Ɛzinzalɛ Arane YINTANƐTE ZO MBULUKUZIELƐLEKA
Ɛzinzalɛ Arane
YINTANƐTE ZO MBULUKUZIELƐLEKA
Nzema
@
  • ɛ
  • ɔ
  • Ɛ
  • Ɔ
  • BAEBOLO
  • MBULUKU
  • DEBIEZUKOALƐ
  • w13 11/15 m. 31-32
  • “Ɛnee Me Le Kɛ Ɛnwɔnra Mɔɔ Ɔvea Ye Abonle Nu”

Vidio biala ɛnle foa ɛhye

Mmafa ɛya vidio ne angola ambuke

  • “Ɛnee Me Le Kɛ Ɛnwɔnra Mɔɔ Ɔvea Ye Abonle Nu”
  • Ɛzinzalɛ Arane Ɔbɔ Gyihova Belemgbunlililɛ Nolo—2013
Ɛzinzalɛ Arane Ɔbɔ Gyihova Belemgbunlililɛ Nolo—2013
w13 11/15 m. 31-32

YƐ TETEDWƐKƐ

“Ɛnee Me Le Kɛ Ɛnwɔnra Mɔɔ Ɔvea Ye Abonle Nu”

WƆ August/September 1929, edwɛkpakavolɛma mɔɔ bɛbo 10,000 la dele kpondenle United States maanle ne anu kɛ anwoma mɔɔ ɛlɛdi ahyimango la bɛvale kenle ngɔnla bɛbɔle nolo kpole bie. Bɛvale mbuluku nee bulohyua dɔɔnwo bɛmanle awie mɔ. Ɛnee Belemgbunlililɛ nolobɔlɛma ɛhye mɔ anu apenle ko le adekpakyelɛma. Nea kɛzi ɛnee bɛ nwo ɛzo a! Bulletina ne bɔle amaneɛ kɛ, “ɔyɛ azibɛnwo” kɛ ɔvi 1927 kɔdwu 1929 adekpakyelɛma anwo ɛzo ɛyɛ mɔnwo nsa la.

Ɛvolɛ 1929 ne ɛlɛkɔ ye awieleɛ la, ɛnee ezukoa gyinlabelɛ ɛzɛkye bɔkɔɔ. Wɔ Dwɛkɛ—October 29, 1929—New York Azokoɛleɛ Mɔɔ Nea Gualilɛ Zo la tetele ninyɛne awolɛ zo, na ɔmanle ewiade amuala ezukoa gyinlabelɛ zɛkyele na ɛhye vale Ngyegyelɛ Kpole rale. Bange dɔɔnwo bɔle kakɛ. Bɛgyakyile egyinli ɛyɛlɛ. Bɛtotole mbulalɛ gyima dɔɔnwo anu. Menli dɔɔnwo gyima vile bɛ sa. Wɔ 1933, ɛnee bɛtu menli 1,000 bɛfi bɛ azua nu kenle ko biala wɔ U.S.

Kɛ ɔyɛle mɔɔ menli mɔɔ ka edwɛkɛ ne mekɛ kɔsɔɔti la holale gyinlanle ngyegyelɛ ɛhye anloa ɛ? Ɛnee ɔwɔ kɛ bɛtɛnla sua mɔɔ ɔgyi kale zo la anu. Ɛnee bɛndua sua kakɛ nee adwule, sua mɔɔ gyi kale zo anzɛɛ kale twe ye la manle adekpakyelɛma dɔɔnwo vale ezukoa ekyi mɔɔ bɛlɛ la yɛle ɛzonlenlɛ gyima ne.b Yɛɛ saa bɛlɛyɛ maangyeba nyianu a, bɛfa sua mɔɔ gyi kale zo la a bɛyɛ nyɛvolɛ sua a. Wɔ 1934 ne anu, Bulletin ne bɔle amaneɛ kɛ bɛbayɛ ngyehyɛleɛ bɛakpondɛ sua kpalɛ mɔɔ nzule, sutovu, ɛsokpa nee debie mɔɔ bɛfa bɛbɔ bɛ nwo bane wɔ ɛyɛlɛ mekɛ nu wɔ ɛkɛ la bamaa bɛ.

