Amaalatto Woyte Iyyoobi Maxaafi Kaaꞌlahera Dandaanno

1-2. Iyyoobite sase jaallaranna Eelihura hiittoori tuncu yiinonsa?

ODOO Soojjaati manni mereero dolu giira gede rakke halaꞌlitno. Lowo manni egenninosihunna hoqe durooꞌmino manchi Iyyoobi noosire baala hoogino. Iyyoobiti sase jaalla yaano Elfaazi, Beldaadinna Soofaari Iyyoobira iillinore macciishshite sheshifachishshasira isiwa Uutsi daggino. Ikkollana hakkira iillitu woyte heddinokkiri ikke no.

² Hanni ikkinore hedi. Iyyoobira noosire baala haaꞌne hoolloonni. Lowoti geꞌreewu, lalu, gaalunna harrete hoshshasi reytino woy moorantino. Oososi reytino; soqqamaanosi giddo roore gorrinoonni. Iyyoobi ooso minu aanaho toe gudino. Gamete aana gami-tokke yinannihu gede Iyyoobino buuto dhiwame no. Bisisi baalu madire goofino. Sasunku jaallasi xeertote heedhe Iyyoobi hunquffi yee buluulu aana afolle nooha laꞌu. Insa hiitto ikkituyya? Lamala barra woꞌma konni buuto xissiisiꞌrino manchira mittoreno dicoydhino. (Iyo. 2:12, 13) Hatte mereero diro insanni ajjannohu Eelihu yinanni manchi daye mulensa ofolli. Jeefote Iyyoobi ilamino barra rumanna reyo halcha hanafi. (Iyo. 3:1-3, 11) Addanko Iyyoobira kaaꞌlo hasiisse noosi! Kuri mannooti coydhannorinna coydhanno gari, insa addanka Iyyoobi jaallaatironna addanka isi daafira hedannoronna teꞌee leellishanno.

3. Konni birxichira maa xiinxallineemmo?

³ Yihowa Iyyoobiti sase jaallanna Eelihu coydhinore hattono assitinore Muse borreessanno gede assino. Elifaazi coyiꞌrinohu mitu coy bushu ayyaani kakkayseennasi coyiꞌrinore lawanno. Eelihu kayinni Yihowa ayyaani kakkayseennasi coyiꞌrino. (Iyo. 4:12-16; 33:24, 25) Iyyoobi maxaafi giddo lowo geeshsha dancha amaaleno, lowo geeshsha busha amaaleno noohu iseraati. Iyyoobi maxaafinni woloota amaalate daafira kaajja roso ronseemmo. Balanxe Iyyoobiti sase jaalla busha lawishsha ikkitino gara laꞌneemmo. Hakkiinni Eelihu dancha lawishsha ikkinohu hiittoonniitiro xiinxallineemmo. Mitte mittenta laꞌneemmo woyte, Iyyoobi maxaafi Israeele kaaꞌlinonsaha ikkara dandaanno garanna xaa yannara ninke kaaꞌlankera dandaannohu hiittoonniitiro ronseemmo.

IYYOOBI SASE JAALLASI AMAALTINOSI GARA

4. Iyyoobiti sase jaalla heddinore assitukkinni gattinohu mayraati? (Misileno lai.)

⁴ Qullaawu Maxaafi Iyyoobiti sase jaalla iillitinosi dano macciishshituhu gedensaanni, “deisiissasiranna sheshifachishshasira” martinota kulanno. (Iyo. 2:11) Ikkollana insa heddinore assitukkinni gattino. Mayra? Ajay ajeenna sasu korkaati no. Umihunni, insa muddante iso busha assitino. Lawishshaho, insa soꞌrotenni Iyyoobi loosino cubbira qorichishamanni no yite heddino.a (Iyo. 4:7; 11:14) Layinkihunni, roore amaaltino amaale kaaꞌlitannokkite, kaajjadotenna xissiissannote. Lawishshaho, sasunku amaaltino amaale dancha labburono tirtinori dinoote. (Iyo. 13:12) Beldaadi lame hige ‘coydhe hashuu diyaattoho’ yee kaajjishe coyiꞌrino. (Iyo. 8:2; 18:2) Soofaari, Iyyoobi ‘gowwa’ mancho ikkinohu gede asse coyiꞌrino. (Iyo. 11:12) Sayikkihunni, insa Iyyoobi ledo hasaabbu woyte cancite coydhinokkiha ikkara dandaanno; ikkirono insa iso shollishshanninna busha assitanni coydhino. (Iyo. 15:7-11) Kuri mannooti Iyyoobira wodanasi diggi assa woy ammanasi kaajjisha agurte isi soꞌrinota leellishate sharrantino.

