Vragen van lezers

● Welke zienswijze behoren christenen volgens Gods Woord ten aanzien van zelfmoord te huldigen?

Jehovah, als de bron van het leven, heeft bepaald dat het menselijke leven kostbaar, heilig is (Gen. 9:5; Ps. 36:9). Zelfmoord, hetgeen betekent dat iemand zijn eigen leven neemt of zichzelf doodt, wordt dus door de bijbel veroordeeld (Ex. 20:13; 1 Joh. 3:15). De paar zelfmoorden die in de bijbel worden genoemd, werden door personen begaan die in gebreke bleven in aanmerking te nemen dat hun leven werkelijk aan God toebehoorde. — 1 Sam. 31:4; 2 Sam. 17:5-14, 23; 1 Kon. 16:18; Matth. 27:5.

Iemand die zich moedwillig van het leven berooft, doet dit met algehele minachting voor de heiligheid van het leven; hij laadt derhalve bloedschuld op zich. Wanneer iemand zelfmoord begaat terwijl hij in het bezit is van zijn verstandelijke vermogens, bewijst dit dat hij geen moraliteitsgevoel heeft, dat het hem aan geloof ontbreekt en dat hij geen vrees heeft voor God. Het is een laffe daad, waarbij iemand weigert aan de problemen en verantwoordelijkheden van het leven het hoofd te bieden. Indien de persoon beweerde een ware christen te zijn, zou hij door deze daad op gewelddadige wijze zijn verhouding tot Jehovah verbreken. Zelfmoord kan erop duiden dat men heeft toegegeven aan de druk van demonen, die tot zelfvernietiging aanmoedigen (Matth. 17:14-18). Door deze extreem egocentrische daad toont men geen liefde voor zijn achtergebleven familieleden, geen liefde voor zijn gemeente en vrienden en ook geen liefde voor de omringende gemeenschap, aangezien het voor alle vroegere metgezellen schande en verdriet veroorzaakt. — Mark. 12:31.

In de meeste landen moet in een verklaring van overlijden, die in het algemeen voor begraven wordt afgegeven door de behandelende geneesheer en overigens door de gemeentelijke lijkschouwer, de doodsoorzaak worden vermeld. Hoewel op het overlijdensformulier zelfmoord als doodsoorzaak kan zijn opgegeven, hoeft dit nog niet met de feiten te stroken. In het geval van één zo’n rapport kwamen drie weken later duidelijke bewijzen aan het licht dat de dood aan een ongewoon ongeluk te wijten was. De omstandigheden moeten derhalve altijd in aanmerking genomen worden. Leed de persoon aan een geestesziekte? Was hij bij zijn volle verstand? Was hij schuldig of trof hem blaam? In veel gevallen is het moeilijk alle feiten te achterhalen.

Hoe dient derhalve de houding van leden van een christelijke gemeente te zijn met betrekking tot het bijwonen van de begrafenis van een door zelfmoord om het leven gekomen persoon die met de gemeente verbonden is geweest? Wat staat een ouderling te doen aan wie men heeft verzocht zo’n begrafenisdienst te leiden? Wanneer er aanwijzingen zijn dat de dood door een ongeluk is veroorzaakt — ook al wordt zelfmoord als doodsoorzaak opgegeven of was er sprake van een geestesziekte — kan het geweten van sommige leden van de gemeente hen toestaan de begrafenisdienst bij te wonen ten einde de nabestaanden te troosten. Ook wordt het aan de persoonlijke beslissing van een ouderling overgelaten of hij op verzoek de begrafenisdienst zal leiden. De gemeente kan er echter de voorkeur aan geven zo’n begrafenisdienst niet openlijk te organiseren of de lezing in de Koninkrijkszaal of in de aula te laten houden, wegens de uitwerking die dit op de niet ingelichte gemeenschap kan hebben.

Indien echter duidelijk is vastgesteld dat de persoon zelfmoord heeft gepleegd, zullen de leden van de gemeente en de ouderlingen wellicht niet bij de begrafenis betrokken willen zijn. In dergelijke gevallen zal het aan de familie zelf overgelaten worden een particuliere begrafenisdienst te regelen, waarbij een gezinslid misschien enkele woorden ten behoeve van de familieleden spreekt. Bovendien zou iemand wellicht niet een begrafenis willen bijwonen van iemand van wie men aanneemt dat hij zelfmoord heeft gepleegd, wanneer de begrafenisdienst door iemand anders dan een lid van de gemeente wordt geleid, of wanneer deze op verzoek van de familie door de begrafenisondernemer zelf wordt gehouden.

Als personen die rechtvaardigheid liefhebben, leggen wij de kwestie of er voor sommigen van degenen die ertoe zijn gekomen zelfmoord te plegen, ook een mogelijke toekomst bestaat, in de handen van een barmhartige, alwijze God. Wij die het leven liefhebben en die elke dag dat wij leven als heilig beschouwen, trachten onze dagelijkse aangelegenheden en omgang dusdanig te leiden dat dit de goedkeuring wegdraagt van Degene die de mensheid leven gegeven heeft.