Het gezin wordt aangevallen!

„HET gezin is de oudste menselijke instelling. In veel opzichten is het de belangrijkste instelling. Het is de meest fundamentele eenheid van de maatschappij. Hele beschavingen zijn, afhankelijk van de kracht of de zwakheid van het gezinsleven, blijven bestaan of te gronde gegaan.”

Dat stond in 1973 in The World Book Encyclopedia. Maar vanuit het huidige perspectief gezien, krijgen die woorden een dreigende, bijna voorspellende klank. De laatste jaren is men getuige geweest van wat neerkomt op een frontale aanval op het gezinsleven. De populaire adviseur John Bradshaw schrijft: „Het gezin bevindt zich in deze tijd in een crisis. . . . Het hoge echtscheidingscijfer, de gewelddadigheid van tieners, het massale druggebruik, de incest die epidemische vormen aanneemt, de eetstoornissen en de lichamelijke mishandeling zijn bewijzen dat er iets fundamenteel mis is.”

Ja, „bewijzen dat er iets fundamenteel mis is” met het gezin kan men in de hele wereld aantreffen. In The Unesco Courier werd over de situatie in Europa gezegd: „Sinds 1965 is er in het hele werelddeel een grote toename in het aantal echtscheidingen geweest. . . . [Er] is een toename geweest in het aantal eenoudergezinnen.” In ontwikkelingslanden is eveneens een toename in gezinsproblemen te zien. Schrijfster Hélène Tremblay merkt op: „Voor miljoenen mensen die in een maatschappij leven die eeuwenlang een normale, voorspelbare, niet veranderende levenswijze heeft gekend, is het nu een tijd van beroering.”

Vooral het leefklimaat in veel huisgezinnen is tegenwoordig verontrustend. Alleen al in de Verenigde Staten worden miljoenen en nog eens miljoenen kinderen door een alcoholische ouder opgevoed. Er is ook een ontstellende toename geweest in geweld binnen het gezin. De onderzoekers Richard Gelles en Murray Straus zeggen in hun boek Intimate Violence: „De kans is groter dat u in uw eigen huis, door iemand die u liefhebt, lichamelijk mishandeld, geslagen en vermoord wordt dan ergens anders of door iemand anders in onze maatschappij.”

Indien het voortbestaan van de beschaving werkelijk van de kracht van het gezin afhangt, is er reden om te vrezen voor de toekomst van de beschaving. Toch is het lot van de beschaving misschien wel het laatste waar u zich zorgen om maakt. Hoogstwaarschijnlijk bent u er bezorgd over wat die beroering voor uw gezin zou kunnen beduiden. Hoe zal het aflopen? Het antwoord uit een betrouwbare bron zou u wel eens kunnen verrassen.