cĩvi si yongola oku linga oco ndinga. 20 Cilo nda ndi linga eci si yongola hameko vali ñasi oku ci linga, te ekandu li kasi vokuange.
21 Kuenje nda sanga ocihandeleko eci vokuange okuti: Eci ndi yongola oku linga eci ciwa, eci cĩvi ceci vokuange.+ 22 Vutima wange ndi sanjukila ocihandeleko ca Suku,+ 23 puãi ndete ocihandeleko cikuavo vetimba* liange ci liyaka locihandeleko cutima wange+ okuti, ci ndi tuala kupika wocihandeleko cekandu+ ci kasi vetimba* liange. 24 Ngongo yange we! Helie o ka ndi popela ketimba eli li ndi kokela oku fa? 25 Ngeca olopandu ku Suku pocakati ca Yesu Kristu Ñala yetu! Omo liaco, lutima wange ame muẽle ndupika wocihandeleko ca Suku, pole, letimba liange ndupika wocihandeleko cekandu.+
8 Omo liaco, vana va kasi vomunga kumue la Kristu Yesu ka va kuete eko. 2 Momo ocihandeleko cespiritu cina ceca omuenyo vomunga kumue la Kristu Yesu, ca ku yovola+ kocihandeleko cekandu kuenda coku fa. 3 Eci Ocihandeleko ka ca tẽlele oku linga+ omo okuti oco ca honguele omo lietimba,+ Suku wa ci linga poku tuma Omõlaye+ muẽle okuti, o kala ndomanu vakuakandu,+ loku malako ekandu. Kuenje wa pisa ekandu vetimba, 4 oco okuti olonumbi Viocihandeleko vi tẽlisiwa kokuetu+ okuti, ka tu endi ndomo ci likuata letimba, pole, ndomo ci likuata lespiritu.+ 5 Momo vana va tiamisila omuenyo ketimba, va tiamisila ovitima viavo kovina vietimba,+ puãi vana vambata omuenyo ndomo u litava lespiritu, kovina viespiritu.+ 6 Momo oku tiamisila utima ketimba, ci lomboloka oku fa,+ pole, oku tiamisila utima kespiritu, ci lomboloka omuenyo kuenda ombembua;+ 7 momo vana va tiamisila utima ketimba va linga anyãli va Suku,+ momo ka va pokola kocihandeleko ca Suku kuenda ka va pondola oku ci linga. 8 Handi vali, vana va pokola ketimba ka va tẽla oku sanjuisa Suku.
9 Ene puãi ka vu pokola ketimba, pole, vu songuiwa lespiritu+ nda espiritu lia Suku li kasi muẽle vokuene. Pole, nda umue ka kuete espiritu lia Kristu, omunu waco ka tiamẽlele kokuaye. 10 Pole, nda ene vu kasi vomunga kumue la Kristu,+ etimba lia fa mekonda liekandu, puãi espiritu omuenyo omo liesunga. 11 Nda espiritu lia Suku lina lia kokela Kristu Yesu oku kala vali lomuenyo li kasi vokuene,+ Suku o ka talavaya lespiritu liaye oco a koke okuti, atimba* ene a kala vali lomuenyo.+
12 A vamanji, etu puãi ka tua kisikiwile oku pokola ketimba loku tẽlisa oloñeyi vialio;+ 13 nda vu pokola koloñeyi vietimba, vu fa muẽle; pole, nda wipayi ovilinga vietimba+ lespiritu, vu ka kala lomuenyo.+ 14 Momo vosi vana va songuiwa lespiritu lia Suku, omãla muẽle va Suku.+ 15 Momo espiritu lia Suku ka lia tu kokele oku linga apika loku kuata vali usumba, pole, omo liespiritu liaco tu tendiwa ndomãla kuenda espiritu li tu vetiya oku kaluka hati, “Aba,* a Tate!”+ 16 Espiritu lia Suku limba uvangi lespiritu lietu+ okuti, tumãla va Suku.+ 17 Oco puãi, nda tumãla, tu vakapiñalavo okuti, vakapiñala ka Suku, pole, tu kapiñala+ kumue la Kristu nda tu talela kumue laye+ ohali oco okuti tu muisuavo kumue ulamba.+
18 Omo liaco, ndi tenda okuti ohali yotembo yilo, hacimueko oku yi sokisa lulamba u ka situluiwa kokuetu.+ 19 Momo oviluvo vi kasi oku talamẽla lonjongole yalua oku situluiwa kuomãla va Suku.+ 20 Momo oviluvo via tiamisua kuveke,+ halocipango cavioko, pole, locipango ca una wa vi tiamisilako, omo lielavoko 21 liokuti, oviluvo viaco vi ka yovuiwavo+ kupika wetimba li nyõleha okuti, vi kuata eyovo liulamba womãla va Suku. 22 Momo tua kũlĩha okuti, oviluvo viosi vi amamako oku leña leña kumosi kuenda vi talela kumosi ohali toke cilo. 23 Hacoko lika, pole, etu okuti tua tambula espiritu sandu okuti, onepa yatete* yovina vi laika oku iya, etu muẽle, tu leña leña vutima+ osimbu tu lavoka oco Suku a tu tende ndomãla,+ loku yovuiwa katimba etu omo liocisembi. 24 Eci Suku a tu popela kekandu, tua tambula elavoko liaco. Pole, nda omunu o lete ale ocina cimue, o sukila hẽ oku lavoka vali ocina caco? 25 Puãi nda tu lavoka+ eci ka tu lete,+ tu amamako oku ci talamẽla lonjongole kuenda lepandi.+
26 Handi vali, unene wa Suku u pondola oku tu kuatisa kotembo yetu yoku hongua.+ Olonjanja vimue, pamue ka tua kũlĩhĩle eci tu sukila oku pinga vohutililo. Vapuluvi aco, ndaño ka tu kuete olondaka vioku popia, pocakati cunene wa Suku ovisimĩlo vietu citava okuti vi kũlĩhĩwa. 27 Puãi Suku una o konomuisa ovitima+ viosi, wa kũlĩha eci ci kasi oku popiwa omo liunene owu. Momo owo u kuatisa olosandu, ndomo ci likuata locipango ca Suku.
