LUQAASI WONGEELLA

1 Batinyu manni ninke seekkine ammanneemmo taje gamba asse borreessate dandaaminsare baala assino; 2 qoleno hanafotenni kayisse illensanni laꞌinorinna Maganu qaale dudubbanno soqqamaano tenne taje ninkera sayissino; 3 ayirrado Tewofiloosi, anino baalanka coye hanafotenni kayise seekke xiinxalloommo daafira, xagge aante aantetenni borreessammohera hasiꞌroommo; 4 tenne assoommohu afuunni kullanna rosoottori baalu halaale ikkinota seekkite afatto gedeeti.

5 Yihudu gobbara Heroodiisi* moohe noo yannara, Abiyate kakkalaanote gaamo giddo soqqamannohu Zakkaariyaasi yinannihu mittu kakkalaanchi no. Minaamasi Aarooni sirchooti; suꞌmise Elsaabeexiiti. 6 Lamunku Maganu albaanni keeraanote; insa Yihowa* hajajonna seera agadhanni minshe nookkiha heeꞌrannoreeti. 7 Ikkollana Elsaabeexi ilaweelo* ikkitino daafira ooso dinonsa; qoleno lamunku geedhino.

8 Mitto barra Zakkaariyaasi gaamosira bado iilliteenna, Maganu albaanni kakkalaanote soqqansho soqqamanni no; 9 hakkiinni, kakkalaanote seeri* garinni Yihowaha* qullaawa mine eꞌꞌe hixaana giirate bado iillitusi. 10 Hixaana giirranni saatera mannu baalu gobbaanni huuccatto assiꞌranni no. 11 Isi, Yihowa* sokkaasinchi hixaana kakkallanni dargira qiniiteenni uurre nooha afi. 12 Zakkaariyaasi sokkaasincho laiti mase lowo geeshsha waajji. 13 Ikkollana sokkaasinchu togo yiisi: “Zakkaariyaasi, waajjitooti; korkaatuno Maganu eeggifatte huucciꞌrootto huuccatto macciishshinohe; minaamakki Elsaabeexi labbaa qaaqqo iltannohe; suꞌmano Yohaannisi yite fushshattosi. 14 Lowo geeshsha tashshi yaannohe; isi ilamino daafira lowo mannino hagiidhanno; 15 korkaatuno isi Yihowa* albaanni jawa ikkanno. Ikkollana woyine woy wole dimbisanno ago horonta aga dihasiissannosi; qoleno, ilamara albaanni* nafa qullaawu ayyaani woꞌmannosi; 16 isi batinye Israeelete ooso Maganinsa Yihowawa* qolanno. 17 Qoleno manna Yihowara* qixxeessate, annuwate wodana oosote wodani gedeeha assate,* hajajantannokkire keeraanote hayyowa qolate, Eeliyaasi ayyaaninna wolqanni Maganu albaanni haꞌranno.”

18 Zakkaariyaasi sokkaasinchoho togo yii: “Coyiꞌroottori halaale ikkinota mayinni afeemmo? Korkaatuno ani geedhoommo; minaamaꞌyano diro akkaltino.” 19 Sokkaasinchuno togo yee qolisi: “Ani Maganu mule albasiinni uurreemmoho Gebirieeliiti; isi, ate hasaawisammoranna konne dancha duduwo kulammohera soyinoe. 20 Ati kayinni yannasira woꞌmannoha qaaleꞌya diammanootto; hakko daafira, kuni kulummohe coyi woꞌma geeshsha danqicha ikkatto; coyiꞌrano didandaatto.” 21 Hakkawoyite mannu Zakkaariyaasi gobbaanni agare no; isi qullaawu mini giddo lowo yanna keeshsheenna insa huluullantu. 22 Isi hakkiinni fuli yannara manna hasaawisa didandiino; hakko daafira, insa qullaawu mini giddo ajuuja lainota huwattu. Isi hakkunni gedensaanni danqicha ikkino daafira, malaatunni hasaawisannonsa. 23 Qullaawa soqqansho soqqamanno* barri goofita minisira haꞌri.

24 Shiima yanna gedensaanni minaamasi Elsaabeexi godobbu; ise onte agana woꞌma mine keeshshitino; qoleno togo yitu: 25 “Yihowa* tenne yannara konne coye assinoe. Mannu mishannoeta hoolate alba higinoe.”

26 Isera lee agana ikke heeꞌreennase Maganu sokkaasinchosi Gebirieeli Galiilu katama Naazirete soyi; 27 soyinohuno Daawiti sircho ikkinohu Yooseefi yinanni manchi adhara huucciꞌre noo seemowaati; suꞌmise Maariyaamiiti. 28 Sokkaasinchuno eꞌꞌe, “Ati lowo geeshsha maassamoottati, keereho? Yihowa* ledokki no” yiise. 29 Ise kayinni sokkaasinchu coyiꞌrinori lowo geeshsha masiseennase, kuni hiittoo keereetiro huwatate seekkite heddu. 30 Konnira sokkaasinchu togo yiise: “Maariyaami, Maganu albaanni ayirrinye afiꞌroottana waajjitooti. 31 Kuneeti godobbe labbaa qaaqqo ilatta; suꞌmasino Yesuusi yaatta. 32 Isi jawa ikkanno; Woꞌmunkura Aliidi Magani Beetto yinannisi; Maganu Yihowa* annisi Daawiti zuufaane aannosi; 33 isi Moote ikke Yaaqoobi mine hegerera gashshanno; Gashshootisirano gawalo dino.”

34 Maariyaami kayinni sokkaasinchoho, “Ani labbaahu ledo goxe* diegennoommana kuni hiitto ikke ikkanno?” yitu. 35 Sokkaasinchu togo yee qolise: “Qullaawu ayyaani ate aana dirranno; Woꞌmunkura Aliidi Magani wolqa caalshiishshannohe. Konnira ilamanno qaaqqo qullaawanna Maganu Beetto yinanni. 36 Fiixikki Elsaabeexino geedhimmate dirisenni labbaa qaaqqo godobbe no; ilaweelote* yinanna heedhinoti kune godobbunku kuni leekki aganaati; 37 Maganu coyiꞌre kae wonsha hoogannori dino.”* 38 Hatte yannara Maariyaami, “Kune ani Yihowa* borojjichooti! Ati yiitto gede ikkoe” yitu. Hakkiinni sokkaasinchu isewiinni haꞌri.

39 Shiima yanna gedensaanni, Maariyaami rakke kaꞌe ilaalaame Yihudu gobbara noo katama hadhu; 40 ise, Zakkaariyaasi minira eꞌe Elsaabeexi keere haadhu. 41 Elsaabeexi, Maariyaami keere haadhanna macciishshituta godowise giddo noo qaaqqi kukkubbi. 42 Elsaabeexino qullaawu ayyaani woꞌmeennase qoonqose naggi assite togo yitu: “Ati meentu giddo maassamoottate; godowikki giddo noo laalchino maassaminoho! 43 Mootichiꞌya ama anewa daase anera lowo ayirrinyeeti. 44 Ati keere haaꞌrittaeta godowiꞌya giddo noo qaaqqi hagiirrunni kukkubbino. 45 Yihowa* coyiꞌrinoseri mitturino gatikkinni woꞌmanno daafira, tenne ammantu mancho hagiirraamete.”

46 Maariyaamino togo yitu: “Lubboꞌya* Yihowa* guwissanno; 47 giddoꞌyano* Gatisaanchiꞌya Maganunni lowo geeshsha hagiidhitanno; 48 isi borojjichosi mishama laino. Xaanni kayisse ilama baala hagiirraamete yitannoe; 49 korkaatuno wolqaataamu Magani anera jajjabba coye assinoe; suꞌmisino qullaawaho; 50 ilamatenni ilamate geeshsha waajjitannosirira maarosi leellishanno. 51 Cigilesinni jajjabba looso loosino; wodaninsa hedonni booꞌnaleeyye ikkitinoreno billaallisino. 52 Isi wolqaataamma zuufaanetenni dirrisino; woffi yitinore gotti assino; 53 hudidhinorira dancha coye duushshino; dureeyye kayinni mulla anganni haꞌrisino. 54 Isi maarosi qaage soqqamaanchosi Israeeli kaaꞌlino; 55 hatto assinohu albi annuwankera eino qaali garinni, Abirihaamiranna sirchisira* hegerera maaro leellisharaati.” 56 Maariyaami Elsaabeexiwa sasu agani geeshsha keeshshituhu gedensaanni qaese higgu.

57 Yanna iillituta Elsaabeexi labbaa qaaqqo iltu. 58 Olliichisenna fiixise Yihowa* lowo maaro leellishinoseta macciishshe ledose hagiidhi. 59 Ilamihunni settikki barra, qaaqqo barcinshiishshara daggu; suꞌmano annisi suꞌminni Zakkaariyaasi yite fushshitara heddu. 60 Amasi kayinni, “Deeꞌni! Suꞌmasi Yohaannisi yinanni” yitu. 61 Insa, “Fiixikki giddo konni suꞌminni woshshinannihu dinowe” yituse. 62 Hakkiinni, annasi qaaqqoho suꞌma ayi yine fushshinara hasiꞌrannoro malaatunni xaꞌmitusi. 63 Isino xaawula abbinannisi gede xaꞌmiꞌre, “Suꞌmisi Yohaannisiiti” yee borreessi. Hatte yannara mannu baalu dhagge assiꞌri. 64 Hakkawoyintenni arrawu tidhameennasi wirro coyiꞌra dandii; Maganono guwisiꞌri. 65 Olliinsa manni baaluno lowo geeshsha waajji; kuni duduwi ilaalaame Yihudu gobba baala iilli. 66 Konne coye macciishshino manni baalu, “Kuni qaaqqi hiittooha ikkaraati ikka?” yee hedi. Insa hatto yitinohu Yihowa* ledosi noo daafiraati.*

67 Hakkiinni annisi Zakkaariyaasi qullaawu ayyaani woꞌmeennasi togo yee masaali: 68 “Alba mannisiwa higino daafiranna gatisinonsahura Israeelete Magani Yihowa* ayirro. 69 Soqqamaanchisi Daawiti mine wolqaataamo Gatisaancho* kayisinonke; 70 hatto assinohu hundinni kayisse noote qullaawa masaalaano widoonni coyiꞌrino garinniiti. 71 Diinnankenna gibbannonkeri baalu anganni gatisannonketa coyiꞌrino; 72 albi annuwankera eino qaali garinni maarannonke; qullaawa gondoorosino qaaganno. 73 Kuni gondoori, isi anninke Abirihaamira xaarino xaarooti; 74 xaarino xaaro garinni diinnanke anganni gatise fushshinkehu gedensaanni, waajja nookkiha qullaawa soqqansho soqqammeemmosi gede fajjannonke. 75 Hatto assinohu heeshshonke diro woꞌma albasiinni ammanamme keeraanchimmatenni heeꞌneemmo gedeeti. 76 Ati kayinni qaaqqo, doogosi qixxeessate Yihowa* albaanni haꞌratto daafira, Woꞌmunkura Aliidi Magani masaalaancho yinannihe; 77 mannisi cubbonsa maarreenna gato afiꞌranno gede assitanno egenno aattonsa; 78 kuni ikkinohu Maganinke godowinta mararinonke daafiraati. Tenne mararronni kainohunni soodimaru bakkalchi iiminni daannonke; 79 tunsotenna reyote caalira ofoltinorira xawisanno; lekkankeno keeru doogo aana haꞌrisanno.”

80 Qaaqquno lophe ayyaanunni jawaata ikki; isi Israeelete faajjetenni leelli yanna geeshsha halalla heeꞌri.

2 Hatte yannara Awugisxoosi Qeesaari uullate aana heeꞌranno manni baalu borreessamanno gede hajaji. 2 (Qerenewoosi yinanni manchi Sooriya gashshe noo waro, mannu borreessamanna tini umite.) 3 Baalunku manni borreessamara mittu mittunku ilamino katama haꞌri. 4 Yooseefino ilama Daawiti sircho ikkino daafira, Galiilaho noohu Naaziretete kataminni kae, Yihudaho nooha Beeteliheeme yinanni katama haꞌri. 5 Borreessamara haꞌrinohuno minaamasi Maariyaami ledooti; ise hakkawoyite ila rakke no. 6 Insa hakko heeꞌreenna iltanno barri iilli. 7 Ise bayira labbaa qaaqqose iltu; wosinu galanno mine bayicho hoogge, qaaqqo hoccunni xaaxxe saadate ittannore worranni badiri aana goxissu.

8 Hakko qooxeessira, hashsha geꞌreewo allaaꞌlite xawoho galtanno allaalaasine no. 9 Hedeweelcho Yihowa* sokkaasinchi daye albansaanni uurri; Yihowa* ayirrinyino qooxeessinsara waraꞌa yee xawi; insano lowo geeshsha waajjitu. 10 Sokkaasinchu kayinni togo yiinsa: “Waajjitinoonte! Kune manna baala lowo geeshsha hagiirsiisannoha dancha duduwo kulammoꞌneraati. 11 Techo barra Daawiti katamira Gatisaanchu ilaminoꞌne; isino Mooticha Kiristoosiiti. 12 Qaaqqo hoccunni xaanxe saadate ittannore worranni badiri aana goxinse heeꞌnoonniha affinanni; tini malaate ikkitoꞌnena.” 13 Hedeweelcho batinye iimi olanto dagge hakko sokkaasinchi ledo togo yitanni Magano guwissu: 14 “Iima gordoho Maganoho ayirrinyu ikkosi; baattote aanano Maganu hagiidhannonsarira keeru ikko.”

15 Sokkaasine insawiinni baxxite iimira hadhuta, allaalaasine insa insanaawa togo yitu: “Kaꞌe xaanni Beeteliheeme haꞌne, Yihowa* kulinonke garinni hakkiicho ikkinore laꞌnona.” 16 Insano rakke hadhe Maariyaaminna Yooseefi affu; qaaqquno saadate ittannore worranni badiri aana goxe nooha laꞌu. 17 Insa tenne laꞌuti qaaqqu daafira kulloonninsa sokka odeessitu. 18 Tenne macciishshi manni baalu allaalaasine kultinonsa coye dhagge assiꞌri; 19 Maariyaami kayinni macciishshitinore baala wodanaho wodhite, kuni coyi mayi tiro afiꞌrinohoro hiincitu. 20 Allaalaasineno macciishshitinonna laꞌino coyi baalu kulloonninsa gede ikke nooha affino daafira, Maganoho ayirrinyenna guweenya uyitanni higgu.

21 Settu barri gedensaanni, qaaqqo barcinshiinshanni yanna iillituta isira suꞌma Yesuusa yine fushshini; kuni suꞌmi qaaqqu godowamara albaanni sokkaasinchu fushshinosiho.

22 Qoleno, Muse Seeri garinni keeraabbanno yanna iillituta, qaaqqo Yihowa* albira shiqishshara Yerusaalame haadhe hadhu; 23 insa hatto assitinohu Yihowa* Seeri giddo, “Umo ilamannoha labbaa beetto baala Yihowara* aa* hasiissanno” yine borreessinoonni garinniiti. 24 “Lame bukukkaama woy lame lembooli caacurre kakkalo assite shiqishi” yine Yihowa* Seeri giddo kulloonni garinni, kakkalo assite shiqishshu.

25 Hatte yannara Yerusaalamete Simooni yinanni manchi no; isi Maganu Israeele sheshifachishanno yanna agadhe heeꞌrinoho; qoleno keeraanchohonna Magano waajjanno manchooti; qullaawu ayyaanino aanasi no. 26 Qoleno, Yihowa* Buudhinoha* laikkinni reyannokkita, Maganu qullaawu ayyaaninni kulinosi. 27 Isi hatte yannara qullaawu ayyaani massageennasi qullaawu minira haꞌri; Seeru giddo qaaqqoho assinara hajanjoonni garinni, annunna ama qaaqqo Yesuusa haaꞌre dayita, 28 Simooni qaaqqo haaꞌre hanqafe togo yee Magano guwisi: 29 “Woꞌmunkura Aliidi Mooticha, coyiꞌrootto garinni xaate borojjichokki keerunni mannu aalo assatto; 30 korkaatuno illeꞌya manna gatisatto doogo laꞌino; 31 hattino mannu baalunku albaanni qixxeessoottote; 32 isi daga golinore hoolanno xawaabbaatinna mannikki Israeelete ayirrinyeeti.” 33 Qaaqqu anninna ama isi daafira coyiꞌnoonnire dhagge assidhu. 34 Simoonino insa maassiꞌrihu gedensaanni, qaaqqu ama Maariyaami togo yii: “Konni qaaqqinni kainohunni Israeelete giddo lowo manni uwanno; hattono lowo manni kaꞌꞌanno; qoleno mannu giwanno malaate ikkanno; 35 kuni ikkannohu lowo manni wodanira noori xawo fulanno gedeeti; ate* giddoonnino jawa bise xoroorrite saꞌanno.”

36 Hatte yannara Aseeri gaꞌre ikkitinoti Faanueeli beetto Haanna yinanni masaalaancho no. Tini mancho geerchote; mine assidhuhu gedensaanni,* minaannise ledo lamala diro calla heedhino; 37 ise hatte yannara 84 diro ikkannose gunnitteeti. Xoontanninna eeggifatte huuccidhanni hashshanna barra qullaawa soqqansho soqqantanni, qullaawu mini giddo hossanno. 38 Ise hatte saatera insawa shiqqi yite Magano galattu; Maganu Yerusaalame gatisanno yee agadhe noo manni baalunkurano qaaqqu daafira kultu.

39 Baalanka coye Yihowa* Seeri kulanno garinni assituhu gedensaanni, Galiilaho Naaziretete katamira noo qaensa higgu. 40 Qaaqquno lophanninna jawaatanni, hayyotennino lexxanni haꞌri; Maganuno woꞌmanka woyite kaaꞌlanni noosi.

41 Annisinna amasi diru kiiro, Faasiku Ayyaana ayirrisara Yerusaalame haꞌranno. 42 Yesuusi 12 dirihu heeꞌreenna, insa rosamino garinni konne ayyaana ayirrisara Yerusaalame haꞌri. 43 Ayyaana ayirrinse kaꞌnihu gedensaanni qaera higganni heedheenna, Yesuusi Yerusaalamete gati; annisinna amasi kayinni tenne diafino. 44 Ledonsa haꞌranni noo manni ledo nooha laweennansa mittu barri doogo hadhu; hakkiinni iso fiixinsanna egentino manni mereero hassu. 45 Ikkollana iso hoogguti agurte Yerusaalame higge seekkite hassu. 46 Sasu barri gedensaanni, qullaawu mini giddo rosiisaanote mereero ofolle macciishshanninna insa xaꞌmo xaꞌmanni nooha affu. 47 Hakko noo manni baaluno wodanchasinna qolanno dawaro dhagge assiꞌre macciishshanni no. 48 Annisinna amasi iso laꞌuti dhagge assidhu; hakkiinni amasi togo yitusi: “Beettoꞌya togo mayira assittonke? Annikkinna ani manse jajjarre hansanni heeꞌnoommohewe.” 49 Isi kayinni togo yiinsa: “Mayira hassinannie? Anniꞌya mine heeꞌra hasiissannoeta diaffinoonni?” 50 Ikkollana mayyaanni nooro insara dileellinonsa.

51 Hakkiinni Yesuusi ledonsa Naazirete higi; qoleno bashshosinte gede insara maahoyye yee gali.* Amasino konne coye baala wodanisera wodhitu. 52 Yesuusi hayyotennino aanano lophanni, Maganunna mannu albaannino roore ayirrinye afiꞌranni haꞌri.

3 Xibaariyoosi Qeesaari gashsha hanafihunni 15^ki diro, Phaanxiyoosi Philaaxoosi Yihudu gobba, Heroodiisi* Galiilu qoqqowo, rodiisi Filiphoosi Ixuuriyunna Xiraakondoosi qoqqowo, Lisaaniyoosi Abilaani qoqqowo gashshe noo yannara, 2 hattono kakkalaanote roorrichi Haannanna kakkalaanote biili Qeyyaafa waro, Maganu qaali halalla noohu Zakkaariyaasi beetti Yohaannisiwa dayi.

3 Isi Maganu cubbonsa gatona yaanno gede mannu maaro einota leellishate cuuamanno gede sabbakanni Yordaanoosi qooxeessira noo gobba baala haꞌri; 4 hatto assinohu, masaalaanchu Isayyaasi maxaafira togo yine borreessinoonni garinniiti: “Mittu manchi halalla togo yaanni lallawanno: ‘Yihowa* doogo qixxeesse! Dooggasino taashshe. 5 Xeichu baalu woꞌma ikko; ilaalunna tullo baala taalo darga ikkito; shokkitino doogga subbo; boonna bobboodda ikkitino dooggano taalto; 6 mannu baalu* Maganu gatisaanchimma* laꞌꞌanno.’”

7 Konnira, Yohaannisi cuuamara isiwa daanno manna togo yii: “Kiꞌne buutete ooso, daanni noo hanqo xooqqinanni gede ayi qorophisiisiꞌne? 8 Xaate maaro eaꞌne leellishanno guma laalle. ‘Anninke Abirihaamiiti’ yitine heddinoonte. Maganu tenne kinna mereerinni Abirihaamira ooso kayisa dandaannota kuleemmoꞌne. 9 Isinni, meesane haqqete hunda no. Konnira, dancha guma laaltannokki haqqicho baala karre giirate giddo tunganni.”

10 Mannuno, “Ma assa hasiissannonkeyya?” yee xaꞌmisi. 11 Isino togo yee qolinsa: “Lame uddano afiꞌrino manchi mitte hoogino manchira oona; itannore afiꞌrinohuno hatto assona.” 12 Qaraxaasine nafa cuuantara isiwa dagge, “Rosiisaancho, ninke ma assino?” yitusi. 13 Isino, “Qaraxo yinoonnihunni sayissine xaꞌmitinoonte”* yiinsa. 14 Olantono, “Ninke ma assino?” yite xaꞌmitusi. Isino, “Mitto manchono beebba assidhinoonte;* woy kaphunni kassassinoonte; baantanniꞌnerinni kassi yitine heedhe” yiinsa.

15 Hatte yannara mannu Kiristoosi agadhe noo daafira, insa baalunku Yohaannisi daafira wodaninsanni, “Kuni manchi Kiristoosiiti ikka?” yite heddu. 16 Yohaannisi insa baalunkura togo yee dawari: “Hige ani wayinni cuueemmoꞌne; ikkollana ane rooru daanni no; ani caammisi meqeerricho* nafa tirate diꞌꞌikkoommoho. Isi qullaawu ayyaaninninna giiratenni cuuannoꞌne. 17 Isi ayiddumme coꞌo asse feyaranna sinde gootaaraho worara woowancho* anga adhe no; kura kayinni xoꞌannokki giirara tuganno.”

18 Qoleno Yohaannisi wole duucha doogonni amaalanni, mannaho dancha duduwo kuli. 19 Ikkollana Galiilu gashshaanchi Heroodiisi rodiisi galte Heroodiyaada adhinohuranna wole addi addiha busha coye assino daafira Yohaannisi iso boroorino; 20 hakko daafira, isi bunshete aana bunshe ledanni Yohaannisi usursiisi.

21 Mannu baalu cuuamanni heeꞌreenna, Yesuusino cuuami. Isi huuccatto assiꞌranni heeꞌreenna gordu faꞌnami; 22 qullaawu ayyaanino biso afiꞌrinori gede ikke, lembooli daninni aanasi dirri; hakkiinni gordunni, “Tashshi assattoehu baxeemmo Beettiꞌya ateeti” yitanno huuro daggu.