5. Iyyoobi jaalla amaaltino amaale abbitino gumi maati?

⁵ Iyyoobi jaalla amaaltino amaale dancha guma abba hoogase dhagge assiꞌnannita diꞌꞌikkitino. Coydhinori wona wonayikkiha Iyyoobi lede gawajjino. (Iyo. 19:2) Ada Iyyoobi keeraanchimmasi leellishate sharraminohu dibaxeeti. Tini garunni hedannokki gedenna afiisi abbire coyiꞌranno gede assitinosi. (Iyo. 6:3, 26) Iyyoobi jaalla Yihowa hedo ledo sumuu yaannore dikultinosi; hattono shaqqillunni diamaddinosi. Insa affukkinni Sheexaanu anga noo uduunnicho ikkitino. (Iyo. 2:4, 6) Tini xagge hundi waro heedhinore kaaꞌlitinonsaha ikkara dandaannohu hiittoonniiti? Xaa yannara ninke kaaꞌlitankera dandiitannohu ma garinniiti?

6. Israeelete cimeeyye Iyyoobite sase jaallahu bushu lawishshinni maa rossinoha ikkara dandaanno?

⁶ Israeele kaaꞌlinonsaha ikkara dandaanno gara. Yihowa Israeelete daga xintihu gedensaanni, isihu keeraanchu biddissi garinni yoo yitannonsa gede ikkadda labballo cimeeyye asse shoomino. (Mar. 1:15-18; 27:1) Kuri labballi amaaltara woy yoo yitara albaanni seekkite macciishsha hasiissannonsa. (2 Du. 19:6) Qoleno baalankare affinohu gede assite hedantenni xaꞌmuwa xaꞌma hasiissannonsa. (Mar. 19:18) Kuri Israeelete heedhanno amaalaasine kaaꞌlo hasiꞌre insawa daanno mannira kaajjishe coyiꞌrano qoropha hasiissannonsa. Mayra? Korkaatuno hanqite coydhuro, manchu huxuxxi yee giddosita fushshe hasaapha hoogara dandaanno. (Ful. 22:22-24) Israeelete cimeeyye Iyyoobi xagge xiinxallite afidhinohu mitu rosi konne ikkara dandaanno.

7. Israeelete cimeeyye calla ikkikkinni amaaltannore wolootano Iyyoobi xagge kaaꞌlitansara dandiitannohu hiittoonniiti? (Lawishsha 27:9)

⁷ Hige Israeelete amaaltannori gikki yitino labballo calla diꞌꞌikkitino. Israeelete manni baalunku yaano ajuno akkaluno, labbaahuno meyatino Yihowa magansiꞌranno gara woyyeessiꞌrate woy amanyootesi biddi assiꞌrate kaaꞌlo hasiissinosi jaalansa amaalanno. (Fa. 141:5) Addu jaali togoota dancha amaale amaalanno. (Lawishsha 27:9 nabbawi.) Israeelete manni amaalanno woyte maa coyiꞌranna maa assa qoropha hasiissannonsaro, sase Iyyoobi jaallahu bushu lawishshinni roso afiꞌrinoha ikkara dandaanno.

8. Woloota amaalleemmo woyte maa qoropha hasiissannonke? (Misillano lai.)

⁸ Ninke kaaꞌlara dandaanno gara. Kiristaana ikkinoommo daafira, ninkeno qarru amadannonsa woyte roduuwanke kaaꞌla hasiꞌneemmo. Ikkollana hatto assineemmo woyte Iyyoobiti sase jaalla assiture assineemmokki gede qoropha hasiissannonke. Umihunni, muddamme togooti yaa qorophanna amaallammora albaanni halaale ikkitino taje afiꞌra hasiissannonke. Layinkihunni, Elfaazi duucha hige assinte gede, amaalleemmo amaale kaajjado xinta afidhinokkite uminke hedo aana xintantinota ikka dihasiissanno; hatteentenni kaajjadu xinti noosihu Maganu Qaali aana xintantinota ikka hasiissannose. (Iyo. 4:8; 5:3, 27) Sayikkihunni, kaajjado qaale coyiꞌranna boroora qoropha hasiissannonke. Elfaazinna jaallasi coydhinohu mitu coy halaale ikkinota qaagi; mittu Qullaawu Maxaafi borreessaanchi isinni insa coydhinoha mito coye qummi assino. (Iyyoobi 5:13; 1 Qorontoosi 3:19 ledo heewisiisi.) Insa Maganu daafira coydhinori rooru kaphoho; Iyyoobino gawajjinosi; hakko daafira Yihowa insa ane daafira halaale dicoydhinoonni yiino. (Iyo. 42:7, 8) Amaalleemmo amaale, Yihowa kaajjadohonna soqqamaanosi dibaxannoho yine hendanni gede assitannota ikka dihasiissannose. Hanni xa Eelihu lawishshinni maa rosa dandiineemmoro hasaambo.

