Beginselen of populariteit — Waardoor laat u zich leiden?
NORIHITO, die in de zesde klas zat, deed mee aan een sportevenement. Plotseling moest hij een beslissing nemen. Van alle leerlingen werd verlangd dat zij aan een patriottische ceremonie deelnamen. Moest hij met zijn medeleerlingen meedoen aan deze schijnbaar routinematige ceremonie?
Norihito had uit de bijbel geleerd dat het verkeerd is deel te nemen aan enige daad van aanbidding voor een andere god dan Jehovah (Exodus 20:4, 5; Mattheüs 4:10). Hij wist ook dat christenen in alle wereldse politieke aangelegenheden neutraal moeten blijven (Daniël 3:1-30; Johannes 17:16). Dus ondanks het feit dat zijn medeleerlingen er bij hem op aandrongen mee te doen, hield hij moedig maar respectvol voet bij stuk. Wat zou u in een soortgelijke situatie hebben gedaan?
Het verlangen om erbij te horen
De Schrift geeft te kennen dat mensen door God werden geschapen om sociabel te zijn, goed met elkaar te kunnen opschieten, en ervan te genieten dingen samen te doen. Het is heel natuurlijk om bij leeftijdgenoten of collega’s te willen zijn, geaccepteerd te willen worden en erbij te willen horen. Zulke gevoelens maken het leven plezieriger en dragen bij tot de vrede en eendracht in onze omgang met anderen. — Genesis 2:18; Psalm 133:1; 1 Petrus 3:8.
Het aangeboren verlangen om erbij te horen, komt tot uiting in de grote nadruk op conformiteit die zelfs in deze tijd in sommige culturen te zien is. Japanse kinderen worden bijvoorbeeld vanaf hun eerste levensjaren opgeleid om zich bewust te zijn van en zich te schikken naar de stem van de meerderheid. Hun erfenis leert hun dat het een van hun grootste plichten is met de gemeenschap te harmoniëren. „Japanners zullen veel eerder in een groep functioneren dan westerlingen”, zei Edwin Reischauer, voormalig ambassadeur van de Verenigde Staten in Japan, die de Japanse gewoonten nauwlettend heeft gadegeslagen. Hij zei verder: „Terwijl westerlingen wellicht op z’n minst de schijn wekken onafhankelijk en individualistisch te zijn, zullen de meeste Japanners zich in kleding, gedrag, levensstijl en zelfs in denkwijze heel graag schikken naar de normen van hun groep.” Het verlangen naar conformiteit is echter in geen geval tot de Japanners beperkt. Het is universeel.
De druk om gelijkvormig te zijn
Hoewel het wenselijk is er moeite voor te doen goed met anderen te kunnen opschieten, schuilt er gevaar in wanneer men zich blindelings aanpast aan wat populair is. Waarom? Omdat wat populair is bij de massa, vaak botst met wat aanvaardbaar is voor God. „De gehele wereld ligt in de macht van de goddeloze”, zegt de bijbel ons (1 Johannes 5:19). Satan gebruikt op sluwe wijze alle middelen die hem ter beschikking staan — materialisme, lage morele maatstaven, raciale vooroordelen, religieus fanatisme, nationalisme, enzovoort — om de massa te beïnvloeden en van God af te keren. Wanneer iemand zich naar zulke praktijken zou schikken, zou hij in feite een tegenstander van Jehovah God en zijn voornemens worden. Daarom krijgen christenen de raad: „Wordt niet langer naar dit samenstel van dingen gevormd, maar wordt veranderd door uw geest te hervormen, opdat gij u ervan kunt vergewissen wat de goede en welgevallige en volmaakte wil van God is.” — Romeinen 12:2.