4 Hakkiinni Yesuusi qullaawu ayyaani woꞌmeennasi Yordaanoosinni higi; halalla heeꞌreenna qullaawu ayyaani massaginosi; 2 hakkiicho 40 barra keeshshi; Daawuloosino jifisi. Konni 40 barri giddo mittoreno itinokki daafira jeefote hudiꞌri. 3 Hatte yannara Daawuloosi togo yiisi: “Hanni ati Maganu beettootiro, kuni kinchi daabbo ikkanno gede hajaji.” 4 Yesuusi kayinni, “‘Manchu sagaletenni calla diheeꞌranno’ yine borreessinoonni” yee qolisi.

5 Daawuloosi Yesuusa mitto gotti yiino darga masse, uullate gashshoote baala lipheessu giddo leellishisi. 6 Hakkiinni togo yiisi: “Konni gashshooti baalu silxaanenna ayirrinyensa anera uyinoonnie; anino hasiꞌroommohura aa dandeemmo daafira atera eemmohe. 7 Konnira albaꞌyaanni mitte higge calla magansiꞌrittoero, kuni baalu ateha ikkanno.” 8 Yesuusino togo yee qolisi: “‘Maganokki Yihowa* calla magansiꞌri; qullaawa soqqanshono isira calla shiqishiꞌri’ yine borreessinoonni.”

9 Hakkiinni iso Yerusaalamete katama masse qullaawu mini guunxora* uurrise togo yiisi: “Hanni ati Maganu beettootiro, kawiinni eela higge kubbite uwi; 10 togo yine borreessinoonnina: ‘Isi agartannohe gede ate daafira sokkaasinesi hajajanno;’ 11 hattono ‘Lekkakki kinchu gane gawajjannohekki gede, insa angansa woroonni worte irkisse kayissannohe.’” 12 Yesuusino qole, “‘Maganokki Yihowa* jiffooti’ yinoonni” yiisi. 13 Daawuloosino fonqolo baala gudihu gedensaanni, wole injiitanno yanna afiꞌra geeshsha iso agure haꞌri.

14 Hakkiinni Yesuusi qullaawu ayyaani wolqa woꞌmiteennasi Galiila higi. Qooxeessaho noo gobba baalateno suꞌmisi danchatenni kai. 15 Qoleno xaadu minnansara rosiisi; mannu baaluno ayirrisisi.

16 Hakkiinni, lophino katama Naazirete haꞌri; bashshosinte gede Sambatu barra xaadu minira eꞌꞌe nabbawara kae uurri. 17 Konnira masaalaanchu Isayyaasi xaaxo uyinisi; isino xaaxo fane togo yine borreessinoonni bayicho afiꞌri: 18 “Yihowa* ayyaani ane aana no; korkaatuno isi buxanete dancha duduwo duduweemmo gede buurinoe. Qafadantinori wolaphitannotanna ballitinori laꞌannota duduweemmo gede, kadantinore kadotenni fushsheemmo gede, 19 hattono Yihowaha* eltote diro sabbakeemmo gede soyinoe.” 20 Hakkiinni xaaxo xaaxe soqqamaanchoho qole oye ofolli; xaadu mine noori baaluno iso kechi yite laꞌanni no. 21 Isino, “Kuni xa macciishshitinihu qullaawa borro qaali techo woꞌmino” yiinsa.

22 Baalunku isi daafira danchare coyidhu; wodana gaꞌlabbi assannoha dancha coye coyiꞌranno daafira dhagge assidhe, “Kuni Yooseefi beetto diꞌꞌikkino?” yitu. 23 Hatte yannara Yesuusi togo yiinsa: “‘Ati xagisaanchu, hanni umokki hursi’ yitine maammaakkinannieta afoommo. Qoleno, ‘Qifirinahoomi assootto yinanna macciishshinummore kowiicho gobbakkirano assi’ yitinannie.” 24 Konnira togo yiinsa: “Halaale kuleemmoꞌnena, masaalaanchu gobbasira diayirranno. 25 Lawishshaho Eeliyaasi waro, sase dironna lee agana xeena gana hoogeenna uulla woꞌmate lowo hude ubbu yannara, Israeelete gobbara lowo gunnooti no. 26 Ikkollana Eeliyaasi, Sidooni gobbara Saraphitaho heedhannote mitte gunnitte manchowa ikkinnina, kuri Israeelete meenti giddo mittenniwano disonkoonni. 27 Qoleno masaalaanchu Elsai yannara, Israeelete gobbara dhiigu dhibbi amadinohu lowo manni no; ikkollana, Sooriyu mancho Niꞌꞌimaani agurranna insa giddo mittuno dihurino.”* 28 Xaadu mine noori baalu konne coye macciishshite lowo geeshsha hanqitu; 29 hakkiinni kaꞌe mudditanni katamu gobbaanni fushshitusi; iso eela qolte tuggara hedde kataminsa noo ilaali qacce massitusi. 30 Isi kayinni mereeronsaanni hige fule haꞌri.

31 Hakkiinni Qifirinaahoomi katama Galiila dirri. Hakkiicho isi manna Sambatunni rosiisanno; 32 silxaane noosi manchi gede ikke coyiꞌranno daafira, rosiisino gara lowo geeshsha dhagge assidhu. 33 Hatte yannara, xaadu mine mittu battete ayyaani amadino manchi no; isino togo yaanni canci: 34 “Hiiꞌꞌi ane! Naaziretete Yesuusa, ninkera ate ledo mayi noonke? Hunattonkera dayotto? Ati ayetiro seekke afoommo; ati Qullaawa Maganu soqqamaanchooti.” 35 Yesuusi kayinni, “Sammi yii; manchuwiinni fuli” yee ufi. Bushu ayyaanino, mancho mannu albaanni tugihu gedensaanni gawajjisikkinni fuli. 36 Hatte yannara insa baalunku lowo geeshsha dhagge assidhe insa insanaawa togo yitu: “Ayiddeꞌya coyiꞌranno gara laꞌini? Battete ayyaanna wolqatenninna roorretenni hajajanno; insano hajajante fultanno!” 37 Konnira, Yesuusi duduwi qooxeessaho noo gobba baala tuqi.

38 Xaadu mininni fulihu gedensaanni, Simooni minira ei. Simooni ballo biso baasa iibbabbite shette no; insano, kaaꞌlannose gede huuccidhusi. 39 Hakkiinni Yesuusi mulese uurre heeshshi yee, iibbabbo ufi; iibbabbono agurtuse. Iseno hakkawoyintenni kaꞌe soqqantunsa.

40 Arrishsho eꞌuta, mannu addi addi dhibbi amadinore isiwa abbiꞌri. Isino mittu mittunkura angasi aanaho wore hursinsa. 41 Agaaninteno, “Ati Maganu Beettooti” yite raartanni lowo manniwiinni fultu. Isi kayinni ufinsa; insa Kiristoosi ikkinota affino daafira, coyidhannota hooli.

42 Soodo gute kae mannu nookkiwa haꞌri. Ikkollana, mannu hasanni isi noowa dayi. Insawiinni haꞌrannokki gedeno huuccidhusi. 43 Isi kayinni togo yiinsa: “Wole katammarano Maganu Gashshootiha dancha duduwo duduwa hasiissannoe; korkaatuno sonkoonniehu iseraati.” 44 Konnira, Yihudunnite xaadu minna giddo sabbakanni haꞌri.

5 Mitto barra Yesuusi Gensereexi Garbi* qaccera uurre Maganu qaale rosiisanna, lowo manni gamba yee macciishshi; mannuno isiwa shiqqi yaate mimmito xiiwanni cifisi. 2 Hatte yannara garbu qaccera lame yowolo uurrite noota lai; qulxuꞌme woshshaaddannori kayinni yowolote aaninni dirrite woshshaadonsa hayishshidhanni no. 3 Yesuusino kuri lame yowolo giddo mitte gidde, yowolote anna Simooni yowolo shiimare garbu giddora qole shiqqi assanno gede kulisi. Hakkiinni yowolote aana ofolle manna rosiisi. 4 Rosiise kaihu gedensaanni Simooni, “Diimenniwa higge shiqqi yiteenna woshshaadoꞌne tuggine woshshaaxxe” yiisi. 5 Simooni kayinni togo yee qoli: “Rosiisaancho, hashsha woꞌma daafurranni galle mitte qulxuꞌmichono diamandoommo; ati yiittoro kayinni woshshaado tugeemmo.” 6 Isi yiinonsa gede assituta, woshshaadonsa nafa tattaꞌa geeshsha lowo qulxuꞌme amaddu. 7 Konnira wole yowolo aana noore loosu miillansa dagge kaaꞌlitannonsa gede qiphi assite woshshidhu; insano dagge lamente yowolora qulxuꞌme wonshiteenna yowolo itantara kaꞌu. 8 Simooni Pheexiroosi tenne laiti Yesuusi lekkara uwe, “Mooticha, ani cubbaataamohona anewiinni hoꞌli” yiisi. 9 Hatto yiinohu isinna ledosi noori amaddino qulxuꞌme batinyi lowo geeshsha dhagge ikkeennansaati; 10 Simooni ledo loossannori Zebidewoosi ooso Yaaqoobinna Yohaannisino lowo geeshsha dhagge assidhu. Yesuusi kayinni Simooni, “Waajjitooti! Xaanni kayisse manna* woshshaadattoha ikkatto” yiisi. 11 Konnira, insa yowolonsa baaru qacce qolte baalankare agurte hoodesi hadhu.

12 Wole yannara mittu katamira heeꞌreenna, hakko biso baala dhiigu gudinosi manchi no! Kuni manchi Yesuusa laiti albasiinni uwe, “Mooticha, hasiꞌrittoro hursattoera* dandaattowe” yee huucciꞌri. 13 Yesuusino angasi diriirse mancho amammade, “Hasiꞌreemmona huri!” yiisi. Dhiigu dhibbino bayichonkonni agurisi. 14 Hakkiinni Yesuusi mancho tenne mittohono kulannokki gede hajajisi; togo yiisi: “Kayinni hadhe huroottota kakkalaanchoho leellishi; kakkalaano huroottota affanno gede, Muse hajajino garinni keeraawate kakkalono shiqishi.” 15 Ikkollana isi duduwi gobba baala tuqi; lowo mannino isi coyiꞌranna macciishshatenna dhibbinsanni hurate gamba yaanno. 16 Isi kayinni duucha woyite mannu nookkiwa haꞌre huuccatto assiꞌranno.

17 Mitto barra isi rosiisanni heeꞌreenna, Galiilunna Yihudu qachi baalunni hattono Yerusaalametenni daggino Farisootinna Seeru rosiisaano hakko ofolte no; manna hursanno gede kaaꞌlitannositi Yihowa* wolqano ledosi no. 18 Hatte yannara mannu mitto laanshaawino mancho reretenni duhe haaꞌre dayi; insa mancho minira eessite Yesuusi albaanni worate woꞌnaaltu. 19 Mannu batiꞌrino daafira eessitanno faro hoogguti minu iimira giddite, mineho iimiido murte mancho reretenni Yesuusira albaanni noo manni mereero dirrissu. 20 Yesuusino ammanansa lae laanshaawino mancho, “Cubbokki maarroonnihe” yiisi. 21 Hakkiinni borreessaanonna Farisootu, “Magano xonannohu kuni isi ayeti? Magano agurranna cubbo maara dandaannohu ayeti?” yitanni hasaabbu. 22 Yesuusi kayinni heddinore afe togo yee qolinsa: “Wodaniꞌnenni heddinanni heedhinoonniri maati? 23 ‘Cubbokki maarroonnihe’ yaatenna, ‘Kaꞌe haꞌri’ yaate giddo shottannoti hiitteeti? 24 Ikkollana manchi Beettira uullate aana cubbo gatona yaate silxaane noosita affinara hasiꞌreemmo.” Hakkiinni laanshaawino mancho, “Kai, rerekki duqqite minikkira haꞌri yeemmohe” yiisi. 25 Hatte yannara manchu albansaanni kae, goxe noo rere duqqe Magano galatanni minisira haꞌri. 26 Hakkiinni baalunku lowo geeshsha dhagge assidhe Maganoho ayirrinye uyitu; qoleno lowo geeshsha waajjite, “Techo dhagge ikkannore laꞌnoommo!” yitu.

27 Hakkunni gedensaanni Yesuusi fule haꞌranni heeꞌre, Leewi yinanni qaraxaasinchi qaraxo qaranxanni darga ofolle nooha lae, “Hoodeꞌya amo” yiisi. 28 Isino, baalanka coye facci asse agure kae hoodesi haꞌri. 29 Hakkiinni, Leewi minesi Yesuusira lowo jila jili; jilunniwa lowo qaraxaasinenna wolu manni ledonsa itanni no. 30 Hatte yannara Farisootunna insa wido ikkitinori borreessaano, “Qaraxaasinetenna cubbaataammu ledo ittinannihunna agginannihu mayiraati?” yite rosaanosira gunguntu. 31 Yesuusino togo yee qolinsa: “Xagisaanchu hasiisannohu dhiwantinoriraati ikkinnina fayyu mannira diꞌꞌikkino. 32 Ani dayommohu cubbaataammu maaro eꞌanno gede woshshammoraati ikkinnina keeraano woshshammora diꞌꞌikkino.”

33 Insano togo yitusi: “Yohaannisi rosaano ganyite xoontanno hattono eeggifatte huuccidhanno; Farisootu rosaanono hatto assitanno; ate rosaano kayinni ittanni agganni no.” 34 Yesuusi kayinni togo yiinsa: “Idayichu ledonsa heeꞌreenna idayichu jaalla xoontanno gede assa dandiitinannini? 35 Ikkollana idayicho insawiinni haaꞌne hoollanni yanna dagganno; insa hakkawoyite xoontanno.”

36 Qoleno togo yee mitto lawishsha kulinsa: “Haaro uddanonni hocco mure haaꞌre akkala uddanora qaaffisiꞌranno manchi dino. Hatto assiro haaru hocci tae hoꞌlanno; haaro uddanonni murre haaꞌnoonni hocci akkala uddano ledo mitto gara diꞌꞌikkanno. 37 Qoleno haaro woyine akkalu woyinete ogorira wodhanno manchi dino. Hatto assiro haaro woyine ogoro dhoossanno; woyineno duꞌnantanno; woyinete ogorino baꞌꞌanno. 38 Ikkollana haaro woyine haaru woyinete ogorira wora hasiissanno. 39 Akkala woyine age kae haaro woyine hasiꞌrannohu dino; korkaatuno, ‘Akkala woyine kaajjate’ yaanno.”

6 Yesuusi Sambatunni gidu irshi giddoonni hige saꞌꞌanni heeꞌreenna, rosaanosi shoye tattayisse angatenni robbe ittu. 2 Hatte yannara mitu Farisooti, “Sambatunni seeru hoolinore assitinannihu mayiraati?” yitu. 3 Yesuusi kayinni togo yee qolinsa: “Daawiti, isinna ledosi noo manni hudiꞌri woyite maa assinoro horo dinabbabbinoonni? 4 Isi Maganu minira eꞌꞌe, kakkalaano agurranna wolu mittuno itara fajjinoonnikkiha qullaawa tima* diꞌꞌitino? Ledosi noo mannirano diuyino?” 5 Hakkiinni, “Manchi Beetti Sambatu Mootichaati” yiinsa.

6 Wole Sambata xaadu minira eꞌꞌe rosiisi. Hakkiicho mittu qiniiticho anga laanshaawino manchi no. 7 Borreessaanonna Farisootu Yesuusa busha assa hasidhino daafira, Sambatunni hursannoronna teꞌee affara ille worte laꞌanni no. 8 Isi kayinni heddanni noore afe anga laanshaawino mancho, “Kaꞌe mereeroho uurri” yiisi. Manchuno kae hakkiicho uurri. 9 Hakkiinni Yesuusi togo yee xaꞌminsa: “Sambatunni fajjinoonnihu danchanso busha assate? Lubbo* gatisatenso hunate?” 10 Mulesi noo manna baala laihu gedensaanni mancho, “Angakki diriirsi” yiisi. Manchuno angasi diriirsi; angasino hurtu. 11 Insa kayinni hanqite giira kaxxite Yesuusa hiissitannoro maꞌlitu.

12 Mitto barra Yesuusi huuccatto assiꞌrara ilaala fule, hashsha woꞌma Magano huucciꞌranni gali. 13 Soodita rosaanosi woshshe, insa giddonni 12 doore soqqamaasine yee suꞌma fushshinsa; suꞌminsano aane nooho: 14 Pheexiroosi yee suꞌma fushshisihu Simooni, rodiisi Indiriyaasi, Yaaqoobi, Yohaannisi, Filiphoosi, Bertelemewoosi, 15 Maatewoosi, Toomaasi, Ilfiyoosi beetti Yaaqoobi, “laalaataanchu” yinihu Simooni, 16 Yaaqoobi beetti Yihudanna gedensoonni Yesuusa sayise uyihu Asqorootu Yihuda.

17 Yesuusi insa ledo ilaalunni dirre taalashsho darga uurri; hakkiicho batinye rosaanosi no; qoleno isi coyiꞌrannore macciishsharanna dhibbinsanni hurara, Yihudu gobba baalatenni, Yerusaalametenni, hattono baaru qaccera noohu Xiroosinna Sidooni qoqqowinni dayinohu lowo manni no. 18 Battete ayyaanna waaddannonsari nafa hurtino. 19 Wolqa isiwiinni fulte baalanka hursitanni noo daafira, mannu baalu iso kisa hasiꞌranno.

20 Yesuusi rosaanosi widira hige lae togo yii:

“Kiꞌne buxane hagiirraammaho; Maganu Gashshooti kiꞌnehona.

21 “Kiꞌne xa hudidhinanniri hagiirraammaho; gedensoonni duubbinannina.

“Kiꞌne xa wiꞌlitinanniri hagiirraammaho; gedensoonni osoꞌlitinannina.

22 “Manchi Beettira yitineenna mannu giwannoꞌne, bohannoꞌne, mishannoꞌnenna bushuulleho yee suꞌmaꞌne beebba hunanno yanna baalantera, kiꞌne hagiirraammaho. 23 Gordoho afidhinanni baꞌraarshi lowohona, hakko barra hagiidhe; tashshi yooꞌne! Albi annuwansano masaalaano hatto assidhinona.

24 “Kiꞌne dureeyyete kayinni aanneꞌe; albillitte afidhinanni qawaaxxo baala xaanni afidhinoonnina.

25 “Xa duubbinoonniri, kiꞌnera aanneꞌe; gedensoonni hudidhinannina.

“Xa osoꞌlitinanniri, kiꞌnera aanneꞌe; gedensoonni dadillitinanni, hattono wiꞌlitinannina.

26 “Mannu baalu kiꞌne daafira danchare coyiꞌranno yanna baalantera kiꞌnera aanneꞌe; albi annuwansano kaphu masaalaanora hatto assitinona.

27 “Kiꞌne macciishshitinannirira kuleemmoꞌnena: Baarigaarraꞌne baxa, gibbannoꞌnerira danchare assa, 28 runtannoꞌnere maassiꞌra, hattono xontannoꞌnerira huuccatto assa agurtinoonte. 29 Mitto baqqaalla qawaadannohehura layinkihano qolisi; kootekki adhannohu shamisekkino adhona aguri. 30 Xaꞌmiꞌrannohehura baalaho uyi; jajjakki adhannohu qolannohe gede xaꞌmidhooti.

31 “Qoleno, mannu kiꞌnera assaꞌnera hasidhinannire baala kiꞌneno insara assensa.

32 “Baxxannoꞌnere calla baxxiniro, galantanniꞌne gede assannori mayi no? Cubbaataammu nafa baxxannonsare baxxanno. 33 Danchare assitannoꞌnerira calla danchare assitiniro, galantanniꞌne gede assannori mayi no? Cubbaataammu nafa hatto assitanno. 34 Qoleno, qoltannonke yitine heddinannirira calla liqiissitiniro,* galantanniꞌne gede assannori mayi no? Cubbaataammu nafa uyitu geeshshire qolte adhate yite cubbaataammaho liqiissitanno. 35 Kiꞌne kayinni baarigaarraꞌne baxanna danchare assa agurtinoonte; hattono mittoreno qollanninke yitine agadhitinikkinni liqiisse; hatto assitiniro, lowo baꞌraarsha afidhinanni; Woꞌmunkura Aliidi Maganirano ooso ikkitinanni; korkaatuno isi galattannokkiriranna bushuulleho nafa shaqqadoho. 36 Anniꞌne maarannoha ikkinonte gede, kiꞌneno woꞌmanka woyite maartinannire ikke.

37 “Qoleno, wolootaho yoo yaa agurre; kiꞌnerano horonta yoo diyinanniꞌne; woloota misha agurre; kiꞌneno horonta diminshanniꞌne. Woꞌmanka woyite gatona yiiyye;* kiꞌnerano gatona yinanniꞌne.* 38 Mannaho uyiyye; insano uyitannoꞌne. Uddano qoꞌlitineenna xiibbenna qasse woꞌme duꞌnamanna danchu safaraasinchinni safarte uyitannoꞌne. Safartinanni safaraanchinni safarte qoltannoꞌne.”

39 Hakkiinni togo yee mitto lawishsha kulinsa: “Ballichu ballicha massaga dandaannoni? Hatto assiro lamunku mimmito haadhe balete ubbanno. 40 Rosaanchu rosiisaanchosi dirooranno; ikkollana seekke rosinohu baalu rosiisaanchisi gedeeha ikkanno. 41 Ikkina, illekki giddo noo heelliicho agurte rodiikki illera noo ishincho mayira laꞌꞌatto? 42 Ate illera noo heelliicho laittokkinni rodookki, ‘Rodooꞌya, illekkira noo ishincho fushsheemmohe’ hiitto yaatto? Ati lawisiisaanchu! Balaxxe ate illera noo heelliicho fushshiꞌri; hakkiinni rodiikki illera noo ishincho fushshate xunsite laꞌꞌa dandaatto.

43 “Dancha haqqicho busha guma dilaaltanno; busha haqqicho dancha guma dilaaltanno. 44 Mitte mittenta haqqicho gumisenni bande anfanni. Lawishshaho, mannu utu aaninni balasete laalo dixinqiꞌranno; woy utaamu citi giddonni woyinete laalo dixinqiꞌranno. 45 Danchu manchi wodanisira cibbiꞌrinohu danchu coyi giddonni danchare fushshanno; bushu manchi kayinni cibbiꞌrinohu bushu coyi giddonni bushare fushshanno; korkaatuno, afiisi coyiꞌrannohu wodanisira woꞌminoreeti.

46 “Ikkina ani yeemmore assitinikkinni, ‘Mooticha! Mooticha!’ yitinanniehu mayiraati? 47 Anewa daannohunna qaaleꞌya macciishshe guutannohu baalu aye lawannoro kuleemmoꞌne: 48 Isi, mine miꞌnara giddo qole seekke ume kinchu aana safiꞌrino mancho lawanno. Gedensoonni lolahu dayita lagu daye mine gani; ikkollana dancha gede assine minnoonniha ikkino daafira minu dishafamino. 49 Qaaleꞌya macciishshe guutannokkihu baalu kayinni, giddo qole seekke umikkinni mine bushshu aana miꞌnino mancho lawanno; lagu daye ganita, minu bayichonkonni toate yinannikkita toeenna haaꞌnannire hoongi.”