EELIHU IYYOOBI AMAALINO GARA

9. Sase jaallasi coydhe kaꞌuhu gedensaanni Iyyoobira kaaꞌlo hasiissinosihunna Yihowa kaaꞌlinosihu hiittoonniitiro xawisi.

⁹ Iyyoobinna jaallasi hasaabbe kaꞌuta kawi kaꞌi koloꞌmate sammi yiikkinni digatino. Iyyoobinna jaallasi coydhinori Qullaawu Maxaafi giddo 28 fooliishsho woꞌma ikkino; insa roore coye coydhinohu hanqitenna aaraabbeeti. Iyyoobi xaano xissiisiꞌre nooti dihuluullissannote! Isira xaano sheshonna seejjo hasiissinosi. Yihowa Iyyoobi kaaꞌlinosihu hiittoonniiti? Eelihu horoonsiꞌre amaalinosi. Eelihu coyiꞌrikkinni keeshshinohu mayraati? Isi togo yiino: “Ani ilamatenni kiꞌnera maaꞌneho; kiꞌne kayinni geerraho; kunnira, hedoommore coyiꞌra waajjoommo.” (Iyo. 32:6, 7) Eelihu xaa yannara batinyu manni huwatinoha mitto coye huwatino: Geerru lowo diro heedhinohuranna heeshshonsanni lowore rossino daafira, duucha woyte wedellaho nookki hayyonna woꞌnaalshi heeꞌrannonsa. Ikkollana Eelihu, Iyyoobinna jaallasi hasaabbanna cince macciishshihu gedensaanni, sammi yaa didandiino. Isi togo yiino: “Manna egennaamo assitannoti geedhimma diꞌꞌikkitino; halaalaancho coye buuxate diru batinyi dikaaꞌlanno.” (Iyo. 32:9) Eelihu aanche coyiꞌrinori maati? Ma garinni coyiꞌrino?

10. Eelihu Iyyoobi amaalara albaanni maa assino? (Iyyoobi 33:6, 7)

¹⁰ Eelihu Iyyoobi amaalara albaanni iso wodanaaꞌmanno gede assino. Hiittoonni? Balaxe Eelihu isonooto eemadhino. Tenne anfoommohu Qullaawu Maxaafi isi umo hanqe noota kulannohuraati. (Iyo. 32:2-5) Hakko daafira, Eelihu hanqe Iyyoobira kaajjishe dicoyiꞌrino. Hatteentenni jawaachishanno garinni hasaawisino. Lawishshaho isi Iyyoobira, “Kuneeti, atinna ani Maganu albaanni taaloho” yiino. (Iyyoobi 33:6, 7 nabbawi.) Hakkiinni isi seekke macciishshanni keeshshinota Iyyoobi afanno gede assino. Isinni Iyyoobi coyiꞌrino coy giddonni mite qara qara hedo xaphi asse coyiꞌrino. (Iyo. 32:11; 33:8-11) Eelihu wole yannara Iyyoobi amaali woyteno hatto assino.—Iyo. 34:5, 6, 9; 35:1-4.

11. Eelihu Iyyoobi amaalinohu hiittoonniiti? (Iyyoobi 33:1)

¹¹ Eelihu, ammanamino mancho Iyyoobi ayirrisannota leellishanno garinni amaalino. Lawishshaho, Eelihu Iyyoobi suꞌmisinni woshshino; kuꞌuri sasu manni kayinni hatto diassitino. (Iyyoobi 33:1 nabbawi.) Eelihu Iyyoobi amaali woyte shaqqillunni dawaro qoꞌlanno gede assinosi; hatto assinohu isi umisi Iyyoobinna jaallasi heewisantu woyte coyiꞌrate lowo geeshsha quqquxaminota qaage ikkara dandaanno. (Iyo. 32:4; 33:32) Qoleno Eelihu Iyyoobi coyiꞌrinohu woy assinohu mitu coy gara ikkinokkihu mayraatiro xawise kule qorophisiisinosi; hattono shaqqillunni Yihowa hayyo, wolqa, taashshonna ammanamino baxillesi qaaganno gede assinosi. (Iyo. 36:18, 21-26; 37:23, 24) Eelihu amaalinositi dancha amaale, Iyyoobi hedosi biddi assiꞌre Kalaqaanchisi aannosita roore amaale adhanno gede assitinositi dihuluullissannote. (Iyo. 38:1-3) Eelihu lawishshi hundi waro heedhinore kaaꞌlinonsaha ikkara dandaannohu hiittoonniiti? Xaa yannara ninkeno kaaꞌlankera dandaannohu ma garinniiti?

