YOHAANNISI WONGEELLA

1 Umo Qaalu no; Qaaluno Maganu ledo no; hakku Qaalino maganoho.* 2 Isi umonni Maganu ledo no. 3 Maganu baalankare kalaqinohu isi widoonniiti; isiweelo kalaqaminohu mittu coyi nafa dino.

4 Heeshsho dagginohu isi widoonniiti; isi heeshshono mannaho xawaabbaho. 5 Xawaabbuno tunsichoho xawanni no; tunsichuno diqeelinosi.

6 Maganu soyinohu mittu Yohaannisi yinanni manchi dayi. 7 Kuni manchi xawaabbu daafira farciꞌrara naqaashshe ikke dayino; hatto assinohu, duuchunku gari manni isi widoonni hige ammananno gedeeti. 8 Isi hakko xawaabbi daafira farciꞌrara dayinoho ikkinnina, isi umisi hakko xawaabba diꞌꞌikkino.

9 Hatte yannara, duuchunku gari mannira xawisannohu halaalaanchu xawaabbi alame daanno yanna rakke no. 10 Isi alamete aana no; alame kalaqantinohuno isi widoonniiti; ikkollana alame diegentinosi. 11 Isi mannisiwa dayi; insa kayinni dihaadhinosi. 12 Haadhinosirira baalaho kayinni, suꞌmasi ammantino daafira Maganu ooso ikkate qoosso uyinonsa. 13 Insa ilantinohu Maganuwiinniiti ikkinnina, mundeetenni woy maalu fajjonni woy manchu fajjonni diꞌꞌikkino.

14 Qaaluno mancho ikke* mereeronke heeꞌri; mittichu* beetti annisiwiinni afiꞌranno gedee ayirrinyesi laꞌnoommo; isira Maganu eltonna halaali woꞌminosi. 15 Yohaannisi isi daafira farciꞌrino; togo yaanni lallawino: “‘Ane gedensoonni daannohu anera albaanni nooha ikkino daafira ane rooranno’ yee coyiꞌroommohu isi daafiraati.” 16 Ninke baalunku woꞌmitino eltosiwiinni elto gudhinoommo. 17 Korkaatuno Seera uyinoonnihu Muse widoonniiti; eltonna halaalu kayinni Yesuusi Kiristoosi widoonni hige dayino. 18 Aye yannarano Magano lae egenninohu mittu manchino dino; iso egensiisinonkehu Annu qote* noohonna magano ikkinoho mitticho Beettosiiti.

19 Ayihudootu Yerusaalametenni kakkalaanonna Leewaawoota sokke, “Ati ayeti?” yite xaꞌmitusi yannara Yohaannisi togo yee farciꞌrino: 20 “Ani Kiristoosi diꞌꞌikkoommo” yee mittoreno maaxikkinni faajjete coyiꞌrino. 21 Insano, “Ati ayetiyya? Eeliyaasiiti?” yite xaꞌmitusi. Isino “Deeꞌni, ani diꞌꞌisooti” yiinsa. “Daanno yini Masaalaanchooti?” yitusi. Isino, “Deeꞌni!” yee qoli. 22 Hakkiinni togo yitusi: “Ati ayetiyya? Soyinke mannira dawaro qola dandiineemmo gede kulinke. Ati umikki daafira mayyaatto?” 23 Isino togo yiinsa: “Ani masaalaanchu Isayyaasi coyiꞌrino garinni, ‘Yihowa* doogo taashshe’ yee halalla lallawanno manchooti.” 24 Konne manna sokkinori Farisootaho. 25 Konnira, “Kiristoosi woy Eeliyaasi woy daanno yini Masaalaancho ikka hoogittona, manna mayira cuuattoyya?” yite xaꞌmitusi. 26 Yohaannisino togo yee qolinsa: “Ani wayinni cuueemmo. Kiꞌne egentinoonnikkihu kayinni mereeroꞌne uurre no; 27 isi ane gedensoonni daanno; ani caammisi meqeerricho* nafa tirate diꞌꞌikkoommoho.” 28 Kuni coyi ikkinohu, Yohaannisi cuuanni noowa Yordaanoosi Lagira widoonni Biitaaniyaahooti.

29 Layinki soodo Yohaannisi, Yesuusi isiwa hige daanna lae togo yii: “Kune alamete cubbo haaꞌre hoolannohu Maganu Geꞌrechi isooti! 30 ‘Ane gedensoonni mittu manchi daanno; anera albaanni nooha ikkino daafira ane rooranno’ yee coyiꞌroommohu isi daafiraati. 31 Konni albaanni ani nafa diegennoommosi; ani wayinni cuuanni dayommohu Israeele iso affanno gedeeti.” 32 Qoleno Yohaannisi togo yee farciꞌrino: “Qullaawu ayyaani gordunni fule lembooli gede ikke dirre aanasi ofollanna laoommo. 33 Konni albaanni ani nafa diegennoommosi; ikkollana wayinni cuueemmo gede soyiehu togo yiinoe: ‘Qullaawu ayyaaninni cuuannohu, qullaawu ayyaani dirre aanasi ofollanna laꞌꞌattoho.’ 34 Anino laoommo; isi Maganu Beetto ikkinotano farciꞌroommo.”

35 Layinki soodono, Yohaannisi lame rosaanosi ledo hakko uurre no; 36 isi, Yesuusi hakkaanni hige saꞌꞌanna lae, “Maganu Geꞌrechi kuneeti!” yii. 37 Tenne macciishshituti lamunku rosaano Yesuusi hoode hadhu. 38 Yesuusino caaqqi yee hoodesi hadhanni noota lae, “Maa hasidhinoonni?” yiinsa. Insano “Rabbii, galattohu hiikkooti?” yitusi. (Rabbii yaa “Rosiisaancho” yaate.) 39 Isino, “Amme laꞌinannina” yiinsa. Insano marte galannowa laꞌu; hakka woyite yanna tonne saate ballaati; hakko barra ledosi hossu. 40 Yohaannisi coyiꞌrinore macciishshite Yesuusi hoode hadhuri lamu manni giddo mittu, Simooni Pheexiroosi rodii Indiriyaasiiti. 41 Indiriyaasi, balaxe rodiisi Simooniwa mare “Buuraminoha anfummowe!” yiisi. (“Buuraminoha” yaa Girikete Afiinni “Kiristoosi” yaate.) 42 Hakkiinni iso Yesuusiwa haaꞌre massi. Yesuusino iso laiti, “Ati Yohaannisi beetto Simooniiti; xaate Keefa yinannihe.” (Keefa yaa “Pheexiroosi” yaate.)

43 Layinki soodo Yesuusi Galiila haꞌra hasiꞌri. Isi Filiphoosi afe, “Hoodeꞌya amo” yiisi. 44 Filiphoosino, Indiriyaasinna Pheexiroosi gede Beetesayidu katami manchooti. 45 Filiphoosi Naatinaeeli afe togo yiisi: “Muse Seeru giddo, Masaalaano qolte maxaaffate borreessitinoha Yooseefi Beetto Naaziretete Yesuusawe anfummo!” 46 Naatinaeeli kayinni, “Naaziretetenni danchu coyi fulannoni?” yii. Filiphoosino, “Dagge lai” yiisi. 47 Yesuusi Naatinaeeli isiwa hige daanna lae, “Xagarro noosikkiha halaalaancho Israeelicha laꞌe!” yii. 48 Naatinaeelino, “Hiikko egennoottoe?” yii. Yesuusino, “Filiphoosi woshshahera albaanni balasete haqqicho hunda heedheenna afoommohe” yee qolisi. 49 Naatinaeelino qole, “Rosiisaancho, ati Maganu Beettooti; ati Israeelete Mooteeti” yiisi. 50 Yesuusino togo yiisi: “Ammanittohu ‘Balasete haqqicho hunda afoommohe’ yoommo daafiraati? Isinni konne roorino coye laꞌꞌatto.” 51 Hakkiinni togo yiisi: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, gordu faꞌnameenna Maganu sokkaasine manchi Beetti noowa gidditannanna dirritanna laꞌinanni.”

2 Sayikki barra Galiilaho Qaana yinanni katamira sargete jili no; Yesuusi amano hakkiicho no. 2 Yesuusanna rosaanosino sargete woshshinoonni.

3 Woyine gooffara kaꞌuta Yesuusi ama, “Woyine gooffinonsa” yitusi. 4 Yesuusi kayinni togo yiise: “Konni coyira anenna ate mayi eessinke?* Xaara saateꞌya diꞌꞌiillitino.” 5 Amasino hakkiicho soqqantanni noore, “Isi yaannoꞌnere baala asse” yitu. 6 Ayihudootunnihu keeraaꞌmate seeri garinni hakkiicho lee kinchu googidda no; mitte mittenti googide lame woy sase gambayicho* amaddannote. 7 Yesuusino, “Googiddate waa wonshe” yiinsa. Insano googiddate waa kicci assite wonshitu. 8 Hakkiinni isi, “Gama hinkiiltine jilu murrichira masse” yiinsa. Insano haadhe massitu. 9 Jilu murrichino woyinete soorramino waa huuwe lai; ikkollana woyine mamiinni dagginotero diafino; waa hinkiiltu soqqamaano kayinni affino; jilu murrichi idayicho woshshe 10 togo yiisi: “Jila jiꞌlannohu baalu balaxe dancha woyine shiqishanno; mannu dimbihu gedensaanni kayinni afi gedeeta shiqishanno. Ati kayinni dancha woyine xaa geeshsha worootto.” 11 Yesuusi tenne umi maalale loosinohu Galiilaho Qaana yinanni katamiraati; konni garinni ayirrinyesi leellishi; rosaanosino ammantusi.

12 Hakkunni gedensaanni Yesuusinna amasi, hattono roduuwisinna rosaanosi Qifirinaahoomi dirritu; ikkollana hakkiicho lowo barra dikeeshshitino.

13 Hatte yannara Ayihudennihu Faasiku Ayyaani iille no; Yesuusino Yerusaalame fuli. 14 Isi qullaawu mini giddo lalo, geꞌreewonna lemboola hirtannore, hattono hakko ofolte woxe soorritannore afi. 15 Hakkiinni siiwotenni halange seekkihu gedensaanni, geꞌreewinsanna lalinsa ledo baalanka qullaawu mininni fushshi; woxe soorritannori saantuwano fince huni; xarapheeyyensano galche uullate gani. 16 Lemboola hirtanni nooreno togo yii: “Kuri kawiichinni hoolle! Anniꞌya mine daddalu mine* assiꞌra agurre!” 17 Rosaanosino, “Minikkira nooe laala giirate gede ittannoe” yine borreessinoonniha qaaggu.

18 Hatte yannara Ayihudootu, “Konne coye assate silxaane nooheta mayi malaatinni leellishattonke?” yitusi. 19 Yesuusino togo yee qolinsa: “Konne qullaawa mine diigge; anino sasu barri giddo kayiseemmo.” 20 Hakkiinni Ayihudootu togo yitu: “Konne qullaawa mine minne gundoonnihu 46 dirinniiti; ikkina ati sasu barri giddo hiitto assite kayisatto?” 21 Yesuusi kayinni qullaawu mini gede asse coyiꞌranni nooti mannimmasiiti. 22 Rosaanosi, Yesuusi reyotenni kai yannara alba isi tenne daafira hige hige coyiꞌrinota qaaggu; qullaawa borronna Yesuusi coyiꞌrinoreno ammantu.

23 Ikkollana isi Yerusaalamete heeꞌre Faasiku Ayyaani yannara addi addi maalale loosi; lowo manni tenne lae suꞌmisinni ammani. 24 Yesuusi kayinni insa baalanka egennino daafira diammaꞌnannonsa; 25 qoleno isi manchu giddota afinohura, mannu daafira farciꞌrannohu mittuno dihasiisinosi.

3 Farisootu wido ikkinohu mittu Niqoodimoosi yinanni manchi no; isi Ayihudete gashshaanchooti. 2 Kuni manchi hashsha Yesuusiwa daye togo yiisi: “Rosiisaancho, ati Maganuwiinni dayootto rosiisaancho ikkoottota anfoommo; korkaatuno Maganu ledosi heeꞌriro ikkinnina ati loosattota tenne maalale loosa dandaannohu mittu manchino dino.” 3 Yesuusino togo yee qolisi: “Halaale halaale yeemmohena, aye manchino galagale ilama* hoogiro Maganu Gashshoote laꞌꞌa didandaanno.” 4 Niqoodimoosino togo yiisi: “Manchu geedhihu gedensaanni hiitto ikke ilama dandaanno? Amasi godowi giddora eꞌꞌe galagale ilama dandaannoni?” 5 Yesuusino togo yee qolisi: “Halaale halaale yeemmohena, aye manchino wayinninna ayyaanunni ilama hoogiro Maganu Gashshoote ea didandaanno. 6 Maalunni ilamannohu maalaho; ayyaanunni ilamannohu kayinni ayyaanaho. 7 Galagaltine ilama hasiissannoꞌne yoommoti dhagge ikkitoonkehe. 8 Bubbe hasidhu raga higge bubbissanno; atino huurose macciishshatto; mamiinni daggannoronna mamira hadhannoro kayinni diafatto. Ayyaanunni ilaminohu baaluno hattooti.”

9 Niqoodimoosino, “Kuni hiitto ikke ikkanno?” yee xaꞌmi. 10 Yesuusino togo yee qoli: “Ati Israeelete rosiisaancho ikkite heedhe konne coye diafootto? 11 Halaale halaale yeemmohena, ninke anfoommore coyiꞌneemmo; laꞌnoommoreno farciꞌneemmo; kiꞌne kayinni ninke farciꞌneemmore diadhitinanni. 12 Uulla coye kuleennaꞌne ammana hoogginiro, iimi coye kuleennaꞌne hiitto assitine ammantinanni? 13 Qoleno gordunni dirrinoha manchi Beetto agurranna gordo haꞌrinohu* mittu manchino dino. 14 Muse halalla hamashsho sutinte gede manchi Beettino sutama hasiissannosi; 15 hatto ikkannohu, iso ammanannohu baalu hegere heeshsho afiꞌranno gedeeti.

16 “Maganu alame lowo geeshsha baxino daafira, Beettosi ammanannohu* baalu hegere heeshsho afiꞌranno gede ikkinnina baꞌꞌannokki gede mitto Beettosi uyino. 17 Korkaatuno Maganu Beettosi alame soyinohu, alamete yoo yaanno gede ikkikkinni alame isi widoonni gattanno gedeeti. 18 Iso ammanannohura baalaho yoo diyinannisi. Iso ammanannokkihura baalaho kayinni, Maganunnihu mittu Beetti suꞌma ammanannokki daafira wonanni yoo yine kaꞌnoonnisi. 19 Yoo yinannihu konni garinniiti: xawaabbu alame dayi; mannu kayinni loosinsa busha ikkino daafira xawaabbunkunni tunsicho baxino. 20 Korkaatuno, busha coye assannohu baalu xawaabba giwanno; loosisi xawo fulanno daafira xawaabbunniwa didaanno. 21 Halaale ikkinore assannohu baalu kayinni, loosisi Maganu fajjo ledo sumuu yaannoha ikkinoti leeltanno gede xawaabbunniwa daanno.”

22 Hakkunni gedensaanni Yesuusinna rosaanosi Yihudu baadiyye hadhu; hakkiicho insa ledo keeshshi; mannano cuui. 23 Ikkollana Yohaannisino, Saaliimi qooxeessira Heenooni yinanniwa lowo wayi noo daafira hakkiicho cuuanni no; mannuno isiwa daye cuuamanni no; 24 hatte yannara Yohaannisi usuru minira dieessinoonni.

25 Yohaannisi rosaano mittu Ayihudichi ledo keeraaꞌmate seeri daafira heewisantu. 26 Hakkiinni insa Yohaannisiwa dagge togo yitusi: “Rosiisaancho, Yordaanoosi Lagira widoonni atewa dayihunna atino isi daafira farciꞌritto manchi manna cuuanni no; mannu baaluno isiwa maranni no.” 27 Yohaannisino togo yee qolinsa: “Mittu manchi Maganu uyisikkinni mitto coyeno afiꞌra didandaanno. 28 ‘Ani isira albaanni sonkeennae dayommoho ikkinnina ani Kiristoosi diꞌꞌikkoommo’ yoommoꞌneta kiꞌne umiꞌne farcidhinanni. 29 Idayicho idayichunnite. Ikkollana, idayichu jaali mulesi uurre idayichu huuro macciishshanno woyite lowo geeshsha hagiidhanno. Hakko daafira ane hagiirrino woꞌmino. 30 Isi lexxanni lexxanni haꞌranno; ani kayinni ajanni ajanni haꞌreemmo.”

31 Gordunni daannohu wolu baalunkura aliidiho. Uullate aanihu uullaho; coyiꞌrannorino uullareeti. Gordunni daannohu kayinni wolu baalunkura aliidiho. 32 Isi lainorenna macciishshinore farciꞌranno; farciꞌrinore adhannohu kayinni mittu manchino dino. 33 Isi farciꞌrinore adhannohu baalu, Maganu halaalaancho ikkinota buuxino.* 34 Maganu soyinohu Maganu qaale coyiꞌranno; korkaatuno isi ayyaana ajishe* diaanno. 35 Annu Beetto baxanno; qoleno baalankare angasira uyino. 36 Beetto ammanannohura* hegere heeshsho noosi; Beettoho hajajamannokkihu kayinni heeshsho diafiꞌranno; hatteentenni Maganu hanqi aanasi heeꞌranno.

4 Mootichu, Yohaannisinni roore isi lowo manna cuuanninna rosaano assanni noota Farisootu macciishshitinota afi; 2 hige cuuꞌinori rosaanosiiti ikkinnina Yesuusa umosi diꞌꞌikkino. 3 Yesuusi tenne afiti, Yihuda agure Galiila haꞌri. 4 Ikkollana, Samaariyu widoonni hige haꞌra hasiissinosi. 5 Hakko daafira, Yaaqoobi beettisi Yooseefira uyino baatto mule nooha Siikaari yinanniha Samaariyu katama dayi. 6 Qoleno Yaaqoobi buicho hakkiicho no. Yesuusino doogo haꞌre daafurino daafira, hatte buicho mule ofolli. Yanna lee saate ballaati.

