Ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa!
“I so mbi ndoye i mingi, . . . i bata tere ti i na yâ ndoye ti Nzapa, na i ku . . . fini ti lakue lakue.”—JUDE 20, 21.
JÉHOVAH andoye azo ti sese mingi tongaso lo mû Molenge ti Lo ngengele oko, si zo so amä na bê na Lo alingbi ti wara fini ti lakue lakue (Jean 3:16). A yeke pendere ye mingi ti hinga so Nzapa andoye e tongaso! Tongana mo yeke wakua ti Jéhovah, biani mo ye si Nzapa andoye mo teti lakue lakue.
2 Disciple Jude afa tongana nyen mo lingbi ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa. Lo sû na mbeti: “I kpengba na ndo mabe ti i ti nzoni ahon kue, i sambela na yâ Yingo Vulu, i bata tere ti i na yâ ndoye ti Nzapa, na i ku be-nzoni ti Seigneur ti e Jésus-Christ na fini ti lakue lakue.” (Jude 20, 21). Mandango Tënë ti Nzapa na fango nzo tënë ayeke sara si mo kpengba na yâ ‘mabe ti nzoni ahon kue’, so ayeke afango ye ti aChrétien. Ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa, a lingbi mo sambela “na yâ Yingo Vulu”, wala na gbe ti ngangu ti lo. Ti wara deba nzoni ti fini ti lakue lakue, a lingbi mo duti na mabe na yâ sandaga ti Jésus Christ so lo mû ti zi e.—1 Jean 4:10.
3 Ambeni zo so kozoni ayeke na mabe na pekoni ala ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa pëpe. Ngbanga ti so ala soro ti sara siokpari, ala yeke aTémoin ti Jéhovah mbeni pëpe. Ye nyen mo lingbi ti sara si ye so asi na mo pëpe? Gbungo li na ndo ti atënë so ayeke ga na peko alingbi ti mû maboko na mo ti sara siokpari pëpe na ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa.
Fa so mo ndoye Nzapa
4 Fa ndoye ti mo teti Nzapa na lege so mo mä yanga ti lo (Matthieu 22:37). Bazengele Jean asû na mbeti: “So ayeke ndoye ti Nzapa: e bata komandema ti Lo. Na komandema ti Lo ayeke tongana nengo ye pëpe.” (1 Jean 5:3). Tongana mo yeke mä yanga ti Nzapa, a lingbi ti kpengba mo ti luti na gbele ti atara na ti duti na ngia. Wasungo psaume atene: “Ngia ayeke na zo so atambela pëpe na lege ti wango ti azo ti sioni, . . . me ngia ti lo ayeke na yâ Ndia ti L’Eternel.”—Psaume 1:1, 2.
5 Ndoye ti mo teti Jéhovah ayeke pusu mo ti kpe ti sara mbeni kota siokpari so ayeke bi zonga na ndo iri ti lo. Agur asambela, lo tene: “Mo mû nzinga wala mosoro na mbi pëpe; Mo mû na mbi kobe so alingbi na mbi. Wala peut-être fade yâ ti mbi asi, na mbi ke Mo, na mbi tene, L’Eternel ayeke zo nyen? Wala peut-être fade nzinga asara mbi, na mbi sara nzi, na mbi di iri ti Nzapa ti mbi senge senge.” (aProverbe 30:1, 8, 9). Leke na bê ti mo ti ‘di iri ti Nzapa senge senge’ pëpe na lege ti bingo zonga na ndo Nzapa. Me, gi lakue ti sara aye so ayeke mbilimbili so amû gloire na lo.—Psaume 86:12.
6 Sambela lakue Babâ ti mo ti ndoye so ayeke na yayu ti mû maboko na mo ti luti na gbele ti tara ti tï na yâ siokpari pëpe (Matthieu 6:13; aRomain 12:12). Ngbâ lakue ti mä wango ti Nzapa si lege ti sambela ti mo akanga pëpe (1 Pierre 3:7). Tongana mo sara siokpari na mbana, aye ti pekoni alingbi ti duti ngangu, teti Jéhovah asara ye mo bâ mo tene lo kanga lege na sambela ti azo ti kpengba li na mbinda si sambela ti ala alingbi ti si na lo pëpe (Toto ti Jérémie 3:42-44). Tongaso duti na tâ be-ti-molenge, na sambela ti tene mo sara mbeni ye pëpe so fade akanga lege na mo ti ga nduru na Nzapa na lege ti sambela.—2 aCorinthien 13:7.