Wɔ ɛleka dɔɔnwo edwɛkpakavolɛma mɔɔ bɔ mɔdenle la yɛle bɛ azua wɔ kale zo. Victor Blackwell hanle kɛ, “Ɛnee Nowa ɛnlɛ ɛlɛne ɛbobɔlɛ nwo anwubielɛ biala, yɛɛ medame noko ɛnee menlɛ sua mɔɔ bɛsi bɛsie kale zo la anwo anwubielɛ anzɛɛ adwenle biala.” Noko ɔbobɔle ɛlɛne ne.

Kale mɔɔ sua gyi zo mɔɔ bɛfa bɛapɛ azule fɔsɛlɛ nu wɔ Yendea

Ɛnee Avery nee Lovenia Bristow lɛ kale mɔɔ sua gyi zo. Avery hanle kɛ, “Ɛnee me le kɛ ɛnwɔnra mɔɔ ɔvea ye abonle nu—dahuu mezo me sua.” Bristow abusua ne nee Harvey yɛɛ Anne Conrow mɔɔ ɛnee lɛ kale mɔɔ sua gyi zo na bɛva kɛlata ketekete bɛyɛ bane wɔ nwo la bɔle nu yɛle adekpakyelɛ. Mekɛ biala mɔɔ bɛkɛdu bɛ sua ne abo la kɛlata azinli ne bie ye gua. Avery hanle kɛ, “Ɛnee awie biala ɛtɛnwunle kale mɔɔ sua gyi zo zɛhae la bie ɛlɛ, yɛɛ ɔvi zɔhane mekɛ ne awie biala ɛtɛnwunle bie zɛhae ɛlɛ!” Noko Avery hanle kɛ Conrow agyalɛma ne nee bɛ mra nwiɔ ne ɛnee le “abusua mɔɔ bɛ nye die kpalɛ.” Harvey Conrow hɛlɛle kɛ, “Yɛangyia debie biala anwo, na yɛdele nganeɛ kɛ Gyihova dwenle yɛ nwo yɛɛ ɔbɔle yɛ nwo bane wɔ ye ɛzonlenlɛ ne anu.” Nzinlii, Conrow abusua ne mɔɔ bɛle nna la hɔle Geleade Sukulu ne bie na bɛ nee bɛ hɔle Peru kɛ edwɛkpatɛlɛvolɛma.

Battaino abusua ne noko yɛle adekpakyelɛ. Mekɛ mɔɔ Giusto nee Vincenza nwunle kɛ bɛbanyia abusua la, bɛhakyile bɛ 1929 Model A Ford kale ne mɔɔ ɛnee le ɛdanlɛ sua la bɛyɛle ye kɛ “hotɛle kɛnlɛma bie.” Bɛ nee bɛ ra raalɛ ne doale gyima mɔɔ ɛnee bɛ nye die nwo la azo bɛhanle edwɛkɛ ne bɛhilele Italima mɔɔ ɛnee wɔ United States la.

Menli dɔɔnwo ne ala diele edwɛkpa ne, noko ɛnee ehyiavolɛma nee menli mɔɔ ɛnyɛ gyima la ɛngola ɛnye ndoboa wɔ Baebolo nwo mbuluku mɔɔ bɛdie la anwo. Emomu, bɛvale ninyɛne ngakyile mɔɔ bɛlɛ la bɛmanle yɛ bɛliele mbuluku. Dahuu adekpakyelɛma nwiɔ hɛlɛle ninyɛne 64 mɔɔ anyelielɛma vale manle bɛ la aluma wɔ buluku nu. Ɛnee “ɔle kɛ efiade kpole bie anu ninyɛne nwo kɛlɛtokɛ la.”