7 Mitte Samaariyu mancho waa dirridhara daggu. Yesuusino, “Ageemmo waa uue” yiise. 8 (Hakkawoyite rosaanosi sagale hidhitara katama hadhe no.) 9 Hatte yannara Samaaritte mancho togo yitusi: “Ati Ayihudicha ikkite heedhe ane Samaaritte mancho, ‘Ageemmo waa uue’ hiitto yaatto?” (Hatto yitinohu Ayihudenna Samaarootu xaado afidhinokki daafiraati.) 10 Yesuusino togo yee qolise: “Maganu eltonna ‘Ageemmo waa uue’ yaanni noohehu ayetiro afoottaha ikkoommero iso huucciꞌratta; isino atera heeshshote waa aannohehu baino.” 11 Iseno togo yitusi: “Mooticha, atera waa hinkiiꞌlinanni uduunnichi nafa dinohe; buichono giddo diimete. Konne yaattoha heeshshote waa mamiinni afiꞌrattoyya? 12 Ati tenne buicho uyinonkeha, hattono oososinna lalisi ledo tenne buicho aginoha annanke Yaaqoobi roorattoni?” 13 Yesuusino togo yee qolise: “Konne waa agannohu baalu galagale gooꞌranno. 14 Ani eemmo waa agannohu baalu kayinni horonta digooꞌranno; hatteentenni ani eemmosi wayi giddosinni burqitannota hegere heeshsho uyitanno buicho ikkanno.” 15 Manchono togo yitusi: “Mooticha, gooꞌreemmakki gedenna waa dirriꞌrammara kawira hodheemmakki gede hakkonne waa uue.”

16 Isino, “Hadhe minaannakki woshshite kawira amo” yiise. 17 Manchono, “Minaanni dinoe” yite qoltu. Yesuusino togo yiise: “‘Minaanni dinoe’ yaakki garankolla. 18 Korkaatuno alba ontu manchira assiꞌrootta; xa ledokki heeꞌrannohu kayinni minaannakki diꞌꞌikkino. Hakko daafira coyiꞌroottari halaaleho.” 19 Manchono togo yitusi: “Mooticha, ati masaalaancho ikkoottota xa afoomma. 20 Albi annuwanke Magano magansidhannohu konni ilaali aanaati; kiꞌne Ayihude kayinni mannu magansiꞌra hasiissannohu Yerusaalameteeti yitinanni.” 21 Yesuusino togo yiise: “Tee mancho, halaale yeemmohena, konni ilaali aanano Yerusaalameteno Magano Anna magansidhinannikki saate dagganno. 22 Kiꞌne affinoonnikkiha magansidhinanni; ninke kayinni gato Ayihudetewiinni hanaffanno daafira anfoommoha magansiꞌneemmo. 23 Ikkollana halaalunni magansidhannori, Magano Anna ayyaanunninna halaalunni magansidhanno saate dagganno; hatti saateno xaati; korkaatuno Annu magansiꞌrannosi gede hasiꞌrannohu togoo mannaati. 24 Maganu Ayyaanaho; magansidhannosirino ayyaanunninna halaalunni magansiꞌra hasiissannonsa.” 25 Manchono togo yitusi: “Kiristoosi yinannihu Buuraminohu daannota afoomma; isi daanno woyite baalanka coye xawise kulannonke.” 26 Yesuusino, “Hasaawisanni noommohehu ani isooti” yiise.

27 Hatte mereero rosaanosi kaꞌe daggu; meyate ledo hasaawanni noo daafira dhagge assidhu. Ikkollana, “Maa hasiꞌrootto?” woy “Ise hasaawissanni noottohu mayiraati?” yiinosihu dino. 28 Manchono wayi gambayichose hakko agurte katama hadhe mannaho togo yitu: 29 “Assoommare baala kulinoe mancho laꞌinannina amme. Isi Kiristoosiitikka?” 30 Mannuno katamunni fule isiwa dayi.

31 Hatte mereero rosaanosi, “Rosiisaancho,* sagale iti” yite wotto wortusi. 32 Isi kayinni, “Ani iteemmoti kiꞌne affinoonnikki sagale nooe” yiinsa. 33 Konnira rosaanosi mimmito, “Sagale abbinosihu nookka?” yitu. 34 Yesuusino togo yiinsa: “Ane sagale, soyinoehu fajjo assatenna loososi umo fushshate. 35 Kiꞌne umiꞌne, ‘Gide gamba assate shoolu agani gate no’ diyitinanni? Kuleemmoꞌnena, illeꞌne gattate widira qoltine gidu midote iille waajjiꞌrino gara laꞌe! 36 Xaanni midannohu hunkiisi waaga adhanninna hegere heeshsho laalcho gamba assanni no; konnira, wixannohuno midannohuno mitteenni hagiidhanno. 37 Hakko daafira, ‘Mittu wixannoho, wolu midannoho’ yinanni yaatto halaaleho. 38 Anino loossinanni daafurtinoonnikkiha middinanni gede soyommoꞌne. Wolootu daafurte loossino; kiꞌne kayinni daafurinsa guma beeqqitini.”

39 Mancho, “Isi assoommare baalare kulinoe” yite farcidhino daafira, hakko katamira heeꞌrannohu lowohu Samaariyu manni iso ammani. 40 Hakko daafira, Samaariyu manni isiwa mare ledonsa keeshshanno gede huucciꞌri; isino hakkiicho lame barra keeshshi. 41 Isi coyiꞌrinorinni wolu lowo mannino ammani; 42 insano manchote togo yitu: “Xaate ammanneemmohu ati kuloottanke daafira calla ikkikkinni ninke uminke macciishshinoommo daafiraati; qoleno kuni manchi addinta alamete gatisaancho ikkinota anfoommo.”

43 Lamu barri gedensaanni, Yesuusi hakkiinni agure Galiila haꞌri. 44 Ikkollana isi umisi, masaalaanchu gobbasira ayirrannokkita coyiꞌrino. 45 Ikkirono, Galiila iillita Galiilu manni anga fane haaꞌrisi; korkaatuno, ayyaana ayirrissara Yerusaalame martinowa isi hakko assino coye baala laꞌino.

46 Hakkiinni isi galagale, waa woyinete soorriwa Galiilaho nooha Qaanu katama mari. Hatte yannara Qifirinaahoomi katamira, qaaqqu dhiwaminosihu mittu mootete mine silxaane noosi manchi no. 47 Kuni manchi Yesuusi Yihudunni Galiila dayinota macciishshe, isiwa mare Qifirinaahoomi dirre reyara rahe nooha qaaqqosi hursanno gede huucciꞌri. 48 Yesuusi kayinni, “Kiꞌne malaattanna maalale laꞌinikki horo diammantinanni” yiisi. 49 Mootete mine silxaane noosi manchino, “Mooticha, qaaqqiꞌya reyikki rakke iillie” yii. 50 Yesuusino, “Qaaqqikki hurinona haꞌri” yiisi. Manchuno Yesuusi coyiꞌrinosi qaale ammane haꞌri. 51 Ikkollana manchu qaera higanni heeꞌreenna, borojjootisi doogo xaadde qaaqqisi lubbote noota* kultusi. 52 Konnira, qaaqqisira meꞌꞌe saatenni woyyinosiro xaꞌminsa. Insano, “Iibbabbo higginosihu bero lamala saatenniiti” yite qoltusi. 53 Hatte yannara annu, qaaqqu hurinohu Yesuusi “Qaaqqikki hurino” yiisi saatera ikkinota afi. Hakko daafira, isinna minisi manni baalu Yesuusa ammani. 54 Yesuusi Yihudunni Galiila dayi woyite loosinoti layinki maalale tenneeti.

5 Hakkunni gedensaanni, Ayihudootu ayyaani iille noo daafira Yesuusi Yerusaalame fuli. 2 Yerusaalamete Geꞌreewu Waalchi mule Ibiraawootu Afiinni Beetezaata yinannihu wayi gandi no; konni gandira, giddoonni doogo afiꞌrinohu ontu daasi no. 3 Dhiwaminohu, ille ballinohu, kottinohunna laanshaawinohu lowo manni tenne daassa giddo goxanno. 4* —— 5 Hakkiicho 38 diro dhiwame keeshshino manchi no. 6 Yesuusi, kuni manchi hakko goxe nooha laiti, isi lowo diro dhiwame keeshshinota afe “Hura hasiꞌratto?” yiisi. 7 Dhiwamino manchino Yesuusira togo yee qoli: “Mooticha, wayi milli yaanno woyite gandu giddora eessannoehu dino; ani eammora maranni doogo heeꞌreenna balaxe wolu eanno.” 8 Yesuusino, “Gotti yii! Dadokki* duqqite haꞌri” yiisi. 9 Manchuno bayichonkonni huri; hakkiinni dadosi* duqqe haꞌra hanafi.

Kuni ikkinohu Sambatu barraati. 10 Konnira mitu Ayihudooti dhibbisinni huri mancho, “Techo Sambatahowe; dadokki* duqqite haꞌrattora seeru difajjannohe” yitusi. 11 Isi kayinni, “Hursie manchi ‘Dadokki* duqqite haꞌri’ yiinoe” yee qolinsa. 12 Insano, “‘Dadokki duqqite haꞌri’ yiihe manchi ayeti?” yite xaꞌmitusi. 13 Ikkollana Yesuusi hakkiinni hoꞌle mannu ledo karsamino daafira, dhibbisinni huri manchi hursisi manchi ewelumma diafino.

14 Hakkunni gedensaanni, Yesuusi hakkonne mancho qullaawu mini giddo afe togo yiisi: “Xa kune huroottona, rooru qarri iillannohekki gede xaate cubbo loossooti.” 15 Manchuno haꞌre hursinosihu Yesuusa ikkinota Ayihudootaho kuli. 16 Yesuusi konne coye Sambatunni assino daafira, Ayihudootu qarrissusi. 17 Yesuusino qole, “Anniꞌya xaa geeshsha loosanni no; anino loosa diagureemmo” yiinsa. 18 Isi hatto yiinohura, Ayihudootu albinni roore shitasira hasidhu; shitasira hasidhinohu, Sambatu seera diigino yite calla ikkikkinni, Magano Annaꞌyaati yee isonooto Maganu ledo taashshino yite heddino daafiraati.

19 Konnira Yesuusi togo yee qolinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, Beettu Annu assanna lainore ikkinnina umisinni kae mittoreno diassanno. Annu assannoha baalanka coye Beettuno hakko coye Annisi assanno garinni assanno. 20 Korkaatuno Annu Beetto baxanno; isi umisi assannore baalano leellishannosi; kiꞌneno maalaꞌlitinanni gede konne roorino looso leellishannosi. 21 Annu reyitinore kayise heeshsho aannonte gede, Beettuno baxinohura heeshsho aanno. 22 Annu mittohono yoo diyaanno; hatteentenni, baalunkura yoo yaara Beetto shoomino; 23 hatto assinohu, baalunku Anna ayirrisannonte gede Beettono ayirrisanno gedeeti. Beetto ayirrisannokkihu baalu, soyinosiha Annano diayirrisannoho. 24 Halaale halaale yeemmoꞌnena, qaaleꞌya macciishshannohunna soyinoeha ammanannohu baalu hegere heeshsho afiꞌranno; reyotenni heeshshote widira saino daafira yoo diyinannisi.

25 “Halaale halaale yeemmoꞌnena, reyitinori Maganu Beetti huuro macciishshitanno saate dagganno; hatti saateno xaati; macciishshitannorino lubbotenni heedhanno. 26 Annaho heeshsho aate wolqa noosinte gede, Beettohono heeshsho aanno gede wolqa uyinosi. 27 Isi manchi Beetto ikkino daafira, yoo yaate roorre uyinosi. 28 Tini dhagge ikkitoonkeꞌne; korkaatuno qaagooshshu waamma giddo noori baalu huurosi macciishshitanno saate dagganno. 29 Danchare assitinori heeshshote kaora, bushare assitinori* kayinni yoote kaora fultanno. 30 Ani umiꞌyanni kae mitto coyeno assa didandeemmo. Yoo yeemmohu Anniꞌya kulinoe garinniiti; umiꞌya hedo ikkikkinni soyinoehu hedo wonsha hasiꞌreemmo daafira taalo yoo yeemmo.

31 “Ani callu aneneetira farciꞌrummoro, farciꞌreemmori halaale diꞌꞌikkanno. 32 Ane daafira farciꞌrannohu wolu no; qoleno isi ane daafira farciꞌrannori halaale ikkinota afoommo. 33 Kiꞌne Yohaannisiwa manna sokkinoonni; isino halaaleho farciꞌrino. 34 Ikkollana, konne coye coyiꞌranni noommohu kiꞌne gattinara yeeti ikkinnina mannu farciꞌrannori anera assannoeri dino. 35 Hakku manchi buwanni xawanno caabbichooti; kiꞌneno shiima yanna xawaabbisinni lowo geeshsha hagiidha hasidhinoonni. 36 Anera kayinni Yohaannisita roortino naqaashshe nooe; korkaatuno Anniꞌya loosammora uyinoe loosi yaano kuni loosanni noommo loosi Anniꞌya soyinoeta farciꞌranno. 37 Soyinoehu Anniꞌya umisi ane daafira farciꞌrino. Kiꞌne horonta huurosi macciishshitine diegentinoonni; danasino dilaꞌinoonni; 38 isi soyinoha ammantinannikki daafira, qaalisi giddoꞌne diheeꞌranno.

39 “Kiꞌne Qullaawa Borronni hegere heeshsho afidhinanniha laweennaꞌne ise xiinxallitinanni; kayinni Qullaawa Borro umise ane daafira farcidhannote. 40 Ikkollana kiꞌne heeshsho afidhinanni gede anewa daa dihasidhinanni. 41 Ani mannuwiinni ayirrinye dihasiꞌreemmo; 42 kiꞌne giddo kayinni Maganu baxilli nookkita seekke afoommo. 43 Ani Anniꞌya suꞌminni dayommo; kiꞌne kayinni dihaadhinoonnie. Wolu umisi suꞌminni dayiro kayinni haadhinanni. 44 Mittu Maganiwiinni daanno ayirrinye hasiꞌra agurtine mimmitiꞌnewiinni ayirrinye hasidhinanni heedhine, hige ane hiitto ikkitine ammana dandiitinanni? 45 Ani Anniꞌya albaanni busha asseemmoꞌneha lawoonkeꞌne; busha assannoꞌnehu wolu no; isino hexxitinanni Museeti. 46 Qoleno Muse ammantinoonniha ikkoommero aneno ammantinanni; korkaatuno isi ane daafira borreessino. 47 Ikkollana, isi borreessinore ammantinannikkiri, ani coyiꞌreemmore hiitto ikkitine ammantinanni?”

6 Hakkunni gedensaanni Yesuusi Galiilu Baara yaano Xibiriyadoosi Baara tayise widoonni fuli. 2 Lowo manni Yesuusi dhiwantinore hurse loosino maalale laino daafira hoodesi haꞌranni no. 3 Konni daafira, Yesuusi ilaala fule rosaanosi ledo hakko ofolli. 4 Hatte yannara Ayihudootunnihu Faasiku Ayyaani rahe no. 5 Yesuusi lowo manni isiwa hige daanna lae Filiphoosi, “Kuni manni itanno daabbo mamiinni hirro ikka?” yii. 6 Ikkollana isi hatto yiinohu giddosita afara yeeti ikkinnina assannore afe no. 7 Filiphoosino togo yee qolisi: “Mitto mittoho shiima shiima nafa iillishate lame xibbe diinaarenni* hirroonni daabbo diꞌꞌikkitanno.” 8 Hakkiinni rosaanosi giddonni mittu, Simooni Pheexiroosi rodii Indiriyaasi togo yiisi: 9 “Onte hayixu timmanna lame shiimmaadda qulxuꞌme haaꞌrinohu mittu shiimu qaaqqi kowiicho no. Ikkollana kuni kageeshshi mannira hiitto ikke tuqanno?”

10 Yesuusino, “Mannu ofollanno gede asse” yii. Hakkiicho lowo hayisso noo daafira mannuno ofolli; labballu mito 5,000 ikkanno. 11 Yesuusi daabbo haaꞌre galatihu gedensaanni, hakko ofolle noo mannira iillishi; shiimmaadda qulxuꞌmeno hatto assi; insano hasidhu geeshsha adhitu. 12 Mannu ite duuwihu gedensaanni isi rosaanosi, “Mitturino baꞌꞌannokki gede gatino haambaa gamba asse” yiinsa. 13 Konnira, mannu onte hayixu timma iteenna gatino haambaa gamba assitu; gamba assitinohuno 12 gimboola woꞌma ikki.

14 Mannu isi loosino maalale laiti, “Alame daanno yini Masaalaanchi addinta isooti” yii. 15 Hakkiinni Yesuusi mannootu dagge amadde moohissasira heddinota afe, albinsanni hoꞌle galagale callisi ilaala haꞌri.

16 Hashshita rosaanosi baara dirritu; 17 hakkiinni yowolo giddite baara tayisse Qifirinaahoomi hadhara kaꞌu. Hatte yannara tunse nooha ikkirono Yesuusi insawa didayino. 18 Qoleno wolqaataame bubbe bubbissanni noo daafira baaru shafami. 19 Ikkollana insa laaqidhanni mite onte woy lee kiilo meetire* hadhuhu gedensaanni, Yesuusi baaru aana lekkatenni haꞌranni yowolote mulira iilla rahe nooha laꞌe waajjitu. 20 Isi kayinni, “Aneetina waajjitinoonte!” yiinsa. 21 Hakkiinni hagiidhite yowolote giddora haadhusi; yowolono insa hadhanni noowa rakke iillitu.

22 Layinki soodo baara widoonni gatino manni, hakkiicho mitte yowolono nookkita afi. Wona hakkiicho mitte shiima yowolo no; Yesuusi kayinni rosaanosi ledo hatte yowolonni dihaꞌrino; rosaanosi kayinni calluwinsa hadhino. 23 Ikkollana Xibiriyadoosinni daggino yowolla, Mootichu Magano galateenna mannu daabbo iti qooxeessa iillitu. 24 Konnira mannu Yesuusino rosaanosino hakkiicho nookkita afiti, yowollansa gidde Yesuusa hasanni Qifirinaahoomi dayi.