Fa so mo ndoye molenge ti Nzapa
7 Fa so mo ndoye Jésus Christ na lege so mo mä akomandema ti lo, teti a yeke mû maboko na mo ti ke ti sara siokpari. Jésus atene: “Tongana i bata komandema ti Mbi, fade i duti na yâ ndoye ti Mbi, legeoko tongana Mbi bata komandema ti Babâ ti Mbi na Mbi duti na yâ ndoye ti Lo.” (Jean 15:10). Na lege wa sarango ye alingbi na atënë ti Jésus so ayeke mû maboko na mo ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa?
8 Sarango ye alingbi na atënë ti Jésus alingbi ti mû maboko na mo ti sara ye so bê ti Nzapa aye. Ndia so Nzapa amû na Israël atene: “A lingbi mo sara lango-sioni pëpe.” (Exode 20:14). Me Jésus afa mbeni kpengba-ndia so ayeke na yâ ni tongana lo tene: “Zo so abâ mbeni wali na nzara ti wali ni asara lo—na yâ bê ti lo, lo sara lango-sioni na lo awe.” (Matthieu 5:27, 28). Bazengele Pierre atene so ambeni zo na popo ti akozo Chrétien “lê ti ala asi na ye ti pitan” na “ala handa a-âme so akpengba pëpe”. (2 Pierre 2:14). Ye oko, nde na ala, mo lingbi ti kpe siokpari kue so andu bungbingo koli na wali tongana mo ndoye Nzapa na Christ na mo mä yanga ti ala nga mo sara kue ti bata songo ti mo na ala.
Zia yingo ti Jéhovah afa lege na mo
9 Sambela Nzapa ti wara yingo vulu ti lo, na zia ni afa lege na mo (Luc 11:13; aGalate 5:19-25). Tongana mo ngbâ ti sara siokpari, Nzapa alingbi ti zi yingo ti lo na ndo ti mo. Na peko ti siokpari ti lo na Bath-Séba, David atoto na Nzapa: “Tomba mbi yongoro na tere ti Mo pëpe; na Mo lungula Yingo Vulu ti Mo na yâ mbi pëpe.” (Psaume 51:13). Teti Gbia Saül asara siokpari na lo changé bê ti lo pëpe, yingo ti Nzapa ayeke na ndo ti lo mbeni pëpe. Saül asara siokpari na lege so lo mû sandaga so a zö na wâ na lo fâ pëpe angasangbaga na abagara, nga lo fâ gbia ti azo ti Amalek pëpe. Na pekoni, Jéhovah azi yingo ti lo na ndo ti Saül.—1 Samuel 13:1-14; 15:1-35; 16:14-23.
10 Ke même ti bi bê na ndo sarango siokpari. Bazengele Paul asû na mbeti: “Tongana e gue na bê ti e mveni ti sara sioni nda ni e hinga tene-biani awe, sacrifice teti siokpari angbâ mbeni pëpe.” (aHébreu 10:26-31). A yeke duti ande ye ti mawa mingi ti sara siokpari juska ti tene ye tongaso asi na mo!
Fa so mo ndoye azo biani
11 Ndoye teti amba ti mo ayeke kanga lege na mo ti sara siokpari so andu bungbingo koli na wali (Matthieu 22:39). Mara ti ndoye tongaso ayeke pusu mo ti bata bê ti mo si mo sara nzara ti koli wala wali ti mbeni zo pëpe. Sarango nzara ti zo tongaso alingbi ti gue na lango-sioni (aProverbe 4:23; Jérémie 4:14; 17:9, 10). Sara ye tongana zo ti mbilimbili Job, so azia pëpe si bê ti lo ahanda lo ti sara nzara ti mbeni wali so ayeke ti lo pëpe.—Job 31:1.
12 Ti yekia mariage tongana ye so ayeke nzoni-kue alingbi ti mû maboko na mo ti kpe ti sara kota siokpari. Nzapa aleke ti tene mariage so a yekia ni nga na bungbingo ti koli na wali asara si azo angbâ ti bâ gigi (Genèse 1:26-28). Girisa pëpe so tere ti zo ti koli wala ti wali ayeke ti mû lege na zo ti dü, na fini so zo awara na lege so ayeke nzoni-kue. Azo ti pitan na azo so asara lango-sioni ake yanga ti Nzapa, ane bungbingo ti koli na wali pëpe, ayekia mariage pëpe tongana ye so ayeke nzoni-kue, na ala sara siokpari na tere ti ala mveni (1 aCorinthien 6:18). Me ndoye teti Nzapa nga teti zo so ayeke nduru na lo legeoko na mango yanga ti Nzapa ayeke kanga lege na zo ti sara mbeni siokpari so na nda ni alingbi ti sara si a bi lo na gigi ti bungbi.