7 Yesuusi konne coye mannaho kule kaihu gedensaanni, Qifirinaahoomi haꞌri. 2 Hakkiicho mittu olantote hajajaanchira, lowo geeshsha baxanno borojjichisi buuto dhiwame reyara rahe no. 3 Isi Yesuusi daafira macciishshiti, daye borojjichosi hursanno gede huuccitara mite Ayihudete cimeeyye isiwa soqqi. 4 Insano Yesuusiwa dagge togo yite eeggifattu: “Kuni manchi kaaꞌlinannihona kaaꞌlisi ballo; 5 korkaatuno isi daganke baxanno; xaadu mine mininonkehuno isooti.” 6 Konnira Yesuusi ledonsa haꞌri; isi minira iilla rahe heeꞌreenna olantote hajajaanchi jaallasi togo yee soyi: “Mooticha, ani ati miniꞌyara eatto gedee mancho diꞌꞌikkoommona, dagganni qarrantooti. 7 Laeemmo woyite ani atewa shiqqi yeemmo gedee mancho diꞌꞌikkoommo. Hakko daafira, soqqamaanchiꞌya hurona ati mitto qaale coyiꞌri. 8 Aneno aleenni higge hajajjannoeri no; anerano hajajeemmo olanto nooe; mitto ‘Haꞌri!’ yuummoro haꞌranno; wole ‘Amo!’ yuummoro daanno; borojjichoꞌyano ‘Konne assi!’ yuummoro assanno.” 9 Yesuusi tenne macciishshiti manchu coyiꞌrinore dhagge assiꞌre, alba hoodesi haꞌranni noo manniwa hige togo yii: “Kuleemmoꞌnena, Israeelete manni giddo nafa togoota lowo ammana diafoommo.” 10 Sonki manni minira higi woyite, borojjichu hure nooha afi.

11 Hakkunni gedensaanni mulenni Nayini yinanni katama haꞌri; rosaanosinna wolu lowo mannino ledosi haꞌranni no. 12 Yesuusi katamu waalcho iilla rahe heeꞌreenna, mannu mittu beetti reeshsha duhe katamunni fulanni no; kuni beetti amate afidhino toleeti; iseno gunnittete. Katamunnihu lowo manni ledose no. 13 Mootichu ise laiti lowo geeshsha mararese, “Aguri wiꞌlitootina” yiise. 14 Hakkiinni shiqqi yee reeshsha dunkoonni rere kisi; duhino mannino uurri. Isino, “Koo beetto, kai yeemmohe!” yiisi. 15 Reyino beettino kae ofolle coyiꞌri; Yesuusino iso amate uyi. 16 Hatte yannara baalunku lowo geeshsha waajjite, “Mereeronke jawu masaalaanchi kaino” hattono “Maganu alba mannisiwa higino” yitanni Magano guwissu. 17 Kuni duduwi Yihudu gobbanna qooxeessaho noo gobba baala tuqi.

18 Hatte yannara Yohaannisi rosaano konne coye baala isira kultusi. 19 Hakko daafira Yohaannisi rosaanosi giddonni lame woshshe, “Daanno yinihu ateetinso wole agadhino?” yite xaꞌmitara Mootichunniwa soyi. 20 Insano Yesuusiwa dagge, “Cuuaanchu Yohaannisi ‘Daanno yinihu ateetinso wole agadhino?’ yine xaꞌminammohera atewa soyinonke” yitu. 21 Hatte yannara Yesuusi xissonna buutote dhibbi amadinonsaha lowo manna hursi; hattono busha ayyaanna fushshi; ille ballinohura lowo mannirano illensa fani. 22 Isino togo yee qolinsa: “Hadhine laꞌinoonnirenna macciishshitinoonnire Yohaannisira kulle: Ballootu laꞌanni no; kottootu uurrite hadhanni no; dhiigu dhibbi amadinonsari hurtanni no; macciweelootu macciishshitanni no; reyitinori kaꞌanni no; buxaneteno dancha duduwo dudumbanni heeꞌnoonni. 23 Anenni kainohunni gufiꞌrannokkihu hagiirraamoho.”

24 Yohaannisi soyino manni haꞌrihu gedensaanni, Yesuusi mannaho Yohaannisi daafira kulanni togo yii: “Halallira hadhinoonnihu maa laꞌinaraati? Bubbe milli assitanno shomboqqo? 25 Ikkina hadhinoonnihu maa laꞌꞌateeti? Seesallitte uddano uddiꞌrino mancho? Seesallitte uddano uddidhannorinna qawaaxxaame heeshsho heedhannori noohu mootoollate mineeti. 26 Maa laꞌinara hadhiniyya? Masaalaancho laꞌinara? Ee kuleemmoꞌnena, isi masaalaancho nafa lowo geeshsha rooranno. 27 ‘Kuneeti albakkiinni haꞌranni doogokki qixxeessanno gede sokkaanchoꞌya atera albaanni soyemmo’ yine borreessinoonnihu isi daafiraati. 28 Kuleemmoꞌnena, meyatenni ilantinori giddo Yohaannisi roorannohu dino; ikkollana, Maganu Gashshootira shiimiidihu nafa roorannosi.” 29 (Mannu baalunna qaraxaasine tenne macciishshituti, Yohaannisi anga cuuantino daafira Maganu keeraancho ikkinota ammantu. 30 Farisootunna Seeru egennaammi kayinni Yohaannisi anga cuuama gibbino daafira Maganu amaale* mishshu.)

31 “Tenne ilama manna ayenni masalso? Insa aye labbanno? 32 Dikkote ofolte mimmito woshshitanni togo yitanno ooso gedeeti: ‘Suusulle ufuunfummoꞌne, kiꞌne kayinni disirbitinoonni; wiꞌlishshinummoꞌne, kiꞌne kayinni diwiꞌlitinoonni.’ 33 Hatteente gede, Cuuaanchu Yohaannisi itikkinna woyine agikkinni dayita, ‘Agaaninte amaddinoho’ yitini. 34 Manchi Beetti itanninna aganni dayi; kiꞌne kayinni, ‘Laꞌe konne kokkaamonna woyinete xajjera wojji yaannoha, qaraxaasinetenna cubbaataammu jaala!’ yitini. 35 Hayyo kayinni keeraancho* ikkase gumisenni* leeltanno.”

36 Hakkiinni Farisootu giddonni mittu, ledosi sagale itanno gede Yesuusa hige hige huucci. Konnira isi hakko Farisichi minira eꞌꞌe sagale itara ofolli. 37 Hatte yannara, katamu giddo cubbisenni egennantinoti mitte mancho, Yesuusi Farisichu mine sagale itanni noota macciishshite albaasxiroosi yinanni gujuujjera shitto* haadhe daggu. 38 Ise badhesiinni lekkasi mule guluphite, wiꞌlitanni hindiiddotenni lekkasi hayishshitu; hakkiinni umise dananchinni lekkasi fiitu. Qoleno, lekkasi sunqitanni aanaho zayite duntu. 39 Yesuusa minisira koyisi Farisichi tenne laiti wodanisinni togo yee hedi: “Kuni manchi addinta masaalaancho ikkoommero, kissanni noosi mancho hiittootero yaano cubbaataame ikkitinota afanno.” 40 Yesuusi kayinni, “Simooni, mittu kuleemmohe coyi no” yiisi. Isino “Rosiisaancho, maahoyye kulie” yii.

41 “Mittu manchiwiinni woxe liqiidhinori lamu mannooti no; mittu 500 diinaare,* wolu kayinni 50 diinaare liqiiꞌrino. 42 Insa liqiidhino woxe qola hoogguta, lamunkura mulla agurinsa. Ikkina, lamunku giddo iso roorse baxannohu hiikkonneeti?” 43 Simoonino, “Lowo asale agurrisi mancho lawannoe” yee qoli. Yesuusino, “Halaalella yootto” yiisi. 44 Hatte yannara Yesuusi alba manchonniwa hige Simooni togo yii: “Tenne mancho laitto? Ani minikkira eummota ati lekkaꞌyara waa dioottoe. Tini mancho kayinni lekkaꞌya hindiiddosenni hayishshite dananchisenni fiitinoe. 45 Ati disunqoottoe; tini mancho kayinni minikkira eummo yannanni kayisse lekkaꞌya sunqa diagurtino. 46 Ati umiꞌyara zayite didunoottoe; tini mancho kayinni lekkaꞌyara tanni yite suꞌniitanno zayite duntino. 47 Konnira kuleemmohena, lowo baxille leellishshino daafira cubbise lowoha* ikkirono cubbose agurroonni. Shiimare agurroonnisihu kayinni shiima baxillella leellishanno.” 48 Hakkiinni manchote, “Cubbokki agurroonnihe” yiise. 49 Hatte yannara ledosi sagale ittara ofolte noori insa insanaawa, “Cubbo nafa gatona yaannohu isi kuni manchi ayeti?” yitu. 50 Yesuusi kayinni mancho, “Ammanakki gatissinohena keerunni haꞌri” yiise.

8 Shiima yanna gedensaanni Maganu Gashshootiha dancha duduwo sabbakanninna duduwanni, katamunni katama hattono qachunni qacha haꞌri. Tonaalamenti soqqamaasinesino ledosi no. 2 Battete ayyaanna fultinonsarinna dhibbinsanni hurinohu mitu meentino ledosi no. Lamala agaaninte fultinoseti Megidelitte yinanni Maariyaami, 3 Heroodiisi mini roorrichi Kuuza minaama Yohaana, Soosinnanna wolu lowo meenti no; kuni meenti, Yesuusiranna soqqamaasinesira woxinsanni soqqamannoreeti.

4 Katammatenni hoodesi dayinohunna wolu lowo manni mitteenni gamba yiita, Yesuusi togo yee lawishshunni kulinsa: 5 “Mittu manchi wixa wixiꞌrara fuli. Wixiꞌranni heeꞌreenna mitu wixi doogote qaccera uwe kakkadami; iimi ceano xinqite ittu. 6 Wolu wixi qole kinchu aana uwi; muꞌrihu gedensaanni quficho hoogino daafira mooli. 7 Mitu wixi utu mereero uwi; ledo lophino utino qalxe amadi. 8 Wolu wixi kayinni danchu bushshira uwi; muꞌrihu gedensaanni 100 ero laali.” Konne coye coyiꞌrihu gedensaanni qoonqosi naggi asse, “Macciishshitanno macca noohu macciishsho” yii.

9 Rosaanosi kayinni konni lawishshi tiro maatiro xaꞌmitusi. 10 Isino togo yiinsa: “Kiꞌnera Maganu Gashshootita qullaawa fojo huwatate dandoo uyinoonniꞌne; wolootaho kayinni laꞌanni heedhenni buuxxannokki gede, hattono macciishshitanni heedhenni wodanchitannokki gede lawishshunni kuleemmonsa. 11 Lawishshu tiro tenneeti: Wixu Maganu qaaleeti. 12 Doogote qaccera uwi wixi qaale macciishshanno mannaati; hakkunni gedensaanni kayinni, ammante gattannokki gede Daawuloosi daye qaale wodaninsanni haaꞌre hoolanno. 13 Kinchu aana uwi wixi qaale macciishshitanno woyite hagiidhite adhitannoreeti; ikkollana rumushshu dinonsa; insa yannate geeshsha ammanturono jifantanno woyite kayinni ubbanno. 14 Utu mereero uwi wixi qaale macciishshitinoreeti; ikkollana tenne alame yaaddo, jironna maalaamittete hagiirri billaachaabbanno gede asse woꞌmunni woꞌma qalxe amadannonsa; gikki yiino gumano dilaaltanno. 15 Danchu bushshira uwino gumi kayinni, qaale danchunna faayyu wodaninni macciishshituhu gedensaanni, giddonsa wodhite kaajjite guma laaltannoreeti.

16 “Caabbicho xawise kae gimboola gombisannohu woy daallasu woroonni woranno manchi dino; hatteentenni minira eanno mannira xawanno gede leellannowa woranno. 17 Konnira dahaawinori leellasi, seekkine maanxoonnirino afamasinna xawo fulasi digattanno. 18 Hakko daafira, macciishshitinanni gara seekkitine hedde; korkaatuno noosihura baalaho lendannisi; noosikkihura baalaho kayinni hakkonne nooe yee hedannonka haaꞌne hoollanni.”

19 Hakkunni gedensaanni amasinna roduuwisi isiwa daggu; ikkollana mannu batiꞌrino daafira isiwa shiqqi yaa didandiitino. 20 Konnira, “Amakkinna roduuwikki ate hasidhe gobbaanni uurrite no” yine kullisi. 21 Isino, “Amaꞌyanna roduuwiꞌya Maganu qaale macciishshite agadhitannoreeti kuriiti” yee qolinsa.

22 Mitto barra Yesuusi rosaanosi ledo yowolo gidde, “Kaꞌe garba widoonni fullona” yiinsa. Hakkiinni kaꞌe hadhu. 23 Ikkollana hadhanni heedheenna Yesuusi goxe bai. Hatte yannara garbu aana wolqaataame bubbe kaꞌu; yowolonsara wayi eꞌꞌe woꞌmara kaeenna buuto qarrantu. 24 Konnira insa marte goxinoha kayisse, “Rosiisaancho, Rosiisaancho, goonfummowe!” yitu. Isino kae bubbenna dambala ufi; bubbeno uurritu; garbuno qaxaqaꞌa yii. 25 Hakkiinni isi, “Ammanaꞌne hiikka higgu?” yiinsa. Insano lowo geeshsha waajjitenna dhagge assidhe mimmitoho, “Isi kuni ayeti? Bubbenna wayi nafa hajajamanni noosi” yitu.

26 Hakkiinni, Galiilaho widoonni Gergesenooni qoqqowira noota baaru qacce iillitu. 27 Yesuusi yowolotenni dirrita, mittu agaaninte amaddino manchi qooxeessaho noo kataminni daye Yesuusinni xaadi. Kuni manchi uddano uddiꞌra agurinkunni lowo yanna ikkino; qoleno mine agure waammate* mereero heeꞌranno. 28 Isi Yesuusa laiti raaranni albasiinni uwe togo yaanni canci: “Woꞌmunkura Aliidi Magani Beetto Yesuusa, anera ate ledo mayi nooe? Eeggakkiitina shetissootie.” 29 (Hatto yiinohu Yesuusi battete ayyaani manchuwiinni fulanno gede hajajino daafiraati. Battete ayyaani mancho duucha hige amadino;* iso duucha hinge angano lekkano sansalatetenni usurre agarranni; isi kayinni sansalate tattayisanno; agaaninteno baddowa haadhe hadhannosi.) 30 Yesuusino, “Suꞌmikki ayeti?” yee xaꞌmisi. Manchu lowo agaaninte eꞌinosi daafira, “Leegiyooniiti”* yii. 31 Agaaninteno qile hadhara hajajannonsakki gede higge higge huuccidhusi. 32 Hatte yannara lowoti manchaamete hoshsha ilaalu aana hayisso ittanni no; konnira manchaamete hoshsha giddora eꞌanno gede fajjansara huuccidhusi; isino fajjinsa. 33 Agaaninteno manchu giddonni fulte, manchaamete giddora eꞌu; manchaamete hoshshano boonu gaminni bitintirtanni dirrite garbu giddora eꞌe itantu. 34 Manchaame allaalte noori kayinni tenne laꞌuti, xooqqe marte konne duduwo katamahonna baadiyyete kultu.

35 Mannuno tenne ikkito laꞌꞌara dayi. Insa Yesuusiwa dagge, agaaninte fultusi manchi uddano uddiꞌre surre fayyo ikke Yesuusi lekka mule ofolle nooha affu; hatte yannara insa lowo geeshsha waajjitu. 36 Konne coye laꞌinori agaaninte amaddino manchi fayyo ikkino gara kultunsa. 37 Gergesenooni qoqqowinni dayinohu batinyu manni lowo geeshsha waajjino daafira, Yesuusi insawiinni haꞌranno gede huucciꞌri; isino hakkiinni haꞌrara yowolo giddi. 38 Agaaninte fultusi manchi kayinni ledosi haꞌrara hige hige huucciꞌri; ikkirono Yesuusi mancho togo yee haꞌrisi: 39 “Qaera higge Maganu assinohere duduwi.” Manchuno Yesuusi assinosire katama woꞌmaho duduwanni haꞌri.

40 Yesuusi higita mannu baalu agare noosi daafira hagiidhe haaꞌrisi. 41 Hatte yannara Iyyaairoosi yinannihu mittu xaadu mini roorrichi dayi. Isi Yesuusi lekkara uwe minisira haꞌranno gede huucciꞌri; 42 huucciꞌrinohuno mitte afiꞌrinoti 12 diri balla ikkannose qaaqqo reyitara kaꞌe noo daafiraati.

Yesuusi haꞌranni heeꞌreenna mannu cifisi. 43 Hakkiicho 12 diro mundee duꞌnantannase heedhinoti mitte mancho no; ise hursa dandiinohu mittu manchino dino. 44 Ise badheenni higge dagge uddanosi qacce kissu; bayichonkonni duꞌnantanni noose mundeeno uurritu. 45 Konnira Yesuusi, “Kisiehu ayeti?” yii. Mannu baalu dikinsoommohe yiita Pheexiroosi togo yii: “Rosiisaancho, mannu doyisse cifanni noohewe.” 46 Yesuusi kayinni, “Wolqa giddoꞌyanni fultinoti leeltinoena kisinoehu no” yii. 47 Manchono anfisekkinni haꞌra dandiitannokkita affuti, huxidhanni dagge albasiinni ubbu; hakkiinni mayira kissinosironna bayichonkonni hiitto ikkite hurtinoro mannu baalunku albaanni odeessitu. 48 Isi kayinni, “Beettoꞌya, ammanakki hursitinohena keerunni haꞌri” yiise.

49 Yesuusi coyiꞌranni heeꞌreenna xaadu mini roorrichi qaenni sonkoonnihu mittu manchi daye, “Qaaqqokki gufidhinona* xaate Rosiisaancho qarrissooti” yiisi. 50 Yesuusi tenne macciishshiti Iyyaairoosi togo yii: “Ammani ikkinnina waajjitooti; qaaqqokki gattanno.” 51 Yesuusi minira iilliti, Pheexiroosi, Yohaannisinna Yaaqoobi hattono qaaqqote annanna ama agurranna wolu mittuno eara difajjino. 52 Hatte yannara mannu baalu qaaqqote reyora dadille wiꞌlanninna gagaso gaꞌnanni no. Konnira Yesuusi, “Agurre wiꞌlitinoontena; qaaqqo goxxinollana direyitino” yii. 53 Hatto yiita mannu qaaqqo reyitinota afino daafira, arrassanni osoꞌlisi. 54 Yesuusi kayinni qaaqqote anga amade qoonqosi naggi asse, “Tee qaaqqo kai!” yii. 55 Qaaqqoteno foolu higeennase bayichonkonni kaꞌu; hakkiinni ittannore uyinannise gede hajaji. 56 Hatte yannara annisenna amase hagiidhe ikkannota hoogi; Yesuusi kayinni tenne mittohono kultannokki gede hajajinsa.

9 Hakkiinni Tonaalamenta soqqamaasinesi mitteenni woshshe, agaaninte baala hajajjanno gedenna dhibba hursitanno gede wolqanna roorre uyinsa. 2 Qoleno Maganu Gashshootire sabbakkanno gedenna dhiwantinore hursitanno gede soyinsa; 3 togo yiinsa: “Hadhinanni woyite anga mittoreno adhitinoonte; siqqo woy ogoro woy daabbo woy woxe* woy layinki uddano adhitinoonte. 4 Ikkollana martinanniwa baalawa mittu minira eꞌiniro, katamunni fultine hadhina geeshsha hakko keeshshe. 5 Martinanniwa baalawa mannu haaꞌra giwiꞌnero, qorophishsha ikkannonsa gede hakko kataminni fultine hadhinanni woyite lekkaꞌne buko gangaꞌne.” 6 Hakkiinni insa kaꞌe, martuwa baalawa dancha duduwo dudubbanninna dhiwantinore hursitanni qachunni qacha hadhanni qoqqowo woꞌma tuqqu.

7 Hatte yannara Galiilu gashshaanchi Heroodiisi* ikkinore baala macciishshi; mitu manni Yohaannisi reyotenni kaino yaanni noo daafira, isi lowo geeshsha gurchaawi. 8 Mitootu ‘Eeliyaasi galagale dayino,’ wolootu qolte ‘Albi masaalaano giddo mittu reyotenni kaino’ yitanno. 9 Heroodiisino togo yii: “Yohaannisi umo mursiisoommo. Isi daafira duuchare yinanna macciishsheemmohu isi kuni ayetiyya?” Hakko daafira, iso laꞌꞌara hasiꞌri.

10 Soqqamaasine higguti assitinore baala Yesuusira kultu. Isino Beetesaayida yinanni katama calluwansa haaꞌre haꞌri. 11 Ikkollana mannu tenne afe hoodesi haꞌri. Yesuusino manna hagiidhe haaꞌre Maganu Gashshootire kulinsa; dhiwantinoreno hursi. 12 Yanna hawarrituta Tonaalamunku isiwa shiqqi yite togo yitusi: “Heeꞌnoommohu baddowaati; hakko daafira mannu qooxeessaho noo qachuwanna baadiyye haꞌre galannowanna itannore hasiꞌranno gede haꞌrisi.” 13 Isi kayinni, “Ittannore kiꞌne uyiyyensa” yiinsa. Insano togo yitusi: “Haꞌne konni baalu mannira ikkitanno sagale hirrummoro ikkinnina onte daabbonna lame qulxuꞌme agurranna woluri dinonke.” 14 Hakkiicho 5,000 meddi yaanno labballi no. Yesuusi kayinni rosaanosi, “Mannu ontawo ontawo ikke gaamame ofollanno gede asse” yiinsa. 15 Insano Yesuusi yiinonsa garinni baalanka manna ofollanno gede assitu. 16 Hakkiinni ontenka timanna lamenta qulxuꞌmicho haaꞌre iima hige lae maassiꞌri. Hiiqqaqqe mannaho iillishshanno gede rosaanosira uyi. 17 Konnira baalunku itte duubbu; ittanna gatino haambaano 12 gimboola gamba assitu.

18 Mitto barra Yesuusi callisi huuccatto assiꞌranni heeꞌreenna rosaannosi isiwa daggu; isino “Mannu ane ayeti yaanno?” yee xaꞌminsa. 19 Insano togo yite qoltu: “Mitootu Cuuaancho Yohaannisiiti, wolootu Eeliyaasiiti, wolootu qolte albi masaalaano giddonni mittu reyotenni kaino yitanno.” 20 Hakkiinni Yesuusi, “Kiꞌne ane ayeti yitinannieyya?” yiinsa. Pheexiroosi, “Ati Maganu Buurino Mooteeti” yee qoli. 21 Hakkiinni isi tenne mittohono kultannokki gede seekke hajajinsa; 22 qoleno togo yii: “Manchi Beetti lowo qarra adhasi, hattono cimeeyyete, kakkalaanote roorrootinna borreessaanote albaanni mishamasi qoleno reyasinna sasu barri gedensaanni kaꞌꞌasi digattanno.”

23 Hakkiinni baalunkura togo yiinsa: “Hoodeꞌya haꞌra hasiꞌrannohu aye manchino umosi kaado; barru baala qarru haqqasi* duqqe agurikkinni hoodeꞌya dayo. 24 Heeshshosi* gatisiꞌra hasiꞌrannohu baalu huꞌnanno; anera yee heeshshosi* huꞌnannohu baalu kayinni gatisiꞌranno. 25 Qoleno mittu manchi alame woꞌma isita assiꞌre, heeshshosi huꞌniro woy gawajjiro kayinni maa kaaꞌlitannosi? 26 Anenna qaaleꞌya fokkannoha baala manchi Beetti umisi ayirrinyinni, Annisi ayirrinyinninna qullaawa sokkaasine ayirrinyinni daanno woyite fokkannosi. 27 Halaale kuleemmoꞌnena, kowiicho uurritinori giddo mitu Maganu Gashshoote laꞌa geeshsha horonta reyo diqamassanno.”

