Kennismaken met onze buitenlandse buren

Door Ontwaakt!-correspondent in de Duitse Bondsrepubliek

„KENT u uw buren?” „Ja, hoezo?” is wellicht uw antwoord. „De heer en mevrouw Jansen wonen daar bij de volgende deur; ze hebben een leuk klein dochtertje, Gabie heet ze, en hun poedeltje heet Susie. En daar aan de overkant wonen de heer en mevrouw — tja, ’s kijken, hoe heten ze ook weer? Het is geen Nederlandse naam, weet u. Het lijken me wel aardige mensen toe, maar ze spreken zo weinig Nederlands. Dan is het erg moeilijk om elkaar beter te leren kennen. Dat is jammer!”

Tegenwoordig kan dat in Westeuropese landen vaak gebeuren; ook in Duitsland is dat het geval; er wonen momenteel heel wat mensen onder ons voor wie Duits geen moedertaal is. Omdat men niet met deze mensen kan spreken, is het erg moeilijk nader met hen kennis te maken.

In feite is dit al reden genoeg om te pogen een buitenlandse taal te leren. Dit gaat natuurlijk niet vanzelf, maar het resultaat kan zeer lonend zijn. Neem bijvoorbeeld de ervaring van een jonge man in Duitsland, die samen met zijn vrouw de afgelopen paar jaar twee vreemde talen leerde. Hij wilde graag beter bekend raken met zijn buitenlandse buren. En hij vertelt hierover:

„Ik had me nooit met andere talen beziggehouden en vond op school de grammatica altijd een van de meest vervelende onderwerpen. Toen begonnen mijn verloofde en ik in 1966 de bijbel te bestuderen. Er vielen ons uitdrukkingen op die nieuw voor ons waren. Maar omdat het Duits was, waren ze toch niet zo moeilijk te leren. Ten slotte leidde onze studie van de bijbel ertoe dat we als Jehovah’s Getuigen de volle-tijdprediking op ons namen.

In het voorjaar van 1972 vroeg het Wachttorengenootschap ons of we bereid waren om naar Spanje te verhuizen om daar het ’goede nieuws’ van Gods koninkrijk te prediken. ’Ik, Spaans leren?’ zo dacht ik. ’Met mijn slechte grammatica-kennis en mijn afschuw van vreemde talen, dat nooit!’ Maar ondanks mijn angst besloten we op de uitnodiging in te gaan.

In september 1972 kregen we het advies ons te verbinden met de Spaanse gemeente van Jehovah’s Getuigen in Keulen, zodat we konden beginnen met het leren van de taal. Toen we daar in december aankwamen, was het enige wat ik kon zeggen: gracias (bedankt) en buenos dias (goedendag). Wat voor vooruitgang kon ik verwachten te maken?

Volharding en zelfdiscipline nodig

Soms raakte ik ontmoedigd en dacht ik dat ik nooit mijn doel zou bereiken. Maar op andere dagen leek het makkelijker te gaan.

Mijn vrouw daarentegen maakte snel vorderingen, zonder zelfs maar een leerboek in te kijken. Haar kennis van het Engels en Frans was een grote hulp.

Maar ik kocht verscheidene leerboeken en las die telkens opnieuw door. Waar ik ook was, altijd zat ik met mijn neus in een lesboek gedoken. Wat ik leerde, paste ik onmiddellijk toe, ook al leidde dat vaak tot luid gelach. Daar trok is me echter niets van aan, want ik was wel gaan beseffen dat de kunst om niet geïrriteerd te raken en om jezelf te kunnen lachen, erg belangrijk is. Iemand die bang is iets verkeerd te zeggen, zal ook bang zijn hetgeen hij heeft geleerd, te gebruiken. Ik was vastbesloten mijn pogingen niet op te geven, aangezien volharding en zelfdiscipline toch christelijke eigenschappen zijn.