Doordat christenen in dit samenstel van dingen leven, staan zij voortdurend onder druk om zich te schikken naar wat populair is. Vooral jongeren zijn in dit opzicht kwetsbaar. Het verlangen om er net zoals hun schoolkameraden uit te zien en te doen wat zij doen, is buitengewoon sterk. Het vergt werkelijke moed van hun kant om aan hun leeftijdgenoten uit te leggen waarom zij aan bepaalde activiteiten niet meedoen. Maar nalaten voor hun standpunt uit te komen, zou geestelijke rampspoed voor hen kunnen betekenen. — Spreuken 24:1, 19, 20.
Ook volwassenen krijgen, op hun werk, met die druk te maken. Er wordt misschien van hen verwacht dat zij na werktijd of op bepaalde feestdagen aan sociale activiteiten deelnemen. Wanneer zij weigeren mee te doen, lijkt het wellicht alsof zij afstandelijk en niet inschikkelijk zijn en een gespannen sfeer op de werkplek creëren. Sommigen voelen zich misschien verplicht vele uren over te werken, enkel omdat anderen dat doen en omdat het van hen wordt verwacht. Wanneer zij in zulke aangelegenheden zouden zwichten, zouden zij geestelijke schade oplopen en ervan worden weerhouden aan hun andere verplichtingen te voldoen. — 1 Korinthiërs 15:33; 1 Timotheüs 6:6-8.
De druk om gelijkvormig te zijn is zelfs buiten de school of het werk aanwezig. Een christelijke moeder vertelde dat zij haar kind bij een bepaalde gelegenheid niet bestrafte hoewel dat wel hard nodig was, enkel omdat zij dacht dat de andere huisvrouwen die erbij waren het daar niet mee eens zouden zijn. — Spreuken 29:15, 17.
De massa kan het mis hebben
De bijbel geeft ons veel rechtstreekse raad wat het volgen van de massa betreft. Tegen de natie Israël werd bijvoorbeeld gezegd: „Gij moogt de grote massa niet volgen met kwade oogmerken; en gij moogt in een geschil niet een zodanig getuigenis afleggen dat gij afwijkt met de grote massa om het recht te buigen” (Exodus 23:2; vergelijk Romeinen 6:16). Deze raad werd niet altijd opgevolgd. Op een keer, kort na de uittocht uit Egypte, toen Mozes afwezig was, brachten bepaalde personen Aäron en het volk ertoe een gouden kalf te maken en het in „een feest voor Jehovah” te aanbidden. Het volk at en dronk en vermaakte zich met zang en dans terwijl zij offers brachten aan het gouden kalf. Vanwege deze verdorven daad van afgoderij werden ongeveer 3000 aanstichters terechtgesteld. Maar Jehovah bracht ook over veel van de anderen een plaag omdat zij onbezonnen de massa hadden gevolgd. — Exodus 32:1-35.
Een ander voorbeeld van het met kwade oogmerken volgen van de grote massa vond in de eerste eeuw plaats, in verband met de dood van Jezus Christus. Velen van het volk, overreed door de jaloerse religieuze leiders, sloten zich aan bij de roep om Jezus’ terechtstelling (Markus 15:11). Toen Petrus tijdens het pinksterfeest na Jezus’ opstanding en hemelvaart op hun ernstige dwaling wees, werden velen „diep in hun hart getroffen” en beseften zij wat zij hadden gedaan door de massa te volgen. — Handelingen 2:36, 37.
Bijbelse beginselen zijn beter
Zoals duidelijk uit deze verslagen blijkt, kan het blindelings volgen van wat populair is, tot ernstige gevolgen leiden. Hoeveel beter is het om de bijbel te volgen en ons leven door de beginselen die daarin staan te laten leiden! „Zoals de hemelen hoger zijn dan de aarde, zo zijn mijn wegen hoger dan uw wegen, en mijn gedachten dan uw gedachten”, zegt Jehovah (Jesaja 55:9). In morele kwesties en in menselijke betrekkingen — ja, in alle beslissingen van het leven — is keer op keer gebleken dat het volgen van Jehovah’s wegen veel beter is dan het volgen van wat populair is. Dat is de sleutel tot een gelukkiger en gezonder levenswijze.