28 Tua kũlĩha okuti Suku o panga okuti, oviluvo viaye viosi vi talavayela kumosi oco vi kuatise vana va sole Suku, haivo va kovongiwila ocipango caye;+ 29 momo ku vana eye a tava tete, wa ecelelavo okuti va kala esetahãlo Liomõlaye tunde kosimbu+ oco eye a linge uveli+ pokati ka vamanji valua.+ 30 Pole, vana eye a tava tunde kosimbu+ ovo eye a kovongavo;+ kuenda vana eye a kovonga wa va tendavo okuti vakuesunga.+ Oku sulako vana eye a tenda okuti vakuesunga wa va muisavo ulamba.+
31 Nye tu popia catiamẽla kovina evi? Nda Suku o kasi letu, helie o tu katukila?+ 32 Omo okuti eye ka likalele oku eca Omõlaye kokuetu vosi,+ anga hẽ kumue Lomõlaye eye ka ka tu ĩhavo ovina viosi vikuavo? 33 Helie o vetela evelo vana va nõliwa la Suku?+ Suku Eye o va tenda okuti, vakuesunga.+ 34 Helie o ka va pisa? Kristu Yesu eye una wa fa, handi vali, eye wa pinduiwa haeye o kasi kondio ya Suku+ kuenda o tu livondelelako.+
35 Nye ci pondola oku tu tepa kocisola ca Kristu?+ Anga hẽ ohali, ongongo, elambalalo, onjala, epẽle, ohele ale osipata?+ 36 Ndeci ca sonehiwa citi: “Mekonda liove tua siata oku eciwa kolofa eteke liosi; tu tendiwa ndomeme ya loña kepondelo.”+ 37 Pole, lekuatiso lia una wa tu sola, tu kasi oku yula+ kovina viosi evi. 38 Momo nda kolela okuti ndaño oku fa, ndaño omuenyo, ndaño ovangelo, olombiali pamue ovina via cilo, ale ovina vi laika oku iya, ndaño ovonene,+ 39 ndaño ovina vio kilu, ale ovina vio posi, ndaño ociluvo cikuavo, ci ka tẽla oku tu tepa kocisola ca Suku ci kasi vu Kristu Yesu Ñala yetu.
9 Ñasi oku vangula ocili vu Kristu; si kasi oku kemba, omo liespiritu sandu owanji wutima wange u njimbila uvangi, 2 wokuti nda sumua calua kuenda olonjanja viosi utima wange u yevite evalo. 3 Ame nda yonguile okuti ame muẽle ndi tepiwa ku Kristu ndomunu wa siñaliwa oco ndi kuatise vamanjange, vamanjaco vangandiange, 4 okuti va Isareli. Ovo va tendiwa ndomãla+ kuenje va tambula ulamba, ovisila,+ Ocihandeleko,+ upange u kola+ kuenda olohuminyo.+ 5 Ovo ovitumbulukilavo via vakukululu+ kuna Kristu a tunda.+ Esivayo li eciwe ku Suku oloneke ka vi pui, una o viala ovina viosi. Amene.
6 Pole, eci ka ci lekisa okuti, ondaka ya Suku ya ponya. Momo havosiko vakuacitumbulukila ca Isareli okuti, va “Isareli” yocili.+ 7 Havosi yavoko okuti, omãla omo vakuacitumbulukila* ca Avirahama;+ pole, “Eci ci ka tukuiwa ocitumbulukila* cove, ci keyilila pocakati ca Isake.”+ 8 Eci ci lomboloka okuti, omãla vo ketimba hamãlako vocili va Suku,+ pole, omãla va citiwa omo liohuminyo,+ va tendiwa ndocitumbulukila.* 9 Momo ondaka yohuminyo ya kala yokuti: “Kunyamo wiya kotembo ndeyi, ndi ka tiuka vali kuenje Sara o ka kuata omõla ulume.”+ 10 Ohuminyo eyi ka ya eciwile lika vepuluvi liaco, ya eciwavo eci Rebeka a mina olonjamba la Isake kukululu yetu;+ 11 momo eci ovio ka via citiwile handi kuenda ka via lingile cimue ciwa ndaño ceci cĩvi, oco ocipango ca Suku catiamẽla koku nõliwa camameko oku tamba ku Una o kovonga okuti kovilinga hakoko, 12 Suku wa sapuila ukãi hati: “Ukulu o ka linga upika wumalẽhe.”+ 13 Ndomo ca sonehiwa citi: “Nda sola Yakoba, pole, nda suvuka Esau.”+
14 Oco hẽ, nye tu popia? Ku Suku kuli hẽ ekambo liesunga? Hacoko!+ 15 Momo eye wa sapuila Mose hati: “Ndi ka lekisa ohenda ku una ndi yongola oku lekisa ohenda kuenda ndi ka lekisa ocikembe ku una ndi yongola oku lekisa ocikembe.”+ 16 Oku nõliwa kuaco ka kua tambele konjongole yomunu, ale kelikolisilo liaye,* te ku Suku una o kuete ohenda.+ 17 Momo catiamẽla ku Fareo Ocisonehua ci popia citi: “Esunga lieci nda ecelela okuti ove amamako lomuenyo lieli: oco ndi lekise unene wange mekonda liove kuenda oco onduko yange yi sapuiwe kilu lieve liosi.”+ 18 Eye o lekisa ohenda komunu eye a yongola kuenda o tĩlisa utima womunu eye a yongola.+
19 Ove o ka mulisa hati: “Momo lie eye handi a vetela evelo omanu? Helie o tẽla oku tamalãla locipango caye?” 20 Ove helie okuti o kumbulula Suku?+ Anga cimue ca tungiwa ci pula utungi walio citi: “Nye wa nungila ndomo?”+ 21 Ukuakutalavaya lotuma ka kuete hẽ omoko yokuti lonata+ yimuamue o tunga ocikuata ca posoka leci caño? 22 Nye tu pondola oku popia, nda Suku ndaño wa kuatele onjongole yoku lekisa onyeño yaye kuenda oku lingisa okuti unene waye u kũlĩhĩwa, wa pandikisa lepandi lialua lovikuata vionyeño via tungiwila oku nyõliwa? 23 Nye ci popiwa nda eci ca lingiwila oku kũlĩha ulamba waye walua omo liovikuata viohenda vina eye a pongiyile ale oku muisua ulamba, 24 okuti kokuetu, vana,+ ka va kovongiwile lika pokati ka va Yudea, pole, lo pokati kolofeka+ 25 Ndeci eye a popia velivulu lia Hosea hati: “Vana okuti hamanu vangeko,+ ndi ka va tukula okuti ‘omanu vange’ kuenda ukãi ka soliwile, ‘o soliwa’;+ 26 kuenda kocitumãlo kuna kua va sapuiwila hati, ‘Ene havumanu vangeko,’ haiko va ka tukuiwa hati, ‘omãla va Suku o kasi lomuenyo.’”+