25 Iso baara widoonni affuti, “Rosiisaancho, kawira mamoote dayitto?” yitusi. 26 Yesuusino togo yee qolinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, hassinanni heedhinoonniehu daabbo ittine duubbinoonni daafiraati ikkinnina maalale laꞌinoonni daafira diꞌꞌikkino. 27 Baꞌanno sagalera ikkikkinni hegere heeshsho uyitannote, manchi Beetti aannoꞌnete geeddanno sagalera loosidhe; korkaatuno Annu yaano Maganu umisi isi hatto assara fajjino.”*

28 Konnira insa, “Magano hagiirsiisanno looso loosate maa assino?” yitusi. 29 Yesuusino, “Magano hagiirsiisanno loosi isi soyinoha ammanate” yiinsa. 30 Hakkiinni insa togo yitusi: “Laꞌne ammanneemmohe gede mayi malaate leellishattonke? Maa loosatto? 31 ‘Ittanno gede iiminni sagale uyinonsa’ yine borreessinoonni garinni, albi annuwanke halalla menna ittino.” 32 Yesuusino togo yiinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, iiminni dirritino sagale uyinoꞌnehu Muse diꞌꞌikkino; Anniꞌya kayinni addu sagale iiminni aannoꞌne. 33 Korkaatuno Maganu aanno sagale, gordunni dirritannotenna alamete heeshsho uyitannote.” 34 Insano “Mooticha, woꞌmanka woyite tenne sagale uyinke” yitusi.

35 Yesuusi togo yiinsa: “Heeshsho uyitanno sagale aneeti. Anewa daannohu baalu horonta dihudiꞌranno; ane ammanannohu baaluno horonta digooꞌranno. 36 Ikkollana yuummoꞌnente gede, laꞌinoonnieha ikkirono diammantinoonnie. 37 Anniꞌya aannoehu baalu anewa daanno; anino anewa daannoha horonta fushshe dihuneemmo; 38 korkaatuno gordunni dayommohu soyinoehu hedo wonshammoraati ikkinnina umiꞌya hedo wonshammora diꞌꞌikkino. 39 Soyinoehu hedono, uyinoehu baalu giddonni mittuno baiekkinni goofimarchu barra reyotenni kayiseemmonsa gedeeti. 40 Korkaatuno Anniꞌya hedo, Beetto afinohunna iso ammanannohu* baalu hegere heeshsho afiꞌranno gedeeti; anino goofimarchu barra reyotenni kayiseemmosi.”

41 Hakkiinni, “Gordunni dirritino sagale aneeti” yiino daafira Ayihudootu isira gunguntu. 42 Togo yitu: “Kuni Yooseefi beetto Yesuusa diꞌꞌikkino? Annisinna amasi ninke anfoommore diꞌꞌikkino? Ikkina, ‘Gordunni dirroommo’ hiitto yaanno?” 43 Yesuusino qole togo yiinsa: “Kiꞌne kiꞌneneewa gunguma agurre. 44 Soyinoehu Anniꞌya abbinoha* agurranna anewa daa dandaanno manchi dino; anino goofimarchu barra reyotenni kayiseemmosi. 45 Masaalaanote borrora, ‘Baalunku Yihowawiinni* rossinore ikkitanno’ yine borreessinoonni. Anniꞌyawiinni macciishshinohunna rosinohu baalu anewa daanno. 46 Maganuwiinni dayinoha agurranna Anna lainohu mittu manchino dino; isi Anna laino. 47 Halaale halaale yeemmoꞌnena, ammanannohu baalu hegere heeshsho afiꞌranno.

48 “Heeshsho uyitanno sagale aneeti. 49 Annuwaꞌne halalla menna ittino; ikkollana reyitino. 50 Gordunni dirritino sagale itannohu baalu kayinni direyanno. 51 Gordunni dirritinoti heeshshote sagale aneeti. Tenne sagale itannohu baalu hegerera heeꞌranno; qoleno tini sagale mannu ooso* heeshshora yee eemmo maalaꞌyaati.”

52 Hakkiinni Ayihudootu, “Kuni manchi maalasi intammora hiitto asse aannonke?” yite insa insanaawa heewisantu. 53 Konnira Yesuusi togo yiinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, manchi Beetti maala ita hoogginironna mundeesi aga hoogginiro heeshsho dinoꞌne.* 54 Maalaꞌya itannohuranna mundeeꞌya agannohura baalaho hegere heeshsho noosi; anino goofimarchu barra reyotenni kayiseemmosi; 55 korkaatuno, maaliꞌya addu sagaleeti; mundeeꞌyano addu agattooti. 56 Maalaꞌya itannohuranna mundeeꞌya agannohura baalaho ane ledo mittimma heedhannosi; anerano isi ledo mittimma heedhannoe. 57 Heeshshonnihu Anniꞌya soyinoe garinni, anino Anniꞌyanni heeshshote heeꞌreemmonte gede, maalaꞌya itannohuno anenni heeshshote heeꞌranno. 58 Gordunni dirritino sagale tenneeti. Tini sagale annuwaꞌne ittute gedeeta diꞌꞌikkitino; hatte sagale itturi reyitino. Tenne sagale itannohu baalu kayinni hegerera heeꞌranno.” 59 Isi konne coye coyiꞌrinohu Qifirinaahoomi xaadu mine* rosiisanni heeꞌreeti.

60 Rosaanosi giddonni haammatu konne coye macciishshite, “Kuni biso shorodhi assanno coyeti; ayi dandee macciishshanno?” yitu. 61 Yesuusi kayinni rosaanosi tenne daafira gunguntanni noota afe togo yiinsa: “Kuni coyi gufisannoꞌnehoni? 62 Manchi Beetti alba heeꞌrannowa haꞌranna laꞌinanni woyite mayitinaraatiyya? 63 Heeshsho aannohu ayyaanaho; maalu kayinni kaaꞌlannori dino. Ani kulummoꞌne qaali ayyaanahonna heeshshote. 64 Ikkollana kiꞌne giddo mitu ammantannokkiri no.” Yesuusi hatto yiinohu ammantannosikkiri ayeootironna sayise aannosihu ayetiro balaxe afino daafiraati. 65 Hakkiinni isi togo yiinsa: “Anniꞌya fajjinoha agurranna anewa daara dandaannohu dino yoommoꞌnehu iseraati.”

66 Konninni kainohunni rosaanosi giddonni batinyu agurte daggino coyiwa higgu; hatte yannanni kayisse isi hoode haꞌra agurtu. 67 Hakkiinni Yesuusi Tonaalamenta soqqamaasine, “Kiꞌneno haꞌra hasidhinannini?” yiinsa. 68 Simooni Pheexiroosi togo yee qolisi: “Mooticha, ayenkewa haꞌneemmo? Atera hegere heeshsho qaali noohe. 69 Ati Qullaawa Maganu Soqqamaancho ikkoottota ammannoommo; qoleno anfoommo.” 70 Yesuusino togo yee qolinsa: “Kiꞌne tonaalamenka doorummohu dianeeti? Ikkollana kiꞌne giddo mittu suꞌma hunannoho.”* 71 Hatto yiinohu, Asqorootichu Simooni beetti Yihudi daafira kulateeti; korkaatuno Yihudi Tonaalamu giddo mitto ikkirono Yesuusa sayise aannohu isooti.

7 Hakkunni gedensaanni Yesuusi Galiilaho haꞌramanni keeshshi; Ayihude shitasira hassanni noo daafira, Yihudu giddo haꞌrama dihasiꞌrino. 2 Ikkollana, Ayihudootunnihu Daasu Ayyaani iille no. 3 Hakko daafira roduuwisi togo yitusi: “Rosaanokkino loosatto looso laꞌanno gede, kawiinni kaꞌe Yihuda haꞌri. 4 Korkaatuno mannu afasira hasiꞌrannohu, mittoreno maaxame diloosanno. Konne coye assattoha ikkiro ateneeto alamete leellishi.” 5 Roduuwisino diammantinosi. 6 Hakko daafira Yesuusi togo yiinsa: “Yannaꞌya xaara diꞌꞌiillitino; kiꞌnera kayinni yanna baala injiitinote. 7 Alame kiꞌne gibbannoꞌne gede assannori dino; loosise busha ikkinota farciꞌreemmo daafira ane kayinni gibbannoe. 8 Ayyaanaho kiꞌne hadhe; ani kayinni xaara yannaꞌya iillitinokki daafira, konni ayyaanira dihaꞌreemmo.” 9 Hatto yiinsahu gedensaanni isi Galiilaho gati.

10 Ikkollana roduuwisi ayyaana ayirrinsanniwa hadhuhu gedensaanni, isino mannu afannosikki gede ikke hakkiira haꞌri. 11 Ayyaana ayirrinsanniwa Ayihudootu, “Hakku manchi hiikko no?” yite hassanni no. 12 Mannu isi daafira duuchare yaanni hashaashamanni no. Mitu, “Isi dancha manchooti” yii. Wolootu kayinni, “Deeꞌni. Isi manna soꞌrisiisannoho” yitu. 13 Ikkollana Ayihudoota waajjitinohura isi daafira faajjete coyiꞌrinohu mittu manchino dino.

14 Ayyaana ayirrissanni mereedhite heedheenna Yesuusi qullaawa mine mare rosiisa hanafi. 15 Ayihudootuno dhagge assidhe togo yitu: “Kuni manchi rosu mine* eꞌꞌe rosikkinni togoota Qullaawa Borro egenno hiitto ikke afiꞌra dandii?” 16 Yesuusino togo yee qolinsa: “Rosiiseemmohu ane roso ikkikkinni soyinoehu rosooti. 17 Isi fajjo wonsha hasiꞌrannohu baalu, kuni rosi Maganuwiinni dayinohoronna ani umiꞌyanni coyiꞌroommohoro afanno. 18 Umisinni kalaqe coyiꞌrannohu baalu umisi ayirrinye hasiꞌranno; soyinosihu ayirrara hasiꞌrannohu baalu kayinni halaalaanchoho; kaphuno dinosi. 19 Seera uyinoꞌnehu Muse diꞌꞌikkino? Kiꞌne giddonni kayinni hakkonne Seera agadhannohu mittuno dino. Shitinaera hasidhinannihu mayiraati?” 20 Mannuno, “Ate agaaninte amaddinohe. Shaahera hasiꞌrinohu ayeti?” yii. 21 Yesuusino togo yee qolinsa: “Ani mitto coye asseenna kiꞌne baalu dhagge assidhini. 22 Hanni konne coye hedde: Muse barcimate seera uyinoꞌne; (kuni seeri albi annuwawiinni dayinoho ikkinnina Museha diꞌꞌikkino); kiꞌneno manna sambatunni barcinshiishshinanni. 23 Muse Seeri diigamannokki gede manna sambatunni barcinshiinshanniha ikkiro, ani sambatunni mitto mancho hursoommo daafira togo hanqitine giira kaxxa hasiissannoꞌneni? 24 Manna aana laꞌine yoo yaa agurre; hatteentenni halaalu yoo yiiyye.”

25 Hakkiinni Yerusaalamete manni giddonni mitu togo yitu: “Shitara hasidhanno manchi konne diꞌꞌikkino? 26 Kune isi xawoho coyiꞌranni no; insano mittore diyitinosi. Gashshaano isi kuni manchi Kiristoosiiti yitinokka? 27 Ikkollana ninke kuni manchi mamiinni dayinoro anfoommo; Kiristoosi dayiro kayinni mamiinni dayinoro mittu manchino diafanno.” 28 Hakkiinni Yesuusi qullaawu mini giddo rosiisanni heeꞌre qoonqosi naggi asse togo yii: “Ane egentinoonnie; mamiinni dayommorono affinoonni. Dayommohuno ani umiꞌyanni kae diꞌꞌikkino; ikkollana soyinoehu addinta nooho; kiꞌne iso diegentinoonni. 29 Ani kayinni iso riqiwe dayommoha ikkoommo daafira egennoommosi; soyinoehuno isooti.” 30 Konnira amaddasira hasidhu; ikkirono xaara saatesi iillitinokki daafira mittuno amadinosihu dino. 31 Ikkollana mannu giddonni batinyu iso ammane, “Kiristoosi daanno woyite, kuni manchi loosino maalale roortannota loosannoni?” yii.

32 Farisootu, mannu Yesuusire hasaawanni hashaashamanna macciishshitu; konnira kakkalaanote roorrootinna Farisootu, Yesuusa amaddanno* gede qullaawu mini agaraasine isiwa sokku. 33 Hatte yannara Yesuusi togo yii: “Kiꞌne ledo shiima yannalla keeshsheemmo; hakkunni gedensaanni soyinoehuwa haꞌreemmo. 34 Hassinannie; kayinni diaffinannie; haꞌreemmowano daa didandiitinanni.” 35 Konnira Ayihudootu insa insanaawa togo yitu: “Kuni manchi ninke anfeemmokkiwa hiikka haꞌrara hedinokka? Girikootu giddo billaallite noo Ayihudootiwa haꞌre Girikoota rosiisara hedinokka? 36 ‘Hassinannie; kayinni diaffinannie; ani haꞌreemmowano daa didandiitinanni’ yaasi mayyaatekka?”

37 Ayyaana ayirrinsannihu ayirradu gumulote barra, Yesuusi uurre qoonqosi naggi asse togo yii: “Gooꞌrinohu heeꞌriro anewa daye ago. 38 Ane ammanannohura baalaho qullaawa borro kultanno garinni, ‘Giddosinni heeshshote wayi lagga lolakkanno.’” 39 Ikkollana Yesuusi konne coye coyiꞌrinohu, iso ammantannori adhitanno ayyaani daafira kulateeti; korkaatuno Yesuusi hakkawoyite ayirrinye adhinokki daafira, ayyaana diuyinoonninsa. 40 Mannu giddonni mitu tenne macciishshiti, “Addinta kuni daanno yini Masaalaanchooti” yii. 41 Wolootu qolte, “Kuni Kiristoosiiti” yitu. Mitu kayinni togo yitu: “Kiristoosi daannohu Galiilunniiti? 42 Qullaawa borro, Kiristoosi daannohu Daawiti sirchinninna Daawiti heeꞌrinohu Beeteliheemete qachinni ikkinota dikultanno?” 43 Konnira isinni kainohunni mannu mereero babbadooshshu kalaqami. 44 Insa giddo mitu amaddasira* hasidhino; ikkollana amadinosihu mittu manchino dino.

45 Hakkunni gedensaanni qullaawu mini agaraasine, kakkalaanote roorrootiwanna Farisootunniwa higgu; insano qullaawu mini agaraasine, “Iso haadhinikki mayira daggini?” yitunsa. 46 Agaraasineno qolte, “Aye manchino togo coyiꞌre diegennino” yitu. 47 Farisootuno togo yite qoltu: “Kiꞌneno dogantinini? 48 Gashshaanote woy Farisootu giddo iso ammaninohu nooni? 49 Seera afinokkihu kuni manni kayinni rumaminoho.” 50 Konni albaanni Yesuusiwa marihu Farisootu wido ikkinohu Niqoodimoosi togo yiinsa: 51 “Seerinke garinni mittu manchi kuꞌlannorenna assinore anfikki yoo yinannini?” 52 Insano togo yite qoltusi: “Atino Galiilunni dayottoho? Galiilunni mittu masaalaanchino fulannokkita Qullaawa Borro xiinxallite buuxi.”*

8 12 Hakkiinni Yesuusi mannaho togo yii: “Ani alamete xawaabbaati. Ane hoode haꞌrannohu baalu heeshshote xawaabba afiꞌranno ikkinnina horonta tunsote dihaꞌranno.” 13 Konnira Farisootu, “Ati umikki daafira farcidhanni noottohura farciꞌrattori dihalaaleho” yitusi. 14 Yesuusino togo yee qolinsa: “Ani umiꞌya daafira farciꞌrummoro nafa mamiinni dayommoronna mamira haꞌreemmoro afoommo daafira farciꞌreemmori halaaleho. Kiꞌne kayinni ani mamiinni dayommoronna mamira haꞌreemmoro diaffinoonni. 15 Kiꞌne yoo yitinannihu mannu hedo garinniiti; ani kayinni mittu manchirano yoo diyeemmo. 16 Ani yoo yuummoro nafa yooꞌya halaalaanchote; korkaatuno soyinoehu Anniꞌya ledoꞌya noo daafira callicho diꞌꞌikkoommo. 17 Qoleno Seeriꞌne giddo, ‘Lamu manchi farciꞌrannori halaaleho’ yine borreessinoonni. 18 Umiꞌya daafira farciꞌreemmohu mittu aneeti; qoleno soyinoehu Anniꞌya ane daafira farciꞌranno.” 19 Hakkiinni insa, “Annikki mama no?” yitusi. Yesuusino togo yee qolinsa: “Kiꞌne aneno Annaꞌyano diegentinoonni; ane egentinoonniha ikkoommero Annaꞌyano egentinanni.” 20 Yesuusi konne coye coyiꞌrinohu, qullaawu mini giddo woxe worranni saaxinna noowa heeꞌre rosiisanniiti. Ikkollana xaara saatesi iillitinokki daafira mittu manchino diamadinosi.

21 Konnira Yesuusi xaano togo yiinsa: “Ani haꞌreemmo; kiꞌneno hassinannie; ikkollana cubbu giddo heedhine reyitinanni. Ani haꞌreemmowano daa didandiitinanni.” 22 Ayihudootuno, “‘Ani haꞌreemmowa daa didandiitinanni’ yaannohu isonooto shaara hedeetikka?” yitu. 23 Yesuusino togo yiinsa: “Kiꞌne uullanniiti; ani kayinni iiminniiti. Kiꞌne tenne alamereeti; ani kayinni tenne alameha diꞌꞌikkoommo. 24 ‘Cubbu giddo heedhine reyitinanni’ yoommoꞌnehu iseraati. Korkaatuno daanno yinihu ane ikkoommota ammana hoogginiro cubbu giddo heedhine reyitinanni.” 25 Insano, “Isi ati ayeti?” yitusi. Yesuusino togo yee qolinsa: “Leellannoꞌnekkirira coyiꞌranni mayira daafureemmo? 26 Kiꞌne daafira coyiꞌreemmohunna yoo yeemmohu lowo coyi nooe. Ikkollana soyinoehu halaalaanchoho; anino isiwiinni macciishshoommoha hakko coye alamete kulanni noommo.” 27 Insa kayinni Annu daafira kulanni noonsata dihuwattino. 28 Hakkiinni Yesuusi togo yiinsa: “Manchi Beetto suttinihu gedensaanni, ani iso ikkoommotanna konne coye coyiꞌreemmohu Anniꞌya rosiisinoe garinni ikkinnina ani umiꞌyanni kae mittoreno asseemmokkita affinanni. 29 Soyinoehu ledoꞌya no; woꞌmanka woyite iso hagiirsiisannore asseemmo daafira callaꞌya diagurinoe.” 30 Yesuusi konne coye coyiꞌrita lowo manni iso ammani.