13 Ti tene e mû vundu pëpe na azo so e ndoye ala, a lingbi e tomba asioni bibe. A-Proverbe 29:3 atene: “Zo so aga ndeko ti awali ti pitan, lo futi ye ti lo.” Zo so asara lango-sioni na lo changé bê ti lo pëpe abuba songo ti lo na Nzapa nga na sewa ti lo. Wali ti lo alingbi ti sara divorce (Matthieu 19:9). Atâa a yeke koli wala wali si asara lango-sioni, sarango divorce alingbi ti mû vundu na koli wala wali ti zo so asara lango-sioni, amolenge ti ala nga na ambeni zo. Ti hinga so lango-sioni alingbi ti buba ye mingi alingbi ti pusu e ti ke ti sara ni.
14 Teti so ye ti sara ti kanga ndo ti lango-sioni ayeke dä pëpe, a lingbi ti pusu zo ti ke ti sara sioye ti kion so. A-Proverbe 6:30-35 afa so atâa so azo alingbi ti bâ mawa ti zo so anzi ye ndali ti so nzara asara lo, ala ke zo so asara lango-sioni ndali ti so lo sara ni na sioni bibe. “Lo ye ti futi âme [wala fini] ti lo mveni.” Na gbe ti Ndia ti Moïse, a yeke fâ fade lo (Lévitique 20:10). Zo so asara lango-sioni amû vundu na azo gi ti kaï sioni nzara ti bê ti lo. Nga, zo so asara lango-sioni na lo changé bê ti lo pëpe angbâ na yâ ndoye ti Nzapa pëpe me a bi lo na gigi ti kongregation ti aChrétien so sioni ayeke dä pëpe.
Bata nzo yingo-ti-hinga
15 Tongana e ye ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa, zia si yingo-ti-hinga ti e akpengba na yâ siokpari pëpe. E hinga biani so a lingbi e yeda pëpe na asioni sarango ye ti azo ti sese so, na a lingbi e sara hange na ndo ti atënë tongana sorongo akamarade, ambeti so e diko nga na angia. Paul agboto mê ti e, lo tene: “Na lâ ti nda ni fade ambeni zo azia mabe ni, ala mä ayingo ti handa, na tënë so ayingo sioni afa, na lege ti ndendia ti azo so asara mvene, ala so yingo-ti-hinga ti ala akpengba legeoko tongana ye so a zö na wen so amû wâ mingi.” (1 Timothée 4:1, 2). Yingo-ti-hinga so ayeke “tongana ye so a zö na wen so amû wâ mingi” ayeke tongana yâ ti maboko ti zo so agbu ye ti wâ mingi na a yeke so lo mbeni pëpe. Mara ti yingo-ti-hinga tongaso ayeke fa na e mbeni pëpe ti ke tënë ti azo so azia mabe wala a-apostat nga na ambeni ye so alingbi ti sara si e zia mabe.
16 E yeke wara ande salut gi tongana yingo-ti-hinga ti e ayeke nzoni (1 Pierre 3:21). Na lege ti mabe ti e na yâ mênë ti Jésus so asa, a sukula yingo-ti-hinga ti e si e zia akusala so fini ayeke dä pëpe si e lingbi ti “sara na Nzapa so ayeke na fini.” (aHébreu 9:13, 14). Tongana e sara siokpari na mbana, yingo-ti-hinga ti e ayeke ga sioni na e lingbi mbeni pëpe ti sara kusala ti Nzapa tongana azo so a sukula ala awe (Tite 1:15). Me, Jéhovah alingbi ti mû maboko na e ti duti na nzo yingo-ti-hinga.
Ambeni lege ti kpe sioni tambela
17 Sara ye tongana Caleb ti Israël ti giriri so ‘atambela na peko ti L’Eternel na bê ti lo kue.’ (Deutéronome 1:34-36). Sara ye so Nzapa ahunda na mo, na te kobe lâ oko pëpe na “table ti ayingo sioni”. (1 aCorinthien 10:21). Bere mabe ti mo pëpe. Te na bê ti kiri singila kobe ti yingo so a wara ni gi na table ti Jéhovah, na fade awafango ye ti wataka na ayingo sioni ayeke handa mo pëpe (aEphésien 6:12; Jude 3, 4). Bi bê ti mo na ndo ti aye ti yingo tongana mandango Bible, guengo na abungbi nga na fango tënë. Hinga so mo yeke duti ande na ngia tongana mo tambela na peko ti Jéhovah na bê ti mo kue na mo sara ye mingi na yâ kusala ti Seigneur.—1 aCorinthien 15:58.