27 Handi vali, Isaya wa kalukila va Isareli hati: “Ndaño omanu vove va soka ndeseke lio vokalunga, ocisupe cavo oco lika ci ka popeliwa.+ 28 Momo Yehova* o ka pisa ilu lieve kuenda o ka ci tẽlisa lonjanga.”*+ 29 Handi vali, ndeci Isaya a popele okuti: “Nda Yehova* ukualohoka ka tu sililepo ocitumbulukila,* nda tua linga ndo Sodoma kuenda nda tua sokisiwa lo Gomora.”+
30 Oco hẽ nye tu popia? Omanu vakualofeka vana okuti ndaño ka va likolisilako oku sanda esunga, va sanga esunga+ lina okuti, esunga li tunda kekolelo;+ 31 pole, va Isareli ndaño va seteka oku likolisilako oku sandiliya esunga liatiamẽla kocihandeleko, ovo ka va li sangi. 32 Momo lie? Momo va simĩle okuti va pondola oku kala vakuesunga omo liovilinga okuti, halekoleloko. Ovo va lilondoka “kewe liocilondokua”;+ 33 ndeci ca sonehiwa citi: “Tali! Ndi kasi loku kapa vo Siono ewe+ liocilondokua kuenda esenje li kupuisa, pole, omunu o li kolela ka ka sumuisiwa.”+
10 A vamanji, onjongole yange yovutima leci ndi va pingilako ku Suku yeyi yokuti, ovo va popeliwa.+ 2 Momo ndi va imbila uvangi wokuti va kuete ombili yoku vumba Suku,+ pole, ka va ci lingi lukũlĩhĩso wa suapo wa Suku. 3 Omo okuti ka va kũlĩhĩle esunga lia Suku,+ pole, va sanda oku tumbika esunga liavo muẽle,+ ovo ka va pokola kesunga lia Suku.+ 4 Momo Kristu eye esulilo Liocihandeleko+ oco okuti, wosi una o lekisa ekolelo o tendiwa ndukuesunga.+
5 Mose wa soneha eci catiamẽla kesunga li tunda Kocihandeleko okuti: “Wosi o linga ovina evi, o ka muila omuenyo kokuavio.”+ 6 Pole, esunga li tunda kekolelo liti: “Ku ka vangule vutima wove hati,+ ‘Helie o ka londa kilu?’+ okuti o nena Kristu, 7 ale, ‘Helie o ka lokila vekungu?’+ okuti o pindula Kristu kuava va fa.” 8 Oco hẽ nye ci popiwa? “Ondaka yi kasi ocipepi love okuti, vomẽla wove muẽle kuenda vutima wove muẽle”;+ okuti “ondaka” yekolelo yina tu kasi oku kunda. 9 Momo nda o sapula kowiñi lomẽla wove okuti, Yesu eye Ñala,+ loku kolela lutima wove okuti Suku wo pindula kuava va fa, o ka popeliwa. 10 Momo oku lekisa ekolelo li tunda vutima ci tuala kesunga kuenda oku sapula ekolelo liove ku vakuene+ ci tuala kepopelo.
11 Ocisonehua ci popia citi: “Lomue o kolela kokuaye okuti, o ka sumuisiwa.”+ 12 Momo ka pali oku litepa pokati ku Yudea lu Helasi.+ Kuli lika Ñala umosi wa vosi, una eca* asumũlũho alua ku vosi vo vilikiya. 13 Momo “wosi o vilikiya vonduko ya Yehova,* o ka popeliwa.”+ 14 Pole, va ka vilikiya ndati kokuaye nda ka vo kolelele? Va ka kolela ndati una ka va la yeva? Va ka yeva ndati nda ka kuli umue o kunda? 15 Va ka kunda ndati nda ka va tumiwile?+ Ndeci ca sonehiwa citi: “Olomãhi viava va kunda olondaka viwa viovina viwa, via posoka cimue!”+
16 Pole, havosiko va pokola kolondaka viwa. Momo Isaya wa popia hati: “A Yehova,* helie wa kolela kueci va yeva kokuetu?”*+ 17 Ekolelo liya lika noke lioku yeviwa kuondaka.+ Kuenje ondaka yi yeviwa eci omunu umue a vangula catiamẽla ku Kristu. 18 Kuenje ndi pula hati, Anga hẽ ci lomboloka okuti ovo ka va yevele esapulo? Ocili okuti, “ocileñi cavo ca pitĩla kilu lieve liosi kuenda esapulo liavo lia pitĩla toke kasukiyo o kilu lieve.”+ 19 Puãi ndi pula hati, Anga hẽ ci lomboloka okuti va Isareli ka va ci kũlĩhĩle?+ Sio, hacoko, ovo va ci kũlĩha. Tete Mose wa popia hati: “Ndi ecelela okuti vu kuata esepa pokati ka vana okuti hava Isareliko; ndu ku lingisi onyeño pocakati cofeka yimue okuti yaveke.”+ 20 Pole, Isaya wa popia olondaka via Suku lutõi hati: “Nda sangiwa la vana ka va ndi sandele;+ nda lisituluila kuava ka va mulisile.”+ 21 Catiamẽla ku va Isareli eye wa popia hati: “Eteke liosi ndoluĩla ovaka ange komanu vakuesino haivo vakualonamãlala.”+
11 Kuenje ndi pula siti, anga hẽ ci lomboloka okuti Suku wa yanduluka omanu vaye?+ Hacoko! Momo lamevo ndu Isareli, ndukuacitumbulukila* ca Avirahama, nda tunda kocikoti ca Benjamini. 2 Suku ka yandulukile omanu vaye, vana eye a tava tete.+ Ka wa kũlĩhĩli eci ocisonehua ci popia catiamẽla ku Eliya, eci a likutilila ku Suku catiamẽla ku va Isareli? 3 Eliya wa popia hati: “A Yehova,* ovo va ponda ovaprofeto vove, va nyõla ovotala ove, ame lika nda supapo kuenda cilo va yongola oku njupa omuenyo wange.”+ 4 Pole, Suku wo tambulula ndati? “Nda li supisilapo 7.000 komanu okuti ka va kekamẽlele Baale.”+ 5 Handi vali, koloneke vilo kulivo ocisupe cimue+ ca nõliwa pocakati cohenda ya piãla. 6 Nda oku nõliwa kuaco kua lingiwa lohenda ya piãla,+ ci lekisa okuti ka ca nõliwile pocakati covilinga;+ momo nda hacoko, ohenda ya piãla nda ka ya lingile vali ohenda ya piãla.
