Yazarı: Pavlus

1. Pavlus Efesoslulara mektubunu ne zaman ve hangi koşullarda yazdı?

HAPİSTE olduğunuzu düşünün. Görevli vaiz olarak iyi haberi gayretle duyurduğunuz için zulüm gördünüz ve tutuklandınız. Artık yolculuk yapamayacak ve cemaatleri ziyaret edip güçlendirme fırsatı bulamayacaksınız. Böyle bir durumda ne yaparsınız? Faaliyetiniz sonucunda iman eden kişilere mektup yazmaz mısınız? Kuşkusuz sizi merak ediyorlar ve teşvike ihtiyaçları var! Bunları düşünerek yazmaya başlıyorsunuz. İşte elçi Pavlus da Roma’daki ilk tutukluluğu sırasında (MS 59-61) tam bunu yapmıştı. O, davasını Sezar’a arz ettiğinden duruşmanın yapılmasını bekliyordu. Ancak bu sırada muhafız gözetiminde yaşamasına rağmen bazı özgürlüklere sahipti. Pavlus Efesoslulara mektubunu muhtemelen MS 60 ya da 61 yılında Roma’da yazmış ve Onisimos’la birlikte oraya gidecek olan Tihikos eliyle göndermişti (Efes. 6:21; Kol. 4:7-9).

2, 3. Efesoslular kitabının Pavlus tarafından yazıldığını ve kanonik olduğunu gösteren hangi kesin kanıtlar var?

² İlk cümleden mektubu Pavlus’un yazdığını öğreniriz (Efes. 1:1). Kendisi daha sonra da dört kez “Efendimizin uğrunda tutuklu” olduğunu doğrudan ya da dolaylı olarak belirtir (3:1, 13; 4:1; 6:20). Mektubun Pavlus’a ait olmadığı yönündeki iddialar asılsız çıkmıştır. Örneğin, MS 200 yıllarına ait olduğu düşünülen 2 numaralı Chester Beatty Papirüsü (P⁴⁶) Pavlus’un mektuplarının yer aldığı bir kodeksten 86 yaprak içermektedir. Bunlar arasında Efesoslular mektubunun da olması, mektuba o dönemde Pavlus’un mektupları arasında yer verildiğini gösterir.

³ İlk dönem kilise ilahiyatçıları bu mektubun Efesoslulara hitaben ve Pavlus tarafından yazıldığını doğrular. Örneğin, MS ikinci yüzyılda yaşamış Irenaeus Efesoslular 5:30 ayetini şöyle alıntıladı: “Aziz Pavlus’un Efesoslulara yazdığı mektupta dediği gibi, biz onun bedeninin uzuvlarıyız.” Aynı dönemde yaşamış İskenderiyeli Clemens de Efesoslular 5:21’i şöyle alıntıladı: “Bu nedenle [elçi] Efesoslulara mektubunda, ‘her biriniz içindeki Tanrı korkusuyla diğerine istekle boyun eğsin’, diye yazdı. Origenes de, MS üçüncü yüzyılın ilk yarısına ait bir eserinde Efesoslular 1:4’ü alıntılayarak şöyle dedi: “Efesoslulara yazdığı mektupta elçi de, ‘bizi dünyanın kuruluşundan önce seçen’, diyerek aynı ifade tarzını kullanır.”a Hıristiyanlığın ilk dönemi konusunda başka bir otorite olan tarihçi Eusebios (MS y. 260-y. 340) Efesoslular’ı kanonik, yani Kutsal Metinler dizisinin bir kısmı olarak kabul eder. Diğer ilk dönem kilise tarihçilerinin çoğu da Efesoslular kitabına Kutsal Yazıların bir kısmı olarak değinir.b