28 Yesuusi hatto yiihunni mitu settu barri gedensaanni, Pheexiroosi, Yohaannisinna Yaaqoobi haaꞌre huuccatto assiꞌrara ilaala fuli. 29 Isi huuccatto assiꞌranni heeꞌreenna danisi soorrame wole ikki; uddanosino waajjidhe bilicci yitu. 30 Hatte yannara lamu manchi yaano Musenna Eeliyaasi isi ledo hasaabbanni no. 31 Insano ayirrinyunni leelte, Yerusaalamete ikkara noorenna tenne alame agure haꞌranno gara hasaabbu. 32 Hakkawoyite, Pheexiroosinna ledosi noori goxxe no; woꞌmunni woꞌma baqqi yituti kayinni Yesuusi ayirrinyenna ledosi uurre nooha lame manna laꞌu. 33 Kuni lamunku manchi Yesuusiwiinni baxxite hadhanni heedheenna Pheexiroosi iso togo yii: “Rosiisaancho, kowiicho heeꞌra ninkera danchate. Hakko daafira, sase dunkaana mitto atera, mitto Musera, mitto Eeliyaasira qanseemmo.” Ikkollana coyiꞌranni noori isinkura dileellinosi. 34 Pheexiroosi tenne coyiꞌranni heeꞌreenna gomichu daye guggushshinsa. Gomichu guggushshinsata waajjitu. 35 Hakkiinni gomichu giddonni, “Doodhoommo Beettiꞌya konneeti. Isi yaannore macciishshe” yitanno huuro daggu. 36 Tini huuro macciishshantu woyite Yesuusi callisi nooha laꞌu. Ikkollana insa sammi yitu; hatte yannara laꞌinore mittohono dikultino.

37 Layinki soodo ilaalunni dirrituta, lowo manni Yesuusi ledo xaadi. 38 Hatte yannara mannu mereerinni mittu manchi qoonqosi naggi asse togo yii: “Rosiisaancho, afiꞌroommo mittootina qaaqqoꞌya kaaꞌlattosi* gede huucciꞌreemmohe. 39 Bushu ayyaani amade hedeweelcho raashshiishannosi; uulla tuge haambiishshanni fittifachishannosi; qoleno biso madiisse kae lowo geeshsha shetisikkinni diagurannosi. 40 Rosaanokki fushshitanno gede huucciꞌroommo; insa kayinni didandiitino.” 41 Yesuusi togo yee qoli: “Ammana nooꞌnekkirinna shokkashsho ilama, kiꞌne ledo mageeshshi geeshsha keeshsha hasiissaeraati? Kiꞌne cince heeꞌreemmohu mageeshshi geeshshaati? Hanni beetto anewa abbi.” 42 Ikkollana beettu Yesuusiwa shiqqi yaanni heeꞌreenna agaaninte uulla tugge fittifachishshusi. Yesuusi kayinni battete ayyaana ufe beetto hursi; hakkiinni annaho qole uyi. 43 Insa baalunku Maganunnita jawa wolqa dhagge assidhu.

Mannu baalu Yesuusi assinore baala dhaggeeffatanni heeꞌreenna, isi rosaanosi togo yii: 44 “Konne kuleemmoꞌne coye seekkitine macciishshe; habbinoonte; manchi Beetto mannu angara sayinse uyinanni.” 45 Ikkollana coyiꞌrinori dileellinonsa. Isinni wodanchitannokki gede coyi goꞌlinonsa; kayinni tenne daafira xaꞌma waajjitino.

46 Hakkunni gedensaanni, “Ninke giddo roorannohu ayeti?” yitanni insa insanaawa heewisantu. 47 Yesuusi wodaninsanni heddanni noore afe, mitto shiima qaaqqo haaꞌre mulesi uurrise, 48 togo yiinsa: “Konne qaaqqo suꞌmiꞌyanni haaꞌrannohu baalu aneno haaꞌranno; ane haaꞌrannohu baalu soyinoehano haaꞌranno. Korkaatuno kiꞌne baalunku giddo isonooto woriidiha asse laꞌꞌannohu woꞌmunkura aliidiho.”

49 Yohaannisino togo yii: “Rosiisaancho, mittu manchi suꞌmikkinni agaaninte fushshanna anfe, ninke ledo ate haꞌrunsannokki daafira hoolate woꞌnaalloommo.” 50 Yesuusi kayinni togo yiisi: “Giwannoꞌnekkihu baalu kiꞌne ledoha ikkino daafira hooltinoonte.”

51 Yesuusi iimira haꞌranno barri gambisita* Yerusaalame haꞌrara murciꞌre kai. 52 Hakko daafira isi balaxe rosaanosi soyi; insano hasiisannosire qixxeessitara mitto Samaariyu qacha martu. 53 Hakkiichi manni kayinni isi Yerusaalame haꞌrara murciꞌrinota afino daafira haaꞌra giwisi. 54 Rosaanosi Yaaqoobinna Yohaannisi konne coye affuti, “Mooticha, giira iiminni dirrite konne manna shakki assitanno gede hajanjammora hasiꞌrattoni?” yitusi. 55 Yesuusi kayinni caaqqi yee lae ufinsa. 56 Konnira agurte wole qacha hadhu.

57 Hadhanni heedheenna doogo mittu manchi, “Haꞌrattowa baala hoodekki haꞌreemmo” yiisi. 58 Yesuusi kayinni togo yiisi: “Yeedaalate bale noonsa; iimi cearano minu noonsa; manchi Beettira kayinni umo worannowi nafa dinosi.” 59 Hakkiinni Yesuusi wole mancho, “Hoodeꞌya amo” yiisi. Manchu kayinni, “Mooticha, balaxe haꞌre annaꞌya madaadheemmona fajjie” yiisi. 60 Ikkollana Yesuusi togo yiisi: “Reyitinore reyitinori madaadhitona, ati kayinni hadhe baalankawa Maganu Gashshoote duduwi.” 61 Wolu manchi qole “Mooticha, ani hoodekki haꞌreemmo; balaxe kayinni miniꞌya manna keerunni yee dayemmona fajjie” yiisi. 62 Yesuusino togo yiisi: “Kado amade heeꞌre badhesiinni noore laꞌꞌanno manchi, Maganu Gashshootira malinoha diꞌꞌikkino.”

10 Hakkunni gedensaanni Mootichu wole 70 rosaano doore, isi haꞌrara hedino katammanna darga baala balaxxe hadhanno gede lame lame asse soyi. 2 Hakkiinni togo yiinsa: “Gidu lowoho; gide midanno manni kayinni shiimaho. Konnira loosu Anni middannore soyanno gede huuccidhe. 3 Kuneeti hiyyeeyyete mereero noo geꞌreewi gede asse soyemmoꞌnena hadhe! 4 Hadhinanni woyite woxe woy ogoro woy caamma adhitinoonte; hattono doogote uurritine mitto manchono keere haadhinoonte.* 5 Eꞌinanni mine baala balaxxine, ‘Keeru konni minira ikko’ yiiyye. 6 Hakko mine keere baxannohu heeꞌriro, keeriꞌne isi ledo heeꞌranno. Keere baxannohu hoogiro kayinni keeriꞌne kiꞌnewa higanno. 7 Loosanno manchira daafurisi gumi hasiisannosina uyitinoꞌnere ittinanninna agginanni hakko mine keeshshe. Minunni mine tartinoonte.

8 “Qoleno martinanni katami baalunkura mannu haaꞌriꞌnero uyiniꞌnere itte; 9 hakko heeꞌrannoha dhiwamino manna hurse; hattono ‘Maganu Gashshooti kiꞌnewa gamba yiino’ yitine kulle. 10 Ikkollana martinanni katami baalaho mannu haaꞌra giwiꞌnero, doogga fultine togo yiiyye: 11 ‘Lekkankera noota katamiꞌne buko nafa gangaꞌnine haꞌneemmo. Ikkollana Maganu Gashshooti gambisinota affe.’ 12 Kuleemmoꞌnena, Yoote Barra Soddoomunni roore hakko katamira kaajjado yoo yinanni.

13 “Koraaziini, atera aanneꞌe! Beetesaayida, atera aanneꞌe! Kiꞌnewa loonsoonni maalale Xiroosinna Sidooni katammara loonsoonniha ikkoommero, xiddu uddano uddidhenna buluuloho ofolte biꞌre biꞌre maaro eꞌe kaꞌino. 14 Hakko daafira, yoo yinanni woyite Xiroosinna Sidooni katammanni roore kiꞌnera kaajjado yoo yinanniꞌne. 15 Atino Qifirinaahoomi, gotti yite gordo iillattaha lawihe? Deeꞌni waamma* dirratta!

16 “Kiꞌne yitinannire macciishshannohu baalu ani yeemmore macciishshanno. Kiꞌne giwannohu baalu aneno giwannoho. Qoleno ane giwannohu baalu soyinoehano giwannoho.”

17 Hakkiinni 70ku hagiidhitanni higge, “Mooticha, suꞌmikkinni agaaninte nafawe hajajantunke” yitu. 18 Hatte yannara isi togo yiinsa: “Sheexaanu banqote gede gordunni uwanna laoommo. 19 Kuneeti hamasonna idda kaddinanni gede hattono diinu wolqa baala qeeltinanni gede silxaane oommoꞌne; gawajjannoꞌneri mitturino diheeꞌranno. 20 Ikkollana, busha ayyaanna hajajantinoꞌne daafira hagiidhitinoonte; hatteentenni suꞌmaꞌne gordoho borreessinoonni daafira hagiidhe.” 21 Yesuusi hatte saatera qullaawu ayyaaninni lowo geeshsha hagiidhe togo yii: “Gordunna baattote Mooticha Annaꞌya, tenne coyibba hayyooletenna egennaammaho golte, qaaqquulleho xawisootto daafira faajjete guwisiꞌreemmohe. Ee Annaꞌya, tini ate fajjooti. 22 Anniꞌya baalanka coye anera uyinoe; Anna agurranna Beettu ayetiro afinohu dino; Beetto agurranna Annu ayetirono afinohu dino; qoleno Beettu baxe xawisinosiha agurranna Anna afa dandaannohu dino.”

23 Hakkiinni rosaanosi callootinsa heedheenna alba insawa hige togo yiinsa: “Kiꞌne laꞌinanni heedhinoonnire laꞌannori hagiirraammaho. 24 Halaale yeemmoꞌnena, batinye masaalaanonna mootoolla kiꞌne laꞌinanni heedhinoonnire laꞌꞌate halchitino; kayinni dilaꞌino; qoleno insa kiꞌne macciishshitinanni heedhinoonnire macciishshate halchitino; kayinni dimacciishshitino.”

25 Mittu Seeru egennaami jife laꞌꞌasira yee, kae togo yii: “Rosiisaancho, hegere heeshsho afiꞌrate ma assa hasiissannoe?” 26 Yesuusino, “Seeru giddo mayinella borreessinoonni? Atino ma garinni huwatootto?” yiisi. 27 Manchuno togo yee qoli: “‘Maganokki Yihowa* woꞌmu wodanikkinni, woꞌma lubbokkinni,* woꞌma wolqakkinninna woꞌma hedokkinni baxi’; hattono ‘Olliichokki* umikki gede assite baxi.’” 28 Yesuusino togo yiisi: “Dawarokki garaho; woꞌmanka woyite hatto assi; heeshshono afiꞌrattona.”

29 Ikkollana manchu isonoo seekkiꞌranni Yesuusa, “Olliichiꞌya ayeti?” yee xaꞌmi. 30 Yesuusino togo yee qoli: “Mittu manchi Yerusaalametenni kae Iyyaarko dirranni heeꞌreenna, mulqiꞌraano amadde noosire baala mulqidhe, gante foolu callu nooha tugge hadhu. 31 Hedeweelcho mittu kakkalaanchi hatte doogo widoonni hige dirranni heeꞌre, hakko mancho lae shawwu yee sai. 32 Mittu Leewaawichino hakkira iilliti mancho lae shawwu yee sai. 33 Mittu Samaarichi kayinni hattee doogo widoonni haꞌranni, manchu noowa iilliti lae lowo geeshsha mararisi. 34 Hakko daafira, isi manchunniwa shiqqi yee madasira zayitenna woyine dune hoccunni usurisi. Hakkiinni harrichisira wore wosinu galanno minira masse towaatisi. 35 Layinki barra lame diinaare* fushshe wosinu galanno mini annira oye togo yii: ‘Konne mancho towaatisi; iso towaatate kawiinni saino woxe fushshittoro higeemmo woyite baateemmohena.’ 36 Kuri sasunku giddo mulqiꞌraano gante tuggu manchira olliicho ikkinosihu hiikkonne lawannohe?” 37 Manchuno, “Marare* kaaꞌlisiho” yii. Yesuusino, “Atino hadhe hatto assi” yiisi.

38 Hadhanni heedheenna Yesuusi mitto qacha ei. Hakkiicho mitte Maarta yinanni mancho minese wosinsidhusi. 39 Isera Maariyaami yinanni rodoo noose; Maariyaami Mootichu lekka mule ofolte isi coyiꞌrannore* macciishshitanni no. 40 Maarta kayinni loosu batiꞌreennase kabbi facci yitanni no. Konnira ise Yesuusiwa shiqqi yite togo yitu: “Mooticha, rodooꞌya looso anera calla worte agurtanna sammi yite laꞌꞌatto? Dagge kaaꞌlitannoe gede kulissise.” 41 Mootichuno togo yee qolise: “Maarta, Maarta, lowo coyira yaaddanni qarrantanni nootta. 42 Hasiisannori shiimareetilla woy mitto coyetilla. Maariyaami kayinni danchare* doodhitino; konne coye isewiinni diadhinannise.”

11 Mitto barra Yesuusi mitto bayicho huuccatto assiꞌranni no; huuccatto assiꞌre kaita rosaanosi giddonni mittu togo yiisi: “Mooticha, Yohaannisi rosaanosira rosiisinte gede, atino ninkera huuccatto assiꞌneemmo gara rosiisinke.”

2 Isino togo yiinsa: “Huuccidhinanni yannara, ayewoyiteno togo yiiyye: ‘Annanke, suꞌmikki qullaawa ikko.* Gashshootikki dayo. 3 Barru sagalenke,* barraho hasiissanno geeshshita uyinke. 4 Ninke koffi assitinonkere* baala gatona yineemmo daafira, ninke cubbono gatona yiinke; jifamate giddorano eessitootinke.’”

5 Hakkiinni Yesuusi togo yiinsa: “Hanni kiꞌne giddo mittoho jaalu noosi yine hendo; isi hashshu taaloote jaalisiwa mare togo yiisi: ‘Jaalaꞌya, sase tima liqiissie ballo; 6 jaaliꞌya xeertotenni dayeenna haaꞌre itiseemmore hoogoommo.’ 7 Jaalisi kayinni mineenni heeꞌre togo yee qoli: ‘Eeggatena qarrissootie; minu cufame no; oosoꞌyano daallasaho ledoꞌya goxxe no. Konnira, kae mittoreno aa didandeemmohe.’ 8 Kuleemmoꞌnena, jaaloomisi daafira yee kae mittore nafa aa hoogisirono, wotto worinosi daafira kae hasiꞌrinore baalankare aannosi. 9 Hakko daafira yeemmoꞌnena, agurtinikkinni huuccidhe, uyinanniꞌnena; agurtinikkinni hasidhe, afidhinannina; agurtinikkinni waalcho ganganne, fannanniꞌnena. 10 Huucciꞌrannohu baalu adhannona; hasiꞌrannohu baalu afiꞌranno; waalcho ganganannohura baalaho fannannisi. 11 Qoleno, kiꞌne giddo qaaqqisi qulxuꞌmicho huucciꞌreenna qulxuꞌmichote bayicho hamashsho aanno anni nooni? 12 Woy quuphicho huucciꞌreenna idda aannosini? 13 Kiꞌne bushuulle ikkitine heedhinenni oosoꞌnera danchare aa egentinoonniha ikkina, iimi Anni huuccidhannosirira qullaawa ayyaana hiitto roorse diaanno?”

14 Gedensoonni Yesuusi danqicha assitanno agaaninte fushshi. Agaaninte fultusihu gedensaanni danqichu manchi coyiꞌri; mannuno tenne dhagge assiꞌri. 15 Insa giddonni mitu kayinni togo yitu: “Isi agaaninte fushshannohu agaanintete roorrichi Bieelizebuuli* wolqanniiti.” 16 Wolootu qolte jiffe laꞌasira yite iiminni malaate leellishannonsa gede xaꞌmitu. 17 Yesuusino giddonsata afe togo yiinsa: “Isi isiniiwa babbadamanno gashshooti baalu baꞌꞌanno; isi isiniiwa babbadamanno minino uwanno. 18 Hatteente gede, Sheexaanu isi isiniiwa babbadamiro gashshootisi hiitto ikke kaajjanno? Kiꞌne kayinni ane agaaninte fushshannohu Bieelizebuuli wolqanniiti yitinannie. 19 Qoleno ani agaaninte fushsheemmohu Bieelizebuuli wolqanni ikkiro, oosoꞌne fushshitannohu aye wolqanniitiyya? Oosoꞌne yoo yitannoꞌnehu iseraati. 20 Ani agaaninte fushsheemmohu Maganu wolqanni* ikkiro kayinni, Maganu Gashshooti heddinikkinni kiꞌnewa iillino yaate. 21 Mittu wolqaataamu manchi bagadosi seekke qodhe minesi agadhiro jajjasi mittuno dikisanno. 22 Ikkollana iso roorinohu wolqaataamu manchi daye gawajje qeelisiro, addaxxino bagadosi baala adhanno; isiwiinni adhinoreno wolootaho beehanno. 23 Ane wido ikkinokkihu baalu giwannoeho; ane ledo gamba assannokkihu baalu qole fince hunanno.

24 “Battete ayyaani mittu manchiwiinni fuliro, fooliishshiꞌrannowa hasiꞌranni wayi nookki basera raataawanno; fooliishshiꞌrannowa hoogiro kayinni, ‘Agure fulummo miniꞌyawa higeemmo’ yaanno. 25 Higanno woyite minu feyamamenna biife nooha afanno. 26 Hakkiinni haꞌre isinni roore bushshinore wole lamala ayyaanna adhe daanno; insano eꞌe hakko heedhanno. Konnira hakko manchiti gedensiidi heeshsho albitenni roore bushshanno.”

27 Yesuusi konne coye coyiꞌranni heeꞌreenna mannu mereerinni mitte mancho qoonqose naggi assite, “Ate ilte qansidhu mancho hagiirraamete!” yitu. 28 Isi kayinni, “Hagiirraammu Maganu qaale macciishshite hajajantannoreeti!” yii.

29 Lowo manni gamba yiita Yesuusi togo yii: “Tini ilama busha ilamaati; malaate laꞌꞌa hasidhanno; ikkollana Yoonaasi malaate agurranna wole malaate dileellinshanninsa. 30 Korkaatuno Yoonaasi Nennewete mannira malaate ikkinte gede, manchi Beettino tenne ilamara malaate ikkanno. 31 Wodiidi mootitte Salamooni hayyo macciishshitara baattote qaccenni kaꞌe daggino daafira, Yoote Barra tenne ilama manni ledo kaꞌe cubbishshannonsa. Ikkollana, kuneeti Salamooni rooru kowiicho no! 32 Nennewete manni Yoonaasi sabbakinore macciishshe maaro eino daafira, Yoote Barra tenne ilama ledo kae cubbishannonsa. Ikkollana, kuneeti Yoonaasi rooru kowiicho no! 33 Mittu manchi caabbicho xawise kae goꞌlino bayicho diworanno, woy gimboola digombisanno; hatteentenni minira eanno mannira xawanno gede leellannowa woranno. 34 Mannimmate caabbichi illete; illekki mitto coye illachishshinota ikkituro,* mannimmakki woꞌmano waraꞌa yitanno; illekki hamashshaame* ikkituro kayinni mannimmakki woꞌma tunsitanno. 35 Konnira, giddokki noo xawaabbi tunse nooha ikkara dandaannona qorophi. 36 Mittuwino tunsikki mannimmakki woꞌma xawaabba ikkituro, xawaabba xawisannohe caabbichi gede mannimmakki woꞌma waraꞌa yite xabbanno.”

37 Yesuusi konne coye coyiꞌre kaita mittu Farisichi ledosi sagale itanno gede koyisisi. Isino minisira haꞌre sagale itara ofolli. 38 Ikkollana Farisichu, Yesuusi sagale itara albaanni anga hayishshiꞌrinokkita* laiti dhagge assiꞌri. 39 Ikkollana Mootichu togo yiisi: “Kiꞌne Farisootu, birciqqonna sayine gobbayido hayishshitinanni; giddoꞌne kayinni hafuurrenna bunshe woꞌmitino. 40 Kiꞌne gowwootu! Gobbayido kalaqinohu giddoyidono dikalaqino? 41 Buxanete mitore* giddoꞌnenni kaꞌine uyiyye; hatto assitiniro woꞌmunni woꞌma keeꞌraaꞌmitinanni. 42 Kiꞌne Farisootaho kayinni aanneꞌe! Korkaatuno haꞌnadunni,* sunkurtunninna wole akaakilte baalatenni asaraate fushshitinanni; Maganu taashshonna baxille kayinni lashshi assitine agurtinanni. Hige asaraate fushsha hasiissannoꞌne; ikkirono hattenne kultine kore lashshi assa dihasiissannoꞌne. 43 Kiꞌne Farisootaho aanneꞌe! Korkaatuno xaadu minnara albaanni* ofolla baxxinanni; hattono gudumaaleho mannu ayirrise keere haaꞌraꞌnera hasidhinanni. 44 Mannu afikkinni aanaanni haꞌrannota malaatu nookki waamma* labbinanni daafira kiꞌnera aanneꞌe!”

45 Seeru egennaammi giddonni mittu, “Rosiisaancho, hatto yaatto woyite ninkeno xontanniwe nootto” yiisi. 46 Yesuusino togo yii: “Kiꞌne Seeru egennaammirano aanneꞌe! Korkaatuno, mannaho dandaannokki duha duhisiissinanni; kiꞌne kayinni konne duha qubbichiꞌnenni nafa dikissinanni!

47 “Albi annuwaꞌne shitino masaalaano waamma* seekkitinanni daafira kiꞌnera aanneꞌe! 48 Albi annuwaꞌne assitinorira kiꞌne naqaashshete; ikkirono insa loossino loosira kaaꞌlantinanni; korkaatuno insa masaalaano shitino; kiꞌne kayinni masaalaanote waamma seekkitinanni. 49 Konnira Maganu hayyosinni togo yiino:* ‘Insawa masaalaanonna soqqamaasine soyemmo; insano mito shitanno, mito daramanno gede assitanno; 50 hakko daafira, alame xintantuhunni* kayisse duꞌnantinote masaalaano baalate mundeera tini ilama xaꞌmantanno; 51 Aabeelinni kayisse kakkalote darginna minu* mereero shinihu Zakkaariyaasi geeshsha duꞌnantino mundeera xaꞌmantanno.’ Ee kuleemmoꞌnena, tini ilama xaꞌmantanno.