7 Oco hẽ, nye tu popia? Ocina va Isareli va sandiliya, ka va ci sangele, pole, vana va nõliwa la Suku va ci sanga.+ Ovitima via vakuavo via tindila,+ 8 ndeci ca sonehiwa citi: “Suku wa va kapa votulo tualua+ kuenda ka va moli lovaso avo, ndaño oku yeva lovatũi, toke koloneke vilo.”+ 9 Daviti wa popiavo hati: “Omesa yavo yi linge onjanjo, ociliva, ocilondokua kuenda efetuluinyo kokuavo. 10 Ovaso avo a tekãve oco ka va ka tẽle oku mola kuenda oviongo viavo vi petamisa ño hũ.”+
11 Kuenje ndi pula siti, Anga hẽ ovo va lilondoka kuenda va kupuka? Sio! Pole, omo lioku lueya kuavo ocihandeleko, kuli epopelo komanu vakualofeka, oco ovo va kokiwe ukuse.+ 12 Nda oku lueya kuavo ku lomboloka ukuasi koluali kuenda oku tepuluka kuavo ku lomboloka ukuasi komanu vakualofeka+ handi ku kala vali ovokuasi alua omo lietendelo liavo lialua!
13 Cilo ndi vangula lene vumanu vakualofeka. Omo okuti ndupostolo wa vakualofeka,+ ndi kemainya* upange wange,+ 14 oco ndi tale nda ndi kokisa esepa komanu* vange loku popela vamue pokati kavo. 15 Momo nda oku va inasi+ ci lomboloka oku linalisa loluali, nye ci lomboloka oku taviwa kuavo, nda hakutundako koku fa oco veye komuenyo? 16 Nda apako atete okuti onepa yosema yi kola, osema yosi ya tamiwa layovo yi kola; kuenda nda olombombo vi kola, ovianja viaco laviovo vi kola.
17 Pole, Suku wa teya ovianja vimue kuenda ndaño ove wucanja coliveira yovusenge, eye wa ku tokeka kuti waco kuenje o kuatisiwavo lolombombo viaco violiveira, 18 ku ka lipandele* ovianja. Nda wa vi lipandela,*+ ivaluka okuti haveko o tekula olumbombo, pole, olumbombo oluo lu ku tekula. 19 Ove o ka popia hati: “Ovianja via teyiwa oco ndi tokekiwe kokuavio.”+ 20 Eci ocili! Momo omo liekambo liavo liekolelo ovo va teyiwa,+ pole, ove wa talamisua omo liekolelo.+ Ku ka lipande, ci kuatela usumba. 21 Momo nda Suku ka ecelele okuti ovianja viocili viamamako, ka ka ecelelavo okuti, ove wamamako. 22 Limbuka ohenda ya Suku+ kuenda oku kãla kuaye. Ku vana va kupuka kuli oku kãla,+ pole, kokuove kuli ohenda ya Suku nda wamamako vohenda yaye; nda hacoko ove o ka tetiwavo. 23 Nda ovo va lekisa ekolelo, va tokekisuako,+ momo Suku o kuete unene woku va tokekisako vali. 24 Momo nda ove wa tetiwa kuti woliveira wovusenge kuenda wa tokekiwa lãvi kuti woliveira wocili, ovianja viocili vi ka tokekiwa vali kuti wavio woliveira!
25 A vamanji, njongola okuti vu kũlĩha eci catiamẽla kelumbu eli li kola,+ oco okuti ka vu lingi vakualondunge kovaso ene muẽle: Va Isareli vamue va tĩlisa ovitima viavo toke eci etendelo lialua liomanu vakualofeka li suapo, 26 kuenda lonjila eyi va Isareli vosi+ va ka popeliwa. Ndeci ca sonehiwa citi: “Onjovoli* yi tunda ko Siono+ kuenda yi linga okuti, ocitumbulukila ca Yakoba ci siapo ovilinga viavo vĩvi. 27 Kuenje eci oco ocisila cange lavo,+ eci ndi ecela akandu avo.”+ 28 Ocili, ovo ovanyãli va Suku, momo va likala olondaka viwa kuenda ene wa kuatisiwi lavio. Pole, omo liohuminyo Suku a linga la vakukululu yavo,+ eye wa nõla vamue pokati kavo oco va linge akamba vaye. 29 Momo oviali via Suku kuenda ekovongo liaye, havinako okuti eye o ka litiukamo. 30 Momo ndeci ene wa kali vakuesino ku Suku,+ pole, cilo wa lekisiwi ohenda+ omo liesino liavo,+ 31 kuenje eye ukuahenda lene omo liesino lia va Yudea, pole, mekonda liaco eye o pondolavo oku kala ukuahenda la va Yudea. 32 Suku wa ecelela okuti, omanu vosi va linga apika vesino,+ oco eye a lekise ohenda komanu vosi.+
33 Ukuasi, lolondunge, lukũlĩhĩso wa Suku via longa cimue! Lomue o tẽla oku kuata elomboloko lionjila yoku tetulula kuaye kuenda lomue o tẽla oku kũlĩha olonjila viaye! 34 Momo “helie wa kũlĩha ovisimĩlo via Yehova,* ale helie wa linga ondunguli yaye?”+ 35 Ale, “helie wa eca tete ocina cimue ku Suku okuti, eye o sukila oku ci u tiuwila?”+ 36 Momo eye wa panga ovina viosi, eye o tekula ovina viosi kuenda ovina viosi vi kasilili omo liocipango caye. Kokuaye ku kale ulamba otembo ka yi pui. Amene.
