U kunt uw geheugen verbeteren
„Ik heb een verschrikkelijk slecht geheugen.” Hebt u dat ooit wel eens gezegd? Zo ja, wanhoop dan niet. Een paar simpele tips en een beetje inspanning kunnen een verrassende verbetering teweegbrengen. Onderschat uw hersenen niet. Het is verbazingwekkend wat ze allemaal kunnen.
HOE verrichten de hersenen hun verbazende prestaties? In de afgelopen jaren zijn de hersenen als nooit tevoren onderzocht. Maar hoewel wij steeds meer inzicht krijgen, weten wij nog heel weinig van de manier waarop de hersenen nu eigenlijk functioneren.
Hoe wij informatie leren en onthouden is niet duidelijk, maar onderzoekers trachten dit mysterie te ontrafelen. Bij het leren en onthouden zijn naar schatting tien miljard tot honderd miljard zenuwcellen, neuronen, in de hersenen betrokken. Maar er zijn minstens tienduizend maal zoveel verbindingen tussen de neuronen. Eén theorie luidt dat als de verbindingen, of synapsen, door gebruik versterkt worden, er een leerproces plaatsvindt.
Naarmate wij ouder worden, kunnen onze geestelijke vermogens afnemen; onze reacties worden misschien trager. Hersencellen vernieuwen zichzelf niet, en kennelijk gaan er bij volwassenen voortdurend enkele hersencellen verloren. Maar in de mate waarin wij onze hersenen gebruiken, houden wij onze geestelijke vermogens wellicht langer in goede conditie.
Onze geestelijke instelling is van invloed op onze hersenen. Een optimistische, vrolijke kijk verbetert de werking van de hersenen op elke leeftijd. Een bepaalde hoeveelheid stress kan goed zijn, maar chronische, overmatige stress belemmert het doeltreffend functioneren van de hersenen. Lichaamsbeweging kan een hulp zijn om geestelijke spanningen te verlichten.
Hoe aanmoedigend dit ook mag zijn, toch vergeten wij wellicht belangrijke dingen, of wij nu oud zijn of jong. Kunnen wij ons geheugen verbeteren? Eén terrein waarop de meeste mensen problemen hebben, is het onthouden van de namen van mensen die wij ontmoeten.
Iemands naam onthouden
Een paar simpele suggesties kunnen een enorme hulp zijn om namen beter te onthouden. Het helpt als u belangstelling voor de persoon hebt. Zijn naam is belangrijk voor hem. Vaak kunnen wij ons de naam niet herinneren omdat wij hem in het begin al niet goed hebben verstaan. Zorg dus dat u de naam goed hoort wanneer u wordt voorgesteld. Vraag de persoon zo nodig zijn naam te herhalen of zelfs te spellen. Gebruik de naam verscheidene malen tijdens uw gesprek. Wanneer u afscheid neemt, spreek de persoon dan bij zijn naam aan. U zult verrast zijn hoe deze paar punten u zullen helpen.
Nog een tip die u kan helpen namen beter te onthouden, is iemands naam te associëren met iets waarvan u zich in uw geest een beeld kunt vormen. Als u actie in het beeld kunt brengen, werkt het nog beter.
Iemand had bijvoorbeeld moeite om de voornaam van een oppervlakkige kennis, Glenn, te onthouden. Dus dacht hij telkens wanneer hij deze man zag, aan de betekenis van het Engelse woord „glen”: „een eenzame, nauwe vallei”. Hij stelde zich de man in de vallei voor terwijl die de prachtige omgeving bekeek. Het werkte altijd; de naam Glenn schoot hem onmiddellijk te binnen.
Veel namen hebben wellicht geen betekenis voor u, dus dan zult u een woord moeten nemen dat op de naam lijkt. Het is niet erg als het vervangende woord niet precies overeenkomt met de klank van de naam. Door de associatie zult u beter in staat zijn de naam in uw geheugen terug te roepen. Wanneer u zelf de woorden en de beelden verzint, worden ze veel beter in uw geheugen gegrift.
