Te mau tohu o te hopea o teie nei ao
“Ua tohu te mau peropheta no te poiri e mau tausani matahiti te maoro e ua fatata te hopea o teie nei ao.”—Mau manaˈo atea e e tupu mai te tahi ati: Hoê hiˈoraa no a muri aˈe.
I TE matahiti 1033, 1 000 matahiti i muri aˈe i te poheraa o te Mesia, ua vai na te mau taata no Bourgogne, i Farani, i roto i te riaria rahi no te mea ua tohuhia e e hope te ao i taua matahiti ra. Ua rahi atu â te tiaturiraa i te mau tohu riaria no a muri aˈe a tupu ai e rave rahi vero puai e te oˈe rahi. E rave rahi taata tei faaite tahaa i te tatarahapa.
I te tahi ahuru matahiti na mua ˈˈe, a fatata mai ai te tausani matahiti mai te fanauraa o te Mesia (ia au i te tuatapaparaa i te tau i fariihia i taua taime ra), e rave rahi tei tiaturi e ua fatata roa te hopea o teie nei ao. Ua parauhia e ua fatata te ohipa rima î e i te pae ihotumu i roto i te mau fare monahi i Europa i te faaea. Ua tapao o Eric Russel i roto i ta ˈna buka Astrology and Prediction e: “‘Te iteraa e te fatata mai ra te hopea o te ao’ o te hoê ïa faataaraa parau matauhia i roto i te mau fafauraa parau haamanahia i te roaraa o te afaraa hopea o te ahururaa o te senekele.”
Ua tohu o Martin Luther, tei haamata i te Reforomatio Porotetani i te 16raa o te senekele, e ua fatata roa te hopea o te ao i to ˈna ra tau. Ia au i te hoê buka, ua parau oia e: “I to ˈu manaˈoraa, te papu nei au e te fatata mai ra te mahana haavaraa.” Ua faataa te tahi atu taata papai e: “Na roto i te faatuearaa i te mau aamu e te mau parau tohu bibilia ua nehenehe o Luther e tohu e ua fatata roa mai te ati hopea.”
I te senekele 19, ua tohu o William Miller, o tei haamau i te Ekalesia Adevenite, e e hoˈi faahou mai te Mesia i rotopu i te avaˈe mati 1843 e te avaˈe mati 1844. Ei faahopearaa, ua tiai te tahi mau taata ia afaihia ratou i nia i te raˈi.
Aita i maoro roa aˈenei, ua tohu te hoê haapaoraa no Ukraine mai piihia te Fetii taeae Uouo Rahi e e hope teie nei ao i te 14 no novema 1993. I te mau Hau Amui no Marite, ua parau te taata poro evanelia ra o Harold Camping na roto i te radio e e hope teie nei ao i te avaˈe setepa 1994. Oia mau, ua hape teie mau tohu o te taio mahana o te hopea o teie nei ao.
Ua turai anei te reira i te mau taata ia ore e tiaturi faahou i te hopea o teie nei ao? Aita roa ˈtu. Ua tapao te U.S.News and World Report no te 19 no titema 1994 e: “No te fatataraa mai o te mileniuma apî i te matahiti 2000, ua tohuhia e rave rahi mau parau riaria no to tatou nei mahana.” Ua tapao te vea ra e “fatata e 60 i nia i te hanere o te feia no Marite e manaˈo ra e e hope teie nei ao i te hoê taime a muri aˈe; fatata hoê i nia i te toru o ratou e manaˈo ra e e hope oia i roto i te tahi ahuru matahiti.”
No te aha i rahi roa ˈi te mau tohu no nia i te hopea o teie nei ao? Te vai ra anei te hoê tumu papu no te tiaturi e e hope te reira?