31 Hakkiinni Yesuusi iso ammantino Ayihudoota togo yii: “Qaaliꞌya garinni heedhinanniha ikkiro, kiꞌne addinta rosaanoꞌyaati; 32 halaale affinanni; halaaluno borojjimmatenni fushshannoꞌne.” 33 Insano qolte, “Ninke Abirihaami sirchooti; ayerano borojje ikkine diegenninoommo. Ati hiitto, ‘Borojjimmatenni fultinanni’ yaattonke?” yitusi. 34 Yesuusino togo yee qolinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, cubbo loosannohu baalu cubbu borojjichooti. 35 Qoleno, borojjichu mootichisi mine hegerera diheeꞌranno; mootichu beetti kayinni hegerera heeꞌranno. 36 Konnira Maganu Beetti fushshiꞌnero, addinta borojjimmatenni fultinanni. 37 Abirihaami sircho ikkitinoonnita afoommo. Ikkollana qaaliꞌya giddoꞌne nookki daafira shitinaera hasidhinanni heedhinoonni. 38 Ani Anniꞌya ledo noommo waro laoommore coyiꞌreemmo; kiꞌne kayinni anniꞌnewiinni macciishshitinoonnire assitinanni.” 39 Insano, “Anninke Abirihaamiiti” yite qoltusi. Yesuusino togo yee qolinsa: “Abirihaami ooso ikkitinoommero, Abirihaami loosinore loossinanni. 40 Kiꞌne kayinni Maganuwiinni macciishshoommo halaale kuloommoꞌneha ane shitinaera hasidhinanni heedhinoonni. Abirihaami togoore diassino. 41 Kiꞌne anniꞌne looso loossinanni heedhinoonni.” Insano, “Ninke foorretenni* ilammoommore diꞌꞌikkinoommo; ninkera mittu Anni noonke; isino Maganoho” yitusi.

42 Yesuusino togo yiinsa: “Maganu Annaꞌne ikkoommero, ani kawira dayommohu isiwiinni ikkino daafira baxxinannie. Soyinoehu isooti ikkinnina ani umiꞌyanni kae didayommo. 43 Coyiꞌranni noommori leellannoꞌnekkihu mayiraati? Qaaleꞌya macciishsha dandiitinannikki daafiraati. 44 Kiꞌne anniꞌne Daawuloosireeti; qoleno anniꞌne hasatto wonsha hasidhinanni. Isi umisi doogo haꞌra hanafihunni kayise* lubbo shaannoho; qoleno halaalu giddosi nookki daafira, halaalu giddo kaajje diuurrino; isi kaphaanchonna kaphu anna ikkino daafira, kapho coyiꞌranno woyite umisinni qale coyiꞌranno. 45 Ani kayinni halaale kuleemmoꞌne daafira diammantinannie. 46 Kiꞌne giddo ane cubbo loosino yee taje shiqisha dandaannohu ayeti? Coyiꞌreemmori halaale ikkiro, ammana mayira gibbinieyya? 47 Maganunniha ikkinohu Maganu qaale macciishshanno. Kiꞌne macciishshitinannikkihu Maganunnire ikkitinoonnikki daafiraati.”

48 Ayihudootuno qolte, “‘Ati Samaarichaho; qoleno agaaninte amaddinohe’ yaanke digaraho?” yitusi. 49 Yesuusino togo yee qoli: “Ani Annaꞌya ayirriseemmo ikkinnina agaaninte diamaddinoe; kiꞌne kayinni ane shollishshinannie. 50 Ani umiꞌyara ayirrinye hasiꞌranni noommoha diꞌꞌikkino; ayirrammora hasiꞌrannohunna yoo yaannohu Maganoho. 51 Halaale halaale yeemmoꞌnena, ayino qaaleꞌya agadhannoha ikkiro horonta direyanno.” 52 Ayihudootuno togo yitusi: “Agaaninte amaddinoheta xa anfoommo. Abirihaami reyino; masaalaanono reyitino; ati kayinni, ‘Ayino qaaleꞌya agadhannoha ikkiro horonta direyanno’ yaatto. 53 Ati reyiha annanke Abirihaami rooratto? Masaalaanono reyitino. Ati atenee ayeti yite hedatto?” 54 Yesuusino togo yee qolinsa: “Ani umoꞌya ayirriseemmoha ikkiro, ayirrinyiꞌya haafaholla. Ane ayirrisannoehu kiꞌne Maganonkeeti yitinanni Annaꞌyaati. 55 Ikkollana kiꞌne iso diegentinoonni; ani kayinni iso egennoommo. Ani iso diegennoommo yuummoro kiꞌne gede kaphaancho ikkummo yaate. Ikkollana ani iso egennoommo; qaalesino agadheemmo. 56 Anniꞌne Abirihaami barraꞌya laꞌꞌannota hexxe lowo geeshsha hagiidhino; laeno hagiidhino.” 57 Ayihudootuno, “Ati 50 diro nafa ikkinohekkihu Abirihaami laoommo yaatto?” yitusi. 58 Yesuusino, “Halaale halaale yeemmoꞌnena, Abirihaami ilamara albaanni ani noommo” yiinsa. 59 Hatte yannara gantasira kinna adhitu; Yesuusi kayinni albinsanni hoꞌle qullaawu mininni fule haꞌri.

9 Yesuusi doogo sae haꞌranni heeꞌre, ilami yannanni kayise ille ballino mancho lai. 2 Hakkiinni rosaanosi togo yite xaꞌmitusi: “Rosiisaancho,* kuni manchi ballicha ikke ilaminohu ayi loosino cubbinniiti? Isi loosino cubbinniitinso annisinna amasi loosino cubbinniiti?” 3 Yesuusi togo yee qoli: “Isi woy annisinna amasi cubbo diloosino; ikkollana kuni ikkinohu Maganu loosi isi aana leellanno gedeeti. 4 Barru hashshikkinni soyinoehu looso loosa hasiissannonke; aye manchino loosa dandaannokki hashshi daanno. 5 Alamete noommo geeshsha ani alamete xawaabbaati.” 6 Hatto yiihu gedensaanni uulla anja tufe, anjunni sabba liisi; hakkiinni sabba manchu illera buuri; 7 manchono, “Hadhe Selihoomi gandira hayishshiꞌri” yiisi. (Selihoomi yaa “Sonkoonni” yaate.) Manchuno haꞌre hayishshiꞌre illesi faꞌniteenna higi.

8 Hakkiinni olliisinna alba huucciꞌranna afinosi manni, “Kuni manchi ofolle huucciꞌrannoha diꞌꞌikkino?” yii. 9 Mitu, “Ee, isooti” yitu. Wolootu qolte, “Isolla lawannona iso diꞌꞌikkino” yitu. Manchu kayinni, “Aneetiwe” yii. 10 Hakkiinni, “Illekki hiitto ikkite faꞌnituheyya?” yite xaꞌmitusi. 11 Isino togo yee qoli: “Yesuusa yinanni manchi sabba liise illeꞌyara buure, ‘Hadhe Selihoomi hayishshiꞌri’ yiie. Anino haꞌre hayishshiꞌrummo; illeꞌyano laꞌue.” 12 Hatte yannara insa, “Hakku manchi mama no?” yitusi. Isino, “Ani diafoommo” yii.

13 Insano konne alba ille ballino mancho Farisootunniwa haadhe hadhu. 14 Qoleno, Yesuusi sabba liisinohunna manchu ille faninohu Sambatu barraati. 15 Hatte yannara Farisootu mancho hiitto ikke laꞌꞌa dandiinoro xaꞌmitusi. Isino, “Manchu illeꞌyara sabba buurie; anino haꞌre hayishshiꞌrummo; hakkiinni laꞌꞌa danduummo” yee qolinsa. 16 Farisootu giddonni mitu, “Kuni manchi Sambata ayirrisannokki daafira, Maganuwiinni dayinoha diꞌꞌikkino” yitu. Wolootu kayinni, “Cubbaataamu manchi togoo maalale hiitto ikke loosa dandaanno?” yitu. Konnira mereeronsa babbadooshshu kalaqami. 17 Insa galagalte ille ballino mancho, “Ati konni illekki fani manchi daafira mayyaatto?” yitu. Manchuno, “Isi masaalaanchoho” yii.

18 Ikkollana, Ayihudootu kuni manchi alba ballicha ikkinotanna gedensoonni illesi faꞌnitinota ammantinokki daafira, annasinna amasi woshshitu. 19 Hakkiinni annasinna amasi, “Ille balle ilamino yitinanni beettiꞌne konneeti? Xa hiitto ikke laꞌꞌa dandiiyya?” yite xaꞌmitunsa. 20 Annisinna amasino togo yite qoltu: “Kuni beettonke ikkinotanna ballicha ikke ilaminota anfoommo. 21 Xa kayinni hiitto ikke laꞌꞌa dandiinoro woy illesi faninohu ayetiro dianfoommo. Umosi dandiinohona iso xaꞌme. Umisi daafira coyiꞌra hasiissannosihu isooti.” 22 Annisinna amasi hatto yitinohu Ayihudoota waajjitino daafiraati; korkaatuno Ayihudootu aye manchino Yesuusa, ‘Kiristoosiiti’ yaannoha ikkiro, hakko mancho xaadu mininni fushshine hunnanni gede balaxxe sumuu yitino. 23 Annisinna amasi, “Isi umosi dandiinohona iso xaꞌme” yitinohu iseraati.

24 Insano alba ille ballino mancho layinkimeeshsho woshshite, “Halaale coyidhe Magano ayirrisi; ninke kuni manchi cubbaataamo ikkinota anfoommo” yitu. 25 Manchuno togo yee qoli: “Isi cubbaataamo ikkasinna hoogasi ani diafoommo; kayinni konni albaanni ballicha ikkoommotanna xa laꞌꞌa dandoommota afoommo.” 26 Insano, “Isi ma assinohe? Illekki faninohehu hiittoonniiti?” yitusi. 27 Isino qole togo yiinsa: “Kuloommoꞌnewe; kiꞌne kayinni dimacciishshitinoonni. Galagaltine macciishsha hasidhinoonnihu mayiraati? Kiꞌneno isi rosaano ikka hasidhinoonnini?” 28 Insano arrassitanni togo yitusi: “Hakko manchi rosaanchi ateeti; ninke kayinni Muse rosaanooti. 29 Ninke Maganu Musera coyiꞌrinota anfoommo; kuni manchi kayinni mamiinni dayinohoro dianfoommo.” 30 Manchuno togo yee qolinsa: “Isi mamiinni dayinohoro afa hoogaꞌne dhaggete; anera kayinni illeꞌya faninoehu isooti. 31 Maganu cubbaataamma macciishshannokkita anfoommo; isi waajjannosihanna fajjosi wonshannoha baala kayinni macciishshanno. 32 Hundinni kayinse, ballicha ikke ilamino manchi ille faninohu no yinanna macciishshine diegenninoonni. 33 Kuni manchi Maganuwiinni dayinoha ikka hoogoommero, mittoreno assa didandaanno.” 34 Insano qolte, “Cubbunni sona baꞌe ilamoottohu kuni! Ninke rosiisattoraati?” yitusi. Hakkiinni fushshite tuggusi!

35 Yesuusino mancho fushshite huntinota macciishshi; hakkiinni iso afiti, “Manchi Beetto ammanatto?” yiisi. 36 Manchuno, “Mootichaꞌya, ammaneemmosi gede isi ayeti?” yee qoli. 37 Yesuusino, “Iso laootto; hasaawisanni noohehuno isooti” yiisi. 38 Manchuno, “Mootichaꞌya, iso ammaneemmo” yii. Hakkiinni guluphe ayirrinye uyisi.* 39 Yesuusino togo yiisi: “Ani tenne alame dayommohu, laꞌannokkiri laꞌanno gede, laꞌannori ballitanno gede, tenne yooraati.” 40 Ledosi noo Farisooti tenne macciishshite, “Ninkeno ballootaho yitanni noottonke?” yitusi. 41 Yesuusino togo yiinsa: “Balloota ikkitinoommero cubbo diꞌꞌikkannoꞌne. Xa kayinni, ‘Laꞌneemmo’ yitinanni daafira cubbiꞌne ledoꞌne heeꞌranno.”

10 “Halaale halaale yeemmoꞌnena, waalcho agure wole widoonni kubbe geꞌreewu hoowe eannohu, mooraanchohonna mulqiꞌrannoho. 2 Ikkollana waalchu widoonni hige eannohu geꞌreewu allaalaanchooti. 3 Waalcho agarannohuno isira fanannosi; geꞌreewuno huurosi macciishshanno. Isi geꞌreewosi suꞌmansa woshshe massaganni fushshanno. 4 Geꞌreewosi baala fushshihu gedensaanni albansaanni haꞌranno; geꞌreewisino huurosi bade afino daafira hoodesi haꞌranno. 5 Geꞌreewu wosincho mancho xooqanno ikkinnina hoodesi dihaꞌranno; korkaatuno insa wosinu huuro diegennino.” 6 Yesuusi konne lawishsha kulinsa; insa kayinni yaanni noonsare dihuwattino.

7 Hakko daafira Yesuusi galagale togo yiinsa: “Halaale halaale yeemmoꞌnena, geꞌreewu eanno waalchi aneeti. 8 Ane labbe suꞌmiꞌyanni dagginori baalu kayinni mooraanotenna mulqiꞌraanote; geꞌreewu kayinni qaalensa dimacciishshino. 9 Waalchu aneeti; ane widoonni hige eannohu baalu gatanno; eanno, fulanno hattono hosanno qancho afiꞌranno. 10 Mooraanchu moorara, shaaranna hunaralla daanno. Ani dayommohu heeshsho afidharanna heeshshonsa geeddaraati. 11 Ani dancha allaalaanchooti; danchu allaalaanchi heeshshosi* geꞌreewisira yee sayise aanno. 12 Allaalaancho ikkinokkihu, geꞌreewuno isiha ikkinokkihu kiraho allaalanno manchi, hiyyeeyye dagganna laꞌꞌanno woyite geꞌreewo hune xooqanno; (hiyyeeyyeno geꞌreewo hawulukkanno hattono billaallissanno.) 13 korkaatuno isi kiranya ikkino daafira geꞌreewoho diyaadanno. 14 Ani dancha allaalaanchooti. Ani geꞌreewoꞌya egennoommo; geꞌreewiꞌyano ane egenninoe; 15 Anniꞌya ane egenninoente gede, anino Annaꞌya egennoommo; heeshshoꞌya* geꞌreewiꞌyara yee sayise eemmo.

16 “Tenne hoowe wido ikkinokkihu wolu geꞌreewino nooe; insano abba hasiissannoe; insano huuroꞌya macciishshitanno; mitte hoshsha ikkitanno; allaalaanchinsano mitto ikkanno. 17 Qole adheemmo gede heeshshoꞌya* sayise eemmo daafira Anniꞌya baxannoe. 18 Heeshshoꞌya sayise eemmohu umiꞌyanni kaeeti ikkinnina aye manchino anewiinni diadhanno. Heeshshoꞌya sayise aateno, qole adhateno silxaane nooe. Tenne hajajo adhoommohu Anniꞌyawiinniiti.”

19 Konne coye coyiꞌrino daafira, xaano Ayihudootu mereero babbadooshshu kalaqami. 20 Insa giddo batinyu, “Iso agaaninte amaddino; wodanano difayyino. Isi yaannore mayira macciishshitinanni?” yitu. 21 Wolootu, “Kuni coyi agaaninte amaddino manchi coyiꞌrannoha diꞌꞌikkino. Agaaninte ballootu ille fana dandiitannoni?” yitu.

22 Hatte yannara Yerusaalamete Haarooꞌmate Ayyaana* ayirrinsanni heeꞌnoonni. Yannano hawadooti; 23 Yesuusi qullaawa mine, giddoonni doogo afiꞌrinohu Salamooni daasi giddoonni haꞌranni no. 24 Hatte yannara Ayihudootu iso gaangeessite togo yitu: “Ati ninke* mamooti geeshsha huluullisattonke? Ati Kiristoosiitiro xawisse kulinke.” 25 Yesuusino togo yee qolinsa: “Ani kuloommoꞌne; kiꞌne kayinni diammantinanni. Anniꞌya suꞌminni loosanni noommo loosi ane daafira farciꞌranno. 26 Ikkollana kiꞌne geꞌreewoꞌya ikkitinoonnikki daafira diammantinanni. 27 Geꞌreewiꞌya huuroꞌya macciishshanno; anino egennoommonsa; insano hoodeꞌya haꞌranno. 28 Ani insara hegere heeshsho eemmonsa; insa horonta dibaꞌanno; angaꞌyanni ayino dihawulukannonsa. 29 Anniꞌya uyinoe geꞌreewi wole baalanka coye rooranno; insa Anniꞌya anganni hawuluka dandaannohu mittuno dino. 30 Aninna Anniꞌya mittoho.”*

31 Xaano Ayihudootu gantasira kinna adhitu. 32 Yesuusino togo yiinsa: “Ani Anniꞌya hajajinoeha batinye dancha looso kiꞌne albaanni loosoommo. Ikkina konni loosi giddo kinnatenni gantinaera hasidhinannihu hiikkuyiraati?” 33 Ayihudootuno, “Kinnatenni ganneemmohehu danchu loosikkira ikkikkinni, ati mancho ikkite heedhe ateneeto magano assite Magano xonootto daafiraati” yite qoltusi. 34 Yesuusino togo yee qolinsa: “Seeriꞌne giddo, ‘“Kiꞌne magannate”* yoommo’ yine diborreessinoonni? 35 Maganu qaali rufinonsare isi ‘magannate’ yee woshshannoha ikkironna qullaawa borro woꞌmanka woyite halaale ikkituro, 36 Annu qullaawa assinoehanna alame soyinoeha, ‘Ani Maganu Beettooti’ yoommo daafira, ‘Magano xonootto’ yitinanniehu mayiraati? 37 Ani Anniꞌya looso loosanni noommokkiha ikkiro ammantinoonteꞌꞌe. 38 Anniꞌya looso loosanni noommoha ikkiro kayinni, ane ammana hoogginiro nafa loosoꞌya ammanne; hatto assitiniro, Anniꞌyara ane ledo mittimma noosita, anerano Anniꞌya ledo mittimma nooeta affinanni; hattono leddine huwattinanni.” 39 Konnira insa xaano amaddasira hasidhu; isi kayinni fule haꞌri.

