Pytania czytelników

● Jak należy rozumieć tekst Ewangelii według Mateusza 1:17, gdzie jest mowa o trzech grupach pokoleń (po czternaście w każdej) od Abrahama do Jezusa Chrystusa, chociaż w poprzednich wierszach wyliczono tylko czterdzieści jeden pokoleń? — Belgia.

Wyjaśnienie tej pozornej trudności jest proste. Okazuje się, że apostoł Mateusz dwukrotnie liczy Dawida, nie tyle dbając o sumę ogólną, ile o zrównanie tych trzech grup obejmujących po czternaście imion, czyli pokoleń, co w istotnej mierze ułatwiało zapamiętanie. Sam Mateusz wyraża się w następujący sposób: „Tak więc w całości od Abrahama do Dawida jest czternaście pokoleń; od Dawida do przesiedlenia babilońskiego czternaście pokoleń; od przesiedlenia babilońskiego do Chrystusa czternaście pokoleń”.

Kiedy się weźmie pod uwagę takie rodowody, jak lista zamieszczona w rozdziałach od 1 do 3 księgi Pierwszej Kronik, można bez trudu stwierdzić, że od Abrahama do Jezusa Chrystusa było co najmniej czterdzieści sześć pokoleń. Mateusz skrócił ten wykaz, pomijając między innymi trzech królów Judy, potomków króla Jorama i krwawej królowej Atalii. Była to córka niegodziwej królowej Izebel; podstępnie przywłaszczyła sobie tron Judy na siedem lat. Po wyliczeniu Jorama spis Mateusza opuszcza więc trzy następne pokolenia, będące owocem tego nieudanego związku, mianowicie: Ochozjasza (który panował tylko jeden rok), Joasza (który objął panowanie w siódmym roku życia), i Amazjasza (który panował dwadzieścia dziewięć lat). Zamiast nich jako następnego wymienia Ozjasza (Uzjasza), który panował długo i pomyślnie, dopóki nie ośmielił się w miejsce kapłana ofiarować kadzidła w świątyni, za co został rażony trądem. Mateusz omija też w swym rodowodzie imię Jojakima, syna Jozjasza, oraz Chananiasza, który był synem Zorobabela i z kolei został ojcem Abiuda.

Opuszczeń takich, jak dokonane przez Mateusza, nie należy uważać za wypadek nadzwyczajny, gdyż skracanie wykazów genealogicznych zdarzało się częściej. Na przykład Ezdrasz w kapłańskim rodowodzie z księgi Pierwszej Kronik 6:3-14 podaje dwadzieścia trzy imiona, natomiast w księdze Ezdrasza 7:1-5, gdzie przedstawia swój własny rodowód, wylicza dla tego samego okresu tylko szesnaście imion.

Przy rozpatrywaniu biblijnych wykazów rodowodowych trzeba pamiętać jeszcze o kilku sprawach. Przede wszystkim dobrze jest brać pod uwagę okoliczność, że żadne odchylenia nie wynikały z braku staranności. Izraelici bardzo pilnie zajmowali się historią i nadzwyczaj starannie prowadzili wszelką dokumentację. Na przykład o Tabeli Narodów z księgi Rodzaju (Rodz. 10:1-32) powiedziano, że jest to „prawdziwy wyjątek w literaturze starożytnej. Takie zainteresowanie narodami dokładnie odzwierciedla nacisk, jaki Biblia kładzie na historię. (...) Tego rodzaju zaabsorbowania minionymi dziejami nie spotyka się w żadnym innym piśmiennictwie sakralnym świata.” — „The Interpreter’s Dictionary of the Bible”, tom 3, strona 515.

Należy także wspomnieć, że wszyscy pisarze biblijni byli uczciwymi ludźmi, kierującymi się wysokimi miernikami moralnymi przedłożonymi w tejże Biblii. A co więcej, pisali pod wpływem świętego ducha Jehowy. — 2 Tym. 3:16; 2 Piotra 1:21.

Dobrze jest ponadto pamiętać, że sposób, w jaki opisywano różne fakty w czasach starożytnych, był odmienny od naszych współczesnych przyzwyczajeń. Na przykład pewne określenia w porównaniu z dzisiejszymi miały obszerniejsze znaczenie. I tak Abraham swego czasu powiedział do Lota: „Braćmi jesteśmy” (Rodz. 13:8, Wk). Abraham był jednak w rzeczywistości stryjem Lota. Podobnie królowa Babilonu mówiła o Nabuchodonozorze jako o ojcu Balsazara, gdy tymczasem ojcem jego był faktycznie Nabonid, a Nabuchodonozor jego dziadkiem (Dan. 5:11, Gd). Słowo „ojciec” było często używane w odniesieniu do dalszych przodków. Dlatego też Abraham bywa w Chrześcijańskich Pismach Greckich wielokrotnie określany jako „nasz ojciec”, gdy w gruncie rzeczy był odległym przodkiem. — Dzieje 7:2; Rzym. 4:12; Jak. 2:21.

Wziąwszy pod uwagę wymienione czynniki, łatwo zrozumiemy, dlaczego pisarze biblijni wyrażali się tak a nie inaczej przy sporządzaniu rodowodów, i tym samym znikną wszelkie pozorne trudności.