12 A vamanji, ndu pingi lohenda ya Suku okuti, weci atimba ene+ ndocilumba ci kasi lomuenyo, ci kola,+ haico ci taviwa la Suku okuti, upange u kola luloño wene woku sokolola.+ 2 Ko ka eceleli okuti oluali lulo* lu pongololi,* pole, pongololi ovisimĩlo viene+ oco okuti, vu limbuka ndeci ci kasi ocipango+ ca Suku okuti ciwa, ca sunguluka kuenda ca pua eko.
3 Momo omo liohenda ya piãla nda tambula, ndu sapuili vosi pokati kene okuti, ko ka simi+ okuti ene wa velipo calua, pole, sokololi oco vu kuati olondunge, ndeci Suku a eca* ekolelo komunu lomunu.+ 4 Momo ndeci etu tu kuete etimba limosi lovimatamata vialua,+ pole, ovimatamata viaco ka vi lingi upange umuamue, 5 cimuamue haico, ndaño tualua, tutimba limuamue vomunga kumue la Kristu, pole, tuvimatamata vi lisukila pokati.+ 6 Omo okuti tu kuete olongavelo via litepa ndomo via tu ĩhiwa lohenda ya piãla,+ nda oku imba owanji, tu imbi owanji ndeci ci likuata lekolelo va tu ĩha; 7 ale nda oku linga upange u kola, tu lingi upange waco; ale una o longisa, a litumbike koku longisa kuaco;+ 8 una o vetiya,* a vetiye;*+ una eca,* a ece lutima wosi;+ una o songola,* a ci linge lombili;*+ una o lekisa ohenda, a ci linge lesanju.+
9 Ocisola cene ka ci ka kale combambe.+ Suvuki eci cĩvi;+ kakateli kueci ciwa. 10 Poku sola vamanji, lisoli omunu lukuavo. Eci enanga liatete koku lekisa esumbilo ku vakuene.*+ 11 Lingi vakuambili,* ko ka kali vakuawesi.*+ Eceleli okuti, espiritu sandu+ liu vetiyi oku kuata ombili. Vumbi Yehova* ndapika.+ 12 Sanjuki omo lielavoko liene. Pandikisi kohali.+ Pandikisi lolohutililo.+ 13 Kuatisi olosandu ndomo ci likuata lasukila avo.+ Kuati ocituwa coku yekisa.+ 14 Amamiko oku sumũlũisa ava vo lambalali;+ sumũlũisi kuenda ko ka siñali.+ 15 Yoleli lava va yolela; lili lava va lila. 16 Tendi vakuene ndeci vu li tenda ene muẽle; ko ka tiamisili utima kovina vinene* pole, kuati ocituwa coku liketisa.+ Ko ka lingi vakualondunge kovaso ene muẽle.+
17 Ko ka fetuluinyi umue cĩvi leci cĩvi.+ Sandi oku linga ovina viwa kovaso yomanu vosi. 18 Nda citava, ndeci ca tamba kokuene, kali vakuambembua lomanu vosi.+ 19 Akuetu wa soliwi, ko ka fetuluinyi, efetuluinyo li kale konyeño ya Suku;+ momo ca sonehiwa citi: “‘Efetuluinyo liange; ame ndi ka fetuluinya,’ oco Yehova a popia.”*+ 20 Pole, “nda unyãli wove o kasi lonjala, u wĩha coku lia, nda o kasi lenyona, u wĩha cimue coku nyua; momo poku ci linga o ka lundika akala ondalu ponumbutue yaye.”*+ 21 Ku ka yuliwe leci cĩvi, pole, eci cĩvi amamako oku ci yula leci ciwa.+
13 Omanu vosi va pokole kolombiali, momo ka kuli uviali okuti,+ ka wa tundile ku Suku;+ olombiali vi kasiko via tambula unene waco ku Suku.+ 2 Kuenje wosi o tamalãla lolombiali o patãla esokiyo lia Suku; vosi va patãla esokiyo liaco, va li nenela ovo muẽle episo. 3 Ava va linga eci ciwa ka va yokokela vana va viala, te vana va linga eci cĩvi.+ Ove hẽ o yongola okuti, ku kuatela usumba olombiali? Amamako oku linga eci ciwa+ kuenje o sivayiwa; 4 momo ovo akuenje va Suku va kapiwila oku ku kuatisa. Pole, nda wa linga eci cĩvi, yokoka, momo va kuete omoko* yoku kangisa kuenda ka va ci lingi olivova. Ovo akuenje va Suku oco va kangise vana va linga eci cĩvi.