18 Leke na bê ti mo ti “sara kusala so alingbi na lê ti Nzapa, na lege ti kpengo mbeto ti Lo na dongo bê”. (aHébreu 12:28). Kpengo mbeto ti Jéhovah ayeke pusu mo ti ke sioni tambela kue. A yeke mû maboko na mo ti sara ye alingbi na wango so Pierre amû na amba ti lo Chrétien so a sa yingo na ndo ti ala: “Tongana i hunda ye na tïtî ti Lo tongana Babâ ti i, Lo so afâ ngbanga alingbi na kusala ti azo oko oko kue, na Lo yekia zo oko teti lê ti lo pëpe, a lingbi i duti na mbeto na ngoi ti i na sese so.”—1 Pierre 1:17.
19 Sara ye lakue alingbi na aye so mo yeke manda na yâ Mbeti ti Nzapa. Ye so ayeke mû maboko na mo ti kpe ti sara kota siokpari ngbanga ti so mo fa so mo yeke oko ti “ala so akpengba na lege ti sarango ye si ala hinga nzoni na sioni.” (aHébreu 5:14). Ahon ti duti zo so abata yanga ti lo pëpe wala so tambela ti lo ayeke nzoni kue pëpe, sara kue si mo tambela tongana zo ti ndara so ‘azia si l’heure ti lo ahon senge pëpe’ na angoi ti sioni so. “A lingbi [mo] hinga nda ti ye so Seigneur aye”, na ngbâ ti sara ni.—aEphésien 5:15-17; 2 Pierre 3:17.
20 Zia si bê asara mo pëpe, so ti tene mo sara nzara ti ye ti mbeni zo pëpe. Mbeni oko ti Akomandema Bale-oko atene: “A lingbi bê asara mo pëpe tënë ti da ti zo so ayeke nduru na mo; a lingbi bê asara mo pëpe tënë ti wali ti zo so ayeke nduru na mo, wala ngbâa ti lo ti koli, wala ngbâa ti lo ti wali, wala bagara ti lo, wala lele ti lo, wala mbeni ye oko pëpe ti zo so ayeke nduru na mo.” (Exode 20:17). Ndia so abata da ti mbeni zo, wali ti lo, awakua ti lo, anyama ti lo na ambeni ye ti lo. Me ye so ayeke kota mingi ayeke tënë ti Jésus so atene sarango bê ayeke sara si zo aga sioni.—Marc 7:20-23.
21 Sara kue si bê ti mo apusu mo ti sara siokpari pëpe. Disciple Jacques asû tënë so: “Ye so ahanda zo ti sara siokpari ayeke nzara ti tere ti lo mveni so agbu lo na ahanda lo. Na nda ni, tongana nzara so amë ngo awe, a dü siokpari; na siokpari, tongana a ga kota awe, adü kui.” (Jacques 1:14, 15). Na tapande, tongana mbeni zo ayeke na kpale ti nyongo sämba kozo, lo lingbi ti ke ti zia ni na da ti lo. Ti tene mbeni Chrétien asara nzara ti mbeni koli wala wali ti place ti kua ti lo pëpe, lo lingbi ti bâ so a yeke nzoni lo changé place ti kua ti lo wala lo changé kua ni.—aProverbe 6:23-28.
22 To nda ti sara mbeni ye pëpe so alingbi ti gue na mo ti sara siokpari. Ti gi ti handa zo ti ye mo na ti bi bê na ndo ti asioni sarango ye alingbi ti gue na zo ti sara pitan wala lango-sioni. Tenengo akete kete mvene alingbi ti gue na zo ti tene akota mvene, na a lingbi ti sara si lo ga zo ti mvene. Nzingo akete kete ye alingbi ti buba yingo-ti-hinga ti zo juska lo ga kota zo ti nzi. Même ti yeda na akete bibe ti a-apostat alingbi ti gue na zo ti ga mbeni apostat na nda ni.—aProverbe 11:9; Apocalypse 21:8.