52 “Kiꞌne Seeru egennaammira aanneꞌe! Korkaatuno mannuwiinni egennote makafacha haadhine hooltinoonni. Kiꞌneno dieꞌinoonni, eꞌannoreno hoolate woꞌnaaltinanni.”

53 Yesuusi hakkiinni haꞌranni heeꞌreenna, borreessaanonna Farisootu doyissite ciffe duuchare xaꞌmitanni qarrissusi; 54 hatto assitinohu coyiꞌranno coyinni amaddasira heddeeti.

12 Hatte yannara lowo kume ikkanno manni gamba yee cifame mimmito kakkadanni heeꞌreenna, Yesuusi balaxe rosaanosi togo yii: “Farisootu irsho yaano lawisiisa qorophe. 2 Ikkollana seekkine maanxoonniri leellasi, fojo ikkinorino xawo fulasi digattanno. 3 Hakko daafira, tunsote coyidhinannire baala mannu barra xawaabbaho macciishshanno; holge hashaashshine coyidhinoonnire mannu minu guunxora lallawanno. 4 Qoleno jaallaꞌya kuleemmoꞌnena, maala shitannore, hakkunni kaꞌa kayinni wolere mittoreno assa dandiitannokkire waajjitinoonte. 5 Ani kayinni waajja hasiissannoꞌneha kuleemmoꞌne: Shiihu gedensaanni Gaannaamete* tugate silxaane noosiha waajje. Ee kuleemmoꞌnena, iso waajje. 6 Onte gurrae hirrannihu lame saantera* diꞌꞌikkino? Ikkirono, Maganu kuri giddonni mitte nafa dihawanno.* 7 Kiꞌnehu umiꞌne dananchi baalu nafa kiirreenna nooho. Konnira waajjitinoonte; kiꞌne lowo gurrae roortinannina.

8 “Kuleemmoꞌnena, mannu albaanni farciꞌrannoehura baalaho, manchi Beettino Maganu sokkaasine albaanni farciꞌrannosi. 9 Mannu albaanni kaadannoeha baala kayinni, anino Maganu sokkaasine albaanni kaadeemmosi. 10 Manchi Beetti aana busha qaale coyiꞌrannoha baala gatona yinanni; qullaawa ayyaana xonannoha baala kayinni gatona diyinanni. 11 Mannu gamba yaannowa* hattono gashshaanotenna roorrootu albira massitannoꞌne woyite, ma garinni woy mayine gargadhineemmo woy maa coyiꞌneemmo yitine yaaddinoonte; 12 qullaawu ayyaani hatte saatera coyidhinannire rosiisannoꞌnena.”

13 Hakkiinni mannu mereerinni mittu manchi, “Rosiisaancho, rodiiꞌya iqqanke beehannoe gede kulisi” yiisi. 14 Yesuusino, “Koo mancho, ane kiꞌnera daanyanna cimeessa asse worinoehu ayeti?” yiisi. 15 Hakkiinni Yesuusi togo yiinsa: “Mittu manchi dureessa ikkiro nafa, heeshshote heeꞌrannohu miinjisinni diꞌꞌikkino; hakko daafira duuchunku gari hafuurre* qorophe.” 16 Hakkunni gedensaanni togo yee mitto lawishsha kulinsa: “Mittu dureessu manchira baattosi gide dancha gede laashshitusi. 17 Hakko daafira isi wodanisinni, ‘Gideꞌya gamba assiꞌre wodheemmo dargi dinoena ma assummoro woyya ikka?’ yee hedi. 18 Hakkiinni togo yii: ‘Togo asseemmo: Gootaarraꞌya diige wole jajjabba seekkiꞌreemmo; gideꞌyanna jajjaꞌya baala hakko duuꞌneemmo; 19 hakkiinni aneneetira* togo yeemmo: “Lowo dirira ikkitannoti lowo jiro noohena, xaate fooliishshidhe ittanninna agganni hagiidhi.”’ 20 Maganu kayinni togo yiisi: ‘Koo gowwa, konne hashsha reyatto;* ikkina kuni duuꞌnoottori ayeha ikkanno?’ 21 Umisira jiro duuꞌne, Maganu albaanni kayinni dureessa ikkinokki manchi gawalono hattooti.”

22 Hakkiinni Yesuusi rosaanosira togo yiinsa: “Heeshshoꞌne* daafira ‘Maa inteemmo?’ woy mannimmaꞌne daafira ‘Maa uddiꞌneemmo’ yitine yaada agurre yeemmoꞌnehu iseraati. 23 Korkaatuno heeshsho* sagale, mannimma uddano roortanno. 24 Hanni haraqeeyye laꞌe: Insa diwixidhanno; dimixxitanno; gide duuꞌnitannowi woy gootaaru dinonsa; ikkirono Maganu itisannonsa. Ikkina kiꞌne cea lowo geeshsha diroortinanni? 25 Kiꞌne giddo yaade dirisi aana mitte cigile* lexxa dandaannohu nooni? 26 Konne shiima coye nafa assa dandiitinannikkiha ikkina, wolu coyira mayira yaaddinanni? 27 Hanni daraaro lophitanno gara laꞌe: Loossanni didaafurtanno; woy disuqqidhanno; ani yeemmoꞌneti kayinni, Salamooni nafa konni baalu ayirrinyisinni tenne daraaro giddo mittete geeshsha dibiifino. 28 Kiꞌne ammana xeꞌinoꞌneri, Maganu techo leelte gaꞌa booso tugantannota dubbu muꞌro togo asse uddisiisannoha ikkiro, kiꞌne hakkiinni roorse diuddisiisannoꞌne? 29 Hakko daafira, ‘Ma inteemmo? Ma angeemmo?’ yitine dadillitinoonte; hattono quwa saꞌine yaaddinoonte.* 30 Korkaatuno konne coye baala afiꞌrate wojji yitannoti dagate; iimi Anniꞌne kayinni kuni coyi hasiisannoꞌneta afino. 31 Kiꞌne kayinni woꞌmanka woyite Gashshootesi hasidhe;* kuri coyibba uyinanniꞌnena.

32 “Kiꞌne shiima hoshsha, Anniꞌne Gashshootesi aaꞌnera hasiꞌrinona waajjitinoonte. 33 Nooꞌnere hirtine buxane kaaꞌle. Woxe worranniha akkalannokki ogoro seekkidhe; mooraanchu iillannokkiwa, bileno* ittannokkiwa gooffannokki jiro iima duuꞌne. 34 Korkaatuno wodanikki heeꞌrannohu jirokki noowaati.

35 “Halloꞌne qodhe;* caabbichoꞌneno xawisse; 36 mootichinsa sargetewiinni higa geeshsha agartannorinna isi daye saanqa gangananno woyite bayichonkonni fantanno borojjooti gede ikke. 37 Mootichinsa daanno woyite baqqi yite agarte heedheenna afannonsa borojjooti hagiirraammaho! Halaale yeemmoꞌnena, mootichinsa hallo usudhe insano sagale intanniwa ofoltanno gede asse mulensa uurre soqqamannonsa. 38 Isi layinki agarera* woy sayikki agarera* daanno woyite qixxaabbe heedheenna afannonsari hagiirraammaho! 39 Kayinni mitto coye wodanche; qaete anni mooraanchu hiitte saatera daannoro balaxe afoommero, minesi hiiqqe eara diwodhanno. 40 Konnira, kiꞌneno manchi Beetti daanno yitine heddinoonnikki saatera daanno daafira qixxaabbine agadhe.”

41 Hakkiinni Pheexiroosi, “Mooticha, konne lawishsha kultanni noottohu ninke calliraatinso baalunku manniraati?” yii. 42 Mootichuno togo yii: “Woꞌmanka woyite hasiissanno sagale hasiissanno yannara aannonsa gede, Mootichu soqqamaanosi* aana shoomannohu ammanaminohunna roorre uyinoonnisihu wodanaamu* soqqamaanchi* addinta ayeti? 43 Mootichisi daanno woyite hatto assanna afannosiha ikkiro, hakku borojjichi hagiirraamoho! 44 Halaale kuleemmoꞌnena, Mootichu iso jajjisi baalu aana shoomannosi. 45 Ikkollana hakku borojjichi wodanisinni, ‘Mootichiꞌya daannohu keeshsheeti’ yee hede labbaanna meya soqqamaano gana, hattono ita, aganna dimba hanafiro, 46 mootichisi hedinokki barranna hedinokki saatera daye buuto qorichishannosi; gawalosino ammanantinokkiri ledota assanno. 47 Qoleno mootichisi hedinore afanni heeꞌrenni qixxaawe agadhinokkiha woy mootichisi yiinore assinokkiha hakkonne borojjicho ganatenni shaanno. 48 Ikkollana mootichisi hedinore afa hooge bushare assinoha shiima geeshshalla gannanni. Korkaatuno lowore uyinoonnihu baaluwiinni lowore agadhinanni; qoleno lowore eeggo uyinoonnihu baaluwiinni lowore agadhinanni.

49 “Ani dayommohu baattote aana giira qasammoraati; giira bubbuna wolere maa hasiꞌreemmo? 50 Ikkollana ani cuuameemmoti mitte cuuama nooe; tenne cuuama cuuame kaꞌꞌammo geeshsha kayinni lowo geeshsha yaadoommo! 51 Uullate aanira keere abbammora dayommoha lawiꞌne? Deeꞌni; kuleemmoꞌnena dayommohu keere abbammora ikkikkinni babbadammoraati. 52 Xaanni kayise mitto mine insa insanaawa babbadaminohu ontu manni heeꞌranno; sasu lamu aana, lamu qole sasu aana kaꞌꞌanno. 53 Annu beettu aana, beettu annu aana, ama beettote aana, beetto amate aana, ballo beettise galte aana, beettu galte ballose aana kaꞌe babbaxxitanno.”

54 Hakkiinni Yesuusi mannahono togo yii: “Galchiminni gomichu daanna laꞌinanni woyite bayichonkonni, ‘Xeena ganaraati’ yitinanni; yitinoonni gedeno ikkanno. 55 Qoleno bubbe wodiidinni bubbissanna laꞌinanni woyite, ‘Iibbillu goola ikkaraati’ yitinanni; yitinoonni gedeno ikkanno. 56 Kiꞌne lawisiisaano, baattonna gordo laꞌine diilallote gara afa dandiitinanni; tenne yannara ikkanni nooreno xiinxallitine afa mayira hoogginiyya? 57 Qoleno, kiꞌne umiꞌnera halaalaancho yoo mayira diyitinanni? 58 Lawishshaho qahikki kassaseennahe isi ledo mittu gashshaanchiwa hadhanni heedhe, doogote qahikki ledo araaramate woꞌnaali; hatto assa hoogittoro qahikki daanyu albira massannohe; daanyu qole yoote mini agaraanchira sayise oyennahe yoote mini agaraanchi usuru minira eessannohe. 59 Kuleemmohena, mitte saante* nafa gattukkinni gudisse baaxxatto geeshsha hakkiinni difulatto.”

13 Hatte yannara hakko noohu mitu manni, Philaaxoosi Galiilu manna shiinotanna mundeensa kakkalonsa ledo karsiisinota Yesuusira kuli. 2 Isino togo yee qolinsa: “Konne Galiilu manna shinoonnihu wolu Galiilu manninni roore cubbaataamma ikkino daafira lawannoꞌne? 3 Deeꞌni, kuleemmoꞌnena maaro ea gibbiniro kiꞌne baalunku insa gede baꞌinanni. 4 Qoleno Selihoomihu kinchu huxxi aanaho toe shiihu 18 manni Yerusaalamete heeꞌrannohu wolu manni baalunni roore cubbaataamma ikkinoha lawannoꞌne? 5 Deeꞌni, kuleemmoꞌnena maaro ea gibbiniro kiꞌneno insa gede baꞌinanni.”

6 Hakkiinni togo yee mitto lawishsha kulinsa: “Mittu manchira woyinete irshisi giddo kaasiꞌrinoti mitte balasete haqqicho noosi; tenne haqqichonni laalo adhara dayi woyite aanase mittoreno diafiꞌrino. 7 Hakkiinni woyinete irsha loosannosiha togo yii: ‘Tenne balase aaninni laalo adhammora sase diro woꞌma hodhoommo; ikkollana mittoreno diafiꞌroommo. Konnira karte huni! Mayira mulla bayicho amaddanno?’ 8 Woyinete irsha loosannohu kayinni togo yii: ‘Mootichaꞌya, hanni mitto diro calla agari; qooxeessase loose haꞌrishsha tugeemmona. 9 Hakkunni gedensaanni laalturo danchaho; laala hoogguro kayinni karte hunattona.’”

10 Yesuusi Sambatunni mittu xaadu mini giddo rosiisanni no. 11 Hakkiicho bushu ayyaani* amadeenna 18 diro dhiwantinoti mitte mancho no; ise hallo ukkitino daafira horonta subbe uurra didandiitanno. 12 Yesuusi ise laiti woshshe, “Tee mancho, dhibbikkinni hurootta” yiise. 13 Hakkiinni angasi aanaho worita bayichonkonni hossi yite uurrite Magano galaxxitu. 14 Xaadu mini roorrichi kayinni, Yesuusi Sambatunni hursinotera lowo geeshsha giirame manna togo yii: “Looso loonsannihu lewu barri no; hatte barruwanni daggine hurre ikkiina Sambatunni diꞌꞌikkino.” 15 Mootichu kayinni togo yee qolisi: “Kiꞌne lawisiisaano! Kiꞌne giddo Sambatunni handosi woy harrichosi hadirinni tire waa hayikkisiꞌrara adhe haꞌrannokkihu nooni? 16 Ikkina Abirihaami beetto ikkitinotinna 18 diro woꞌma Sheexaanu usureenna heedhinoti tini mancho Sambatu barra konni usurunni tidhama dihasiissannose?” 17 Yesuusi konne coye coyiꞌrita gibbannosiri baalu saaltu; mannu baalu kayinni Yesuusi assinoha dhagge ikkanno coye baala lae lowo geeshsha hagiidhi.

18 Yesuusi lede coyiꞌranni togo yii: “Maganu Gashshooti maa lawanno? Woy mayinni lawisa dandeemmo? 19 Gordu Gashshooti mittu manchi masse gatesi wixiꞌrinohu lenteetu* gumi gedeeti; kuni gumi lophe haqqicho ikkanno; hakkiinni iimi cea dagge sinnasera galtanno.”

20 Isi lede togo yii: “Maganu Gashshoote mayinni masalsa dandeemmo? 21 Maganu Gashshooti mitte mancho lixe gudisante fulta geeshsha, sase jajjabba safaraancho* ikkitanno bullee ledo karsiissino irsho gedeeti.”

22 Yesuusi Yerusaalame haꞌranni heeꞌre katamunni katama, hattono qachunni qacha saꞌꞌanni rosiisi. 23 Hatte yannara mittu manchi Yesuusa, “Mooticha, gatannohu shiima mannaatilla?” yee xaꞌmi. Yesuusino togo yiinsa: 24 “Ruukkashsho waalcho eate sharramme; kuleemmoꞌnena, lowo manni ea hasiꞌranno; kayinni ea didandaanno. 25 Minu anni kae waalcho cufihu gedensaanni, kiꞌne gobbaanni uurritine saanqa gangantinanni, ‘Mooticha, faninke’ yitinanni. Isi kayinni, ‘Mamiinni dagginoonnireetiro diafoommo’ yaannoꞌne. 26 Hatte yannara kiꞌne, ‘Ledokki intoommo, angoommo, dooggankerano rosiisootto’ yitinanni. 27 Isi kayinni, ‘Mamiinni dagginoonnireetiro diafoommo; kiꞌne bunshe assitinanniri baalu anewiinni faffe!’ yaannoꞌne. 28 Abirihaami, Yisaaqi, Yaaqoobinna masaalaano baala Maganu Gashshooti giddo laꞌinanni woyitenna kiꞌne kayinni gobbaanni tugantine gattinanni woyite, hakko wiꞌlitinanni; hattono hinko gaꞌmidhinanni. 29 Qoleno mannu soojjaatinni, galchiminni, aliyyenninna wodiidinni daye Maganu Gashshootira sagale itara ofollanno. 30 Ikkollana albiidi manni giddo mitu gedensiidiha, gedensiidi manni giddo mitu qole albiidiha ikkanno.”

31 Hatte yannara mitu Farisooti Yesuusiwa kaꞌe dagge, “Heroodiisi shaahera hasanni noona kawiinni kaꞌe haꞌri” yitusi. 32 Yesuusino togo yiinsa: “Hadhine hakko yeedaalchira, ‘Techonna gaꞌa agaaninte fushsheemmo; dhiwantinoreno hurseemmo; sayikki barra loosoꞌya gudeemmo yiino’ yitine kullesi. 33 Ikkollana masaalaanchu Yerusaalamete gobbaanni reya hasiissannosikki daafira,* techonna gaꞌa, oyimbarrano doogoꞌya haꞌra hasiissannoe. 34 Yerusaalame! Yerusaalame! Ati masaalaano shaattatinna atewa sonkoonnire kinnatenni awwaalattati, lukkicho caacurrese qoolise giddora gamba assidhannohu gede, anino oosokki mitteenni gamba assammora meꞌꞌe hige hedummo! Kiꞌne kayinni dihasidhinoonni. 35 Konnira, xaate mineꞌne kiꞌnera facci assine agurranni. Kuleemmoꞌnena, ‘Yihowa* suꞌminni daannohu maassaminoho’ yitina geeshsha xaate horonta dilaꞌinannie!”

14 Wole yannara Yesuusi Sambatu barra sagale itara Farisootu roorrooti giddo mittu minira ei; hakko mine noo manni iso ille wore laꞌꞌanni no. 2 Hakkiicho biso fuugisanno dhibbi* amadinosihu mittu manchi isira albaanni no. 3 Hakkiinni Yesuusi Seeru egennaammanna Farisoota, “Sambatunni hursa seeru fajjinonso difajjino?” yee xaꞌminsa. 4 Insa kayinni cuqqo curuqqo gibbu. Yesuusino angasi manchu aana wore hurse haꞌrisisi. 5 Hakkiinni togo yiinsa: “Kiꞌne giddo beettisi woy handisi Sambatu barra wayi balera uwiro rahe fushshannokkihu ayi no?” 6 Insa tennera mittoreno dawara didandiitino.

7 Yesuusi sagalete woshshineenna dayino manni ayirrado bayicho hasiꞌranna lae, togo yee mitto lawishsha kulinsa: 8 “Mittu manchi sargete jilira woshshihero ayirrado darga ofoltooti. Miteekke ate rooru ayirradi woshshame nooha ikkara dandaannona. 9 Kiꞌne lamenka jilaho woshshi manchi daye, ‘Konne darga kaꞌe isira uyi’ yaannohe. Hakkiinni lowo geeshsha saaloottohu heeshshi yiino darga ofollatto. 10 Ati kayinni koyinseennahe marittoro heeshshi yiino darga ofolli; hakko heedheenna koyisihe manchi daye, ‘Jaalaꞌya, amo kowiicho ayirrado darga ofolli’ yaannohe. Hatte yannara atente gede koyisame dayino manni baalu albaanni ayirrinye afiꞌratto. 11 Umosi gotti assannohu baalu shollanno; umosi heeshshi assannohu baalu kayinni ayirranno.”

12 Hakkiinni Yesuusi koyisinosi mancho togo yii: “Barri sagalera woy hashshi hurbaatira manna woshshatto woyite, jilte anga qoltahera dandiitannore jaallakki, roduuwakki, fiixakkinna dureeyye olliikki manna woshshitooti. 13 Hatteentenni jila jilatto woyite buxane, laanshaabbinore, naafootanna balloota woshshi; 14 hatto assittoro insa qola dandiitannohekki daafira hagiirraamo ikkatto. Korkaatuno keeraano reyotenni kaꞌanno yannara anga qollannihe.”

15 Koyisame marino manni giddonni mittu tenne macciishshe Yesuusa, “Maganu Gashshooti giddo hurbaate itara ofollannohu* hagiirraamoho” yiisi.

16 Yesuusino qole togo yiisi: “Mittu manchi jila jile lowo manna woshshi. 17 Isi hurbaatu yanna iillituta koyisamino manna, ‘Baaluri qixxaawinona amme’ yee woshshara borojjichosi soyi. 18 Ikkollana insa baalunku gajaajjidhu. Umihu, ‘Baatto hidhoommona, mare laꞌꞌa hasiissannoe daafira daye diafeemmona hanqitootie ballo’ yii. 19 Woluno, ‘Onte waaxo handa hidhoommo daafira, insa rosiisiꞌrammoraati; konnira daa didandeemmona hanqitootie ballo’ yii. 20 Wolu qole ‘Mulella seenne adhoommo daafira daa didandeemmo’ yii. 21 Konnira borojjichu daye tenne mootichisira kuli. Hakkiinni mootichu hanqe borojjichosi togo yii: ‘Rakke katammate doogganna qarruwa marte buxane, laanshaabbinore, ballootanna naafoota woshshite abbi.’ 22 Borojjichu hakkiinni hige ‘Mooticha, hajajoottoere baala wonshoommo; ikkollana xaano dargu gate no’ yii. 23 Konnira mootichu borojjicho togo yii: ‘Doogganna qarruwa marte, mannu mineꞌya woꞌmanno gede afitto manna giddeessite abbite eessi. 24 Kuleemmoꞌnena, umo koyisami manni giddo mittuno hurbaateꞌya diqamasanno.’”

25 Hakkiinni lowo manni ledosi haꞌranni heeꞌreenna, Yesuusi alba insawa hige togo yii: 26 “Anewa daannohu baalu annasi, amasi, galtesi, oososi, labbaanna meya roduuwasi wole agurina umisi heeshsho* nafa giwannokkiha* ikkiro rosaanchoꞌya ikka didandaanno. 27 Qarru haqqasi* duqqe hoodeꞌya haꞌrannokkihu baalu rosaanchoꞌya ikka didandaanno. 28 Lawishshaho, kiꞌne giddo mine miꞌnara hasiꞌre, gudate ikkanno geeshshi woxi noosironna teꞌee afate, fulanno woxe balaxe ofolle shallagannokkihu ayi no? 29 Hatto assa hoogiro, mine safiꞌre kae guda hoogeenna laꞌꞌanno manni baalu qacifatannosi; 30 togo yaannosi: ‘Kuni manchi mine hanafe kae guda hoogino.’ 31 Qoleno mittu moote wole moote ledo olamara kaꞌꞌanno woyite, 20,000 olanto adhe dayino moote, 10,000 olantonni qeela dandaannoronna teꞌee balaxe ofolle dimaꞌlanno? 32 Dandaannokkiha ikkiro, olamara daanno moote xeertote heeꞌreenna balaxe, riqiwaano* soqqe araaramanno. 33 Hatteente gede, kiꞌne giddo noosire baala agurannokkihu horonta rosaanchoꞌya ikka didandaanno.

34 “Maxine dancha ikkitinoti egennantinote. Ikkirono maxine nyammo baꞌuro, galagalte nyammo afidhanno gede hiissine assa dandiinanni? 35 Togoo maxine bushshahono diꞌꞌinjiitanno, haꞌrishshano diꞌꞌikkitanno. Hakko daafira mannu gobba fushshe hunanno. Macciishshitanno macca noohu macciishsho.”