Fred Anderson yiale ɛyazonlɛnli bie mɔɔ vale ɛhwɛleɛ nwiɔ mɔɔ ɛnee le ye mame ɛdeɛ la liele yɛ mbuluku ne bie. Ɔhɔle ɛya fofolɛ nu la, nrenya bie hilele yɛ mbuluku ne anwo anyelielɛ na ɔhanle kɛ, “Menlɛ ɛhwɛleɛ mɔɔ mefa mekenga a.” Noko, ɔliele awie mɔɔ de bikye ye la ɛhwɛleɛ ɔgengale na ɔ nye liele kpalɛ yemɔti ɔyele buluku ne nee ɛhwɛleɛ ne anwo ndoboa.

Ɛnee Herbert Abbott lɛ akɔlɛ tunli ekyi bie wɔ ye kale ne anu. Saa bɛmaa ye ngɔkɔlɛ nsa anzɛɛ nna bɛdie mbuluku a ɔfa ɔkɔ gua nu ɔtɔne bɛ ɔfa ezukoa ne ɔtɔ gaase ɔgua ye kale ne anu. “Asoo ɔrale ye kɛ ɛnee ɔdwu mekɛ ne bie a yɛnlɛ ezukoa fee ɔ?” Ɔhɛlɛle kɛ, “ɛhɛe, noko yɛammaa yemɔ anzi yɛ adenle. Yɛnyianle diedi nee anwodozo wɔ Gyihova anu kɛ saa yɛnyia gaase yɛgua yɛ kale ne anu a, yɛbadoa gyima ne azo.”

Gyihova anu anwodozo nee mɔdenlebɔlɛ manle ye menli ne gyinlanle mekɛ zɔhane mɔɔ ɛnee nuhua yɛ se la anu. Kenle ko, ahumu bie dule manle Maxwell nee Emmy Lewis vi bɛ sua ne mɔɔ kale twe ye la anu vindele na mɔɔ bɛkado bɛ nye la ɛnee baka ɛbu ɛdɔ bɛ sua ne azo ɛzɛkye ye. Maxwell ka kɛ, “Ɛnee ninyɛne ɛhye mɔ ɛngola ɛnzi yɛ adenle, ɔle esiane ala, yɛɛ yeamba yɛ adwenle nu kɛ yɛgyakyi gyima ne. Ɛnee gyima dɔɔnwo wɔ ɛkɛ mɔɔ ɔwɔ kɛ yɛyɛ, na ɛnee yɛlɛ ɛhulolɛ kɛ yɛbayɛ.” Maxwell nee Emmy ahonle andu, na ɔlua bɛ gɔnwo mɔ moalɛ zo bɛzile sua fofolɛ wɔ kale zo.

Yɛ mekɛ ɛhye mɔɔ nuhua yɛ se la anu, Gyihova Alasevolɛ dɔɔnwo ɛlɛda tunwomaa sunsum ko ne ala bie ali. Yeanyɛ boɛ fee la, kɛmɔ adekpakyelɛma mɔɔ lumua la yɛle la, yɛvua yɛtafe zo kɛ yɛbadoa zo yɛayɛ yɛ edwɛkɛhanlɛ gyima ne kɔkpula kɛ Gyihova baha kɛ yɛwie gyima ne yɛ la.

a Ɛnɛ bɛfɛlɛ ye Yɛ Belemgbunlililɛ Gyima.

b Mekɛ zɔhane, ɛnee adekpakyelɛma dɔɔnwo ɛnyɛ nwonane afoa nu gyima. Ɛnee bɛdie Baebolo nwo mbuluku mɔɔ bɛde ye awolɛ ne azo la, na saa bɛfa bɛmaa a bɛava ndoboa mɔɔ bɛkɛnyia bɛkɛvi nu la bɛanlea bɛ nwo.

    Nzema Mbuluku Ngakyile (1982-2026)
    Fi Nu
    Kɔ Nu
    • Nzema
    • Fa Nwa Awie
    • Mɔɔ ɛkulo
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Nwolɛ Mɛla
    • Fealeranu Edwɛkɛ
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Kɔ Nu
    Fa Nwa Awie