Ye ti sara tongana mo sara siokpari
23 Azo kue ayeke mbilimbili-kue pëpe (Zo-ti-fa-tene 7:20). Me tongana mo sara kota siokpari, mo lingbi ti wara dengo bê na yâ ti atënë ti sambela ti Gbia Salomon so lo tene na ngoi ti mungo temple na Jéhovah. Salomon asambela Nzapa, lo tene: “Tongana mbeni zo, wala azo ti Israël kue, asambela Mo na ahunda Mo, na azo oko oko kue ti ala kue ahinga kobela ti ala na vundu ti ala mveni, na ala yä maboko ti ala na da so, tongaso, Mo mä tënë so na yayu, ndo ti duti ti Mo, na Mo pardone ala, na Mo so Mo hinga bê ti azo, Mo futa azo oko oko kue alingbi na lege ti ala kue (teti Mo, gi Mo oko, Mo hinga bê ti amolenge ti azo).”—2 Chronique 6:29, 30.
24 Biani, Nzapa ahinga ye so ayeke na bê ti zo na lo yeke nduru ti mû pardon. A-Proverbe 28:13 atene: “Zo so ahonde kengo-ndia ti lo, ye ti lo aga nzoni pëpe, me zo so afa tënë ti kengo-ndia ti lo na gigi na lo zia lege ni, fade lo wara be-nzoni.” Tongana mo changé bê ti mo na mo tene na gigi siokpari ti mo nga mo zia lege ni, Nzapa alingbi ti sara be-nzoni na mo. Ye oko, tongana mo woko na lege ti yingo, aye wa alingbi ti mû maboko na mo ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa?
Fade mo kiri tënë tongana nyen?
• Tongana nyen e lingbi ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa?
• Tongana nyen ndoye teti Nzapa na teti Christ amû maboko na e ti ke ti sara siokpari?
• Ngbanga ti nyen ti duti na tâ ndoye teti amba ti e ayeke kanga lege na e ti sara pitan wala lango-sioni?
• Ambeni lege ti kpe sioni tambela ayeke so wa?
[Ahundango tënë ti manda na ye]
1, 2. Tongana nyen mo lingbi ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa?
3. Ngbanga ti nyen ambeni zo ayeke aTémoin ti Jéhovah mbeni pëpe?
4. Mango yanga ti Nzapa ayeke kota ye biani?
5. Ndoye ti mo teti Jéhovah ayeke pusu mo ti sara nyen?
6. Ye wa alingbi ti si tongana mo sara siokpari na mbana?
7, 8. Tongana nyen sarango ye alingbi na wango ti Jésus ayeke mû maboko na zo ti ke ti sara siokpari?
9. Na ndo tënë ti yingo vulu, ye nyen alingbi ti si tongana e ngbâ ti sara siokpari?
10. Ngbanga ti nyen a lingbi mo ke même ti bi bê na ndo sarango siokpari?
11, 12. Na alege wa ndoye na yekiango ndo ayeke kanga lege na zo ti sara ye ti pitan wala lango-sioni?
13. Na lege wa zo so asara lango-sioni ‘afuti ye ti lo’?
14. Ye nyen e lingbi ti manda na ndo sarango siokpari na aProverbe 6:30-35?
15. Yingo-ti-hinga so ayeke “tongana ye so a zö na wen so amû wâ mingi” ayeke tongana nyen?
16. Ngbanga ti nyen a yeke kota ye ti duti na nzo yingo-ti-hinga?
17. Ti tambela na peko ti Jéhovah na bê kue amû maboko na zo tongana nyen?
18. Ngangu wa kpengo mbeto ti Jéhovah ayeke sara na ndo tambela ti mo?
19. Ngbanga ti nyen a yeke nzoni mo sara ye lakue alingbi na aye so mo yeke manda na yâ Mbeti ti Nzapa?
20. Ngbanga ti nyen a yeke nzoni e kpe sarango bê?
21, 22. Aye wa Chrétien alingbi ti sara si lo tï na yâ siokpari pëpe?
23, 24. Atënë ti dengo bê wa ayeke na 2 Chronique 6:29, 30 nga na aProverbe 28:13?
[Foto na lembeti 8]
Jude afa na e lege ti ngbâ na yâ ndoye ti Nzapa
[Foto na lembeti 9]
Sarango divorce alingbi ti mû kota vundu na koli wala wali ti zo so asara lango-sioni nga na amolenge
[Foto na lembeti 10]
Legeoko tongana Caleb, mo leke na bê ti mo ti ‘tambela na peko ti Jéhovah na bê ti mo kue’?
[Foto na lembeti 11]
Sambela lakue ti wara ngangu ti tï na yâ tara pëpe