15 Qaraxaasinenna cubbaataammu baalu Yesuusi coyiꞌrannore macciishshitara duucha woyite isi mule gamba yitanno. 2 Farisootunna borreessaano, “Kuni manchi cubbaataamma gamba assiꞌre insa ledo itanno” yite gunguntu. 3 Hakkiinni isi togo yee lawishsha kulinsa: 4 “Kiꞌne giddo 100 geꞌreewo afiꞌrino manchira mitte geꞌrecho baꞌusiro, 99 halalla agure haꞌre baꞌinosita afiꞌra geeshsha dihasiꞌranno? 5 Afiꞌranno woyite hagiidhe qoteho duqqanno. 6 Minira iillanno woyite jaallasinna olliisi manna mitteenni woshshe, ‘Baꞌinota geꞌrechoꞌya afiꞌroommona amme ledoꞌya hagiidhe’ yaannonsa. 7 Hatteente gede, maaro ea hasiissannonsakkiri 99 keeraanonni roore, maaro eannohu mittu cubbaataaminni kainohunni gordoho lowo hagiirri ikkannota kuleemmoꞌne.

8 “Woy tonne saante* noose manchora mitte saante baꞌusero caabbicho qasse, mine fiite, baꞌinose saante* afidha geeshsha seekkite dihasidhanno? 9 Afidhanno woyite jaallasenna* olliise manna mitteenni woshshite, ‘Baꞌinota saanteꞌya afiꞌroommana amme ledoꞌya hagiidhe’ yitanno. 10 Hatteente gede maaro eannohu mittu cubbaataaminni kainohunni, Maganu sokkaasine hagiidhitanno.”

11 Hakkiinni Yesuusi togo yii: “Mittu manchira lame ooso noosi. 12 Maaꞌniidihu annasi, ‘Anna, jirokki giddonni iillannoe qeecha uue’ yii. Hakko daafira, annu jirosi lamunkura beehi. 13 Shiimu barri gedensaanni, maaꞌniidi beetti noosire baala gamba assiꞌre xeerto gobba haꞌri; isi hakko maaeela* heeshsho heeꞌranni woxesi afimalse gudi. 14 Noosire baala guxxihu gedensaanni, hatte gobba woꞌmate buutote hude ubbu; isono qarru amadisi. 15 Konninni kainohunni isi hatte gobba manni giddo mittunniwa mare irkiꞌri; manchuno manchaame allaalasira xawo soyi. 16 Isino manchaamete sagale ite duuwa halchi; ikkollana mittoreno aannosihu dino.

17 “Hakkiinni isi wodanisi raga higita togo yii: ‘Anniꞌyara loosannohu meu kiranyi sagale duuwe itanni heeꞌreenna ani kowiicho hudetenni reyemmo! 18 Kae anniꞌyawa haꞌre togo yeemmo: “Anna, Maganunna* ate albaanni cubbo loosoommo. 19 Xaate ani ate beetto ikka dimaltinoeho. Kiranyootikki giddo mittu gede assite kiirie.’” 20 Konnira kae annisiwa haꞌri. Annisino xeertote heeꞌreenna laisi; hatte yannara annaho godowu shafamisi; hakkiinni dodanni mare hanqafe* kimmi asse sunqisi. 21 Beettuno anna togo yii: ‘Anna, Maganunna ate albaanni cubbo loosoommo. Xaate beettokki ikka dimaltinoe.’ 22 Annu kayinni borojjootasi togo yii: ‘Rakkine dancha uddano abbitine uddisiissesi; angasira cuuicho, lekkasirano caamma worresi. 23 Qoleno coomino siito abbitine gorre; intanni hagiidhineemmona; 24 kuni beettiꞌya reyinohu xa kayinni heeshshonniha ikkino; bainohu xa kayinni leellino.’ Hakkiinni lowo geeshsha hagiidhitu.

25 “Hatte yannara bayiriidi beetti gate loosanni no; hakkiinni hige daanni minira iilla rahe heeꞌre, sirbunna godoꞌlete huuro macciishshi. 26 Konnira soqqamaanote giddonni mitto isiwa woshshe, ‘Maati?’ yee xaꞌmi. 27 Soqqamaanchuno togo yiisi: ‘Rodiikki dayino; isi keerunni higino daafira annikki coomino siito gorrinosi.’ 28 Isi kayinni hanqe minira ea giwi. Hakkiinni annu fule minira eanno gede huucci. 29 Beettuno annisira togo yee qoli: ‘Ani lowo diro borojjichu gede ikke soqqamoommohe; hajajokkino xeise diegennoommo; ati kayinni jaallaꞌya ledo hagiidheemmo gede mitto wiliiꞌlicho nafa uyite diegennoottoe. 30 Kuni beettikki kayinni woxekki fooru meenti ledo fince* gude daanni heeꞌreennanni coomino siito gorroottosi.’ 31 Hakkiinni annu togo yiisi: ‘Beettoꞌya, ati woꞌmanka woyite ane ledo nootto; nooeri baaluno atenkolla. 32 Ikkollana rodiikki reyinohu xa heeshshonniha ikkino; bainohu xa leellino; konni daafira hagiidhalla hasiissannonke.’”

16 Hakkiinni Yesuusi rosaanosira togo yiinsa: “Mittu dureessu manchira mittu soqqamaanchi noosi; kuni soqqamaanchi jajjasi afimalse hunanni noota kullisi. 2 Konnira isi soqqamaanchosi woshshe togo yiisi: ‘Kuni ate daafira coyiꞌnanna macciishsheemmori maati? Konni kaꞌa jajjaꞌya towaata didandaattona, woxeꞌya borreessite amadootto mazgawa uue.’ 3 Hakkiinni soqqamaanchu wodanisinni togo yee hedi: ‘Mootichiꞌya jajjasi towaateemmota hoolaeraati; hanni ma asso? Baatto looseemmokki gede wolqa dinoe; fule huucciꞌrammorano saalaho. 4 Agari asseemmota afoommona! Loosunni hoollannie woyite mannu mininsara haaꞌrannoe gede mitore asseemmo.’ 5 Hakkunni gedensaanni mootichisi asali noonsare mitto mittonka isiwa woshshe umiha, ‘Mootichiꞌyawiinni mageeshshire liqiiꞌrootto?’ yee xaꞌmi. 6 Manchuno, ‘2,200 litire* ejersu zayite’ yii. Soqqamaanchuno, ‘Kune tajete woraqatakki adhite ofolte rakke 1,100 litire* yite borreessi’ yiisi. 7 Hakkiinni wole mancho, ‘Ati mageeshshire liqiiꞌrootto?’ yii. Manchuno, ‘Xibbenna lamalawo kuntaala* sinde’ yii. Soqqamaanchuno, ‘Kune tajete woraqatakki adhite 136 kuntaala* yite borreessi’ yiisi. 8 Mootichisi, soqqamaanchu finqila ikkirono hayyotenni assinorira naadinosi; korkaatuno tenne alame* ooso dirinsara noo manni ledo noonsa aantenni xawaabbu oosonni roore hayyootaho.

9 “Qoleno kuleemmoꞌnena: Bunshete jironni jaalla kalaqidhe; hatto assitiniro bunshete jiro gooffanno woyite, insa hegere minira haadhannoꞌne. 10 Shiimu coyira ammanamino manchi lowo coyirano ammanaminoho; shiimu coyira ammanaminokkihu lowo coyirano diammanaminoho. 11 Konnira, bunshete jirora ammanantinoonnire ikka hoogginiro, halaalaancho jiro ayi ammaꞌne eeggo aannoꞌne? 12 Wolu manni jajjira ammanama hoogginiro, kiꞌnera hendoonnire ayi aannoꞌne? 13 Lamu mootichira borojjicho ikka dandaanno soqqamaanchi dino; mitto giwe mitto baxanno, woy mitto ayirrise mitto mishanno. Kawaanni Maganoho kaꞌaanni Jirote borojjicho ikka didandiitinanni.”

14 Woxe baxxanno Farisooti, coyiꞌrinore baalare macciishshite arrassitusi. 15 Hakkiinni Yesuusi togo yiinsa: “Kiꞌne mannu albaanni keeraano lawate woꞌnaaltinanni; Maganu kayinni wodaniꞌneta afino. Korkaatuno mannu albaanni ayirrado lawannori Maganu albaanni sholladoho.

16 “Muse Seerinna Masaalaano coyidhinori, Yohaannisi yanna geeshsha kullanna keeshshino; hatte yannanni kayinse Maganu Gashshootiha dancha duduwo dudumbanni heeꞌnoonni; duuchunku gari manni hakkira eate gaaramanni no. 17 Halaale yeemmoꞌnena, Seeru giddonni mitte fidale bicamme nafa woꞌmitukkinni gattante, iiminna uulla sairo woyyanno.

18 “Minaamasi fushshe haꞌrise wole adhannohu baalu soorranno; minaannise fushshe haꞌrisino mancho adhannohu baaluno soorrinoho.

19 “Duume xiillittenna shalaalatenni gannoonni uddano uddiꞌrannohu mittu dureessu manchi no; isi barru baala hagiidhanni qawaaxxiꞌre heeꞌranno. 20 Ikkollana mannu konni manchi xullichira abbe worannohu biso madiꞌre goofinohu mittu Alazzaari yinanni huucciꞌraanchi no; 21 isi dureessu manchi itanna giggilannore ite duuwara halchanno. Qoleno woshshu daye madasi laaxanno. 22 Yannate gedensaanni kuni huucciꞌraanchi reyenna sokkaasine haadhe massite Abirihaami qote* wortusi.

“Dureessu manchino reyenna madaarri. 23 Isi waammate* giddo buuto qarrame heeꞌre ale hige laꞌꞌanno woyite, xeertote nooha Abirihaaminna qotesi* nooha Alazzaari afi. 24 Hakkiinni qoonqosi naggi asse, ‘Annaꞌya Abirihaami, eeggatena mararie; kowiicho giirate buwani giddo fooggalanni noommona qubbichisi birxenni waa kise arrawoꞌya qiissanno gede Alazzaari soyie’ yii. 25 Abirihaami kayinni togo yii: ‘Beettoꞌya, ati heeshshokki diro dancha coye baala afidhe heeꞌroottota qaagi; Alazzaari kayinni qarru giddo heeꞌrino. Xa kayinni isi kowiicho fooliishshiꞌranna ati qarramatto. 26 Tenne baalano agurranna, ninkewiinni kiꞌnewa daa hasidhannori saꞌꞌa dandiitannokki gede, kiꞌnewiinnino ninkewa mannu daa dandaannokki gede, ninkenna kiꞌne mereero lowo boono worroonni.’ 27 Hakkiinni dureessu manchi togo yii: ‘Anna, hatto ikkiro Alazzaari anniꞌya minira soyattora huucciꞌreemmohe; 28 ontu roduuwi nooena, insano konni qarru dargira dagge eꞌannokki gede seekke farciꞌronsana.’ 29 Abirihaami kayinni, ‘Musenna Masaalaano noonsana insa yitannore macciishshitona’ yiisi. 30 Dureessu manchino, ‘Annaꞌya Abirihaami, deeꞌni dihattooti; mittu manchi reyotenni kae insawa mariro maaro eꞌanno.’ 31 Abirihaami kayinni togo yiisi: ‘Musenna Masaalaano yitannore macciishshitannokkiha ikkiro, mittu manchi reyotenni kaeennano diammantanno.’”

17 Hakkiinni Yesuusi rosaanosira togo yii: “Guficho ikkannori daasi digattanno. Ikkirono wolootu gufidhanno gede assanno manchira aanneꞌe! 2 Isi kuri shiimmaaddu giddonni mittoho guficho ikkante, goowaho jawa daamma usudhe baaraho bairo woyyannosi. 3 Hakko daafira qorophe. Rodiikki koffi assihero seejjisi; maaro eiro gatona yiisi. 4 Barrunni lamala hige nafa koffi assiheronna ‘Soꞌroommo’ yaanni barrunni lamala hige atewa dayiro gatona yaa hasiissannohe.”

5 Hatte yannara soqqamaasine Mooticha, “Ammana ledinke” yitusi. 6 Hakkiinni Mootichu togo yiinsa: “Lenteetu* gumi geeshshi ammana heedhuꞌnero, tenne odakkote haqqicho, ‘Kawiinni buqqisante baaru giddo kaasami!’ yitiniro hajajantannoꞌne.

7 “Kiꞌne giddo gate loosannosihu woy geꞌreewo allaalannosi borojjichi noosihu heeꞌriro, borojjichisi loosannowiinni higanno woyite, ‘Rakke kawira dagge ofolte sagale iti’ yaannosini? 8 Hatteentenni, ‘Uddano soorridhe hurbaate shiqishie; itenna age kaꞌꞌammo geeshsha soqqamie; ati hakkunni gedensaanni itanna aga dandaatto’ diyaannosi? 9 Borojjichu uyinoonnisi looso loosino daafira mootichisi galatannosini? 10 Hatteente gede, kiꞌneno uyinoonniꞌne looso baala loossine kaꞌiniro, ‘Ninke tidhinoommokki borojjeeti. Assa hasiissannonkerella assinoommo’ yiiyye.”

11 Yesuusi Yerusaalame haꞌranni heeꞌre Samaariyunna Galiilu mereeroonni hige sai. 12 Isi mitto qacha eanni heeꞌreenna, dhiigu dhibbi amadinori tonnu manni iso laꞌu; ikkollana insa xeertidhe uurritu. 13 Insa qoonqonsa naggi assite, “Yesuusa, Rosiisaancho, mararinke!”* yitu. 14 Yesuusino insa laiti, “Hadhine kiꞌneneeto kakkalaanote leellishshe” yiinsa. Hakkiinni insa hadhanni heedhe doogo hurtu.* 15 Insa giddo mittu hurinota afiti, qoonqosi naggi asse Magano galatanni higi. 16 Isi Yesuusi lekkara uwe galatisi. Kuni manchi Samaarichaho. 17 Yesuusi togo yiisi: “Hurturi tonne diꞌꞌikkitino? Honsu hiikkituyya? 18 Konne manni gobba mancho agurranna, Magano galatara galagale higinohu wolu mittu manchino dino?” 19 Hakkiinni Yesuusi mancho, “Ammanakki hursitinohena kaꞌe haꞌri” yiisi.

20 Farisootu Maganu Gashshooti mamoote daannoro xaꞌmitusita togo yee qolinsa: “Maganu Gashshooti daannohu xawe leellanno garinni diꞌꞌikkino; 21 qoleno mannu, ‘Kune kowiicho no!’ Woy ‘Kooiicho no!’ yaannore diꞌꞌikkino. Korkaatuno Maganu Gashshooti kune mereeroꞌne no.”

22 Hakkiinni rosaanosi togo yiinsa: “Manchi Beetti barruwa giddo mitto barra laꞌꞌate halchitinanni yanna dagganno; ikkollana dilaꞌinanni. 23 Mannu, ‘Kooiicho no!’ Woy ‘Kowiicho no!’ yaannoꞌne; kiꞌne kayinni martinoonte; woy hoodensa hadhinoonte. 24 Korkaatuno banqo mitte gordu qaccenni wole gordu qacce geeshsha xabbannonte gede, manchi Beetti leellanno yannano hattoota ikkitanno. 25 Balaxe kayinni isi lowo qarra adhasinna tenne ilama albaanni mishamasi digattanno. 26 Qoleno Nohi yannara ikkinte gede, manchi Beetti yannarano hatto ikkanno: 27 Nohi markaawe ei barri geeshshanna Baote Wayi daye baalanka guda geeshsha, mannu itanninna aganni, labballu adhanni, seennuno assiꞌranni no. 28 Qoleno, Looxi yannara ikkinte gede ikkanno. Hatte yannarano mannu itanninna aganni, hiranninna hidhanni, kaasiꞌranninna miꞌnanni no. 29 Ikkollana Looxi Soddoomunni fuli barra gordunni giiranna ruqanu dirre baalanka gudino. 30 Manchi Beetti xawanno yannarano hatto ikkanno.

31 “Hakko barra mineho iimaanni noo manchi, minisi giddo noo uduunne adhara dirroonke; gate loosiꞌranni noo manchino badhesiinni noore adhara higoonke. 32 Looxi galte qaagge. 33 Heeshshosi* gatisiꞌra hasiꞌrannohu baalu huꞌnanno; heeshshosi huꞌnannohu baalu kayinni gatisiꞌranno. 34 Kuleemmoꞌnena, hakko hashsha lamu manni mittu daallasira goxanno; mitto haaꞌnanni, mitto kayinni agurranni. 35 Hatte yannara lame meenti mittu daammira daahanno; mitte haaꞌnanni mitte kayinni agurranni.” 36* ​—— 37 Hakkiinni rosaanosi iso, “Mooticha, hiikko?” yitu. Isino, “Reeshshu noowa allamuru gamba yaanno” yiinsa.

18 Hakkiinni Yesuusi, hexxo mudhitukkinni woꞌmanka woyite huucciꞌra hasiissannonsata rosiisate mitto lawishsha kulinsa; 2 togo yiinsa: “Mittu katamira Magano waajjannokkihunna mannano ayirrisannokki daanyi no. 3 Hakko kataminkura mitte gunnitte mancho no; ise marro marro higge isiwa marte, ‘Qahiꞌya ledo coyi nooena taalo yoo yiie’ yitanno. 4 Isi umi qara ise yitinore assa giwinoha ikkirono, gedensoonni kayinni wodanisinni togo yee hedi: ‘Magano waajjeemmokkihanna aye manchono ayirriseemmokkiha ikkirono, 5 tini gunnitte woꞌmanka woyite dagganni qarrissannoe daafira halaalu yoo yeemmose; hatto assa hoogummoro kayinni xaa xaa dagganni wotto wortannoe.’”* 6 Hakkiinni Mootichu togo yii: “Daanyu busha ikkirono yiinore wodanche! 7 Ikkina Maganu cincinonsariranna hashshanna barra isiwa higge raartannorira doodhino soqqamaasinesira halaalu yoo diyaanno? 8 Halaale kuleemmoꞌnena, rahe halaalu yoo afidhanno gede assanno. Ikkollana manchi Beetti daanno woyite, uullate aana addinta togoo ammana afiꞌra ikka?”

9 Qoleno Yesuusi ninke keeraanote yite umonsa bokkeessite wole manna mishshannorira togo yee wole lawishsha kulinsa: 10 “Lamu manchi huuccatto assidhara qullaawu minira hadhu; mittu Farisichaho; wolu qole qaraxaasinchoho. 11 Farisichu uurre wodanisinni togo yee huucciꞌri: ‘Maganoꞌya, ani wolootu gede mulqiꞌreemmoha, jaddo looseemmohanna soorreemmoha ikka hoogoommotera galaxxeemmohe; roorenkanni konni qaraxaasinchi gedeeha ikkoommokki daafira galaxxeemmohe. 12 Lamalate giddo lame hige xoomeemmo; afiꞌreemmori baalu giddonni asaraate fushsheemmo.’ 13 Qaraxaasinchu kayinni xeertote uurri; isi iima hige laꞌꞌa nafa saalino; qoleno gagaso gaꞌnanni, ‘Maganoꞌya, ani cubbaataamohona maarie’ yii. 14 Kuleemmoꞌnena, Farisichunni roore keeraaꞌme minisira higinohu konne manchooti. Korkaatuno umosi gotti assannohu baalu shollanno; umosi heeshshi assannohu baalu kayinni ayirranno.”

15 Yesuusi anga aanaho worannonsa gede, mannu shiimmaadda qaaqquulle haaꞌre isiwa dayi. Rosaanosi kayinni tenne laꞌuti uffunsa. 16 Ikkollana Yesuusi qaaqquulle isiwa woshshe togo yii: “Qaaqquullu anewa daggona hooltinoonte; Maganu Gashshooti insa gedee mannihona. 17 Halaale yeemmoꞌnena, Maganu Gashshoote qaaqqu gede ikke adhannokkihu baalu konne Gashshoote horonta dieanno.”

18 Ayihudete roorrooti giddonni mittu Yesuusa, “Dancha Rosiisaancho, hegere heeshsho ragiꞌrate ma assa hasiissannoe?” yee xaꞌmi. 19 Yesuusino togo yiisi: “Mayira dancha yaattoe? Mitto Magano agurranna danchu dino. 20 ‘Soorritooti, shitooti, moortooti, kapho farcidhooti, annakkinna amakki ayirrisi’ yitanno hajajo egennootto.” 21 Manchuno, “Tenne hajajo baala anjeꞌyanni kayise agadhe heeꞌroommo” yiisi. 22 Yesuusi tenne macciishshihu gedensaanni togo yiisi: “Mittu coyi xeinohe: Noohere baala hirte woxe buxanete beehi; iima jiro afiꞌrattona; hakkiinni dagge haꞌrunsie.” 23 Manchu kayinni, konne coye macciishshiti lowo jiro noosi daafira baasa dadilli.

24 Yesuusi konne mancho lae togo yii: “Woxe afidhinorira Maganu Gashshoote ea lowo geeshsha qarraho! 25 Isinni dureessu manchi Maganu Gashshoote eante, gaalu marfete xullo giddoonni lulluqqa roore shotate.” 26 Tenne macciishshitanni noori, “Hatto ikkiro ayi gatannoyya?” yitu. 27 Hakkiinni Yesuusi, “Mannaho dandaamannokkiri Maganoho dandaamanno” yii. 28 Pheexiroosi kayinni, “Kuneeti ninke noonkere agurre hoodekki haꞌnanni heeꞌnoommo” yii. 29 Yesuusino togo yiinsa: “Halaale yeemmoꞌnena, Maganu Gashshootira yee minesi woy galtesi woy roduuwasi woy annasinna amasi woy oososi agurinohu baalu, 30 xa tenne yannara lowo ero, dagganno alamera* qole hegere heeshsho afiꞌranno.”

31 Hakkiinni Yesuusi Tonaalame rosaanosi bade fushshe togo yiinsa: “Kuneeti Yerusaalame haꞌnanni heeꞌnoommo; manchi Beetti daafira masaalaano borreessitinori baalu woꞌmanno.* 32 Lawishshaho, dagate sayisse uyitannosi, qacifattannosi, beebba assidhannosi hattono anja tuffannosi. 33 Halangetenni gantusihu gedensaanni shitannosi; isi kayinni sayikki barra kaꞌꞌanno.” 34 Ikkollana coyiꞌrinori giddo mitturino dileellinonsa; coyiꞌrinori goꞌlinonsa; yiinoreno dihuwattino.

35 Yesuusi Iyyaarko iilla rahe heeꞌreenna mittu ille ballino manchi doogote qaccera ofolle huucciꞌranni no. 36 Isi lowo manni hakkaanni hige saꞌꞌanna huuronsa macciishshe, mayi makkanni nooro xaꞌmi. 37 Mannuno, “Naaziretete Yesuusi kawaanni hige saꞌꞌanni no!” yee kulisi. 38 Hakkiinni isi, “Yesuusa, Daawiti Beetto, mararie!”* yee canci. 39 Albaanni haꞌranni noo manni kayinni sammi yaanno gede ufisi; manchu kayinni, “Daawiti Beetto, mararie!”* yaanni wonanni roorse canci. 40 Hakkiinni Yesuusi uurre, mancho isiwa abbitanno gede hajaji. Manchu isiwa dayihu gedensaanni Yesuusi togo yee xaꞌmisi: 41 “Maa assammohera hasiꞌratto?” Manchuno, “Galagale laꞌꞌa dandeemmo gede assie” yii. 42 Konnira Yesuusi, “Galagalte lai; ammanakki hursitinohena” yiisi. 43 Manchuno hakkawoyintenni illesi faꞌniteenna galagale laꞌꞌa dandii; hakkiinni Magano galaxxanni Yesuusi hoode haꞌri; mannu baaluno tenne lae Magano guwisi.

