Verkrachting — Een toenemende verschrikking

VERKRACHTING! Misschien jaagt het onderwerp u zoveel angst aan, of vindt u het zo weerzinwekkend, dat u er liever niets over leest. Als dat zo is, en u bent een vrouw, dan kunt u juist het type persoon zijn die over deze zaak moet nadenken. Wij zeggen dit vanwege de wijze waarop verkrachters hun slachtoffers kiezen.

„Een potentiële verkrachter kijkt uit naar een vrouw die een gemakkelijke prooi zal zijn”, verklaart James Selkin, directeur van het Center for the Study of Violence (Instituut voor onderzoek naar gewelddadigheid) aan het Denver General Hospital. Gene G. Abel, hoogleraar in de psychiatrie, beschrijft zo’n kwetsbare persoon: „De meeste verkrachters zoeken naar een verbijsterde, verdoofde, passieve vrouw die zich met zo min mogelijk verzet seksueel zal onderwerpen.”

Als u door een verkrachter werd bedreigd, zou u dan tot dat type vrouw behoren? Hoe zou u reageren?

Hoe de meeste slachtoffers reageren

Dat een vrouw die ineens voor de dreiging van verkrachting staat, doodsbang kan zijn, valt heel goed te begrijpen. Twee hoogleraren van Boston College stelden dan ook na vraaggesprekken met 80 slachtoffers van verkrachting vast: „De allereerste reactie op een verkrachting is bij vrijwel alle vrouwen angst.” En de moeilijkheid is dat een dergelijke angst verlammend kan werken.

Een slachtoffer van verkrachting illustreerde dit aldus: „Hebt u ooit gezien hoe een konijntje zich liet vangen door het felle schijnsel van uw koplampen als u ’s nachts op een buitenweg reed? Aan de grond genageld — alsof het wist wat er ging komen — en zo gebeurde het ook.”

Dikwijls gaat de angst gepaard met verwarring en onzekerheid. Zo verklaarde een 19-jarige: „Ik heb geen ogenblik geprobeerd hem van mijn lijf te houden, gedeeltelijk omdat ik bang was, maar vooral omdat ik in mijn onnozelheid dacht dat een meisje maar te doen heeft wat haar gezegd wordt. . . . Ik was, geheel overrompeld, in de war en weerloos doordat het allemaal zo plotseling gebeurde.”

Zij reageerde zoals zovelen onder soortgelijke omstandigheden gedaan hebben. Zij gaf toe. Weinigen zijn erop voorbereid zich te verweren — zich uit alle macht te verweren. Elizabeth R. Dobell deed in het tijdschrift Seventeen de verbazingwekkende onthulling: „In slechts één van de 4057 verkrachtingsgevallen die in 1974 in de stad New York werden aangegeven, is er sprake geweest van verzet. . . . Diepe ontzetting als gevolg van de bedreiging met lichamelijk geweld maakt de meeste vrouwen eenvoudigweg hulpeloos.”

Zou een verkrachter u zo kunnen intimideren dat u zich aan hem onderwerpt? Hoe zou u zich verzetten? Weet u dat?

De noodzaak om te leren hoe u zich moet verzetten

Sommige raadgevers zullen u vertellen dat u zich niet moet verzetten, vooral niet als de verkrachter gewapend is. Het is maar het beste, zeggen zij, de man zijn zin te geven en daardoor verder letsel te voorkomen. Maar is die raad verstandig?

„Volslagen verkeerd”, zegt Frank Lena, die op Amerikaanse middelbare scholen les geeft in zelfverdediging tegen verkrachting. „Ik leer die meisjes dat als je zo’n kerel uit angst toestaat je te verkrachten, hij je na afloop misschien nog vermoordt ook, zodat je hem later niet kunt identificeren.” Andere deskundigen zeggen hetzelfde, en adviseren vrouwen met klem zich te verzetten.

Toch is het probleem hoe zich te verzetten maar al te reëel. „Wij zijn bang”, merkte één vrouw op, „omdat wij geen vertrouwen in onszelf hebben. . . . Wij hopen maar dat het niet gebeurt. En als het dan toch gebeurt, weten wij niet wat wij moeten doen.”

Maar de toestanden op vele plaatsen maken het voor u als vrouw van groot belang daar achter te komen. Het is nodig dat u op een mogelijke verkrachter leert reageren op een manier die misschien volslagen verschilt van wat u onder andere omstandigheden zou doen.

In deze tijd een werkelijke bedreiging?

„Maar hoor nu eens”, vraagt u wellicht, „zijn verkrachtingen eigenlijk niet tamelijk zeldzaam? Is de kans om verkracht te worden niet erg klein?”

Wanneer men bepaalde verkrachtingsstatistieken bekijkt, zou men dat inderdaad kunnen denken. In 1933 werden er in de Verenigde Staten slechts 4930 gevallen van verkrachting aangegeven. In 1962 leken er, hoewel het aantal tot 16.310 was opgelopen, nog altijd niet zo heel veel vrouwen bij betrokken.

In de 16 jaren daarna steeg het aantal aangegeven verkrachtingen met sprongen tot meer dan het viervoudige, tot een totaal van 67.131 in 1978. En gedurende de eerste negen maanden van vorig jaar steeg het aantal nog eens met 9 percent. Verkrachting is de snelst groeiende misdaad in Amerika. Toch verschaffen de aangegeven verkrachtingen nog lang geen goed beeld van de omvang van de dreiging die vrouwen tegenwoordig onder de ogen moeten zien.

Dat komt doordat verreweg de meeste verkrachtingen niet bij de autoriteiten worden aangegeven. Vele slachtoffers schamen zich daarvoor. Misschien zijn zij bang voor ongeloof en achterdocht wanneer zij beweren verkracht te zijn, of misschien willen zij alleen maar geen inmenging in hun privé-leven. Sommigen zijn bang voor wat hun familie zal zeggen of doen. Anderen vinden het gewoon de moeite niet waard, omdat toch maar 2 percent van alle verkrachters veroordeeld wordt en de gevangenis in gaat.

Onderzoekingen wijzen op een verbijsterend aantal verkrachtingen. Gewoonlijk schat men het cijfer op drie- tot vijfmaal het aantal aangiften. Het tijdschrift Time zei: „Sommige onderzoekers beweren dat niet minder dan 500.000 mensen per jaar door verkrachters worden aangerand.” Volgens het boek How to Protect Yourself from Crime (Hoe u tegen misdaad te beschermen), zijn er „schattingen die aangeven dat zoveel als 90 percent van alle verkrachtingen niet wordt aangegeven”.

Dus zouden er alleen al in de VS wel eens meer dan 1000 vrouwen per dag het slachtoffer van verkrachting kunnen zijn! Bovendien worden per jaar 60.000 kinderen seksueel misbruikt, en de meesten van hen zijn niet in de bovenstaande schatting inbegrepen.

Toch is verkrachting beslist geen typisch Amerikaans probleem. Seksueel geweld neemt ook in Zuid-Amerika, Afrika en Europa toe.

Waarom is verkrachting in deze tijd zo’n probleem geworden? Wat drijft mannen tot verkrachting?