5 Ene vu sukila oku pokola kolombiali, hamekondako liekangiso,* pole, mekonda liowanji wutima wene.+ 6 Eli olio esunga lieci vu fetelavo elisimu; momo olombiali akuenje va Suku va talavayela owiñi kuenda owu owo upange wavo. 7 Eci ku vosi eci ca va sesamẽla, ku una o pinga elisimu, elisimu;+ ku una o pinga ulambu, ulambu; ku una o yongola epokolo liene, u pokoli;+ ku una o yongola esumbilo, esumbilo.+
8 Ko ka kuateli ofuka omunu umue, te ofuka yoku lisola pokati;+ momo wosi o sole ukuavo, o pokola muẽle kocihandeleko.+ 9 Momo Ocihandeleko ci popia citi, “Ku ka linge ukahokolo,+ ku ka ponde,+ ku ka nyane,+ ku ka livele eci cukuẽle”+ kuenda ocihandeleko cosi cikuavo ci teta onimbu vondaka eyi yokuti: “Sola u o lisungue love ndeci o lisole ove muẽle.”+ 10 Omunu o kuete ocisola ka lingi cĩvi ku una o lisungue laye;+ ocisola ci tẽlisa ocihandeleko.+
11 Kuenje ci lingi, momo ene wa kũlĩhi okuti, yilo oyo otembo oco ene vu pasuki kotulo,+ momo eyovo lietu li kasi ocipepi okuti, otembo tua tava ci sule. 12 Uteke u panda kesulilo; utanya u kasi ocipepi. Omo liaco, tu yuvuli ovilinga via tiama kowelema+ kuenda tu talavayi lovimalẽho viocinyi.+ 13 Tu endaendi lovituwa viwa+ ndu okuti vutanya, ha layeleko,* loku kolua, levĩho liukahonga, lumbondo,*+ lovama kuenda lesepa.+ 14 Pole, kuami ongangu ya Ñala Yesu Kristu*+ kuenda ko ka sokiyi oku tẽlisa oloñeyi vietimba.+
14 Tambuli omunu ka pamele kekolelo,+ pole, ku ko pise konjila ndomo eye a tenda ovina.* 2 Umue ekolelo liu wecelela oku lia ovina viosi, pole, u wa hongua, o lia lika olombi. 3 Omunu o lia ka ka pembule una ka li kuenda una ka li, ka ka pise una o lia,+ momo Suku wo tambula. 4 Ove helie okuti, o pisa ukuenje wamãle?+ Ku cime caye eye o talama, ale o kupuka.+ Pole, eye o ka talamisua, momo Yehova* o tẽla oku u talamisa.
5 Omunu umue o tenda eteke limue okuti lia velapo,+ eteke likuavo li sule; pole, omunu ukuavo o tenda eteke limue okuti, lia lisoka loloneke viosi vikuavo;+ omunu lomunu a tave okuti, ovina a kolela via sunguluka. 6 Una o tenda eteke limue okuti lia velapo, a li tende ndu okuti lia velapo ku Yehova.* Una o lia a ci lingile oku sivaya Yehova,* momo eca olopandu ku Suku.+ Una ka li, a ci lingile oku sivaya Yehova,* kuenda a ecevo olopandu ku Suku.+ 7 Lomue pokati ketu o kasi lomuenyo oco a li sivaye eye muẽle+ kuenda lomue o fa oco a li sivaye eye muẽle. 8 Momo nda tu kasi lomuenyo, tu kasi lawo oco tu sivaye Yehova*+ kuenda nda tu fa, tu fa oco tu sivaye Yehova.* Omo liaco, ci kaile okuti tu kasi lomuenyo ale tu fa, tua tiamẽla ku Yehova.*+ 9 Eli olio esunga lieci Kristu a fila kuenje o kasi vali lomuenyo oco a linge Ñala yava va fa, lava va kasi lomuenyo.+
10 Momo lie o pisila manjove?+ Ale momo lie o pembuila manjove? Momo vosi yetu tu ka talama kovaso yomangu yekanga lia Suku.+ 11 Momo ca sonehiwa citi: “‘Ndeci ñasi lomuenyo,’+ oco Yehova* a popia, ‘kokuange ku ka kekamẽla olongolo viosi kuenda alimi osi a ka limbuka okuti, ame Suku.’”+ 12 Omo liaco, Suku o ka sombisa omunu lomunu pokati ketu ndeci ci likuata lovilinga vietu.+
13 Omo liaco, ka tu ka li pisi vali pokati,+ pole, nõlipo oku yuvula oku kapela ewe liocilondokua ale onjanjo manji umue.+ 14 Nda kũlĩha kuenda nda kolela vu Ñala Yesu okuti, lacimue ci li vĩhisa oco muẽle;+ te lika eci omunu a tenda ocina cimue okuti ca vĩha kuenje kokuaye oco ca vĩha. 15 Nda okuti omo liokulia o sumuisa manjove, ku kasi oku endela vocisola.+ Ku ka nyõle lokulia kuove una Kristu a fila.+ 16 Omo liaco, ko ka lingi ovina vu sima okuti viwa, pole, vi kokela omanu oku ku popi lãvi. 17 Momo Usoma wa Suku ka u lomboloka okulia loku nyua,+ pole, u lomboloka esunga, ombembua kuenda esanju lespiritu sandu. 18 Kuenje wosi o kuete ovituwa evi, haeye upika wa Kristu, o sanjuisa Suku kuenda o taviwa lomanu.
19 Omo liaco, tu kakateli kovina vi koka ombembua+ kuenda kovina vioku likolisa pokati.+ 20 Liwekipo oku nyõla upange wa Suku omo liokulia.+ Ocili, ovina viosi via yela, pole, cĩvi komunu oku lia nda eci ci kokela vakuavo ocilondokua.+ 21 Ka ca sungulukile oku kokela manjove ocilondokua omo lioku lia ositu, oku nyua ovinyu, ale oku linga ocina cikuavo.+ 22 Ekolelo o kuete, li kale pokati kove la Suku. Omunu una ka lipisila eye muẽle omo liovina a tava, wa sumũlũha. 23 Pole, nda omunu waco o kasi latatahãi kuenje o lia, wa pisiwa ale, omo ka kasi oku lia lekolelo. Momo cosi ka ca kunamẽlele kekolelo, ekandu.
15 Etu tua pama, tu sukila oku kuatisa vana ka va pamele, oco va pandikise koku hongua kuavo+ kuenda ka tu li sanjuisa etu muẽle.+ 2 Omunu lomunu pokati ketu, a linge eci ciwa ku una a lisungue laye oco o kolise.+ 3 Momo ndaño muẽle Kristu ka sandele oku lisanjuisa eye muẽle,+ pole, ca sonehiwa citi: “Esepu lia vana va ku sepula li ndi wila.”+ 4 Momo ovina viosi via sonehiwa osimbu, via sonehiwila oku tu longisa okuti,+ omo liepandi lietu+ kuenda elembeleko li tunda Kovisonehua, tu kuata elavoko.+ 5 Suku una o tu ĩha epandi kuenda elembeleko a ecelele okuti, omunu lomunu pokati kene a kuate ovisimĩlo vimuamue ndevi via Kristu Yesu, 6 okuti, loku likuata omunga londaka*+ yimuamue vu sivaya Suku haeye Isia ya Ñala yetu Yesu Kristu.