12. Yihowa mannasi kaaꞌlate masaalaano horoonsiꞌrinohu hiittoonniiti? Israeele, Eelihuhu danchu lawishshinni horo afidhinoha ikkara dandaannohu hiittoonniiti?

¹² Israeele horo afidhinoha ikkara dandaanno gara. Yihowa duucha woyte Israeele rosiisatenna seejjate masaalaano horoonsiꞌrino. Lawishshaho, ejjeettote yannara Diboora amate gede ikkite Israeelete dagara ayyaanaamittete biddishsha uytino; Saamueelino anjesinni kayse Yihowa riqiwe diinaggaawe soqqamino. (Eje. 4:4-7; 5:7; 1 Sa. 3:19, 20) Hakkunni gedensaanni mootoollate yannara, mannasi ayyaanaamittetenni jawaachishshanno gedenna halaalu magansiꞌrawiinni ballekkinore amaaltanno gede duucha hige masaalaano horoonsiꞌrino. (2 Sa. 12:1-4; Soq. 3:24) Iyyoobi maxaafi giddo noohu Eelihu lawishshi, ammanamino labballinna meenti woloota amaalanno woyte maa coyiꞌranna ma garinni coyiꞌra hasiissannonsaro huwatanno gede kaaꞌlannonsa.

13. Yannankera Kiristaanu ammanate roduuwansa jawaachisha dandaannohu hiittoonniiti?

¹³ Ninke kaaꞌlara dandaanno gara. Kiristaana ikkinoommo daafira, ninkeno Qaalisi Qullaawu Maxaafi giddo noore dudumbe Maganu fajjo mannu affanno gede assineemmo. Hatto assa dandiineemmoti wole doogo ammanate roduuwanke kiannorenna jawaachishannore coyiꞌneeti. (1 Qo. 14:3) Hakko iso cimeeyye ammanate roduuwansa wole agurina aaraabbinore woy heddukkinni “qasanno coye” coydhannore nafa jawaachishanno garinni hasaawisa hasiissannonsa.—1 Te. 5:14; Iyo. 6:3.

14-15. Mittu cimeessi amaali woyte Eelihu lawishsha haꞌrunsino gara xawisi.

¹⁴ Hanni aane noore hedi. Mittu cimeessi mitte songosi rodoo yaaddo amaddinoseta afino. Isinna mittu wolu rodii ise jawaachishshara martino; tini galantanninsa gede assitannote. Hatte yannara rodoo gara ikkitinokki hedo waaddannoseta coydhino. Ise gambooshshe hadhannohanna soqqansho fultannoha ikkirono hagiirraame ikkitinokkita kultino. Songote cimeessi maa assiyya?

¹⁵ Umihunni, isera togoori macciishshaminosehu mayraatiro huwatate woꞌnaalannoha ikkara dandaanno. Tenne assate cince macciishsha hasiissannosi. Ise, Maganu baxannoseta huluullantino ikka? ‘Heeshshote daafira yaaddanni’ dadillaabbino ikka? (Luq. 21:34) Layinkihunni, songote cimeessi rodoo galatanno farono hasiꞌranno. Ise yaachishannose coy heeꞌrirono gambooshshe haꞌranna soqqansho fula agurtinokkitera galatasera dandaanno. Sayikkihunni, songote cimeessi rodoo noo garanna ise hexxo mudhitanno gede assinoseri maatiro huwatihu gedensaanni, Qullaawa Maxaafa horoonsiꞌre Maganu baxannoseta addaxxitanno gede kaaꞌlasera dandaanno.—Gal. 2:20.

IYYOOBI MAXAAFINNI ROSA AGURTINOONTE

16. Woꞌmanka woyte Iyyoobi maxaafinni horo afiꞌra dandiineemmohu hiittoonniiti?

¹⁶ Iyyoobi maxaafa xiinxallinummoro lowo roso afiꞌneemmoti egennantinote! Sai birxichira tenne qullaawu ayyaaninni borreessinoonni xaggenni, Maganu qarru heeꞌrara fajjinohu mayraatiro calla ikkikkinni qarra cinca dandiineemmo garano ronsoommo. Qoleno konni birxichira laꞌnummonte gede, ninke baalunku sase Iyyoobi jaallaha busha lawishsha ikkikkinni Eelihuha dancha lawishsha haꞌrunsine danchu garinni amaala dandiineemmo gara ronsoommo. Konni kaꞌa woloota amaalattora albaanni Iyyoobi maxaafinni rosootto roso wirro laꞌꞌa dandaatto. Iyyoobi maxaafa nabbawittonkunni taxxi yiinoha ikkiro, konne xagge ikkanno maxaafa wirro nabbawate mixo fushshiꞌra dandaatto. Hatto assittoro, kuni maxaafi borreessini yannante gede, xaa yannarano kaaꞌlannoha ikkinota huwatatto.