Ervaringen die me hielpen vorderingen te maken

Twee of drie maanden later was ik alleen aan het getuigenisgeven toen ik bij een Spanjaard aan de deur kwam die pas een televisieprogramma had gezien over oplichters. Daarom was hij tamelijk achterdochtig toen ik met hem iets uit de bijbel besprak. Toen ik naar hem terugging, vroeg ik een Spaans-sprekende Getuige om mij te vergezellen. Dat maakte de man nog achterdochtiger. Hij had nog niet volledig de bedoeling van mijn eerste bezoek begrepen en dacht dat we de bijbel als een dekmantel gebruikten om hem op te lichten of zijn vrouw het hof te maken. Om ons te controleren stelde hij voor om bij ons thuis te komen. Mijn metgezel stemde daarmee in en de man verscheen op het afgesproken moment op de afgesproken plaats. Al heel gauw werd het hem duidelijk dat we geen oplichters waren en toen begonnen hij en zijn vrouw met ons de bijbel te bestuderen. Thans zijn ze beiden getuigen van Jehovah.

Drie maanden later hield ik in de gemeente mijn eerste lezing. Voor een zes-minutenlezing had ik vijf uur voorbereiding nodig. En zelfs daarna moest de Spanjaard die mijn manuscript corrigeerde, nog de helft veranderen. Veel en veel zweetdruppeltjes later hield ik mijn eerste uurlezing in het Spaans. Velen van mijn Spaans-sprekende vrienden hielpen me bereidwillig vorderingen te maken door mijn fouten in schrijven en spreken te corrigeren.

Ik kwam al spoedig tot de ontdekking dat het niet zo verstandig was om eerst iets in het Duits te schrijven en het daarna te vertalen, maar dat het beter was om onmiddellijk in het Spaans te schrijven en het daarna te corrigeren. Iemand moet gaan denken in de taal die hij leert. Het is ook goed zich van de juiste uitspraak en spelling van de woorden te vergewissen.

Soms kunnen bijna gelijk klinkende woorden volkomen verschillende gedachten weergeven. Caballo bijvoorbeeld (wat ’paard’ betekent) en caballero (heer) kunnen gemakkelijk verwisseld worden. Op een keer wilde ik zeggen: ’Wij dienen samen te werken met de geestelijke Levieten’ (los Levitas). Maar ik zei: ’Wij dienen samen te werken met de geklede jassen’ (las Levitas). En in plaats van iemand voor zijn gastvrijheid (hospitalidad) te bedanken, is het heel goed mogelijk dat een beginneling hem bedankt voor zijn vijandigheid (hostilidad). Meestal vertellen de gezichten u snel genoeg of u er naast zit of niet.

Een tweede vreemde taal

In het voorjaar van 1974 kregen we de uitnodiging om op geregelde basis een aantal Spaanse gemeenten in Duitsland te bezoeken, in plaats van naar Spanje zelf te gaan. Die reisactiviteit overtuigde ons spoedig van het nut om nog een tweede vreemde taal te leren, Portugees. In het voorjaar van 1975 hield ik mijn eerste Portugese lezing, die meer Spaans dan Portugees klonk. Maar we maakten vorderingen en thans kunnen we tot Spaanse en Portugese mensen in hun eigen taal over de bijbelse boodschap spreken.

Natuurlijk zijn wij niet de enigen die deze talen hebben geleerd. Er zijn een groot aantal Duits-sprekende getuigen van Jehovah die zich hebben toegelegd op het leren van een andere taal — Spaans, Portugees, Kroatisch, Turks, Italiaans, Grieks of Engels. Allemaal hebben ze hier grote vreugde uit geput, vooral omdat ze graag tot het geestelijke welzijn van hun buitenlandse buren in Duitsland willen bijdragen. De moeilijkheden die hierbij kwamen kijken, zijn klein geweest vergeleken met de vreugde en zegeningen die zij hebben ervaren. Het leren van een vreemde taal opent vele deuren tot nieuwe vriendschappen.”

Zou u graag een vreemde taal leren? Als u over de benodigde tijd en volharding beschikt en belangrijkere dingen niet in het gedrang komen, kan het leren van een vreemde taal een zeer lonende hobby zijn, welke u zal helpen beter bekend te raken met uw buitenlandse buren.