U moet dit een tijdlang ijverig oefenen, maar het werkt echt. Harry Lorayne legt deze methode uit in zijn boek How to Develop a Super-Power Memory, en hij heeft die bij veel officiële gelegenheden gebruikt. Hij zegt: „Vaak werd ik in vijftien minuten of minder aan honderd tot tweehonderd mensen voorgesteld, zonder dat ik ook maar één enkele naam vergat!”
Hoe een lijstje uit het hoofd te leren
Hoe kunt u uw vaardigheid verbeteren om een lijstje van niet met elkaar in verband staande dingen te onthouden? Een simpele manier wordt de schakelmethode genoemd. Deze werkt als volgt: U vormt een visueel beeld van elk artikel dat op de lijst staat en combineert dan het beeld van het eerste artikel met dat van het tweede, doet hetzelfde met het tweede en het derde, enzovoort.
Stel dat u vijf dingen uit de supermarkt nodig hebt: melk, brood, een gloeilamp, uien en ijs. Begin met een verbinding te vormen tussen melk en brood. Verbeeld u dat u melk uit een brood schenkt. Hoewel het beeld misschien nogal belachelijk is, zal het u helpen de artikelen in uw geheugen te prenten. Probeer ook actie in het tafereel te brengen, door u voor te stellen dat u zelf de melk schenkt.
Na de melk met het brood te hebben gecombineerd, gaat u naar het volgende artikel, de gloeilamp. U zou het brood met de gloeilamp in verband kunnen brengen door u voor te stellen dat u het brood in een fitting probeert te draaien. Combineer dan de gloeilamp met de uien door u te verbeelden dat u een grote gloeilamp pelt en daarbij huilt. Natuurlijk is het beter als u de associatie zelf verzint. Kunt u een associatie bedenken tussen de twee laatste artikelen, uien en ijs? Misschien kunt u zich verbeelden dat u uienijs eet!
Kijk eens of u het lijstje kunt opsommen. Test vervolgens uw geheugen met een zelfgemaakt lijstje. Maak het zo lang als u wilt. Bedenk dat u de associatie, om ze gemakkelijker te kunnen onthouden, humoristisch of zelfs belachelijk of absurd kunt maken. Probeer actie in het beeld te brengen, en vervang het ene artikel door het andere.
Sommigen opperen misschien het bezwaar dat deze methode meer tijd vergt dan het lijstje gewoon uit het hoofd leren. Het kost echter meer tijd om de methode uit te leggen dan toe te passen. Wanneer u eenmaal wat geoefend hebt, zult u snel associaties bedenken, en uw herinneringsvermogen, alsook uw leersnelheid, zal veel beter zijn dan wanneer u zonder een methode probeert te leren. Toen aan vijftien personen werd gevraagd een lijst van vijftien willekeurige artikelen uit het hoofd te leren zonder gebruikmaking van een methode, was hun score gemiddeld 8,5. Toen met een andere lijst de methode werd toegepast waarbij visuele associaties met elkaar worden verbonden, scoorde diezelfde groep gemiddeld 14,3. Natuurlijk zult u, als u niet vergeet een geschreven lijstje met deze artikelen mee te nemen als u boodschappen gaat doen, een score van vijftien halen — honderd procent!
U herinneren wat u leest
In dit tijdperk waarin mensen worden overspoeld met informatie, is een ander terrein waarop de meesten van ons hulp nodig hebben, efficiënt studeren. Studie is onontbeerlijk op school, in de zakenwereld, voor persoonlijke vooruitgang en ter voorbereiding van spreken in het openbaar. Bovendien moet een christen tijd opzij zetten voor persoonlijke bijbelstudie. — Johannes 17:3.
’Maar ik heb er moeite mee te onthouden wat ik heb gestudeerd’, zegt u misschien. Wat kunt u daaraan doen? Wanneer u leert uw studietijd optimaal te benutten, kan dit u helpen te onthouden wat u leest. Hier volgen een paar suggesties.