19 Hakkiinni Yesuusi Iyyaarkote katama eꞌꞌe giddoonni hige sai. 2 Hakkiicho Zakkiwoosi yinannihu mittu dureessu manchi no; isi qaraxaasinete roorrichaati. 3 Isi Yesuusi ayetiro laꞌꞌara hasiꞌre no; ikkollana hojja harancho ikkinohuranna mannu batiꞌrino daafira laꞌꞌa didandiino. 4 Yesuusi hakkaanni hige saꞌꞌanni noo daafira, Zakkiwoosi iso laꞌꞌara alba hige dodanni mare mitte odakkote haqqicho giddi. 5 Yesuusi hakkiira iilliti iima hige lae, “Zakkiwoosi, techo ate minira dayemmo daafira rakke dirri” yiisi. 6 Hatte yannara isi rahe dirre Yesuusa hagiidhe wosinsiꞌri. 7 Insa tenne laꞌuti baalunku, “Cubbaataamu manchi minira wosinimmawe mari” yite gunguntu. 8 Zakkiwoosi kayinni kae uurre Mootichaho togo yii: “Mooticha, afiꞌroommo jiro taaloote buxanete eemmo; mannuwiinni hanaaqe adhoommore baala shoole ero asse qoleemmo.” 9 Hatte yannara Yesuusi togo yiisi: “Kuni manchino Abirihaami beetto ikkino daafira, techo gato konni minira daggino. 10 Korkaatuno manchi Beetti dayinohu bainoha hasaraatinna gatisaraati.”

11 Insa konne coye macciishshitanni heedheenna Yesuusi wole lawishsha kulinsa; isi konne lawishsha kulinonsahu Yerusaalame iillitanno woyite, Maganu Gashshooti hakkawoyintenni leellannoha lawinonsa daafiraati. 12 Konnira togo yii: “Mittu mootete beetti mootimma adhe higara xeerto gobba haꞌrara kai. 13 Borojjootisi giddonni tonne woshshe tonne minaane* oye, ‘Daammo geeshsha tennenni daddalle’ yiinsa. 14 Gobbasi manni kayinni giwannosi daafira isi haꞌrihu gedensaanni, ‘Kuni manchi ninkera moote ikkara dihasiꞌneemmo’ yite kultara manna soyi.

15 “Yannate gedensaanni isi mootimmate silxaane adhe higiti, daddalte mageeshsha tirfissinoro afara woxe* uyinsa borojje woshshi. 16 Konnira umihu isiwa shiqe, ‘Mooticha, minaanekkinni tonne minaane tirfisoommo’ yii. 17 Mootichisino togo yiisi: ‘Hashshu worbaꞌya, ati dancha borojjichooti! Shiimurira ammanamootto daafira, tonnu katamira gashshaancho assoommohe.’ 18 Layinkihuno daye, ‘Mooticha, minaanekkinni onte minaane tirfisoommo’ yii. 19 Mootichisi konne borojjichono, ‘Ateno ontu katamira gashshaancho assoommohe’ yiisi. 20 Wolu borojjichi kayinni daye togo yii: ‘Mooticha, hoccunni xaaxe maaxoommo minaanekki kuneeti. 21 Hatto assoommohu kaajjado mancho ikkootto daafira waajjeeti; ati wodhoottokkire adhattohonna wixiꞌroottokkire mixxattoho.’ 22 Mootichisino togo yiisi: ‘Ati bushu borojjichi, coyiꞌrootto qaalinni amadeemmohe. Ane wodhinokkire adhannohonna wixiꞌrinokkire mixxannoho kaajjado manchooti yiittoena, 23 woxeꞌya* mayira qalamannowa massite wora hoogittoyya? Hatto assoottoro, dayemmo woyite qallonte ledo adheemmohu baino.’

24 “Konnira isi hakkiicho uurre noo manna, ‘Minaane isiwiinni haadhine tonne minaane noohura uyiyye’ yii. 25 Insa kayinni, ‘Mooticha, isira tonne minaane noosiwe!’ yitu. 26 Mootichuno togo yiinsa: ‘Kuleemmoꞌnena, noosihura baalaho lendannisi; noosikkihura kayinni hakkonne noosinka haaꞌne hoollanni. 27 Qoleno mootensa ikkeemmota gibbinore hakkore diinnaꞌya abbitine albaꞌyaanni shiiyye.’”

28 Yesuusi konne coye coyiꞌre kaihu gedensaanni Yerusaalame haꞌri. 29 Beetefaagenna Biitaaniyu qachuwa nooha Ejedhete Ilaala iilliti, rosaanosi giddonni lame soyi; 30 togo yiinsa: “Kooee laꞌinanni qacha marre; hakkira martinihu gedensaanni, mittu manchino gulufe egenninokkita usurante noo darmicho affinannina tirtine kawira abbe. 31 Ikkollana aye manchino ‘Mayira tirtinanni?’ yee xaꞌmiꞌnero, ‘Mootichu hasiꞌrino daafiraati’ yiiyye.” 32 Sonkoonniri martanno woyite, baalunku coyi Yesuusi yii gede ikke nooha affu. 33 Ikkollana insa darmicho tirtanni heedheenna ayiddu, “Darmicho mayira tirtinanni heedhinoonni?” yiinsa. 34 Insano, “Mootichu hasiꞌrino daafiraati” yitu. 35 Hakkiinni darmicho Yesuusiwa massitu; uddannansa darmichote badhera worte Yesuusi gulufanno gede assitu.

36 Isi haꞌranni heeꞌreenna uddannansa doogote kartu. 37 Ejedhete Ilaalinni eela qolte haadhe hadhanno doogo iilla rahe heeꞌreenna, batinye rosaano laꞌino maalale baalantenni hagiidhitu; hattono qoonqonsa naggi assite Magano guwissu; 38 togo yitu: “Moote ikke Yihowa* suꞌminni daannohu maassaminoho! Gordoho keeru ikko; iimira iimaanni heeꞌrannohura ayirrinyu iillo!” 39 Ikkollana, mannu mereero noo Farisooti giddonni mitu, “Rosiisaancho, rosaanokki hayi yii” yitu. 40 Isi kayinni, “Kuleemmoꞌnena, insa sammi yituro nafa kinna ilillissanno” yii.

41 Yesuusi Yerusaalame iilla rahiti, konne katama lae wiꞌli; 42 togo yii: “Techo keere aannohe coye wodanchoottaro ma danchi bai! Xa kayinni kuni coyi illekkinni goꞌlino. 43 Korkaatuno diinnakki qunxoonni mokkollonni huxxa huxxite, raga baala doyissite fula hoꞌlite shetissannohe yanna dagganno. 44 Atenna giddokki noota oosokki uulla tugge buko buluulo assitanno; ate giddo kincho kinchu aana duunamino gedeenni diagurtanno; korkaatuno, qonqolchine laꞌnahera dangi yanna diwodanchootta.”

45 Hakkiinni Yesuusi qullaawu minira eꞌꞌe hakkiicho hiranni noo manna fushshe shorri; 46 togo yiinsa: “‘Miniꞌya huuccattote mine ikkanno’ yine borreessinoonni; kiꞌne kayinni mulqiꞌraanote goda assitinoonni.”

47 Yesuusi barru baala qullaawu mini giddo rosiisanno. Kakkalaanote roorrooti, borreessaanonna dagate sooreeyye kayinni iso shitara hassanni no; 48 ikkollana mannu baalu isi yaannore macciishshara mulisinni fafannokki daafira, heddinore assa didandiitino.

20 Mitto barra Yesuusi qullaawu mini giddo manna rosiisanninna dancha duduwo duduwanni heeꞌreenna, kakkalaanote roorrootinna borreessaano cimeeyyete ledo dagge 2 togo yitusi: “Hanni kulinke, konne coye assattohu mayi silxaanenniiti? Tenne silxaane uyinohehu ayeti?” 3 Yesuusi qole togo yiinsa: “Anino mitte xaꞌmo xaꞌmeemmoꞌnena qolleꞌꞌe: 4 Yohaannisi manna cuuate silxaane afiꞌrinohu gordunniitinso mannuwiinniiti?” 5 Insa kayinni togo yitanni insa insanaawa hasaabbu: “‘Gordunniiti’ yinummoro, ‘Iso mayira ammana gibbiniyya?’ yaannonke. 6 ‘Mannuwiinniiti’ yinummoro kayinni baalunku manni Yohaannisi masaalaanchoho yee ammananno daafira, kinnatenni awwaalannonke.” 7 Konnira, ‘Mamiinniitiro dianfoommo’ yite qoltu. 8 Yesuusino, “Anino konne coye asseemmohu mayi silxaanenniitiro dikuleemmoꞌne” yiinsa.

9 Hakkiinni mannaho togo yee mitto lawishsha kuli: “Mittu manchi woyinete kaashsho kaasiꞌre, gate loossannorira guto ee wole gobba haꞌre lowo yanna keeshshi. 10 Woyinete laalo gamba assinanni yanna iillituta, qeechasi sokkannosi gede borojjichosi gate loossannoriwa soyi. Gatu loosaasine kayinni borojjicho gantuhu gedensaanni mulla anganni qoltu. 11 Isi kayinni xaano wole borojjicho soyi. Insa hakkonne borojjichono gante shollishshe mulla anganni qoltu. 12 Xaano isi sayikki borojjicho fushshe soyi; hakkonne borojjichono madiissite fushshite tuggu. 13 Hatte yannara woyinete irshi anni togo yii: ‘Maa assummoro woyyate ikka? Xa baxeemmo beettoꞌya soyemmo. Iso ayirrisa dihoogganno.’ 14 Gatu loosaasine beetto laꞌuti insa insanaawa, ‘Ragiꞌrannohu konneeti. Ragge ninketa ikkitanno gede amme iso shinona’ yitu. 15 Konnira iso woyinete kaashshi giddonni goshooshshe fushshite shitu. Ikkina, woyinete irshi anni insa ma assannoha lawannoꞌne? 16 Isi daye gate loossannore shee woyinete irsha wolu mannira aanno.”

Mannu tenne macciishshiti, “Togoori horo ikkoonke!” yii. 17 Yesuusino insa seekke laꞌꞌanni togo yii: “‘Mine mintannori mishshe agurtino kinchi qara dhaawate kincho ikkino’ yine borreessinoonnihu mayyaateetiyya? 18 Konni kinchi aana uwannohu baalu lowo geeshsha madiꞌranno. Kuni kinchi aanasi uwannohu baalu kayinni cancanamanno.”

19 Borreessaanonna kakkalaanote roorrooti konne lawishsha coyiꞌrinohu insa hede ikkinota affe, hatte saatera amaddasira hasidhu. 20 Iso qottanni keeshshituhu gedensaanni, coyiꞌranno coyinni amaddasira yite, woxe uyite elo lawe shiqanno manna maaxxe isiwa sokku; hatto assitinohu iso gashshootehonna gobbate gashshaanchira sayisse uyitara yiteeti. 21 Sonkoonni manni togo yee xaꞌmisi: “Rosiisaancho, ati coyiꞌrattorinna rosiisattori halaale ikkinota hattono mallaadattokkitanna Maganu doogo halaalunni rosiisattota anfoommo. 22 Ikkina, Qeesaarira giwire aa hasiissannonkenso dihasiissannonke?”* 23 Isi kayinni xagarronsa afe togo yiinsa: 24 “Hanni mitte diinaare* leellishsheꞌꞌe. Tenne saante aana noo misile ayete? Aanaho borreessinoonni suꞌmino ayeho?” Insano, “Qeesaariho” yitu. 25 Isino, “Hatto ikkiro Qeesaariha Qeesaarira, Maganunniha Maganoho uyiyye” yiinsa. 26 Insa coyiꞌrino coyinni mannu albaanni amaddasira didandiitino; hatteentenni qolino dawaro dhagge assidhe sammi yitu.

27 Kao noota ammantannokkiri mitu Saduqooti isiwa dagge togo yite xaꞌmitusi: 28 “Rosiisaancho, Muse ‘Mittu manchi ooso ilikkinni reyiro, rodiisi minaamasi ragiꞌre rodiisira sircho sayisa hasiissannosi’ yee borreessinonke. 29 Mitto mine lamalu roduuwi no. Insa giddo bayiriidihu seenne adhe ooso kayinni ilikkinni reyi. 30 Layinkihuno 31 sayikkihuno hatte mancho ragidhu. Lamalunku ise ragidhe ooso kayinni iltukkinni reyitu. 32 Jeefote manchono reyitu. 33 Ise lamalunku adhitino daafira, reyotenni kaꞌnanni woyite hiikkunnita ikkitanno?”

34 Yesuusino togo yiinsa: “Tenne alame* ooso adhitannonna adhantanno; 35 dagganno alamera heeꞌranna reyotenni kaꞌꞌa maltinonsari kayinni diadhitanno, hattono diadhantanno. 36 Isinni insa reya didandiitanno; qoleno sokkaasinete gede ikkitanno; insa reyotenni kaꞌanno daafira Maganu ooso ikkitanno. 37 Ikkollana Muse nafa citu daafira kultanno xaggera Yihowa,* ‘Abirihaami Magano, Yisaaqi Maganonna Yaaqoobi Magano’ yii woyite, reyitinori kaꞌannota egensiisino. 38 Isi noori Maganooti ikkinnina reyitinori Magano diꞌꞌikkino; korkaatuno baalunku isi illera lubbote nooreeti.” 39 Borreessaanote giddo mitu “Rosiisaancho, dancha coye coyiꞌrootto” yitu. 40 Hakkunni gedensaanni worbe iso mitte xaꞌmono xaꞌma dandiinohu dino.

41 Hakkiinni isi togo yee xaꞌminsa: “Mannu Kiristoosi, Daawiti beettooti hiitto yaanno? 42 Korkaatuno Daawiti umisi Faarsote maxaafira togo yiino: ‘Yihowa* Mootichiꞌyara, “Diinnakki lekkakkira woroonni qolammo geeshsha 43 qiniiteꞌyaanni ofolli” yiino.’ 44 Daawiti iso Mooticha yiina, Kiristoosi hiitto ikke beettosi ikkannoyya?”

45 Mannu baalu macciishshanni heeꞌreenna isi rosaanosi togo yii: 46 “Borreessaano qorophe; insa seeda uddano uddidhe dowanna gudumaaleho* mannu ayirrise keere haaꞌrannonsata baxxanno; qoleno insa xaadu minnara albaanni* ofollanna jilu mine ayirrado darga ofolla baxxanno; 47 gunnootu mine* mulqitanno hattono leellamate yite huuccatto seedissanno. Insa wolu manninni roore qorichishantanno.”

21 Yesuusi caaqqi yee laꞌꞌanno woyite, dureeyye saaxinnate* woxe fushshaate assite tugganna lai. 2 Hakkiinni mitte buxicho gunnitte, shiima waaga afidhinota lame shiimmaadda saantuwa* tugganna lae, 3 togo yii: “Halaale yeemmoꞌnena, tini buxicho gunnitte wolu baalunkunni roorsite uyitino. 4 Korkaatuno wolu baalunku woxe fushshaate asse uyinohu ikke gatinonsahu aaninniiti; ise kayinni buxxe heedhenni noosere baala gudisse uyitino.”

5 Gedensoonni mitootu qullaawa mine biifado kinnanninna Maganoho uyinoonni uduunninni biifinsoonni gara coyidhuta, 6 isi togo yiinsa: “Kuni xa laꞌinanni heedhinoonniri baalu diigamanno yanna dagganno; kinchu kinchu aana duunamino gedeenni diheeꞌranno.” 7 Hakkiinni insa togo yite xaꞌmitusi: “Rosiisaancho, kuni coyi addinta ikkannohu mamarooti? Kuni coyi ikkanno yanna leellishanno malaati maati?” 8 Isino togo yiinsa: “Sodhinannikki gede qorophe! Korkaatuno batinyu manni ‘Ani isooti,’ hattono ‘Yanna iillitino’ yaanni suꞌmiꞌyanni daanno. Insa hoode hadhinoonte. 9 Qoleno olunna gaancu* duduwo macciishshitinanni woyite, massine jajjartinoonte. Korkaatuno kuni coyi balaxe ikka hasiissannosiho; goofimarchu kayinni hakkawoyintenni didaanno.”

10 Hakkiinni togo yiinsa: “Daga dagate aana, gashshootuno gashshootu aana ola kayisanno. 11 Baatto lowo geeshsha huxidhanno; hattono addi addi darga hudenna taraabbe guddanno fayya ubbanno; mannu waajjishannore laꞌꞌanno; gordohono jajjabba malaatta leeltanno.

12 “Ikkollana kuni baalu coyi ikkara albaanni mannu amadannoꞌne, xiiwannoꞌne hattono xaadu minnaranna usuru minnara sayise aannoꞌne. Suꞌmiꞌyara yitineenna mootoollatenna gashshaanote albira massitannoꞌne. 13 Hakkiicho farcidhinanni faro afidhinanni. 14 Hakko daafira mayine gargadhineemmo yitine balaxxine qixxaabbinanni qarrantinoonte; 15 korkaatuno diinnaꞌne baala mitteenni gamba yite heewisantara woy qeeltara dandiitannokki arrawonna hayyo eemmoꞌne. 16 Qoleno anniꞌnenna amaꞌne, roduuwiꞌne, fiixiꞌnenna jaallaꞌne nafa sayisse uyitannoꞌne;* kiꞌne giddonni mito isinni shitanno; 17 suꞌmiꞌyara yitineenna mannu baalu giwannoꞌne. 18 Ikkollana umiꞌne dananchinni mittu nafa dibaꞌꞌanno. 19 Kaajjitine uurritiniro, lubboꞌne* gatisidhinanni.

20 “Qoleno Yerusaalame olanto doyissitinota laꞌinanni woyite baose gambissinota affe. 21 Hakka woyite Yihudaho noori ilaalla xooqqo; katamu giddo noorino hakkiinni fulto; baadiyyete noorino katama eꞌoonke; 22 korkaatuno borreessinoonniri baalu woꞌmanno gede, hakku rabbate barraati.* 23 Hatte yannara godowinni noo meentiranna qansiꞌranni noorira aanneꞌe! Korkaatuno baatto lowo qarri amadanno; konni mannirano hanqu dirranno. 24 Insa giddo mitu bisetenni gooffanno; woloota kayinni qafande addi addi gobba haaꞌne haꞌnanni; murroonniti dagate yanna woꞌmita geeshsha Yerusaalame daga* kaddanno.

25 “Qoleno arrishshote, aganunna beeddahete aana malaatta leeltanno; baattote aana noo daga baaru luulinna shafamanni kainohunni higgannowa hoogge jajjartanno. 26 Iima noori shafamanno daafira,* mannu waajjatenninna baattote aana daannore agadhatenni kainohunni shaqqe quubbi yaanno. 27 Hakkiinni manchi Beetti wolqatenninna lowo ayirrinyinni gomichunni daanna laꞌanno. 28 Tini coyibba ikka hanaffanno woyite gatoꞌne gambissanni noo daafira subbine uurre; hattono umoꞌne gotti asse.”

29 Hakkiinni togo yee mitto lawishsha kulinsa: “Balasete haqqichonna wole haqqe baala laꞌe. 30 Kiꞌne umiꞌne haqqe ciirtanna laꞌinanni woyite arru* rahinota affinanni. 31 Hatteente gede, kuri coyibba ikkitanna laꞌinanni woyiteno, Maganu Gashshooti gambisinota affe. 32 Halaale yeemmoꞌnena, kuni coyi baalu woꞌma geeshsha tini ilama horonta disaꞌanno. 33 Iiminna uulla saꞌꞌanno; qaaliꞌya kayinni horonta disaꞌꞌanno.

34 “Ikkollana quwa saꞌine ittinannanna agginanna hattono heeshshote daafira yaaddinanna wodaniꞌnera duhu batiꞌrannokki gede qorophe; hakkunni kaꞌa hakku barri hedeweelcho 35 woshshaadote gede ikke daannoꞌne. Korkaatuno kuni barri uulla woꞌmate aana heedhannorira baalaho daanno. 36 Konnira, ikkikkinni gatannokkihu konni coyi baalunni gattinanni gedenna manchi Beetti albaanni uurra dandiitinanni gede, duuchanka woyite eeggifattine huuccidhinanni woꞌmanka woyite baqqi yitine agadhe.”

37 Yesuusi barra barra qullaawu mini giddo rosiisanno; hashshanno woyite kayinni Ejedhete Ilaala haꞌre galanno.* 38 Mannu baalu isi qullaawu mini giddo rosiisanna macciishshara soodo gute isiwa daanno.

22 Faasika yinanniha Timu Ayyaana* ayirrinsanni yanna iillite no. 2 Kakkalaanote roorrootinna borreessaano manna waajjitino daafira, Yesuusa shitanno injo hasidhanni no. 3 Hakkiinni Tonaalamente soqqamaasine giddo mittoho, Asqorootu Yihuda yinannihura Sheexaanu ei; 4 Yihudi kakkalaanote roorrootiwanna qullaawu mini murrootiwa mare, Yesuusa insara sayise aanno gara hasaawi. 5 Insano tennera lowo geeshsha hagiidhite woxe* uyitasira sumuu yitu. 6 Isino maahoyye yee Yesuusa mannu nookkiwa sayise aanno injo hasiꞌra hanafi.

7 Timu Ayyaana* ayirrinsanni barri iilli; hakko barra Faasiku kakkalo shiqinshanni; 8 hakko daafira Yesuusi, Pheexiroosinna Yohaannisi, “Faasiku hurbaate inteemmo gede hadhine qixxeessenke” yee soyinsa. 9 Insano, “Mama qixxeessinammohera hasiꞌratto?” yitusi. 10 Isino togo yiinsa: “Katama eꞌinanni woyite wayi gambayicho duhino mancho affinannina, hoodesi hadhine isi eanno minira eꞌe. 11 Hakkiinni qaete anna, ‘Rosiisaanchu, “Rosaanoꞌya ledo Faasiku hurbaate iteemmoti wosinu kifile hakkiicho no?” yiino’ yiiyye. 12 Hakku manchi minu aana minnoonni minira karre qixxeessinoonnita halaꞌlado kifile leellishannoꞌne. Faasiku hurbaate hakko qixxeesse.” 13 Insano martanno woyite, baalunku coyi Yesuusi yiinonsa gede ikke nooha affu; Faasikaho hasiisannore baalano qixxeessitu.

14 Saate iillituta, Yesuusi soqqamaasinesi ledo hurbaateho ofolli. 15 Isi togo yiinsa: “Qarru amadaera albaanni konne Faasiku hurbaate kiꞌne ledo itate lowo geeshsha halchanni heeꞌroommo; 16 kuleemmoꞌnena, baalunku coyi Maganu Gashshooti giddo woꞌma geeshsha Faasiku hurbaate layinkita diꞌꞌiteemmo.” 17 Hakkiinni finiincho haaꞌre Magano galatihu gedensaanni togo yii: “Hiiꞌe, konne finiincho mimmitoho sayissinanni agge; 18 kuleemmoꞌnena, Maganu Gashshooti daa geeshsha xaanni kayise layinkita tenne woyine diageemmo.”

19 Qoleno tima haaꞌre Magano galati; hakkiinni hiiqqaqqe insara ee togo yii: “Kuni kiꞌne daafira eemmo maaliꞌyara lawishshaho. Konne woꞌmanka woyite ane qaagooshshira asse.” 20 Hurbaate ittuhu gedensaanni finiinchono haaꞌre hatto assi; hakkiinni togo yii: “Kuni finiinchi, kiꞌne daafira duneemmo mundeenni kaajjannohu haaru gondoorira lawishshaho.