40 Hakkiinni isi galagale Yordaanoosi tayise fule, alba Yohaannisi manna cuui darga mare hakkiicho keeshshi. 41 Batinyu manni Yesuusiwa daye insa insanaawa, “Yohaannisi mitto malaateno dileellishino; ikkollana isi konni manchi daafira coyiꞌrinori baalu halaaleho” yitu. 42 Hakkiicho lowo manni Yesuusa ammani.

11 Biitaaniyaho heeꞌrannohu mittu Alazzaari yinanni manchi dhiwami; Maariyaaminna rodoose Maartano hakko qachira heedhanno. 2 Tini Maariyaami, Mootichaho shitto dunte lekkasi dananchisenni fiite mooshshitute; dhiwaminohu Alazzaarino ise rodooti. 3 Konnira roduuwisi, “Mooticha, ati baxattohu dhiwamino” yee Yesuusiwa sokka soqqi. 4 Yesuusi kayinni konne coye macciishshiti togo yii: “Kuni dhibbi Maganu ayirranno gede assannoho ikkinnina reyote masse fushshannoha diꞌꞌikkino; Maganu Beettino konninni kainohunni ayirranno gedeeti.”

5 Yesuusi Maarta, rodoose Maariyaaminna Alazzaari baxanno. 6 Ikkollana isi Alazzaari dhiwaminota macciishshihu gedensaanni, hakkiicho noowa lame barra keeshshi. 7 Hakkiinni rosaanosi, “Galagalle Yihuda haꞌno” yiinsa. 8 Rosaanosino, “Rosiisaancho,* tenne mule Ayihudootu kinnatenni gantahera hasidhino; xaano galagalte hakkira haꞌratto?” yitusi. 9 Yesuusino togo yee qoli: “Barru giddo xawaabbu xawannoti 12 saate diꞌꞌikkitino? Aye manchino barra xawaabbaho haꞌrannoha ikkiro, tenne alame xawaabba laꞌꞌanno daafira mitturino digufisannosi. 10 Ikkollana aye manchino hashsha haꞌrannoha ikkiro, giddosi xawaabbu nookki daafira gufiꞌranno.”

11 Hatto yiihu gedensaanni lede, “Jaalinke Alazzaari goxino; anino kayisammosira hakkira haꞌreemmo” yiinsa. 12 Hakkiinni rosaanosi, “Mooticha, goxinoha ikkiro woyyannosina” yitusi. 13 Ikkollana, Yesuusi Alazzaari reyinota coyiꞌranni no. Insara kayinni fooliishshiꞌrara yee goxino yaanni nooha lawinonsa. 14 Hakkiinni Yesuusi insara xawise togo yii: “Alazzaari reyino; 15 konnira kiꞌne ammantinanni gede, ani hakko hoogaꞌyara hagiidhoommo. Xa kayinni isiwa haꞌnona kaꞌe.” 16 Hatte yannara Didimoosi* yinannihu Toomaasi wole rosaanora, “Isi ledo reyineemmo gede kaꞌe ledosi haꞌnona” yii.

17 Yesuusi hakkiira mare iilliti, Alazzaari madaarrinku shoole barra ikkinota afi. 18 Biitaaniyu Yerusaalametenni mite sase kiilo meetire geeshshalla xeertiꞌranno.* 19 Lowohu Ayihudete manni, rodoo shiiꞌrinore Maartanna Maariyaami sheshifachishara daye no. 20 Maarta Yesuusi daanni noota macciishshite haadhasira fultu; Maariyaami kayinni mine gattino. 21 Maarta Yesuusa togo yitu: “Mooticha, ati kowiicho heeꞌroottoha ikkoommero rodiiꞌya direyanno. 22 Xaano ikkiro, Maganu xaꞌmiꞌrattore baala aannoheta afoomma.” 23 Yesuusino, “Rodiikki kaꞌꞌanno” yiise. 24 Maartano, “Goofimarchu barra reyotenni kaꞌnanni woyite kaꞌꞌannota afoomma” yitu. 25 Yesuusino togo yiise: “Kaonna heeshsho aneeti. Ane ammanannohu* reyiro nafa galagale heeshshonniha ikkanno; 26 lubbote noohunna ane ammanannohu baalu horonta direyanno. Tenne ammanatta?” 27 Iseno, “Ee, Mooticha, ati alame daanno yiniha Maganu Beetto Kiristoosi ikkoottota ammaneemma” yitusi. 28 Hatto yituhu gedensaanni, hadhe rodoose Maariyaami woshshite sununni assite, “Rosiisaanchu dayino; ateno xaꞌmanni noohe” yitu. 29 Maariyaamino tenne macciishshituti rakke kaꞌe isiwa martu.

30 Yesuusi kayinni Maartanni xaadi darga no ikkinnina xaara qacha dieino. 31 Maariyaami sheshifachishshara dagge mine ledose noo Ayihudooti, ise rakke fultu gara laꞌe, wiꞌlitara waammanniwa* hadhanni nooha laweennansa hoodese fultu. 32 Maariyaami Yesuusi noowa iillite iso laꞌuti lekkasira ubbe, “Mooticha, ati kowiicho heeꞌroottoha ikkoommero rodiiꞌya direyanno” yitusi. 33 Yesuusi Maariyaaminna ledose daggino Ayihudooti wiꞌlitanna lae, lowo geeshsha dadille xissiisiꞌri. 34 Isi, “Hiikko wortinoonni?” yee xaꞌmi. Insano, “Mooticha, amo lai” yitusi. 35 Yesuusino wiꞌli. 36 Hatte yannara Ayihudootu, “Baxannosi gara laꞌe!” yitu. 37 Insa giddo mitu kayinni, “Ballichu ille fanihu kuni manchi, wona konne mancho reyannota hoola didandaanno?” yitu.

38 Hakkiinni Yesuusi xaano lowo geeshsha dadille waammanniwa mari. Waammano* afoo kinchunni cunfoonni godaati. 39 Hakkiinni Yesuusi, “Kincho hoolle” yii. Reyi manchi rodoo Maarta, “Mooticha, shoole barra ikkino daafira xa foole abbanno!” yitusi. 40 Yesuusino, “Ammanittaha ikkiro Maganu ayirrinye laꞌꞌatta yee dikulummohe?” yiise. 41 Insano kincho hooltu. Hakkiinni Yesuusi iima hige lae togo yii: “Annaꞌya, macciishshoottoe daafira galaxxeemmohe. 42 Woꞌmanka woyite macciishshattoeta afoommo. Tenne coyiꞌroommohu kayinni, kowiicho uurre noo manni ane ati soottoeta ammanara yeeti.” 43 Hatto yee coyiꞌre kaihu gedensaanni qoonqosi naggi asse, “Alazzaari, amo fuli!” yii. 44 Reyino manchino waammate giddonni, angano lekkano usurre kafannoonni gedeenni heeꞌre fuli; albisino uddanotenni xaanxoonni gedeenni no. Yesuusino, “Haꞌrona tirresi” yiinsa.

45 Hakko daafira, Maariyaamiwa dagginorinna Yesuusi assinore laꞌino Ayihudooti giddo batinyu iso ammantu; 46 insa giddo mitu kayinni, Farisootunniwa marte Yesuusi assinore kultunsa. 47 Konnira, kakkalaanote roorrootinna Farisootu Sanihediriini shongo mitteenni gamba assite togo yitu: “Kuni manchi lowo maalale loosanni noona ma assino? 48 Sammi yine agurrummoro mannu baalu iso ammananno; Roomu mannino daye bayichonkenna* mannanke adhanno.” 49 Ikkollana hakko diro kakkalaanote biilo ikke noohu insa giddonni mittu Qeyyaafa yinanni manchi togo yiinsa: “Kiꞌne mittoreno diaffinoonni; 50 mannu baalu baꞌꞌantenni mannu daafira mittu manchi reyiro woyyannoꞌneta diheddinoonni.” 51 Ikkollana isi konne coye coyiꞌrinohu umisinni kae diꞌꞌikkino; hakko diro isi kakkalaanote biilo ikkino daafira, Yesuusi mannaho yee reyannota masaalo coyiꞌranni no; 52 reyannohuno Yihudu mannira calla ikkikkinni, billaallite noota Maganu ooso mitteenni gamba assaraati. 53 Konnira insa hakko barrinni kayisse iso shitara maꞌlitu.

54 Hakko daafira Yesuusi hakko barrinni kayise, Ayihudootu mereero faajjete haꞌrama aguri; hakkiinni kae Efireemi yinanni katami mule noo halalla haꞌri; hakkiicho rosaanosi ledo keeshshi. 55 Hatte yannara Ayihudennihu Faasiku Ayyaani iille no; lowo manni Faasiku Ayyaani barri eikkinni seeru garinni keeraaꞌmate baadiyyetenni Yerusaalame dayi. 56 Insa Yesuusa hassanni no; qullaawa mine uurrite mimmitoho, “Maa lawannoꞌne? Ayyaana ayirrisate horo didaannokka?” yitu. 57 Ikkollana, kakkalaanote roorrootinna Farisootu Yesuusa amaddara* hasidhe, isi noowa afihu baalu kulansara hajajjino.

12 Faasiku Ayyaana ayirrisate lewu barri gate heeꞌreenna, Yesuusi reyotenni kayisihu Alazzaari heeꞌrannowa Biitaaniya dayi. 2 Hakkiicho isira hurbaate worrisi; Maartano soqqantanni noonsa; Yesuusi ledo hurbaate itara ofollino manni ledo Alazzaarino no. 3 Hakkiinni Maariyaami lowo woxita litirete darate ikkitannota naardoosi yinannita kaajja shitto* Yesuusi lekkara duntu; lekkasino dananchisenni fiite mooshshitu. Shittote suꞌniillino mine woꞌmi. 4 Ikkollana rosaanosi giddonni mittu sayise aannosihu Asqorootu Yihudi togo yii: 5 “Tenne shitto 300 diinaarera* hirre woxe buxanete uyinoommero diwoyyanno?” 6 Hatto yiinohu kayinni buxane marare ikkikkinni mooraancho ikkino daafiraati; woxe worranni saaxine amadannohu iso ikkino daafira worranni woxi aaninni moorate rosichi noosi. 7 Hakkiinni Yesuusi togo yii: “Ane madaarshiꞌya barrira qixxeessate yite assitinore ikkino daafira, tenne woga wonshitannota hooltinoontese. 8 Buxane woꞌmanka woyite kiꞌne ledo heedhanno; ani kayinni woꞌmanka woyite kiꞌne ledo diheeꞌreemmo.”

9 Hatte yannara lowo Ayihudooti Yesuusi hakko noota affe daggu; dagginohu Yesuusa laꞌara calla ikkikkinni, isi reyotenni kayisinoha Alazzaarino laꞌaraati. 10 Hakko daafira kakkalaanote roorrooti Alazzaarino shitara maꞌlitu; 11 korkaatuno isinni kainohunni lowo Ayihudooti hakka hadhe Yesuusa ammantanni no.

12 Layinki soodo ayyaana ayirrisara dayinohu lowo manni Yesuusi Yerusaalame daanni noota macciishshi. 13 Konnira insa saattu daro amadde iso haadhara fultu; “Magano, gatisattosi gede huucciꞌneemmohe!* Yihowa* suꞌminni daannohu Israeelete Moote maassaminoho!” yitanni qeexaaꞌlitu. 14 Yesuusi harrichote darmicho afiꞌre gulufi; kuni ikkinohuno togo yine borreessinoonni garinniiti: 15 “Tsiyooni beetto waajjitooti; kuneeti mootekki harrichote darmicho gulufe daanni no.” 16 Umo rosaanosira kuni coyi dileellinonsa; Yesuusi ayirrinye adhita kayinni konne coye isi daafira borreessinoonnitanna konne coye isira yite assitinota qaaggu.

17 Yesuusi Alazzaari waammate* giddonni woshshe reyotenni kayisi yannara ledosi noo manni laino coye farciꞌranni no. 18 Lowo manni Yesuusa haaꞌrara fulinohu tenne loosino maalale macciishshino daafiraati. 19 Konnira Farisootu insa insanaawa, “Mittoreno assa dandiinoommokkita laꞌini? Kuneeti alame gudisante hoodesi hadhanni no!” yitu.

20 Magansiꞌrara ayyaana ayirrinsanniwa dayino manni giddo mitu Girikete mannaati. 21 Konnira insa Galiilaho noohu Beetesaayidu manchiwa Filiphoosiwa shiqqi yite “Mooticha, Yesuusa laꞌnammora hasiꞌnoommo” yitusi. 22 Filiphoosino daye Indiriyaasira kuli. Hakkiinni Indiriyaasinna Filiphoosi marte Yesuusira kultu.

23 Yesuusi kayinni togo yee qolinsa: “Manchi Beetti ayirrinye adhanno saate iillitino. 24 Halaale halaale yeemmoꞌnena, sindete gumi uulla uwe reya hoogiro callisi gatanno; reyiro kayinni batinye guma laalanno. 25 Heeshshosi* baxannohu baalu huꞌnanno; tenne alamera heeshshosi* giwannohu baalu kayinni hegere heeshshora gatisiꞌre wodhanno. 26 Soqqamaera hasiꞌrannohu baalu hoodeꞌya dayo; soqqamaanchiꞌyano ani noommowa heeꞌranno. Soqqamannoeha baala Anniꞌya ayirrisannosi. 27 Xa ani lowo geeshsha yaadoommo;* hanni mayyoo? Annaꞌya, tenne qarru yannanni gatisie. Ikkollana dayommohu konne qarra adhammoraati. 28 Annaꞌya, suꞌmakki ayirrisi.” Hakkiinni gordunni, “Suꞌmaꞌya ayirrisoommo; ledeno ayirriseemmo” yitanno huuro daggu.

29 Hakko uurre noo manni tenne huuro macciishshiti ‘Beleqoho’ yii. Wolootu qolte “Sokkaasinchu hasaawisinosi” yitu. 30 Yesuusi togo yee qolinsa: “Tini huuro macciishshantinohu ane daafira ikkikkinni kiꞌne daafiraati. 31 Tenne alamera yoo yinanni yanna xaati; tenne alame gashshaancho xa fushshine tunganni. 32 Ani kayinni uullanni iima qolle kayinsannie woyite* duuchunku gari manna anewa abbeemmo.” 33 Isi hatto yiinohu muli yannara hiittoo reyo reyannoro kulateeti. 34 Hakkiinni mannu togo yee qolisi: “Seeru, Kiristoosi hegerera heeꞌranno yaanno. Ati kayinni manchi Beetto uullanni kayinsanni* hiitto yaatto? Kuni yaattohu manchi Beetti isi ayeti?” 35 Yesuusino togo yiinsa: “Xawaabbu shiima yanna geeshsha kiꞌne ledo keeshshanno. Tunsichu amadannoꞌnekki gede xawaabbu heeꞌreenna xawaabbu giddo hadhe. Tunsichunni haꞌrannohu baalu mamira haꞌranni nooro diafanno. 36 Xawaabbu ooso ikkitinanni gede xawaabbu heeꞌreenna xawaabba ammanne.”

Yesuusi konne coye coyiꞌre kae haꞌri; insawiinnino goꞌli. 37 Isi albansaanni lowo maalale loosinoha ikkirono, insa kayinni diammantinosi; 38 kuni ikkinohuno masaalaanchu Isayyaasi togo yee coyiꞌrino qaali woꞌmanno gedeeti: “Yihowa,* ninkewiinni macciishshinore* ayi ammanino? Yihowa* cigileno ayera leeltino?” 39 Ammana dandiitinokkihu mayiraatiro kulanni Isayyaasi lede togo yiino: 40 “Illensa laꞌeenna, wodaninsano wodancheenna higgannokki gedenna hursannonsakki gede illensa ballisino; wodanansano dilleessino.” 41 Isayyaasi Kiristoosi daafira konne coye coyiꞌrinohu ayirrinyesi laino daafiraati. 42 Ikkirono Ayihudete roorrooti giddonni nafa batinyu Yesuusa ammantu; ikkollana Farisootu xaadu mininni fushshite huntannonke yite waajjitino daafira iso ammantinota faajjete dicoyidhanno; 43 tenne assa gibbinohu, mannuwiinni afiꞌnanni ayirrinye Maganuwiinni afiꞌnanni ayirrinyinni roorsite baxxino daafiraati.

44 Ikkollana Yesuusi qoonqosi naggi asse togo yii: “Ane ammanannohu baalu ane calla ikkikkinni soyinoehano ammananno; 45 qoleno ane laꞌꞌannohu baalu soyinoehano laꞌꞌanno. 46 Ane ammanannohu baalu tunsichoho heeꞌrannokki gede ani alamete xawaabba ikke dayommo. 47 Ikkollana aye manchino qaaleꞌya macciishshe agadhannokkiha ikkiro, isira yoo yeemmohu ane diꞌꞌikkoommo; korkaatuno ani dayommohu alamete yoo yaammora ikkikkinni alame gatisammoraati. 48 Mishannoehuranna qaaleꞌya adhannokkihura baalaho yoo yaannohu no. Goofimarchu barra yoo yaannosihu coyiꞌroommo qaaleeti. 49 Korkaatuno ani coyiꞌroommohu umiꞌyanni kae diꞌꞌikkino; hatteentenni mayyeemmoronna maa coyiꞌreemmoro hajajinoehu soyinoe Anna umosiiti. 50 Qoleno, isi hajajo hegere heeshsho afiꞌnanni gede assitannota afoommo. Hakko daafira woꞌmanka woyite coyiꞌreemmohu Anniꞌya kulinoe garinniiti.”

