Gebedsgenezing — Hoe gaat het in z’n werk?

’„DAT meisje met die beugel om haar hals. Maak ’m maar los. Je bent genezen. Kom hierheen en prijs Jezus.” Het meisje loopt van haar zitplaats naar het altaar. Zij zegt dat zij al twaalf operaties heeft ondergaan en dat zij sinds 1973 invalide is door reumatoïde artritis. Zij staat voor de priester en beweegt haar hals naar voren en naar achteren. De priester zegent haar, de menigte applaudisseert en de priester zegt: „Ze is genezen!”’

Denkt u zich de vreugde eens in van iemand die genezen is van reumatoïde artritis! Gebeuren zulke dingen werkelijk?

Berichten zoals het voorgaande in de Worcester Sunday Telegram doen veronderstellen dat het mogelijk is. Geen wonder dat de hedendaagse gebedsgenezing sterk de aandacht trekt. Zieke mensen stromen naar gebedsgenezers toe, in de hoop genezen te worden. Wordt hun hoop vervuld? Is gebedsgenezing werkelijk een doeltreffende manier om ziekten te genezen? Hoe gaat het in z’n werk?

WAT IS GEBEDSGENEZING?

In feite bestaan er verschillende vormen van gebedsgenezing. In de westerse wereld wordt ze vaak verricht tijdens diensten die worden gehouden door evangelisten of door predikanten van grote godsdiensten — misschien predikanten die verbonden zijn met de charismatische beweging. Deze gebedsgenezers beweren Jezus Christus en zijn apostelen na te volgen, en zij zijn van mening dat God zelf de bron van hun kracht is.

Een andere groep wordt gevormd door de „genezers” van niet-christelijke religies — de vodoupriesters, toverdokters, medicijnmannen, enzovoort. Zij geloven dat ziekte wordt veroorzaakt door boze geesten en zij verrichten ceremoniën om de geesten te verdrijven.

Dan zijn er de „psychische chirurgen”, die verrichten wat zij „psychische operaties” noemen. Op de Filippijnen bijvoorbeeld beweren zij met hun blote handen in het lichaam van de zieke mensen te dringen en er ziek weefsel en bloedstolsels uit te halen. Naar verluidt zijn hun „patiënten” volkomen bij bewustzijn en zijn er na afloop geen littekens zichtbaar.

Tot slot zijn er de genezers die zeggen dat hun „genezing” niets met godsdienst of geloof te maken heeft. Zij spreken erover als een natuurlijk proces, een manier om een mysterieuze genezende kracht die rondom ons of in het lichaam zelf aanwezig is aan te boren. Sommigen van hen geven er de voorkeur aan „psychisch genezer” genoemd te worden in plaats van „gebedsgenezer”.

HEEFT GEBEDSGENEZING SUCCES?

Het antwoord hierop hangt af van degene aan wie u het vraagt. Mensen die erin geloven, vertellen over genezingen waarvan zij getuige zijn geweest of die zij zelf hebben ervaren. Twijfelaars vertellen over onderzoekers die gevallen van zogenaamde wonderbaarlijke genezing zijn nagegaan en tot de conclusie zijn gekomen dat het niet werkelijk gebeurt. Vanwaar die tegenspraak?

Soms kan er een echte vergissing in het spel zijn. Een vrouw geloofde oprecht dat zij van baarmoederhalskanker was genezen. Er was bij haar een klinische test gedaan die op de aanwezigheid van kanker duidde; dus ging zij naar een gebedsgenezer. De volgende keer dat de test werd uitgevoerd, was de uitslag negatief. Zij is ervan overtuigd dat de gebedsgenezer haar heeft genezen. Maar haar dokter zei dat de eerste uitslag van de test eenvoudig onjuist was geweest, iets wat soms gebeurt.

Het komt ook voor dat mensen die vertwijfeld op een wonder hopen, zich helemaal door hun wens laten meeslepen. Een jong meisje dat aan kanker in een vergevorderd stadium leed, ging naar een gebedsgenezer. Later werd zij opnieuw door haar dokter onderzocht. „Toen de dokter mij zag, kon hij het niet geloven”, zei ze gelukkig. „Ik zou binnen twee maanden sterven. Maar er gebeurde niets . . . Ik zou nu eigenlijk al overleden moeten zijn, maar ik weet niet waarom God mij gespaard heeft.” Droevig genoeg stierf zij nog geen jaar later.

Bij een zekere gelegenheid zou een arts gezegd hebben dat het herstel van zijn patiënt een wonder was. Toen een journalist het verhaal natrok, zei de arts echter dat hij het woord „wonder” „bij wijze van spreken” had gebezigd. Hij was er zeker van dat de genezing een „natuurlijke zaak” was. „Ik denk niet dat wij kunnen bewijzen dat God persoonlijk heeft ingegrepen”, zei hij. „Ik heb hetzelfde zien gebeuren wanneer er geen gebedsgenezing bij betrokken was.”

Er zijn factoren die het moeilijk maken te beoordelen waardoor bepaalde „genezingen” werkelijk tot stand zijn gebracht. Tot op vandaag wordt de invloed van de geest op de lichamelijke gezondheid nog onvoldoende begrepen. Het verloop van veel ziekten is niet te voorspellen. Sommige nemen door onbekende oorzaak een — vaak tijdelijke — keer ten goede. Veel ziekten worden door het lichaam zelf genezen, soms met behulp van medicijnen. Dr. William A. Nolan opperde de mogelijkheid dat de intense emoties die bij sommige gebedsdiensten een rol spelen, bepaalde ziekten sneller een gunstige wending doen nemen dan gewoonlijk het geval zou zijn. Er zij ook opgemerkt dat veel van de zogenaamde genezingen slechts geringe verbeteringen zijn in de toestand van de zieke.

Sommige gebedsgenezers erkennen de mogelijkheid dat veel van de genezingen niet miraculeus zijn. Een priester die aangesloten is bij de charismatische beweging zei: „Sommige [genezingen] zijn psychosomatisch, sommige hysterisch en sommige zijn aan natuurlijke oorzaken toe te schrijven.” En hij voegde daaraan toe: „Ik heb daar helemaal geen probleem mee, omdat het nog steeds echte genezingen zijn.”

Uiteraard aanvaardt niet iedereen de gedachte dat er een natuurlijke verklaring voor de genezingen is. Velen geloven oprecht dat er wonderen gebeuren en dat zieke mensen door een bovenmenselijke kracht genezen worden. Vandaar dat iemand die er belangstelling voor heeft, zou kunnen redeneren: ’Het kan zijn dat gebedsgenezing al dan niet succesvol is. Maar wat voor kwaad zou erin schuilen het te proberen?’ Dit is een belangrijke vraag.