21 “Ikkollana kuneeti sayise aannoehu ledoꞌya sagale itanni no. 22 Hige balanxe masaalloonni garinni manchi Beetti kiꞌne baala agure haꞌranno; iso sayise aanno manchira kayinni aanneꞌe!” 23 Hakko daafira insa, ‘Ninke giddo konne coye assara kae noohu ayeti?’ yite insa insanaawa hasaabbu.

24 Qoleno, ‘Ninke giddo baalanka roorannohu ayeti?’ yitanni insa insanaawa yekkeerantu. 25 Yesuusi kayinni togo yiinsa: “Dagate mootoolla manninsara mootooꞌmitanno; roorrootansano mannaho danchare assitannoreeti yinanni. 26 Kiꞌne kayinni hatto ikka dihasiissannoꞌne. Hatteentenni kiꞌne mereero bayiriidihu maaꞌniidihu gede ikko; albiidihuno soqqamaanchu gede ikko. 27 Ofolle sagale itannohunna uurre soqqamannohu giddo roorannohu hiikkonneeti? Ofolle itannoha diꞌꞌikkino? Ani kayinni kiꞌne mereero soqqamaanchu gedeeti.

28 “Ikkollana kiꞌne qarriꞌya yannara anewiinni dibaxxitinoonni; 29 Anniꞌya ane ledo gondooro einte gede, anino kiꞌne ledo Gashshootu gondooro eꞌꞌeemmo; 30 konnira Gashshootiꞌya giddo ane ledo ofoltine ittinanninna agginanni; hattono zuufaanete ofoltine tonaa lamente Israeelete gaꞌrera yoo yitinanni.

31 “Simooni, Simooni, kuneeti Sheexaanu kiꞌne baalanka sindete gede soraꞌnera xaꞌmino. 32 Ani kayinni ammanakki baꞌannokki gede ate daafira eeggifate huuccoommo; atino higatto woyite roduuwakki jawaachishi.” 33 Hakkiinni Pheexiroosi, “Mooticha, ani ate ledo usuramateno ikko reyate qixxaawe noommo” yiisi. 34 Yesuusi kayinni togo yiisi: “Pheexiroosi, halaale kuleemmohena techo lukkichu ganikki iso diegennoommo yite sase higge kaadattoe.”

35 Qoleno togo yiinsa: “Qoraho woxe, hattono sinqenna caamma adhitinikkinni soyummoꞌne woyite xeiꞌneri nooni?” Insano, “Dino!” yitu. 36 Hakkiinni togo yiinsa: “Xa kayinni woxu noosihu woxe qoraho wodho; sinqu noosihu sinqe adho; bise noosikkihu uddanosi hire bise hidho. 37 Hatto yoommoꞌnehu, ‘Shittu ledo kiirrisi’ yine borreessinoonnihu ane aana woꞌma hasiissanno daafiraati. Ane daafira kulloonniri woꞌmanni no.” 38 Hakkiinni insa, “Mooticha, kune kowiicho lame bise no” yitu. Isino “Ikkitanno” yiinsa.

39 Hakkiinni fule bashshosinte gede Ejedhete Ilaala haꞌri; rosaanosino hoodesi hadhu. 40 Hakkira iillituta, “Jifamate giddora eꞌinannikki gede jawaattine huuccidhe” yiinsa. 41 Hakkiinni kincho olleenna iillanno geeshshiwa insawiinni fafe haꞌre guluphe huucciꞌri; 42 togo yii: “Annaꞌya, fajjokki ikkiro konne finiincho anewiinni hoolie. Ikkollana ane hedo gede ikkikkinni ate hedo gede ikkona.” 43 Hakkiinni mittu sokkaasinchi gordunni daye leelle jawaachishisi. 44 Isi kayinni lowo yaaddo amaddeennasi albinni roore hige hige eeggifate huucciꞌri; hunkiisino uulla coccoꞌanno mundee gede ikki. 45 Huuccatto assiꞌrannowiinni kae rosaanosiwa maranno woyite, lowo geeshsha dadillitino daafira delecci yite mugganni noore afi. 46 Hakkiinni togo yiinsa: “Mayira goxxinoonni? Kaꞌe; jifamate giddora eꞌinannikki gede jawaattine huuccidhe.”

47 Yesuusi coyiꞌranni heeꞌreenna lowo manni kae dayi; konne manna Tonaalamu wido ikkinohu Yihudi haaꞌre abbino; isi Yesuusa sunqara isiwa shiqqi yii. 48 Yesuusi kayinni, “Yihuda, manchi Beetto sunqite sayisse aatto?” yiisi. 49 Mulesi noorino ikkitote gara laꞌe, “Mooticha, bisetenni gannoni?” yitu. 50 Insa giddo mittu isinni kakkalaanote biili borojjicho bisetenni gane qiniiticho macca tayisi. 51 Yesuusi kayinni, “Aguri!” yiisi. Hakkiinni manchu macca amammade hursi. 52 Yesuusi amaddasira dagginore qullaawu mini murrootanna cimeeyye togo yiinsa: “Mulqiꞌrannoha amandannihu gede bisenna dulla adhitine daggini? 53 Barru baala qullaawu mini giddo ledoꞌne heeꞌreenna amaddinaera angaꞌne dikayissinoonni. Ikkollana xa yanna kiꞌnete; qoleno tunsichu moohannote.”

54 Hakkiinni iso amadde kakkalaanote biili minira haadhe massitu; Pheexiroosi kayinni xeertiꞌre hoode haꞌranni no. 55 Insa hoowete mereero giira giidhite gamba yite ofolte heedheenna Pheexiroosino ledonsa ofolli. 56 Ikkollana mitte soqqamaancho isi ofolle giira giwaaranni nooha ille qasse laꞌe, “Kuni manchino isi ledoho” yitu. 57 Isi kayinni, “Tee mancho, ani iso diegennoommo” yee kaadi. 58 Shiima yanna gedensaanni wolu manchi iso lae, “Atino insa ledoho” yiisi. Pheexiroosi kayinni, “Koo mancho, ani insa ledoha diꞌꞌikkoommo” yii. 59 Mitte saate ikkitanno yanna gedensaanni wolu manchi, “Kunino Galiilu mancho ikkino daafira, addanka isi ledoho!” yee kaajjishe coyiꞌri. 60 Pheexiroosi kayinni, “Koo mancho, maa coyidhanni noottoronni diafoommo” yii. Hatto yee afiinni hooꞌlikkinni lukkichu gani. 61 Hatte yannara Yesuusi caaqqi yee Pheexiroosi seekke lai; Pheexiroosira Mootichu, “Techo lukkichu ganikki sase higge kaadattoe” yiinositi qulli yitusi. 62 Hakkiinni gobbara fule hururame wiꞌli.

63 Yesuusa amaddinosiri gantanni qacifattusi; 64 qoleno alba dibbe, “Hanni ati masaalaanchohoro ganihehu ayetiro kulinke!” yitanni xaꞌmitusi. 65 Wolereno lowore yitanni xontusi.

66 Soodita dagate cimeeyye yaano kakkalaanote roorrootinna borreessaano mitteenni gamba yitu; Yesuusa Sanihediriini shongo harinsawa massite togo yitusi: 67 “Ati Kiristoosiitiro kulinke.” Isi kayinni togo yiinsa: “Kulummoꞌnero nafa horonta diammantinanni. 68 Xaꞌmummoꞌnerono diqoltinanni. 69 Ikkollana xaa kaꞌa manchi Beetti wolqaataamu Magani qiniiteenni ofollanno.” 70 Hatte yannara insa baalunku, “Hakko daafira ati Maganu Beettooti yaate?” yitusi. Isino, “Maganu Beetto ikkoommota kiꞌnenni coyidhinanni heedhinoonni” yiinsa. 71 Insano togo yitu: “Wole naqaashshe mayira hasiꞌneemmo? Afiisinni fulino qaale ninke uminke macciishshinoommo.”

23 Hakko daafira, hakkiicho gamba yee noo manni baalu kae Yesuusa Philaaxoosiwa massi. 2 Hakkiinni togo yitanni kassassusi: “Kuni manchi manninkera busha rosiisanna, Qeesaarira giwire baantannita hoolanna, hattono ani Moote Kiristoosiiti yaanna anfoommo.” 3 Hatte yannara Philaaxoosi iso, “Ati Ayihudete Mooteeti?” yee xaꞌmisi. Isino, “Atinni yiittowe” yee qoli. 4 Hakkiinni Philaaxoosi kakkalaanote roorrootiranna mannaho, “Kuni manchi loosino jaddo dileeltinoe” yii. 5 Insa kayinni, “Isi Galiilunni kayise kawiichi geeshsha, Yihudu gobba baalate rosiisanni gibbo kakkayisanno” yite kaajjishshe coyidhu. 6 Philaaxoosi tenne macciishshiti, isi Galiilu manchootironna teꞌee xaꞌmi. 7 Heroodiisi gashshootinni dayinoha ikkinota buuxihu gedensaanni, hatte yannara Yerusaalamete noohuwa Heroodiisiwa soyi.

8 Heroodiisi Yesuusa laiti lowo geeshsha hagiidhi. Korkaatuno isi Yesuusi daafira lowore macciishshinohura iso laꞌꞌate lowo yanna halchanni keeshshino; qoleno maalale loosanna laeemmo yee hexxino. 9 Hakko daafira, iso lowo xaꞌmo xaꞌmisi; isi kayinni mitte dawarono diqolino. 10 Ikkollana kakkalaanote roorrootinna borreessaano hanqite giira kaxxitinori xaa xaa kaꞌanni kassassusi. 11 Hakkiinni Heroodiisi olantosi ledo shollishisi; hattono seesallitte uddano uddisiise qacifatisihu gedensaanni, galagale iso Philaaxoosiwa soyi. 12 Hakko barra Heroodiisinna Philaaxoosi mimmitoho elo ikkitu; hakkuyira albaanni kayinni mimmitoho diinnate.

13 Hakkiinni Philaaxoosi kakkalaanote roorroota, gashshaanonna manna mitteenni woshshe 14 togo yiinsa: “Konne mancho anewa abbitinoonnihu mannu finqilanno gede kakkayisino yitineeti. Kuneeti iso albaꞌneenni qoroommo; ikkollana busha assitinoonnisi coyira mitte tajeno diafoommo. 15 Heroodiisino mitte bunsheno afinosikki daafira qole ninkewa soyino; hakko daafira shinannisi gede assitannota mitte bunsheno diloosino. 16 Konnira qorichishe kae tire agureemmo.” 17* —— 18 Mannu baalu kayinni, “Konne mancho shite* Barbaani tirinke!” yaanni canci. 19 (Konne mancho usurroonnihu katamu giddo kaꞌino gibboraatinna lubbo shiino yineeti.) 20 Philaaxoosi Yesuusa tirara hasiꞌrino daafira, xaano qoonqosi naggi asse mannaho coyiꞌri. 21 Insa kayinni, “Suti! Suti!”* yitanni kooccu. 22 Philaaxoosino sayikkimeeshsho togo yii: “Mayira? Kuni manchi assino bunshe maati? Ani iso shinanni gede assitannota mitte bunsheno diafoommo; konnira qorichishe kae tire agureemmo.” 23 Tenne yannara insa Yesuusa shinanni* gede kooccanni uurra ofolla hoꞌlitu; cancuno goola ikki. 24 Konnira Philaaxoosi xaꞌmidhinore assinanninsa gede hajaji. 25 Gibbo kakkayisenna lubbo shee usuraminoha tirinke yite xaꞌmidhino mancho tirinsa; Yesuusa kayinni baxxuta assidhanno gede sayise uyinsa.

26 Iso haadhe hadhanni heedhe, baadiyyetenni daanni nooha mitto Simooni yinanniha Qereenu mancho amadde Yesuusa suntanniha qarru haqqa* duhisiisse badhesiinni haꞌranno gede assitu. 27 Hatte yannara lowo manni Yesuusi hoode haꞌranni no; hakko manni giddo isira dadille gagaso gaꞌnanni wiꞌlanno meenti no. 28 Hakkiinni Yesuusi meento caaqqi yee lae togo yii: “Yerusaalamete meento, anera wiꞌla agurtine umiꞌneranna oosoꞌnera wiꞌle. 29 Mannu, ‘Ilaweelu meenti, iltinokki otoottonna qansiꞌnoonnikki unuuni hagiirraamoho!’ yaanno barri daanno. 30 Hatte yannara insa ilaalla, ‘Aananke ubbe,’ tulluwano ‘Maaxxenke’ yitanno. 31 Haqqicho shama heedheenna hatto ikkiro, mooltanno woyite hiitto ikka ikka?”

32 Hatte yannara lame shittoota shinara Yesuusi ledo haaꞌne haꞌnanni heeꞌnoonni. 33 Umu Qooncho yinanni darga iillituti, Yesuusa hakko haqqaho qolte gante suttu; lamenka shittootano isira qiniiteenninna guraanni suttu. 34 Yesuusi kayinni togo yii: “Anna, diaffe assitanni noona gatona yiinsa.” Qoleno uddannasi beeqqitara hixa tuqqitu. 35 Mannuno uurre laꞌꞌanni no. Murrootu kayinni togo yite qacifattusi: “Woloota gatisino; Maganu buurinohanna* dooraminoha ikkiro, hanni umosi gatisossiyya.” 36 Olanto nafa isiwa dagge qaraartino woyine uyitanni arrassitusi; 37 qoleno, “Hanni ati Ayihudete Mooteetiro umokki gatisi” yitusi. 38 Hattono, “Kuni Ayihudete Mooteeti” yite borreessite isira umoonni wortu.

39 Hakkiicho sutante noo shittooti giddonni mittu togo yee qacifatisi: “Ati Kiristoosi diꞌꞌikkootto? Hanni umokkino ninkeno gatisi!” 40 Kuꞌu kayinni hakko mancho togo yee ufi: “Konni manchi ledo ati taalo qorichishantanni heedhe horonta Magano nafa diwaajjatto? 41 Ninke woyite assinoommorira malino qoricha adhinanni heeꞌnoommo; kuni manchi kayinni mitte bunsheno diassino.” 42 Hakkiinni isi, “Yesuusa, Gashshootikkinni daatto woyite qaagie” yii. 43 Yesuusino, “Techo halaale kuleemmohena, ane ledo Gannatete heeꞌratto” yiisi.

44 Yanna barrihunni lee saate ballaati; ikkollana honse saate geeshsha gobba baala tunsitu; 45 kuni ikkinohu arrishsho xoꞌino daafiraati; hakkiinni qullaawu mini dukko* lamewa dadhantu. 46 Yesuusino lowo huuronni raare, “Anna, heeshshoꞌya ate angara eeggo uyiꞌroommo” yii. Hatto yiihu gedensaanni reyi.* 47 Olantote hajajaanchi hatte yannara ikkinore laiti, “Kuni addinta keeraancho manchooti” yee Maganoho ayirrinye uyi. 48 Tenne laꞌꞌara hakkiicho gamba yee noo manni baalu, hatte yannara ikkinore lae gagaso gaꞌnanni qaera higi. 49 Iso seekkite egentinori baalu xeertote uurrite no. Galiilunni kayise ledosi haꞌrino meentino hakkiicho konne coye laꞌꞌanni no.

50 Hatte yannara Yooseefi yinannihu mittu shongote miili no; isi danchahonna keeraancho manchooti. 51 (Kuni manchi ganonsaranna assootinsara digutamino.) Isi Ayihudete katami Armaatiyu manchootinna Maganu Gashshoote agadhe nooho. 52 Kuni manchi Philaaxoosiwa mare Yesuusi reeshsha aasira xaꞌmiꞌri. 53 Isino reeshsha dirrise shalaalatenni gannoonni imaaninni kafani; hakkiinni mitto manchono madaarre egenninoonnikkiwa kincho kurkurre seekkinoonni waamma* giddo madaari. 54 Hakku Sambataho qixxaambanni barraati; Sambatu eanno saateno rakke no. 55 Ikkollana Galiilunni Yesuusi ledo dayino meenti, Yooseefi hoode mare waamma* lai; reeshsha assine waammoonni garano lai; 56 hakkiinni qimamenna suꞌniitanno zayite qixxeessara agure haꞌri; ikkollana seeru giddo hajanjoonni garinni insa Sambata fooliishshiꞌri.

24 Ikkollana lamalate umi barra meentu, qixxeessinota suꞌniitanno qimame haaꞌre soodo guto waammanniwa* mari. 2 Insa waammate* afiinni kincho gongoꞌminshe hoolloonniha afi; 3 giddora ei woyiteno Mootichu Yesuusi reeshsha diafino. 4 Kuni coyi gurcheesse heeꞌreennansa bilicci yitanno uddano uddidhinori lamu manni dagge mulensa uurritu. 5 Meentu lowo geeshsha waajjino daafira, umo heeshshi yee heeꞌreenna mannootu togo yitunsa: “Heeshshote nooha reyitinori mereero mayira hasidhinanni? 6 Isi kowiicho dino; reyotenni kaino. Galiilaho heeꞌre kulinoꞌnere qaagge; 7 manchi Beetti cubbaataammu angara sae aamamasi, haqqaho sutamasinna sayikki barra reyotenni kaꞌꞌasi digattanno yiino.” 8 Hakkiinni meentu Yesuusi coyiꞌrinore qaagi; 9 insa waammatewiinni* hige konne coye baala Tonaamittunkuranna wole baalaho kuli. 10 Insano, Megidelitte Maariyaami, Yohaananna Yaaqoobi ama Maariyaamiiti. Insa ledo noohu wolu meentino konne coye soqqamaasinete kuli. 11 Ikkollana meentu haafa yee coyiꞌranni nooha lawinonsa daafira kulinonsare diammantino.

12 Pheexiroosi kayinni kae dodanni waammanniwa* mari; isi heeshshi yee giddora qole laꞌꞌanno woyite shalaalatenni gannoonni imaana calla afi. Hakko daafira, isi konne coye dhagge assiꞌranni agure haꞌri.

13 Ikkollana hakko barranni rosaanosi giddonni lamu, Yerusaalametenni mite tonaamitte kiilo meetire* xeertiꞌre nooha Eemahuusi yinanni qacha hadhanni no; 14 insano ikkino coye baala kayisse mimmitu ledo hasaabbanni no.

15 Konne coye hasaabbanni heedheenna Yesuusi umisi insawa shiqqi yee ledonsa haꞌri; 16 ikkollana insa ayimmasi bada didandiitino. 17 Isino togo yiinsa: “Doogote hadhinanni heedhine togo hasaabbinannihu mayi daafiraati?” Insano dadillite sammi yite uurritu. 18 Insa giddonni mittu Qeleyoopha yinannihu, “Ati Yerusaalamete callikki heeꞌratto wosinchooti?* Muli barra ikkinore diafootto?” yiisi. 19 Isino, “Mayi ma ikkino?” yee xaꞌminsa. Insano togo yitusi: “Maganunna mannu baalu albaanni loosunninna qaalunni jawaata ikkino masaalaanchi Naaziretete Yesuusi aana ikkino coye! 20 Kakkalaanote roorrootinkenna gashshaasinenke reyote yoora sayisse uyitinosi; hattono haqqaho gante suttinosi. 21 Ninke kayinni kuni manchi Israeele keere fushshanno yine hexxinoommo. Hatteeno agurranna kuni coyi ikkinku techo sayikki barraati. 22 Qoleno ninke giddonni mitu meenti soodo guto waammanniwa* mare, dhagge ikkannore kulinonke; 23 insa Yesuusi reeshsha hoogiti agure hige, maalaletenni sokkaasine lainotanna insa isi heeshshonniha ikkino yitinonsata kulinonke. 24 Hakkiinni ninke ledo noori giddonni mitu waammanniwa* marte meentu yiinori halaale ikkinota buuxxino; Yesuusa kayinni dilaꞌino.”

25 Isino togo yiinsa: “Kiꞌne wodanchitinannikkirinna masaalaano coyidhinore baala ammanate wodaniꞌne dunkinori! 26 Kiristoosi konni garinni qarramanna ayirrinye adha dihasiissannosi?” 27 Hakkiinni Musenna Masaalaano baalatenni kayise, Qullaawa Borro baalate giddo isi daafira borreessinoonnire tittire kulinsa.

28 Jeefoteno hadhanni noo qacha iilla rakku; ikkollana isi sae haꞌrannohu gede ikki. 29 Insa kayinni, “Yanna hawarritinohuranna leeshshi yiino daafira ninkewa gali” yite huuccitusi. Isino insawa galara ei. 30 Ledonsa hurbaate itanni heeꞌre, daabbo haaꞌre maassiꞌre hiiqqaqqe uyinsa. 31 Hatte yannara illensa woꞌmunni woꞌma faꞌniteenna ewelummasi affu; isi kayinni higiwa afa hooggu. 32 Hakkiinni insa insanaawa togo yitu: “Doogote hasaawisannankenna Qullaawa Borro xawise kulannanke wodaninke giirate gede ikke dibuwino?” 33 Insano hakkawoyintenni Yerusaalame higgu; hakkiicho Tonaamittunku wolootu ledo gamba yite noore affu; 34 insano, “Halaalinta Mootichu kaino; Simoonirano leellino!” yitu. 35 Hakkiinni lamenti rosaano doogo ikkinorenna daabbo hiiqqaqqi woyite isi ewelumma affino gara kultunsa.

36 Konne coye hasaabbanni heedheenna isi umisi mereeronsa uurre, “Keeru kiꞌne ledo ikko” yiinsa. 37 Insa kayinni lowo geeshsha massinonna waajjitino daafira, ayyaana laꞌanni nooha lawinonsa. 38 Hakko daafira isi togo yiinsa: “Mayira massini? Wodaniꞌneno mayira huluullami? 39 Angaꞌyanna lekkaꞌya laꞌine ane ikkoommota buuxxe; amammaddine laꞌeꞌꞌe; ayyaanu ane aana laꞌinanni gedee maalanna miqicho diafiꞌrino.” 40 Hatto yee angasinna lekkasi leellishinsa. 41 Insa kayinni lowo geeshsha hagiidhite laꞌinorenna macciishshitinore dhagge assidhe ammana hoogge heedheenna, “Hakko mitiri intanniri nooꞌne?” yiinsa. 42 Konnira insa shiima durinshoonni qulxuꞌmicho uyitusi; 43 isino adhe insa laꞌanna iti.

44 Hakkiinni togo yiinsa: “Kiꞌne ledo noommo yannara Muse Seeri, Masaalaanotenna Faarsote giddo ane daafira borreessinoonni coyi baalu woꞌma hasiissannosi yee kulummoꞌne qaaliꞌya konneeti.” 45 Hakkiinni Qullaawa Borro yitannore seekkite wodancha dandiitanno gede wodanansa fani; 46 qoleno togo yiinsa: “Togo yine borreessinoonni: Kiristoosi qarramanno; sayikki barrano reyotenni kaꞌꞌanno; 47 mannu cubbinsanni hige maaro eanno gede kultanno sokka, Yerusaalametenni kayinse daga baalate suꞌmisinni sabbankanni. 48 Kiꞌne konni baalunku coyira naqaashshe ikkitinanni. 49 Ani Anniꞌya qaale einore soyemmoꞌne. Kiꞌne kayinni iiminni dagganno wolqa adhitina geeshsha katamu giddo agarre.”

50 Hakkiinni Biitaaniyu geeshsha haaꞌre haꞌrinsa; hattono angasi kayise maassiꞌrinsa. 51 Maassiꞌranni heeꞌre insawiinni baxxi; Maganuno gordo haaꞌrisi. 52 Insano kumbuultusi; hakkiinni lowo geeshsha hagiidhitanni Yerusaalame higgu. 53 Qoleno, barru baala qullaawa mine hadhanni Magano guwisidhanno.