Vreemde en alarmerende gebeurtenissen onder het ozongat
DE 125.000 inwoners van Punta Arenas, de zuidelijkste stad van Chili, hebben lang grapjes gemaakt over aan „het einde van de wereld” leven. Maar een hele reeks vreemde en alarmerende voorvallen vorig jaar maakt de grap iets te letterlijk. Sommige wetenschappers hellen over tot de mening dat er ’hier wel eens iets nieuws onder de zon zou kunnen zijn’. In een verslag in The Wall Street Journal van 12 januari 1993 staan wat bijzonderheden vermeld.
Felix Zamorano, lid van de Groep voor Atmosferische Studies aan de plaatselijke Magallanes-universiteit, bericht: „In oktober registreerden wij de laagste ozongehalten die tot dusver gemeten waren. De ozonlaag werd dunner en had drie dagen ongeveer de helft van de normale dikte; het ozongehalte kwam onder wat men als gevaarlijk beschouwt.” De gevolgen van toegenomen ultraviolette straling door een gat in de ozonlaag „omvatten huidkanker en grauwe staar, plus moeilijkheden voor het fytoplankton, de basis van de mariene voedselketen”, schreef de Journal.
Vorig jaar „was de helft van Radovan Vilicic’ kudde van 1200 runderen zo verblind door conjunctivitis, dat ze tegen elkaar knalden als botsautootjes, terwijl vijf dieren van honger omkwamen doordat ze hun voer niet konden vinden”.
Het bericht in de Journal vervolgt: „José Bahamonde vertelt iets soortgelijks. Zijn rancho, 125 kilometer hiervandaan, biedt een schitterend uitzicht op de Straat van Magallanes, maar veel van zijn 4300 schapen kunnen het niet zien, kunnen bijna helemaal niets zien. Zo’n 10% van zijn kudde wordt behandeld wegens ooginfecties en 200 van zijn dieren zijn vorig jaar blind geworden.”
De dermatoloog Jaime Abarca betoogt dat „wat hier gebeurt, iets totaal nieuws is in de wereld. Het is net zo ongewoon als een landing van Marsmannetjes.” Hij krijgt steeds meer patiënten met huidproblemen te zien, het aantal gevallen van zonnebrand is drastisch gestegen en bij het aantal nieuwe gevallen van huidkanker ligt het percentage van de gevaarlijker melanomen vijfmaal zo hoog als gebruikelijk. Persoonlijk is hij ervan overtuigd dat er verband bestaat met de toegenomen ultraviolette straling.
De bevolking van Punta Arenas vat het ernstig op. Eén apotheek verkocht veertig procent meer zonnebrandmiddelen dan vorig jaar. Een zonnebrand-telefoonlijn geeft de ultravioletwaarden. Ze worden ook uitgezonden door drie plaatselijke radiostations. Op scholen wordt de leerlingen gezegd een hoed en zonnebril te dragen en een zonnebrandmiddel te gebruiken. Bij één zaak steeg de verkoop van zonnebrillen met dertig procent. En „een plaatselijke boer probeert zonnebrillen voor schapen te construeren”.
Gouverneur Scarpa zegt: „Ik ontken de feiten niet. . . . Wat kunnen we eraan doen? De hele regio overkappen gaat niet.”