13 Faasiku Ayyaana ayirrinsanni yanna iillite heedheenna, Yesuusi tenne alame agure Annunniwa haꞌranno yanna iillitinota afino daafira, baxannonsare alamete noore isire ikkitinore jeefote geeshsha baxinsa. 2 Hatte yannara insa hurbaate ittanni no; Simooni beetti Asqorootu Yihudi, Yesuusa sayise aanno gede Daawuloosi wodanisi giddo busha hedo wore kaino. 3 Yesuusi, Annu baalanka coye angasira uyinosita, Maganuwiinni dayinotanna Maganunniwa haꞌrannota afino; 4 hurbaatu aaninni kae uddanosi uulla wodhi. Hakkiinni fooxa adhe halloho xaaxiꞌri. 5 Hakkunni gedensaanni gawatete waa wore rosaanosi lekka hayishshe, halloho xaaxiꞌrino fooxinni mooshshi. 6 Isi Simooni Pheexiroosiwa iillita Pheexiroosi, “Mooticha, lekkaꞌya hayishshattoraati?” yiisi. 7 Yesuusino “Assanni noommo coye xa dihuwatatto; gedensaanni kayinni huwatatto” yee qolisi. 8 Pheexiroosino, “Ati lekkaꞌya horonta dihayishshatto” yiisi. Yesuusino, “Hayishsha hoogummohero horonta ane ledo gutu diheeꞌrannohe” yee qolisi. 9 Simooni Pheexiroosino, “Mooticha, lekkaꞌya calla ikkikkinni angaꞌyanna umoꞌyano hayishshiexa” yiisi. 10 Yesuusino togo yiisi: “Biso hayishshiꞌrinohura bisisi baalu xuru nookkiha ikkino daafira lekka agurranna wolewa hayishshiꞌra dihasiissannosi. Kiꞌne keeraanote; kayinnilla baalunku keeraano diꞌꞌikkitinoonni.” 11 Isi sayise aannosi manchi ayetiro afino. “Kiꞌne baalu keeraano diꞌꞌikkitinoonni” yiinohuno iseraati.

12 Lekkansa hayishshe kae uddanosi uddiꞌre galagale hurbaateho ofollihu gedensaanni togo yiinsa: “Assoommoꞌnere wodanchitini? 13 Kiꞌne ane ‘Rosiisaancho,’ ‘Mooticha’ yitine woshshitinannie; hatto ikkoommoha yitinoonni daafira, yaaꞌne garankolla. 14 Konnira ani Mootichanna Rosiisaancho ikke heeꞌrenni lekkaꞌne hayishshummo geeshsha, kiꞌneno mimmitiꞌne lekka hayishsha hasiissannoꞌne.* 15 Ani assummoꞌnere assitinanni gede lawishsha ikkoommoꞌne. 16 Halaale halaale yeemmoꞌnena, borojjichu mootichasi dirooranno; woy sonkoonnihu soyinosiha dirooranno. 17 Konne coye affinoonni; affinoonniha assitiniro hagiirraamma ikkitinanni. 18 Konne coye coyiꞌroommohu kiꞌne baalunku daafira diꞌꞌikkino; ani doodhoommore egennoommo. Ikkollana kuni ikkinohu, ‘Hurbaateꞌya itinohu diina ikkie’ yaannohu qullaawa borro qaali woꞌmanno gedeeti. 19 Kuni coyi ikkara albaanni xa kulanni noommoꞌnehu, ikkanno woyite ani iso ikkoommota ammantinanni gedeeti. 20 Halaale halaale yeemmoꞌnena, ani soyemmoha haaꞌrannohu baalu aneno haaꞌranno; ane haaꞌrannohu baalu soyinoehano haaꞌranno.”

21 Yesuusi konne coye coyiꞌrihu gedensaanni lowo geeshsha dadille, “Halaale halaale yeemmoꞌnena, kiꞌne giddonni mittu sayise aannoe” yee xawise kulinsa. 22 Rosaanosino aye daafira coyiꞌranni nooro affinokki daafira mimmito alba laꞌu. 23 Rosaanosi giddonni mittu Yesuusi baxannohu mulesi* ofolle no. 24 Konnira Simooni Pheexiroosi hakkonne rosaancho qiphi asse, “Aye daafira coyiꞌranni nooro kulinke” yiisi. 25 Hakko daafira isi Yesuusiwa shiqqi yee “Mooticha, ayeti isi?” yee xaꞌmi. 26 Yesuusino “Daabbo sayinete qase eemmoho” yee qoli. Hakkiinni daabbo sayinete qasihu gedensaanni haaꞌre Asqorootichu Simooni beetti Yihudira uyi. 27 Yihudi daabbo adhihu gedensaanni Sheexaanu eisi. Konnira Yesuusi, “Assitanni nootto coye rakke assi” yiisi. 28 Ikkollana hurbaateho ofolte noori giddo hatto yiinosihu mayiraatiro huwatinohu mittuno dino. 29 Mitoho isinni Yihudi woxe worranni saaxine amadannoha ikkino daafira, Yesuusi “Ayyaanaho hasiisannonkere hiri” woy “Buxanete mitore uyinsa” yaanni noosiha lawinonsa. 30 Konnira Yihudi daabbo adhihu gedensaanni hakkawoyintenni fule haꞌri. Yannano hashshaati.

31 Yihudi fule haꞌrihu gedensaanni Yesuusi togo yii: “Manchi Beetti xa ayirrino; Maganuno xa isinni ayirrino. 32 Maganu umisi iso ayirrisannosi; qoleno bayichonkonni ayirrisannosi. 33 Oosoꞌya, ani kiꞌne ledo shiima yannalla keeshsheemmo. Kiꞌneno hassinannie; Ayihudootaho ‘Haꞌreemmowa daa didandiitinanni’ yuummonte gede xa kiꞌnerano hatto yeemmoꞌne. 34 Kiꞌne kiꞌneneewa baxantinanni gede haaro hajajo eemmoꞌne; ani baxummoꞌnente gede kiꞌne kiꞌneneewa baxamme. 35 Kiꞌne kiꞌneneewa baxantinanniha ikkiro, mannu baalu ane rosaano ikkitinoonnita tennenni afanno.”

36 Simooni Pheexiroosi “Mooticha, haꞌrattohu hiikkiraati?” yee xaꞌmisi. Yesuusino, “Ani haꞌreemmowa xa hoodeꞌya daa didandaatto; gedensoonni kayinni hoodeꞌya daatto” yee qolisi. 37 Pheexiroosino, “Mooticha, xa hoodekki haꞌra dandeemmokkihu mayiraati? Ani ate daafira heeshshoꞌya* sayise aate qixxaawe noommo” yiisi. 38 Yesuusino togo yee qolisi: “Ane daafira yite heeshshokki* sayisse aatto? Halaale halaale yeemmohena, lukkichu gana geeshsha sase higge kaadattoe.”

14 “Wodaniꞌne masoonke. Magano ammanne; aneno ammanne. 2 Anniꞌya mine heeꞌnannihu lowo dargi no. Hatto ikka hoogoommero xawise kuleemmoꞌne; korkaatuno kiꞌnera darga qixxeessammora haꞌreemmo. 3 Haꞌre darga qixxeessummoꞌnehu gedensaanni, kiꞌneno ani noommowa heedhinanni gede galagale daye ani heeꞌreemmowa haaꞌreemmoꞌne. 4 Ani haꞌreemmowa massitanno doogono affinoonni.”

5 Toomaasino, “Mooticha, hiikkira haꞌrattoro dianfoommo. Doogo hiitto assine afa dandiineemmoyya?” yiisi.

6 Yesuusino togo yiisi: “Ani doogote, halaalehonna heeshshote. Ane widoonni ikkiro ikkinnina, ayino Anniꞌyawa daa didandaanno. 7 Ane egentinoonniha ikkoommero, Annaꞌyano egentinanni; xaanni kayissine iso egentinanni; qoleno laꞌinoonnisi.”

8 Filiphoosino, “Mooticha, Anna leellishinke ikkannonkena” yiisi.

9 Yesuusino togo yee qolisi: “Filiphoosi, kageeshshita lowo yanna nafa ledoꞌne heeꞌreenna diafoottoe? Ane lainohu Annaꞌyano laino. Ikkina hiitto ‘Anna leellishinke’ yaatto? 10 Anera Anniꞌya ledo mittimma nooetanna Anniꞌyara ane ledo mittimma noosita diammanatto? Kuleemmoꞌnere coyiꞌreemmohu ani umiꞌyanni kae diꞌꞌikkino; ikkollana loososi loosanni noohu ane ledo mittimma noosiho Annaꞌyaati. 11 Anera Anniꞌya ledo mittimma nooeta, Anniꞌyarano ane ledo mittimma noosita ammanne; hatto ikka hoogiro loosoommo loosinni ammanne. 12 Halaale halaale yeemmoꞌnena, ane ammanannohu baalu ani looseemmo loosono loosanno; ani Anniꞌyawa haꞌreemmo daafira, isi kawiinni roorino looso loosanno. 13 Qoleno Annu Beettunni ayirranno gede, suꞌmiꞌyanni huuccidhinannire baala asseemmoꞌne. 14 Aye coyeno suꞌmiꞌyanni huuccidhiniro eemmoꞌne.

15 “Baxxinannieha ikkiro hajajoꞌya agadhitinanni. 16 Ani Annaꞌya huucceenna isi ledoꞌne hegerera heeꞌrannoha wole kaaꞌlaancho* aannoꞌne; 17 isino halaalu ayyaanaati; alame iso laꞌannokkinna affinosikki daafira, adhitara didandiitanno. Kiꞌne kayinni ledoꞌnenna giddoꞌne heeꞌranno daafira affinoonni. 18 Calloota* agure dihaꞌreemmoꞌne. Galagale kiꞌnewa dayemmo. 19 Shiima yanna gedensaanni alame horonta dilaꞌannoe; kiꞌne kayinni laꞌinannie; korkaatuno ani heeꞌreemmo daafira, kiꞌneno heedhinanni. 20 Hakko barra, anera Anniꞌya ledo mittimma nooetanna kiꞌnerano ane ledo mittimma nooꞌneta hattono anerano kiꞌne ledo mittimma nooeta affinanni. 21 Hajajoꞌya adhannohunna wonshannohu baalu baxannoeho; ane baxannoha baala Anniꞌyano baxannosi; anino baxeemmosi; aneneetono leellisheemmosi.”

22 Asqorootu Yihudi ikkikkinni wolu Yihudi, “Mooticha, ateneeto alamete ikkikkinni ninkera leellishate hedoottohu mayiraati?” yiisi.

23 Yesuusino togo yee qolisi: “Aye manchino ane baxannoha ikkiro qaaleꞌya agadhanno; Anniꞌyano baxannosi; ninkeno dange isi ledo heeꞌneemmo. 24 Ane baxannokkihu baalu qaaleꞌya diagadhanno. Kuni macciishshitinanni heedhinoonnihu soyinoehu Anniꞌya qaaleeti ikkinnina aneha diꞌꞌikkino.

25 “Xa kiꞌne ledo heeꞌre konne coye kuloommoꞌne. 26 Ikkollana Anniꞌya suꞌmiꞌyanni soyanno kaaꞌlaanchi yaano qullaawu ayyaani, baalankare rosiisannoꞌne; hattono kuloommoꞌnere baala qaagiissannoꞌne. 27 Keereꞌya kiꞌnewa woreemmo; keereꞌya eemmoꞌne; ani keere eemmoꞌnehu alame uyitanno garinni diꞌꞌikkino. Wodaniꞌne masoonke woy waajjoonke. 28 ‘Haꞌreemmo; galagaleno kiꞌnewa dayemmo’ yoommoꞌneta macciishshitinoonni. Baxxinannieha ikkiro, Anniꞌyawa haꞌreemmo yoommoꞌnetera tashshi yooꞌne; korkaatuno Anniꞌya ane rooranno. 29 Konne coye ikkara albaanni xa balaxe kulanni noommoꞌnehu, kuni coyi ikkanno woyite ammantinanni gedeeti. 30 Tenne alame gashshaanchi daanni noo daafira, xaate kiꞌne ledo lowore dihasaaweemmo; isi ane aana wolqa diafiꞌrino. 31 Ikkollana ani Annaꞌya baxeemmota alame affanno gede, Annu hajajinoe garinni loosanni noommo. Xa kaꞌe kawiinni haꞌnona.

15 “Halaalaancho woyinete haqqicho aneeti; loosannohu Annaꞌyaati. 2 Aanaꞌya nooha guma laalannokki sina baala mure hoolanno; guma laalanno sina baala kayinni lede laalanno gede gondolchanno.* 3 Kiꞌne kuloommoꞌne qaalinni kainohunni xaanni keeraanote. 4 Ane ledo mitto ikkitine heedhe; anino kiꞌne ledo mitto ikke heeꞌreemmo. Sinu woyinete damatte aana heeꞌra hoogiro, umisinni guma laala dandaannokkinte gede, kiꞌneno ane ledo mitto ikkitine heeꞌra hoogginiro guma laala didandiitinanni. 5 Woyinete haqqicho aneeti; kiꞌne sinnate. Ane ledo mitto ikke heeꞌrannohu, anino isi ledo mitto ikke heeꞌreemmohu baalu lowo guma laalanno; kiꞌne anewiinni baxxitine mittoreno assa didandiitinanni. 6 Aye manchino ane ledo mitto ikke heeꞌrannokkiha ikkiro, sinu gede murre tungeenna moolanno. Mannuno tenne sinna gamba asse giirate tuge giiranno. 7 Ane ledo mitto ikkitine heedhinironna qaaliꞌya giddoꞌne heeꞌriro, hasidhinanniha aye coyeno xaꞌmidhiniro afidhinanni. 8 Woꞌmanka woyite lowo guma laaltinironna rosaanoꞌya ikkitinoonnita leellishshiniro, tennenni Anniꞌya ayirranno. 9 Anniꞌya ane baxiente gede, anino kiꞌne baxoommoꞌne; kiꞌneno baxilliꞌyanni heedhe. 10 Ani Anniꞌya hajajo agadhe baxillisinni heeꞌreemmonte gede, kiꞌneno ane hajajo agadhitiniro baxilliꞌyanni heedhinanni.

11 “Konne coye kuloommoꞌnehu ani afiꞌroommo hagiirre afidhinanni gedeetinna hagiirriꞌne woꞌma ikkanno gedeeti. 12 Hajajoꞌya tenneeti: Ani baxummoꞌnente gede, kiꞌne kiꞌneneewano baxamme. 13 Heeshshosi* jaallasira yee sayise aanno manchiha roorino baxilli ayerano dino. 14 Hajajeemmoꞌnere assitinanniha ikkiro, kiꞌne jaallaꞌyaati. 15 Xaate borojje yee diwoshsheemmoꞌne; korkaatuno borojjichu mootichisi assannore diafanno. Ani kayinni Anniꞌyawiinni macciishshoommore baala kuloommoꞌne daafira, jaallaꞌya yee woshshoommoꞌne. 16 Ani dooroommoꞌne ikkinnina kiꞌne ane didoodhitinoonnie; hadhine guma laaltinaranna gumiꞌneno kaajje heeꞌrara shoomoommoꞌne; hatto assoommohu Anniꞌya suꞌmiꞌyanni huuccidhinannire baala aannoꞌne gedeeti.

17 “Konne coye hajajeemmoꞌnehu, kiꞌne kiꞌneneewa baxantinanni gedeeti. 18 Alame gibbuꞌnero, kiꞌne gibbara albaanni ane gibbinota affinoonni. 19 Alamete wido ikkitinoonniha ikkoommero, alame iseha ikkinoha baxxanno. Xa kayinni ani alamete giddonni dooroommoꞌne ikkinnina kiꞌne alamete wido diꞌꞌikkitinoonni; konnira alame gibbannoꞌne. 20 Borojjichu mootichasi dirooranno yee coyiꞌrummoꞌneta qaagge. Ane xiibbue geeshsha kiꞌneno xiibbannoꞌne; qaaleꞌya agadhitinoha ikkoommero, kiꞌne qaaleno agadhitanno. 21 Ikkollana insa soyinoeha affinokki daafira, suꞌmiꞌyanni kainohunni konne baala assitannoꞌne. 22 Ani daye kula hoogoommonsaro cubbo diꞌꞌikkannonsa. Xa kayinni cubbinsara kuꞌlite gattannori dino. 23 Ane giwannohu baalu Annaꞌyano giwanno. 24 Mittu manchino loose egenninokki looso mereeronsa loosa hoogoommoro cubbo diꞌꞌikkannonsa; xa kayinni insa ane* laꞌino; hattono aneno Annaꞌyano gibbino. 25 Ikkollana kuni ikkinohu Seerinsa giddo, ‘Mulla kaꞌe gibbue’ yine borreessinoonni qaali woꞌmanno gedeeti. 26 Anniꞌyawiinni soyemmoꞌne kaaꞌlaanchi yaano Anniꞌyawiinni daannohu halaalu ayyaani daanno woyite, ane daafira farciꞌranno; 27 uminni kayissine ane ledo heedhinoonni daafira kiꞌneno farcidhinanni.

16 “Konne coye baala kuloommoꞌnehu gufidhinannikki gedeeti. 2 Mannu xaadu mininni fushshe hunannoꞌne. Isinni, kiꞌne shaannohu baalu Maganoho qullaawa soqqansho soqqamanni noohu gede asse hedanno yanna dagganno. 3 Insa konne coye assitannohu Annaꞌyano aneno affinokki daafiraati. 4 Ikkollana konne coye balaxe kuloommoꞌnehu, ikkanno woyite kuloommoꞌneta qaagginanni gedeeti.

