De avocado — Echt een veelzijdige vrucht!
Door Ontwaakt!-correspondent in Colombia
DE SPAANSE conquistadores in het begin van de zestiende eeuw hadden nog nooit zoiets gezien. De vrucht had ongeveer het formaat en de vorm van een grote peer, maar ze bleef groen, zelfs als ze rijp was. De samenstelling van het vruchtvlees was zacht en boterachtig, en smaakte enigszins naar noten. Uiteindelijk kwam ze bekend te staan als de avocado, van het Azteekse woord ahuacatl.
De avocado werd in 1519 voor het eerst aan het Europese publiek gepresenteerd door Martín Fernández de Enciso. Enciso had de vrucht gezien in de buurt van wat nu Santa Marta (Colombia) is, ten tijde van een van de eerste Spaanse expedities naar Zuid-Amerika. Tijdens die jaren van ontdekkingsreizen proefden Europeanen, behalve de avocado, voor het eerst een aantal nieuwe voedselproducten, waaronder chocolade, maïs en de aardappel.
Uiteraard was geen van deze producten echt nieuw. De oorspronkelijke bewoners van de gematigde streken van het westelijk halfrond kenden en aten ze al eeuwenlang. Onder sommige inheemse stammen werd de avocado zo hoog gewaardeerd dat ze als huwelijksgeschenk werd gebruikt en ook als welkomstgeschenk voor bezoekers.
Avocado’s verbouwen
Tegenwoordig wordt de avocado geteeld op veel plaatsen met een warm of gematigd klimaat, waaronder Australië, de Filippijnen, Israël, Kenia, Nieuw-Zeeland en Noord- en Zuid-Amerika. Ze is een van de ongeveer twintig tropische vruchten die over de hele wereld in commercieel opzicht van betekenis zijn geworden.
Verspreid over de landen van tropisch Amerika bestaan echter veel avocadorassen, variërend van enkele die niet groter zijn dan een kippenei tot andere die zo groot zijn als een middelgrote meloen met een gewicht van wel twee kilo. Hun kleur kan variëren van groen tot donkerpaars en de schil van sommige soorten is ruw en broos, terwijl die van andere dun en glad is. Het is echter mogelijk boomgaarden aan te leggen die avocado’s opleveren die er hetzelfde uitzien en van dezelfde kwaliteit zijn.
Wanneer avocadobomen in bloei staan, zijn ze overdekt met duizenden bleekgele bloesems. Eén op de vijfduizend van deze bloesems wordt echter maar een avocado. Een opvallend kenmerk van deze bloemen is dat elk ervan meeldraden heeft, oftewel organen die stuifmeel produceren, en tegelijkertijd een stamper, of vruchtdragend orgaan. Hierdoor zou zelfbestuiving mogelijk zijn, ware het niet dat een wonderbaar mechanisme in de avocadoboom deze organen programmeert om niet op dezelfde tijden actief te zijn.
Het gevolg is dat sommige bomen hun bloemen met de ochtendzon als stuifmeelontvangers openen en hun bloemen midden op de dag sluiten. Diezelfde bloemen gaan dan ’s avonds weer open als stuifmeelproducenten. Bij andere bomen die in de buurt staan, is het andersom. Bestuiving vindt plaats wanneer een boom die stuifmeel produceert, vlak bij een boom staat die op hetzelfde moment stuifmeel ontvangt. Ook bijen en andere insecten zijn belangrijk voor het overbrengen van het stuifmeel. De ingewikkelde samenwerking van zonlicht, warmte, insecten, wind en standplaats maken dus de teelt van deze vrucht mogelijk.
Voedzaam en nuttig
De avocado heeft een buitengewone voedingswaarde, omdat ze rijk is aan eiwit, riboflavine, nicotinezuur, kalium en vitamine C. Men zegt dat ze wel elf vitaminen en veertien mineralen bevat. In sommige delen van Midden-Amerika wordt een avocado met tortilla’s als een volledige maaltijd beschouwd. De avocado is ook rijk aan vet, en de olie lijkt op olijfolie omdat deze enkelvoudig onverzadigde vetzuren bevat. De olie wordt ook voor de fabricage van zeep en cosmetica gebruikt.
Bijna elk deel van de avocadoboom kan worden gebruikt. Het hout wordt als brandstof gebruikt. In Zuid-Amerika wordt de pit, of het zaad, gebruikt om kleding te merken, omdat ze een onuitwisbare plek achterlaat. In sommige delen van de Filippijnen worden de bladeren gebruikt voor het zetten van thee. De bast van de boom kan naar verluidt voor het looien van leer worden gebruikt.
Het kopen en eten van de vrucht
Als u naar de markt gaat om avocado’s te kopen, probeer dan niet hun rijpheid te beoordelen aan de hand van de kleur van hun schil, want deze verschilt per soort. Probeer zachtjes op de vrucht te drukken. Als ze een beetje zacht is, is ze rijp. Avocado’s moeten worden bewaard op een warme, goedgeventileerde plaats en u kunt het rijpingsproces een handje helpen door ze in een krant te wikkelen. Ze kunnen ook in de koelkast worden bewaard, zelfs nadat ze zijn aangesneden. Door het snijvlak van de vrucht met citroensap te besprenkelen, kunt u voorkomen dat het vruchtvlees bruin wordt.
Veel mensen vinden het lekker avocado’s met citrusvruchten of tomaten te eten. De smaak van de vrucht kan nog worden verhoogd door een pikante of pittige dressing. Bovendien is de avocado goed te combineren met garnalen, krab of kreeft en is ze een aanwinst in allerlei salades. Sommigen combineren avocado’s met andere vruchten om er een verfrissend sap van te maken.
Gepureerde avocado’s met kruiden en andere ingrediënten kunnen heerlijk smaken op een toastje. Uiteraard mag de beroemde guacamole, gemaakt met avocado’s, tomaten, uien, groene paprika’s en kruiden, niet over het hoofd worden gezien. De vrucht kan ook met gekookt voedsel worden geserveerd als onderdeel van een hoofdgerecht. In dat geval moet ze op het laatste moment worden toegevoegd en niet meegewarmd worden.
Misschien neemt de avocado al een belangrijke plaats in op uw menu. In sommige delen van de wereld zal ze echter wel als exotisch en zeldzaam beschouwd worden. Als u nog nooit een avocado hebt geproefd, waarom zou u de volgende keer dat u de kans krijgt er niet eens een proberen? Misschien vindt u dat deze echt veelzijdige vrucht ook heerlijk smaakt!