Wanneer u studeert, is persoonlijke organisatie belangrijk. Zorg dat boeken, schrijfmateriaal en papier binnen bereik liggen. Probeer in een aangename omgeving te studeren met weinig afleidende factoren en goede verlichting. Zet de radio en de televisie uit.
Zet geregeld tijd opzij voor studie. Sommigen hebben wellicht meer baat bij elke dag een korte tijd studeren dan één lange studieperiode. Het is goed uw tijd in periodes te verdelen. In plaats van twee uur achtereen te studeren, is het misschien beter de tijd te verdelen in periodes van elk 25 tot 40 minuten, met daartussenin korte pauzes van een paar minuten. Onderzoek heeft uitgewezen dat dit ertoe bijdraagt dat u zich meer kunt herinneren.
Bepaal hoeveel stof u in uw studieperiode wilt bestuderen. Dit bevordert de concentratie. Neem voordat u aan een boek begint, een paar minuten de tijd om het door te kijken. Lees de titel. Bekijk de inhoudsopgave, die een samenvatting van het boek vormt. Lees dan het voorwoord of de inleiding. Daarin worden wellicht de bedoeling en het standpunt van de schrijver duidelijk gemaakt.
Kijk een hoofdstuk even door voordat u het gaat lezen. Kijk naar de onderkopjes, illustraties, schema’s, samenvattingen en de begin- en slotparagraaf. Laat uw ogen even gaan over de eerste zin van elke paragraaf. Deze zinnen bevatten vaak de hoofdlijn van de redenering. Probeer een globaal beeld te krijgen. Stel uzelf vragen: ’Wat wilde de schrijver bewijzen? Wat kan ik van dit materiaal opsteken? Wat zijn de voornaamste argumenten?’
Concentratie is belangrijk. U moet helemaal in de stof opgaan. Het geheim is uw studieperiode zo levendig mogelijk te maken. Maak uzelf enthousiast door praktische aspecten van de informatie te beschouwen. Vorm er een beeld van. Gebruik uw zintuigen door u voor te stellen hoe dingen ruiken, smaken en aanvoelen, als het materiaal zich daartoe leent.
Als u eenmaal de strekking van het materiaal te pakken hebt, bent u klaar om aantekeningen te maken. Door doeltreffend aantekeningen te maken zult u de inlichtingen sneller begrijpen en beter onthouden. De aantekeningen hoeven niet uit hele zinnen te bestaan maar dienen sleutelwoorden of zinsneden te zijn die u helpen de hoofdgedachten te onthouden.
Dat u de informatie begrijpt, wil nog niet zeggen dat u zich later alles zult kunnen herinneren. In werkelijkheid kan wel tachtig procent van de informatie binnen 24 uur na het leren weer vergeten zijn, althans tijdelijk. Dat klinkt ontmoedigend, maar iets of veel van die tachtig procent kunt u weer terugroepen door het materiaal nogmaals door te nemen. Neem na elke studieperiode enkele minuten de tijd om het nog eens door te kijken. Neem het zo mogelijk een dag later nog eens door, dan een week later, en dan een maand later. Als u deze punten toepast, zal dit u wellicht helpen uw kostbare studietijd optimaal te benutten en te onthouden wat u gelezen hebt.
Onderschat uw hersenen dus niet. Uw herinneringsvermogen kan verbeterd worden. Eén geleerde noemde de hersenen „het meest complexe dat wij tot nu toe in ons universum hebben ontdekt”. Ze vormen een bewijs van de ontzagwekkende wijsheid en macht van de Schepper ervan, Jehovah. — Psalm 139:14.
[Diagram op blz. 15]
(Zie publicatie voor volledig gezette tekst)
Gebruik om een lijstje te onthouden de schakelmethode: Vorm van elk artikel een visueel beeld. Combineer dan het beeld van het eerste artikel met het tweede, enzovoort
Boodschappenlijstje:
1. Melk 1 en 2 gecombineerd
2. Brood 2 en 3 gecombineerd
3. Gloeilamp 3 en 4 gecombineerd
4. Uien 4 en 5 gecombineerd
5. IJs