Neem als voorbeeld eens de ervaring van Kazoeja. Hoewel hij de bijbel enige tijd had bestudeerd, bleef hij de populaire weg volgen — hij streefde ernaar rijk te worden en vooruit te komen. In zijn poging om zijn meerderen te behagen en bij zijn collega’s in de gunst te staan, stortte hij zich vaak tot in de vroege ochtenduren in drinkpartijen. Hij werd veeleisend, onverdraagzaam en prikkelbaar. Zijn extreme levenswijze leidde al snel tot een beroerte, waardoor hij gedeeltelijk verlamd raakte. Terwijl hij in een ziekenhuisbed lag te herstellen, had hij tijd om na te denken over wat hij uit de bijbel had geleerd en over de manier waarop hij zijn leven leidde. Hij besloot dat het tijd was om toe te gaan passen wat hij had geleerd. Hij legde zijn leidinggevende functie neer en begon andere omgang te zoeken. Hij deed ook oprecht zijn best om de christelijke persoonlijkheid aan te doen en zijn kijk op materiële bezittingen te corrigeren. Als gevolg hiervan veranderden zijn maatstaven en verbeterde zijn gezondheid. Uiteindelijk droeg hij zijn leven aan Jehovah op en werd gedoopt.
Om succes te hebben in het volgen van een impopulaire weg moet iemand weten welke beginselen daarbij betrokken zijn en er volledig van overtuigd zijn dat die juist zijn. Uit wat Masaroe meemaakte, blijkt dat dit zo is. Toen hij in de zesde klas van de lagere school zat, werd hij door zijn klasgenoten aanbevolen als kandidaat voor het voorzitterschap van de leerlingenraad. Hij vertelt een beetje beschaamd dat hij, omdat hij de hierbij betrokken bijbelse beginselen niet helemaal begreep, niet aan zijn klasgenoten kon uitleggen waarom hij zich niet kandidaat kon stellen voor een politieke functie. Zijn mensenvrees had hem ervan weerhouden te vertellen dat hij een christen was. Hij kon alleen maar zijn hoofd laten hangen en in tranen herhalen: „Ik kan het niet doen.”
Door deze pijnlijke ervaring ging hij onderzoeken waarom een christen zich niet inlaat met politieke activiteiten. (Vergelijk Johannes 6:15.) Later, toen hij op de middelbare school zat, deed zich een zelfde situatie voor. Maar dit keer was hij erop voorbereid zijn standpunt met overtuiging aan zijn leraar uit te leggen. De leraar aanvaardde zijn uitleg, en dat deden ook verscheidene klasgenoten, die hem vragen stelden over zijn op de bijbel gebaseerde geloofsovertuiging.
Wanneer iedereen het juiste zal doen
In de komende nieuwe wereld onder Christus’ heerschappij zal dat wat populair is om te doen, het juiste zijn. Tot die tijd zullen wij op onze hoede moeten zijn voor de neiging ons te schikken naar wat populair is. Wij kunnen aanmoediging putten uit Paulus’ vermaning: „Omdat wij zo’n grote wolk van getuigen rondom ons hebben, laten ook wij elk gewicht en de zonde die ons gemakkelijk verstrikt, afleggen en met volharding de wedloop lopen die voor ons ligt.” — Hebreeën 12:1.
Wat zult u doen wanneer u met problemen of uitdagingen te maken krijgt? Zult u zwichten voor mensenvrees en bezwijken voor het doen van wat populair is? Of zult u zich tot Gods Woord, de bijbel, wenden en de beginselen daarin volgen? Laatstgenoemde handelwijze zal u niet alleen nu tot voordeel strekken maar u ook het vooruitzicht geven te behoren tot degenen die „door geloof en geduld de beloften beërven”. — Hebreeën 6:12.