7 Litambuli* pokati+ ndeci Kristu o tambuli,+ oco Suku a muisue ulamba. 8 Momo ndu sapuili siti, Kristu wa linga ukuenje wa vana va seviwa evamba+ oco va limbuke okuti, Suku ukuacili kuenda va kũlĩhĩsa olohuminyo Eye a linga ku vakukululu yavo,+ 9 okuti olofeka vi sivaya Suku omo liohenda yaye.+ Ndeci ca sonehiwa citi: “Hu sivayaila pokati ka vakualofeka, loku imbila onduko yove ovisungo.”+ 10 Eye wa popia vali hati: “Sanjuki ene a alofeka, kumue lomanu vaye.”+ 11 Kuenda vali hati: “Sivayi Yehova* ene alofeka viosi kuenda omanu vosi vo sivaye.”+ 12 Kuenje Isaya wa popiavo hati: “Ku ka kala olumbombo lua Jese,+ una o ka katuka oco a viale olofeka;+ onduko yaye yi ka eca elavoko kolofeka.”+ 13 Suku una eca eca elavoko, a ku yukisi lesanju lialua kuenda ombembua omo wa koleli kokuaye oco okuti, vu supoka lelavoko lunene wespiritu sandu.+
14 A vamanji, ame muẽle nda kolela okuti weyuki ohenda, haene weyuki ukũlĩhĩso wosi kuenje vu tẽla oku li lungula* pokati. 15 Kuenje ñasi oku vu soneheli atosi amue lutõi walua, oco ndu ku ĩhi onumbi yikuavo omo liohenda ya piãla ya nyĩhiwa la Suku, 16 okuti ndinga ukuenje wa Kristu Yesu kolofeka.+ Nda litumbika kupange u kola wolondaka viwa via Suku+ oco ombanjaile yolofeka evi yi taviwe kuenda yi kolisue lespiritu sandu.
17 Kuenje nda sanjuka omo ndi ndonge ya Kristu Yesu kuenda ñasi oku linga upange wa Suku. 18 Momo si yongola oku vangula cimue, te ovina Kristu a kasi oku lingila vonduko yange, oco vakualofeka va pokole omo liolondaka kuenda liovilinga viange, 19 lunene wolondimbukiso, lovikomo,*+ lunene wespiritu lia Suku okuti, nda kunda olondaka viwa viatiamẽla ku Kristu tunde ko Yerusalãi toke kocikanjo co Iliriku.+ 20 Omo liaco, nda kuata ocimãho cokuti si kundila olondaka viwa kuna va yevele ale catiamẽla konduko ya Kristu, oco si ka tungile kociseveto comunu ukuavo; 21 pole, ndeci ca sonehiwa citi: “Vana ka va tambuile esapulo liatiamẽla kokuaye, va ko kũlĩha kuenda vana ka va lo yeva, va ka kuata elomboloko.”+
22 Eli olio esunga lieci sia tẽlele oku iya kokuene ndaño okuti, olonjanja vialua nda yonguile oku ci linga. 23 Pole cilo, vovaimbo a-a si kuete vali ocikanjo okuti, sia kundililemo kuenda vokuenda kuanyamo alua* nda sokiya oku iya kokuene. 24 Omo liaco, eci ngenda ko Espanya ndi lavoka okuti, ndu vu moli kuenje noke yoku sanjukila oku kala lene vu ndi sindikila naito vonjila. 25 Cilo ñasi oku enda ko Yerusalãi oku ka vumba* olosandu.+ 26 Vana va kasi ko Makedonia, lo ko Akaya va sanjukila oku eca ombanjaile yimue kolohukũi vi kasi pokati kolosandu ko Yerusalãi.+ 27 Ocili, ovo va sanjukila oku ci linga kuenda va va kuatelele ofuka; momo nda vakualofeka va eca ovina viavo via tunda ku Suku, ovo va sesamẽlavo oku va kuatisa lovina va sukila komuenyo eteke leteke.+ 28 Omo liaco, noke yoku ci linga, loku eca ombanjaile* yaco kokuavo, ndi ka pita kokuene oku enda ko Espanya. 29 Handi vali, ndi cĩ okuti eci ndiya kokuene, ndiya tupu ndeyuka lesumũlũho lia Kristu.
30 Cilo, a vamanji, ndu pingi vu Ñala yetu Yesu Kristu locisola ci tunda kespiritu okuti, vu kolisako kumue lame volohutililo viene ku Suku, poku li ñutililako,+ 31 okuti mopelua+ kuava ka va tavele vo Yudea kuenda oco okuti, upange ndingila olosandu vi kasi ko Yerusalãi u taviwa lavo,+ 32 kuenje omo liocipango ca Suku, ndiya kokuene lesanju oco ndi kavuluke kumue lene. 33 Suku una eca eca ombembua a kale lene vosi.+ Amene.
16 Ñasi oku vu tumisi* manjetu ukãi Febe, o vumba vekongelo lio Kengerai,+ 2 okuti vu u tambuli vu Ñala ndeci ca sesamẽla olosandu kuenda u wĩhi ekuatiso a sukila,+ momo wa teyuila valua oku kongelamo ame.
3 Eci ovilamo viange ku Priska, la Akuila+ akamba vange kupange wa Kristu Yesu, 4 okuti va kapa omuenyo wavo+ kohele oco va popele omuenyo wange, vana ame kumue la vosi vakongelo a vakualofeka tua pandiya. 5 Lamisipovo ekongelo li liongoluila konjo yavo.+ Lamisipo Epeneto una ndi sole, haeye umue pokati kolondonge viatete via Kristu vo Asia. 6 Lamisipo Maria, una wo lingili upange walua. 7 Lamisipo Androniko la Juniasi va ngandiange,+ va kala olomandekua kumue lame kuenda va kũlĩhĩwa ciwa lovapostolo, haivo oloñame via Kristu otembo yalua okuti, ame ci sule.