“Konne coye umonni kuloommoꞌnekkihu kiꞌne ledo noommo daafiraati. 5 Xa kayinni soyinoehuwa haꞌrammoraati; ikkollana kiꞌne giddonni, ‘Hiikkira haꞌrattoraati?’ yee xaꞌminoehu dino. 6 Konne coye kuloommoꞌne daafira, wodaniꞌne lowo geeshsha dadillino. 7 Halaale kuleemmoꞌnena, ane haꞌra kiꞌne kaaꞌlitanno. Korkaatuno ani haꞌra hoogummoro kaaꞌlaanchu kiꞌnewa didaanno; haꞌrummoro kayinni iso kiꞌnewa soyemmo. 8 Isi dayiro cubbu daafira, keeraanchimmatenna yoote daafira alamete ammansiissanno taje shiqishanno. 9 Umo, cubbu daafira farciꞌrannohu, insa ane ammantannokki daafiraati; 10 hakkiinni keeraanchimmate daafira farciꞌrannohu, ani Anniꞌyawa haꞌreemmohuranna xaate kiꞌne laꞌinanniekki daafiraati; 11 yoote daafira farciꞌrannohu qole, tenne alame gashshaanchira yoo yinoonni daafiraati.

12 “Kuleemmoꞌnehu lowo coyi nooe; ikkollana kiꞌne xa duqqa didandiitinanni. 13 Hakku* halaalu ayyaani daanno woyite kayinni, halaalu baalunniwa massagannoꞌne; korkaatuno isi coyiꞌrannohu umisinni kae diꞌꞌikkino; hatteentenni macciishshinore coyiꞌranno; hattono albillitte ikkannore kulannoꞌne. 14 Isi, ani yeemmore haaꞌre kulannoꞌne daafira ane ayirrisannoe. 15 Anniꞌyara noosiri baalu aneho. ‘Isi ani yeemmore haaꞌre kulannoꞌne’ yoommoꞌnehu iseraati. 16 Shiima yanna gedensaanni dilaꞌinannie; shiima yanna gedensaanni qole laꞌinannie.”

17 Hatte yannara rosaanosi giddonni mitu mimmitoho togo yitu: “‘Shiima yanna gedensaanni dilaꞌinannie; shiima yanna gedensaanni qole laꞌinannie’; qoleno ‘Anniꞌyawa haꞌreemmo’ yaanni noohu mayyaateeti?” 18 Konnira insa, “‘Shiima yanna gedensaanni’ yaasi mayyaate? Mayyaanni nooro dileellinonke” yitu. 19 Yesuusino xaꞌmitasira hasidhinota afe togo yiinsa: “Kiꞌne mimmito xaꞌmitinannihu ‘Shiima yanna gedensaanni dilaꞌinannie; shiima yanna gedensaanni qole laꞌinannie’ yoommoꞌnehuraati? 20 Halaale halaale yeemmoꞌnena, kiꞌne wiꞌlitinanni; hattono raartinanni; alame kayinni hagiidhitanno; kiꞌne dadillitinanni; ikkollana dadilliꞌne hagiirreho soorramanno. 21 Mitte mancho iltanno saate iilliteenna game amaddannose woyite, lowo geeshsha shettanno; qaaqqo iltuhu gedensaanni kayinni mittu qaaqqi alame dayino daafira, hagiidhite qarrase baala habbanno. 22 Konnira kiꞌneno xa dadillitinoonni; ikkollana ani galagale laeemmoꞌne daafira, wodaniꞌne lowo geeshsha hagiidhanno; hagiirreꞌneno adhannohu dino. 23 Hakko barra ane mittoreno dixaꞌmidhinannie; halaale halaale yeemmoꞌnena, Annaꞌya suꞌmiꞌyanni aye coyeno huuccidhiniro aannoꞌne. 24 Xaa geeshsha suꞌmiꞌyanni mitto coyeno dihuuccidhinoonni. Hagiirriꞌne woꞌma ikkanno gede, adhitinannina huuccidhe.

25 “Konne coye kuloommoꞌnehu lawishshunniiti. Ikkollana kiꞌnera lawishshunni kuleemmokki yanna dagganno; hatteentenni, Anniꞌya daafira xawise kuleemmoꞌne. 26 Hakko barra, Annaꞌya suꞌmiꞌyanni huuccidhinanni; togo yoommohu ani kiꞌne daafira Annaꞌya huucceemmo yaammora diꞌꞌikkino. 27 Korkaatuno kiꞌne ane baxxinoonniehuranna Magano riqiwe dayommota ammantinoonni daafira, Anniꞌya umisi baxannoꞌne. 28 Ani Annaꞌya riqiwe tenne alame dayommo. Xa kayinni alame agure Anniꞌyawa haꞌrammoraati.”

29 Rosaanosino togo yitu: “Xa kuneeti lawishsha agurte xawisse coyidhanni noottowe. 30 Xa baalankare afoottotanna ayino xaꞌmo xaꞌmahe geeshsha agadha hasiissannohekkita anfoommo. Konni daafira Maganuwiinni dayottota ammanneemmo.” 31 Yesuusino togo yee qolinsa: “Xa ammantini? 32 Kuneeti kiꞌne mittu mittunku ane agurtine, billaallitine mini miniꞌnera hadhinanni yanna gambissino; isinni hatti yanna iillitino. Ikkollana Anniꞌya ledoꞌya noo daafira callicho diꞌꞌikkoommo. 33 Konne coye kuloommoꞌnehu ane widoonni keere afidhinanni gedeeti. Alamete heedhini geeshsha qarru amadannoꞌne; ikkirono waajjitinoonte! Ani alame qeeloommona.”

17 Yesuusi konne coye coyiꞌrihu gedensaanni, iima hige laꞌꞌanni togo yee huucciꞌri: “Annaꞌya, saate iillitino. Beettikki ayirrisannohe gede, beettokki ayirrisi; 2 hakkuno, mannu* baalu aana silxaane oottosinte gede, isino oottosi mannira baalaho hegere heeshsho aannonsa gedeeti. 3 Hegere heeshshono, ati callu halaalaancho Magano ikkoottoha atenna soottoha Yesuusi Kiristoosi afate.* 4 Oottoe looso umo fushshe, uullate aana ayirrisoommohe. 5 Konnira Annaꞌya, alame kalaqantara albaanni mulekki ayirrinyu nooente gede, xaano mulekki worte ayirrisie.

6 “Alametenni oottoe mannira suꞌmakki egensiisoommo. Insa atereeti; ati insa anera oottoe; qoleno insa qaalekki agadhitino.* 7 Oottoe coyi baalu atewiinni dayinoha ikkinota xa affino; 8 korkaatuno oottoe qaale oommonsa; insano adhitino; ate riqiwe dayommotano seekkite affino; ati soottoetano ammantino. 9 Insa daafira huucciꞌreemmohe; huucciꞌreemmohehu alamete daafira ikkikkinni ati oottoe manni daafiraati; korkaatuno insa atereeti; 10 qoleno anehu baalu ateho; atehu baalu aneho; anino insa mereero ayirroommo.

11 “Xaate ani tenne alamera diheeꞌreemmo; insa kayinni tenne alamera no; ani atewa daammoraati. Qullaawa Annaꞌya, ninke mitto ikkinoommonte gede,* insano mitto* ikkitara oottoehu suꞌmikkira yite agarinsa. 12 Insa ledo noommo yannara oottoehu suꞌmikkira yee towaatoommonsa; qoleno agaroommonsa; qullaawa borro qaali woꞌmanno gede baote beetto agurranna insa giddonni wolu bainohu dino. 13 Xa kayinni ani atewa daammoraati; tenne alamera heeꞌre konne coye coyiꞌroommohu ane hagiirri giddonsa woꞌma ikkanno gedeeti. 14 Qaalekki oommonsa; ikkollana ani tenne alame wido ikkoommokkinte gede, insano tenne alame wido ikkitinokki daafira alame gibbinonsa.

15 “Huucciꞌreemmohehu alamete giddonni fushshattonsa gede ikkikkinni bushuwiinni* agarattonsa gedeeti. 16 Ani alamete wido ikkoommokkinte gede, insano alamete wido diꞌꞌikkitino. 17 Halaalikkinni qullaawoota assinsa;* qaalikki halaaleho. 18 Ati ane alame soyittoente gede, anino insa alame soommonsa. 19 Insano halaalunni qullaawoota ikkitanno gede, anino insa daafira yee qullaambeꞌya agadheemmo.

20 “Insa daafira calla ikkikkinni insa kultino qaalinni ane ammantannori daafirano huucciꞌreemmohe; 21 huucciꞌreemmohehu insa baalunku mitto ikkitanno gedeeti; Annaꞌya, alame ati soottoeta ammantanno gede, atera ane ledo mittimma noohente gede, anerano ate ledo mittimma nooente gede, insarano ninke ledo mittimma heedhannonsa gedeeti. 22 Ninke mitto ikkinoommonte gede, insano mitto ikkitara oottoe ayirrinye oommonsa. 23 Anera insa ledo mittimma nooe; aterano ane ledo mittimma noohe; hakkuno, insa coꞌonta mitto ikkitanno gedeetinna alame ane ati soottoetanna ane baxootto garinni insano baxoottonsata affanno gedeeti. 24 Annaꞌya, kuri oottoeri ani heeꞌreemmowa ane ledo heedhara hasiꞌreemmo; hakkuno, alame xintantara albaanni, baxoottoe daafira oottoe ayirrinye laꞌanno gedeeti. 25 Keeraancho Annaꞌya, alame ate diaffinohe; ani kayinni afoommohe; kuri oottoerino ati soottoeta affino. 26 Ati baxoottoe baxilli insarano heeꞌrannonsa gede hattono anerano insa ledo mittimma heedhannoe gede, suꞌmakki egensiisoommonsa; ledeno egensiiseemmo.”

18 Yesuusi hatto yee huuccatto assiꞌre kaihu gedensaanni, rosaanosi ledo Qeedirooni Lagicha* tayise fule mitte kaashshu base haꞌri; isinna rosaanosino hakkira eꞌu. 2 Duucha woyite Yesuusi rosaanosi ledo hakkiicho xaadanno daafira, sayise aannosihu Yihudino hakkonne bayicho afino. 3 Konnira, Yihudi mitte olantote gaamo, hattono kakkalaanote roorrootinna Farisootu sokkinore qullaawu mini agaraasine hoodete adhe dayi; insa wirsa, caabbiyyenna bagado adhite no. 4 Yesuusino assinannisita baala afino daafira alba hige mare, “Aye hasidhinoonni?” yiinsa. 5 Insano, “Naaziretete Yesuusa” yite qoltu. Isino, “Yesuusi aneeti” yiinsa. Sayise aannosihu Yihudino insa ledo uurre no.

6 Ikkollana, “Yesuusi aneeti” yiinsata badhe higge gatantarte ubbu. 7 Xaano isi, “Aye hasidhinoonni?” yee xaꞌminsa. Insano, “Naaziretete Yesuusa” yitusi. 8 Yesuusino togo yee qolinsa: “Aneeti yuummoꞌnewe. Ane hasidhinoonniha ikkiro, insa hadhona agurre.” 9 Kuni ikkinohu, “Oottoeri giddonni mittu nafa dibainoe” yee coyiꞌrinori woꞌmanno gedeeti.

10 Hatte yannara bise adhe noohu Simooni Pheexiroosi bisesi fushshiꞌre, kakkalaanote biili borojjicho gane qiniiticho macca tayisi. Borojjichu suꞌmi Malkoosiiti. 11 Ikkollana Yesuusi Pheexiroosi, “Bise kou giddora qoli. Anniꞌya uyinoe finiincho aga dihasiissannoe?” yiisi.

12 Hakkiinni olantonna olantote hajajaanchi hattono Ayihudootu sokkinori qullaawu mini agaraasine Yesuusa amadde usurtu. 13 Balaxxe iso Haannawa massitu; korkaatuno Haanna hakko diro kakkalaanote biilo ikke noo manchira Qeyyaafara balloho. 14 Qeyyaafa qole, ‘Mittu manchi mannu daafira reyiro woyyannoꞌne’ yee Ayihudoota amaali manchooti.

15 Simooni Pheexiroosinna mittu wolu rosaanchi, Yesuusi hoode hadhanni no. Hakko rosaancho kakkalaanote biili egenninosi daafira, Yesuusi ledo kakkalaanote biili hoowe ei; 16 Pheexiroosi kayinni gobbaanni xullote uurre no. Konnira, kakkalaanote biili egenninosi rosaanchi gobbara fule, waalcho agarte noo beetto hasaawise Pheexiroosi hoowete giddoonni eanno gede assi. 17 Waalcho agarte noo beetto Pheexiroosi, “Atino konni manchi rosaano ledoha diꞌꞌikkootto?” yitusi. Isino, “Diꞌꞌikkoommo” yii. 18 Qiidu noo daafira, borojjootunna qullaawu mini agaraasine kasale giidhite uurrite giwaadhanni no. Pheexiroosino insa ledo uurre giwaaꞌranni no.

19 Hatte yannara kakkalaanote roorrichi Yesuusa, rosaanosi daafiranna rosiisanno rosi daafira xaꞌmisi. 20 Yesuusino togo yee qolisi: “Ani alamete faajjete coyiꞌroommo; Ayihudootu baalu gamba yitannowa xaadu minenna qullaawu mini giddo woꞌmanka woyite rosiisoommo; maaxe coyiꞌroommori mitturino dino. 21 Ane mayira xaꞌmattoe? Ani kuloommonsare macciishshino manna xaꞌmi. Coyiꞌroommore insa affino.” 22 Isi hatto yiita mulesi uurrite noori qullaawu mini agaraasine giddo mittu iso qawaade kae, “Kakkalaanote roorrichira togoo tumo qolatto?” yiisi. 23 Yesuusino, “Coyiꞌroommori soꞌro ikkiro, soꞌroꞌya kulie;* coyiꞌroommori gara ikkiro kayinni mayira ganattoe?” yee qoli. 24 Hakkiinni Haanna, Yesuusa usuramino gedeenni kakkalaanote biili Qeyyaafawa soyi.

25 Hatte yannara Simooni Pheexiroosi uurre giira giwaaꞌranni no. Hakkiinni insa, “Atino isi rosaano ledoha diꞌꞌikkootto?” yitusi. Isino, “Diꞌꞌikkoommo” yee kaadi. 26 Pheexiroosi macca gane tayisi manchira fiixa ikkannohu, kakkalaanote biili borojjooti giddo mittu, “Kaashshu basera isi ledo noottoha diafoommohe?” yii. 27 Pheexiroosi kayinni xaano kaadi; hakkawoyintenni lukkichu gani.

28 Hakkiinni Yesuusa haadhe Qeyyaafawiinni gashshaanchu qae massitu. Yanna soodo gutooti. Ikkollana battaabbe Faasika ittukkinni gattannokki gede, gashshaanchu minira dieꞌino. 29 Hakko daafira Philaaxoosi gobbara fule insawa mare, “Konne mancho ma bunshe assino yitine kassassinoonni?” yiinsa. 30 Insano, “Kuni manchi bunshe assa hoogoommero* atera sayinse diuyineemmo” yite qoltu. 31 Konnira Philaaxoosi, “Kiꞌne umiꞌne massitine seeriꞌne garinni yoo yiidhe” yiinsa. Ayihudootuno, “Ninkera aye manchono shaate silxaane dinonke” yitusi. 32 Kuni ikkinohu Yesuusi ma garinni reyannoro coyiꞌrinori woꞌmanno gedeeti.

33 Konnira Philaaxoosi galagale mootimmate minisira eꞌꞌe Yesuusa woshshe, “Ati Ayihudete Mooteeti?” yee xaꞌmisi. 34 Yesuusino qole, “Konne coye xaꞌmitanni noottoehu umikkinni kaꞌeetinso ane daafira wolu manni kuleennaheeti?” yii. 35 Philaaxoosino qole, “Ani Ayihudichahoni? Ate anera sayisse uyitinori umikki gosaatinna kakkalaanote roorrootaati. Assoottori maati?” yiisi. 36 Yesuusino togo yee qoli: “Gashshootiꞌya tenne alameha diꞌꞌikkino. Gashshootiꞌya tenne alameha ikkoommero, Ayihudootu angara sayinse uyinanniekki gede soqqamaanoꞌya gaarantannoe. Ikkollana, Gashshootiꞌya tenne alameha diꞌꞌikkino.” 37 Konnira Philaaxoosi, “Hakkawoyiteetiro ati Mootete yaate?” yiisi. Yesuusino togo yee qoli: “Ani Moote ikkoommota atinni yitanni noottowe. Ilamoommohunna tenne alame dayommohu halaalu daafira farciꞌrammoraati. Halaalu widoonni uurrinohu baalu qaaleꞌya macciishshanno.” 38 Philaaxoosino, “Halaalu maati?” yiisi.

Hatto yee kae galagale gobbara fule Ayihudootunniwa mare togo yiinsa: “Kuni manchi assino soꞌro dileeltinoe. 39 Qoleno, bashshonni budiꞌne garinni, Faasiku Ayyaani yannara mitto mancho tireemmoꞌne. Hakko daafira Ayihudete Moote tirammoꞌnera hasidhinanni?” 40 Hakkiinni insa, “Konne mancho agurte Barbaani tirinke!” yite cancitu. Barbaani kayinni shittichaho.

19 Hakkunni gedensaanni Philaaxoosi Yesuusa masse halangetenni gansiisi. 2 Olantono utu worraaqqa* seekkite umoho wortusi; qoleno duume xiillitte uddano uddisiissusi; 3 xaa xaa isiwa martanni, “Ayihudete Moote, keereho?” yitusi; qoleno duucha higge qawaaddusi. 4 Philaaxoosi galagale gobbara fule togo yiinsa: “Assinoti mitte bunshe nafa leeltinoekkita affinanni gede, agarre iso gobbara fushsheemmoꞌnena.” 5 Hakko daafira Yesuusi umoho utu worraaqqa wortinosi gedeenninna duume xiillitte uddano uddisiissinosi gedeenni gobbara fuli. Philaaxoosino, “Manchu kuneeti!” yiinsa. 6 Ikkollana kakkalaanote roorrootinna qullaawu mini agaraasine iso laꞌuti, “Suti! Suti!”* yitanni cancitu. Philaaxoosino, “Anera loosino bunshe leeltinoekki daafira, massitine kiꞌne shiiyye”* yiinsa. 7 Ayihudootuno togo yite qoltusi: “Ninkera seeru noonke; kuni manchi, ani Maganu Beettooti yaanno daafira, seeru garinni reya hasiissannosi.”