8 Eci ovilamo viange ku Ampliato una ndi sole vu Ñala. 9 Lamisipo Urbanu ekamba lietu kupange wa Kristu kuenda Staku, una ndi sole. 10 Lamisipo Apele, una wa koleliwa vu Kristu. Lamisipo vana va kasi konjo ya Aristobolo. 11 Lamisipo Herodiano, ngandiange. Lamisipo vana va kasi konjo ya Narkisu okuti, olondonge via Ñala. 12 Lamisipo Trufaina la Trufosa, akãi vana okuti va likolisilako kupange wa Ñala. Lamisipo Persi, o soliwe letu, momo ukãi umue wa siata oku linga upange walua vu Ñala. 13 Lamisipo Rufu, wa nõliwa vu Ñala kuenda inaye, una ndi tukulavo okuti, ina yange. 14 Lamisipo Asungrito, Flegone, Hermes, Patroba, Herma kuenda vamanji va kasi lavo. 15 Lamisipo Filologo, Julia, Nereu kuenda mukãi waye, la Olumpa, lolosandu viosi vi kasi lavo. 16 Lilami pokati lesipulo li kola. Akongelo osi a Kristu o lamisipo.
17 A vamanji, ndu lunguli siti, lavululi vana va koka olonepele kuenda ocilondokua, haivo va pengisa elongiso ene wa lilongisi kuenda va yuvuli.+ 18 Momo omanu vaco hapikako va Ñala yetu Kristu, pole, apika voloñeyi viavo muẽle vĩvi kuenda vupopi umue u sõsa kumue londaka yimue yombambe va yapuisa ovitima via vana ka va kũlĩhĩle cimue. 19 Epokolo liene lia limbukiwa la vosi kuenda ndu sanjukili. Pole, njongola okuti vu kuata olondunge oco vu kũlĩhi eci ciwa, puãi liyelisi kueci cĩvi.+ 20 Kuenje Suku una eca eca ombembua ndopo o ka sasõla Satana+ vemẽhi liolomãhi viene. Ohenda ya piãla ya Ñala yetu Yesu yi kale lene.
21 Timoteo ekamba liange kupange, wo lamipo kuenda Lukiu, Yasone, Sosipatero va ngandiange.+
22 Lame ndi Tertiu, una wa soneha ukanda owu, ndu lamipo vu Ñala.
23 Gaio+ una wa njekisa haeye wa yekisa ekongelo liosi, wo lamipo. Erasto usoleki wolombongo* volupale, wo lamipo kuenda Kowartu manjaye. 24 * ——
25 Ku Suku una o tẽla oku vu kolisi, lolondaka viwa ñasi oku sapula loku kunda catiamẽla ku Yesu Kristu, ndesituluilo lielumbu li kola,+ lia sitikiwile tunde osimbu, 26 pole, cilo lia situluiwa kuenda lia sapuiwa lovisonehua viovaprofeto pokati kolofeka viosi locihandeleko ca Suku ka pui okuti, va lekisa ekolelo loku pokola kokuaye; 27 ku Suku okuti eye lika ukualondunge,+ ku kaile ulamba pocakati ca Yesu Kristu otembo ka yi pui. Amene.
Lit., “ombuto.”
Ale “vana okuti, ka va kaile va Helasi.” Lit., “omanu va vangula elimi liñi.”
Ale “ovipuka.”
Ale “oku lipekela la.”
Ale “onima.”
Ale “ka va tavele oku kuata ukũlĩhĩso wa suapo wa Suku.”
Ale “oku livela.”
Ale “va litenga vovina viamale.”
Lit., “omunu.”
Tala Alombo. A5.
Ale “ndofuka.”
Ale “a ecelua.”
Tala Alombo. A5.
Lit., “ombuto.”
Lit., “ombuto.”
Ale pamue, “oku lulika eci ka ca lulikiwile handi.”
Lit., “ombuto.”
Ale pamue, “tu kuete ombembua.”
Ale pamue, “tu yoleli.”
Ale pamue, “tu yoleli.”
Ale “oku popeliwa; oku ecelua.”
Okuti, oku upa ekandu.
Lit., “ovimatamata.”
Lit., “ovimatamata.”
Lit., “ovimatamata.”
Lit., “ovimatamata.”
Lit., “ovimatamata.”
Kelimi lio Helasi, atimba a fa.
Ondaka yopiwa kelimi lio Heveru ale lio Aramaiku yi lomboloka, “A Tate!”
Kelimi lio Helasi ondaka eyi yi tiamisiwila kokulia kuatete kunguiwa vocumbo.
Lit., “ombuto.”
Lit., “ombuto.”
Lit., “ombuto.”
Lit., “ka kua tiamẽlele ku una o yongola, ale ku una o lupuka.”
Tala Alombo. A5.
Ale “oku ci linga lonjanga.”
Tala Alombo. A5.
Lit., “ombuto.”
Ale “ukuacali.”
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Ale “kesapulo lietu?”
Lit., “ombuto.”
Tala Alombo. A5.
Ale “oku sivaya.”
Lit., “ositu yange.”
Ale “oku li tunula.”
Ale “oku li tunula.”
Ale “upopeli.”
Tala Alombo. A5.
Ale “koloneke vilo.” Tala Elomboluilo.
Ale “liwekipo oku setukula oluali lulo.”
Ale “oku tepaisa; oku avela.”
Ale “oku lungula.”
Ale “elungulo.”
Ale “oku kuatisa.”
Ale “lutima wosi.”
Ale “oku pita kovaso.”
Ale “oku pita kovaso.”
Ale “vakuopange.”
Ale “Ko ka cilui kovopange ene.”
Tala Alombo. A5.
Ale “ovisimĩlo viepela.”
Tala Alombo. A5.
Okuti, oku tulumũla onyeño yomunu kuenda oku tepulula oku tĩlisa utima waye.
Lit., “osipata.”
Lit., “onyeño.”
Ale “kovipito.”
Ale “ovilinga vi kutisa osõi.” Kelimi lio Helasi, aselgeia. Tala Elomboluilo.
Lit., “wali Ñala Yesu Kristu.”
Ale pamue, “atatahãi vutima.”
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Tala Alombo. A5.
Lit., “omẽla.”
Ale “litavi.”
Tala Alombo. A5.
Ale “oku longisa.”
Ale “ovilimbu.”
Ale pamue, “amue.”
Ale “oku kuatisa.”
Lit., “epako.”
Ale “ndu kundiki.”
Ale “kalei.”
Tala Alombo. A3.