8 Philaaxoosi insa yitinore macciishshiti albinni roore waajji; 9 isi galagale gashshaanchu minira eꞌꞌe Yesuusa, “Mamiinni dayottoho?” yee xaꞌmisi. Yesuusi kayinni mitte dawarono diqolino. 10 Konnira Philaaxoosi togo yiisi: “Sammi yite giwattohu aneraati? Ate tirateno shaateno* silxaane nooeta diafoo?” 11 Yesuusino togo yee qolisi: “Iiminni aa hoongoommehero ane aana mitte silxaaneno diheedhannohe. Ane atera sayise uyi manchira rooru cubbi noosihu iseraati.”

12 Konnira Philaaxoosi Yesuusa tiranno faro hasiꞌri; Ayihudootu kayinni togo yitanni cancitu: “Konne mancho tirittoro ati Qeesaarira jaala diꞌꞌikkootto. Umosi moote assannohu baalu Qeesaari hettisannoho.” 13 Philaaxoosi konne coye macciishshihu gedensaanni Yesuusa gobbara fushshe Kinchu Karo yinanni darga yoote barcimira ofolli; Ibiraawootu Afiinni konne darga Gabata yinanni. 14 Hakku Faasikaho qixxaambanni barraati; yannano lee saate ballaati. Hakkiinni Philaaxoosi Ayihudootaho, “Mooteꞌne kuneeti!” yiinsa. 15 Insa kayinni, “Hoolinke! Hoolinke! Suti!”* yitanni cancitu. Philaaxoosino, “Mooteꞌne shoo?” yiinsa. Kakkalaanote roorrootino, “Qeesaari agurranna wolu moote dinonke” yite qoltu. 16 Hakkiinni iso haqqaho suntanni gede sayise uyinsa.

Insano Yesuusa amadde haadhe hadhu. 17 Yesuusino qarru haqqasi duqqe* Umu Qooncho yinanni darga iilli; konne darga Ibiraawootu Afiinni Golgoota yinanni. 18 Hakkiicho haqqaho qolte gante suttusi; Yesuusa mereeroho worte mitto qiniiteenni mitto guraanni lame manna ledosi suttu. 19 Qoleno Philaaxoosi borro borreesse qarru haqqi* aana wori. Borro “Ayihudete Moote Naaziretete Yesuusa” yitanno. 20 Yesuusa suntoonnihu katamu mule ikkino daafira, tenne borro lowo Ayihudooti nabbabbino; qoleno tenne borro borreessinoonnihu Ibiraawootu, Laatinetenna Girikete Afiinniiti. 21 Ikkollana Ayihudenniri kakkalaanote roorrooti Philaaxoosi, “‘Ani Ayihudete Mooteeti’ yiino yite borreessi ikkinnina ‘Ayihudete Mooteeti’ yite borreessitooti” yitu. 22 Philaaxoosino “Borreesseemmore borreessoommo” yee qolinsa.

23 Olanto Yesuusa haqqaho suttuhu gedensaanni, aanaanni uddiꞌrino uddano haadhe shoolewa darte mitte mitte adhitu; giddoonni uddiꞌrino uddanono adhitu. Giddiidi uddanosi kayinni alinni eeli geeshsha gowatto nookkiha gannoonnite. 24 Konnira insa mimmitoho togo yitu: “Tenne uddano darrammonku ayera iillitannoro afate hixa tuqqino.” Kuni ikkinohuno, “Uddannaꞌya beeqqitu; uddanoꞌyarano hixa tuqqitu” yinoonnihu qullaawa borro qaali woꞌmanno gedeeti. Olantono assitinohu hattooti.

25 Ikkollana Yesuusa suntoonnihu qarru haqqi* mule amasi, amasi rodoo Qeliyoopha minaama Maariyaaminna Megidelitte Maariyaami uurre no. 26 Hakko daafira Yesuusi amasinna baxanno rosaanchi mulesi uurre noore lae amasira, “Ama, beettikki kuneeti!” yiise. 27 Hakkiinni rosaanchoho, “Amakki kuneeti!” yiisi. Hatte saatenni kayise rosaanchu ise minisira haaꞌre haꞌri.

28 Hakkunni gedensaanni Yesuusi baalunku coyi woꞌminota afiti, qullaawa borro qaali woꞌmanno gede, “Gooꞌroommo” yii. 29 Hakkiicho shiishshino woyine wonshinoonni gambayichi no. Hakko daafira haanxicho shiishshino woyine giddo cuuꞌe, garambichu agashshira worte afiisiwa qolte shiqqi assitu. 30 Yesuusi shiishshino woyine qamasihu gedensaanni “Baalunkuri woꞌmino!” yii. Hakkiinni haxo qulcu yee reyi.*

31 Reeshshinsa Sambata qarru haqqira* sutame hosannokki gede, (hakku Sambati baxxino Sambata ikkino daafira), lekkansa hiiqqine reeshshansa dirrinsanni gede Ayihudootu Philaaxoosi xaꞌmitu. 32 Hakkiinni olanto marte Yesuusi ledo sutantinorita lamu manni lekka hiiqqitu. 33 Yesuusiwa martanno woyite kayinni balaxe reyino daafira isi lekka dihiiqqitino. 34 Ikkollana olantote giddonni mittu midaadosi urdetenni qasi; hakkawoyintenni mundeenna wayi fuli. 35 Tenne laino manchi konne coye farciꞌrino; farciꞌrinorino halaaleho; kiꞌneno ammantinanni gede kuni manchi coyiꞌrannori halaale ikkinota afino. 36 Kuni ikkinohu, “Miqqasi giddonni mittuno dihiiqqamanno”* yaannohu qullaawa borro qaali woꞌmanno gedeeti. 37 Wolu qullaawa borro qaali “Qassuha laꞌanno” yaanno.

38 Kuni coyi ikkihu gedensaanni Armaatiyu Yooseefi, Yesuusi reeshsha haaꞌrara fajjannosi gede Philaaxoosi xaꞌmiꞌri. Yooseefi Yesuusi rosaanchooti; ikkollana isi Ayihude waajjino daafira Yesuusi rosaancho ikkinota mittohono dikulino; Philaaxoosino fajjeennasi mare Yesuusi reeshsha haaꞌre haꞌri. 39 Konni albaanni hashsha Yesuusiwa marihu Niqoodimoosino, sajjoo kiilo giraame meddi yaannoha kaarbetenna argiisu karso haaꞌre dayi. 40 Konnira insa reeshsha haadhe Ayihudete budi garinni, hattee tanni yite suꞌniitanno qimame, shalaalatenni gannoonni uddano aana giggishshite kafantu. 41 Yesuusa shini* bayichi mule mitte kaashshu base no; hattee kaashshu base giddo manna madaarre egenninoonnikkiti haaro waamma* no. 42 Hakku Ayihudootu ayyaanaho qixxaabbanno barra ikkino daafiranna waammano mule noo daafira Yesuusa hakko madaartu.

20 Lamalate umi barra soodo guto tunse heeꞌreenna, Megidelitte Maariyaami waammanniwa* daggu; ise waammate* afoo tuꞌnoonni kinchi gongoꞌme hoꞌle nooha affu. 2 Konnira ise, Simooni Pheexiroosiwanna Yesuusi baxannohu wolu rosaanchiwa doddanni dagge togo yitunsa: “Mooticha waammate giddonni fushshine haaꞌnoonni; mama worroonnirono dianfoommo.”

3 Hakkiinni Pheexiroosinna wolu rosaanchi waammanniwa kaꞌe martu. 4 Lamunku doddanni hadhu; kuꞌu rosaanchi kayinni rahe dode, Pheexiroosi balaxe waammanniwa iilli. 5 Heeshshi yee giddora qole laꞌꞌanno woyite hakkiicho shalaalatenni gannoonni uddano noota afi; giddora kayinni dieino. 6 Hakkiinni Simooni Pheexiroosi hoodesi daye waammate giddora ei. Hakkiicho shalaalatenni gannoonni uddano noota lai. 7 Yesuusi umira xaanxoonni uddano kafanu uddanowiinni baxxite xaaxante mitto darga noota lai. 8 Hakkiinni balaxe waammanniwa iillihu wolu rosaanchino giddora ei; isino lae ammani. 9 Insa hakkawoyite reyotenni kaꞌꞌa hasiissannosi yaannoha qullaawa borro qaale diwodanchitino. 10 Hakkiinni mine minensa higgu.

11 Maariyaami kayinni waammate mule uurrite wiꞌlitanni no. Wiꞌlitanni heedhe waammate giddora qolte laꞌara heeshshi yitu; 12 ise waajjo uddano uddidhinori lame sokkaasine, Yesuusi reeshsha worroonniwa mittu umaalloonni mittu lekkaalloonni ofolte noore laꞌu. 13 Insano “Tee mancho, mayira wiꞌlitanni nootta?” yituse. Iseno “Mootichaꞌya haadhe hooltino; mama wortinorono diafoomma” yitunsa. 14 Hatto yite kaꞌe caaqqi yitanno woyite, Yesuusi hakko uurre nooha laꞌu; ikkollana ise hakku Yesuusa ikkinota diaffino. 15 Yesuusino, “Tee mancho, mayira wiꞌlitanni nootta? Aye hasidhanni nootta?” yiise. Iseno gate towaaxxanni noo mancho laweennase, “Mootichaꞌya, ati haaꞌroottoro ballo worootto darga kulie; ani haaꞌreemmana” yitu. 16 Yesuusino, “Maariyaami!” yee woshshise; iseno caaqqi yite Ibiraawootu Afiinni, “Rabooni!” yitusi. (Hatto yaa “Rosiisaancho!” yaate.) 17 Yesuusino togo yiise: “Xaara Anniꞌyawa haꞌroommokki daafira, cuꞌmite amaddootie. Hatteentenni roduuwiꞌyawa marte, ‘Anniꞌyawanna Anniꞌnewa, Maganiꞌyawanna Maganiꞌnewa haꞌrammoraati’ yite kulinsa.” 18 Megidelitte Maariyaamino marte, “Mooticha afummawe!” yite rosaanosira kultu. Isi yiinosereno kultunsa.

19 Lamalate umi barra hawarro, rosaano Ayihudoota waajjite waalcho cufidhe ofolte heedheenna, Yesuusi daye mereeronsa uurre, “Keeru kiꞌne ledo ikko” yiinsa. 20 Hatto yiihu gedensaanni angasinna midaadosi leellishinsa. Rosaanono Mooticha laꞌino daafira lowo geeshsha hagiidhitu. 21 Yesuusi xaano togo yiinsa: “Keeru kiꞌne ledo ikko. Anniꞌya ane soyiente gede, anino kiꞌne soyemmoꞌne.” 22 Hatto yiihu gedensaanni foolesi aanansa uffi yee kae togo yiinsa: “Qullaawa ayyaana adhe. 23 Cubbonsa gatona yitinannirira baalaho, gatona yinanninsa; gatona yitinanninsakkirira baalaho kayinni cubbinsa noo gedeenni heeꞌranno.”

24 Ikkollana Yesuusi dayi woyite, Tonaalame soqqamaasine giddonni Didimoosi* yinannihu Toomaasi ledonsa dino. 25 Konnira wole rosaano, “Mooticha laꞌnummowe!” yite kultusi. Isi kayinni togo yiinsa: “Misimaarratenni qansoonni bassa* angasira laummokki, qubbichoꞌyano misimaarra qassinowa wore laummokki qoleno madiꞌrino midaadisira angaꞌya wore laummokki horonta diammaneemmo.”

26 Settu barri gedensaanni rosaanosi xaano mitto mine gamba yitu; Toomaasino ledonsa no. Waalchu cufame nooha ikkirono, Yesuusi daye mereeronsa uurre, “Keeru kiꞌne ledo ikko” yiinsa. 27 Hakkiinni isi Toomaasi togo yii: “Qubbichokki koye wori; angaꞌyano lai; angakki abbite midaadiꞌya giddo worte lai; huluullama agurte ammani.” 28 Toomaasino, “Mootichaꞌya! Maganoꞌya!” yee qoli. 29 Yesuusino, “Ammanoottohu laoottoe daafiraati? Laꞌukki ammantannori hagiirraammaho” yiisi.

30 Hige Yesuusi rosaanosi albaanni tenne xaaxo giddo borreessinoonnikkita, wole batinye maalale loosino. 31 Ikkollana konne coye borreessinoonnihu, Yesuusi addinta Kiristoosinna Maganu Beetto ikkinota ammantinanni gedeeti; hattono tenne ammantine suꞌmisinni heeshsho afidhinaraati.

21 Hakkunni gedensaanni xaano Yesuusi rosaanosira Xibiriyadoosi baari mule leelli; leellinohuno konni garinniiti. 2 Simooni Pheexiroosi, Didimoosi yinannihu Toomaasi, Galiilu Qaaninni dayinohu Naatinaeeli, Zebidewoosi oosonna lame wole rosaano mitteenni no. 3 Simooni Pheexiroosi, “Ani haꞌre qulxuꞌme woshshaaxxeemmo” yiinsa. Insano, “Ninkeno ledokki haꞌneemmo” yitusi. Hakkiinni kaꞌe hadhe yowolo gidditu; hakko hashsha kayinni mitte qulxuꞌmichono diamaddino.

4 Ikkollana Yesuusi duuꞌmo saaqqanna daye baaru qaccera uurri; rosaanosi kayinni isi Yesuusa ikkinota diaffino. 5 Hakkiinni Yesuusi “Ooso, mitiri intanniri* nooꞌneni?” yiinsa. Insano, “Dinonke!” yite qoltu. 6 Isino, “Qulxuꞌme afidhinannina woshshaadoꞌne yowolote qiniiteenni tugge” yiinsa. Insano woshshaado tuggu; lowo qulxuꞌme amaddino daafira, woshshaado goshooshshe fushsha hooggu. 7 Hakkiinni Yesuusi baxannosi rosaanchi Pheexiroosira, “Mootichahowe!” yii. Simooni Pheexiroosi tenne macciishshiti, halli ale mullu* noo daafira uddano uddiꞌre* kubbe baaru giddora ei. 8 Wole rosaano kayinni baaru qaccenni mite 90 meetire* faffe noo daafira, qulxuꞌme woꞌmitino woshshaado goshooshidhanni shiima yowolonni daggu.

9 Baaru qacce dagguti, kasalete kashili aana noo qulxuꞌmenna daabbo laꞌu. 10 Yesuusino, “Xa woshshaaxxitini qulxuꞌme giddonni boode abbe” yiinsa. 11 Konnira Simooni Pheexiroosi yowolo gidde, jajjabba qulxuꞌme woꞌmitino woshshaado baaru qacce widira qole goshooshi; qulxuꞌmeno kiiro 153 ikkitanno. Woshshaado kageeshshita batinye qulxuꞌme amaddinoha ikkirono didadhantino. 12 Hakkiinni Yesuusi, “Amme afoo seekkidhe!” yiinsa. Isi Mooticha ikkinota affino daafira, rosaanosi giddonni mittuno worbe, “Ati ayeti?” yee xaꞌminosihu dino. 13 Yesuusi daye daabbo haaꞌre uyinsa; qulxuꞌmeno haaꞌre uyinsa. 14 Yesuusi reyotenni kaihu gedensaanni rosaanosira leellanna tini sayikkite.

15 Afoo seekkidhe kaꞌuhu gedensaanni Yesuusi Simooni Pheexiroosi, “Yohaannisi beetto Simooni, kurinni roorsite baxattoe?” yii. Isino, “Ee Mooticha, lubbora baxeemmoheta atinni afootto” yee qoli. Yesuusino, “Wiliiꞌleꞌya itisi” yiisi. 16 Isi xaano layinkimeeshsho, “Yohaannisi beetto Simooni baxattoe?” yiisi. Simoonino, “Ee Mooticha, lubbora baxeemmoheta atinni afootto” yee qoli. Isino, “Wiliiꞌleꞌya allaali” yiisi. 17 Sayikkimeeshshono, “Yohaannisi beetto Simooni lubbora baxattoe?” yiisi. Pheexiroosino sayikkimeeshsho, “Lubbora baxattoe?” yee xaꞌminosi daafira dadilli. Isino, “Mooticha, ati baalankare afootto; lubbora baxeemmoheta atinni afootto” yiisi. Yesuusino togo yiisi: “Wiliiꞌleꞌya itisi. 18 Halaale halaale yeemmohena, aju nootto yannara ati umikki uddidhe hasiꞌroottowa haꞌratto. Geedhatto woyite kayinni angakki diriirsatto; wolu manchi uddisiisannohe; hasiꞌroottokkiwano haaꞌre haꞌrannohe.” 19 Hatto yiinosihu Pheexiroosi hiittoo reyonni Magano ayirrisannoro kulateeti. Hatto yiihu gedensaanni, “Hoodeꞌya haꞌra agurtooti” yiisi.

20 Pheexiroosi caaqqi yee laꞌꞌanno woyite, Yesuusi baxannosi rosaanchi hoodensa daanni nooha afi; hakku rosaanchi hurbaate ittu woyite Yesuusiwa shiqqi yee “Mooticha, sayise aannohehu ayeti?” yee xaꞌmiho. 21 Pheexiroosino iso laiti “Mooticha, kuni manchi hiikkannoyya?” yee Yesuusa xaꞌmi. 22 Yesuusino togo yiisi: “Ani daammo geeshsha heeꞌrara fajjummosiro atera mayi xiwihe? Ati ane hoode haꞌra agurtooti.” 23 Konni daafira, roduuwu mereero kuni rosaanchi direyanno yinanni duduwi batiꞌri. Ikkollana Yesuusi “Ani daammo geeshsha heeꞌrara fajjummosiro atera mayi xiwihe?” yiino ikkinnina direyanno diyiino.

24 Konne coye farciꞌrinohunna borreessinohu konne rosaanchooti; isi farciꞌrinori halaale ikkinota anfoommo.

25 Hige Yesuusi assinohu wolu batinyu coyi no; isi assino coye baala mitto mittonka borreessinoommero, borreessinoonni xaaxo alame woꞌma bayidhannoha dilawannoe.