Jezus’ geboorte — louter een legende?

DE GEBOORTE van Christus! Naar wordt beweerd, vormt deze de basis van de grootste jaarlijkse viering van de christenheid. Ironisch genoeg wijzen veel geestelijken verscheidene aspecten van de evangelieverslagen over Jezus’ geboorte als louter een legende van de hand. The Interpreter’s Bible zegt bijvoorbeeld over Matthéüs’ verslag over het bezoek van de astrologen, of „wijze mannen”: „Er kan dus op geen enkele manier worden vastgesteld of het is opgesmukt, noch of deze dingen eigenlijk wel echt zijn ’gebeurd’. De waarde en belangrijkheid van het verhaal hangen niet van de nauwkeurigheid ervan af; het verhaal moet veeleer als een kunstwerk worden gezien.”

Zulke critici betogen vaak dat de evangelieverslagen over Christus’ geboorte ook te weinig details bevatten om als historisch bezien te kunnen worden. Maar in zijn boek The Life and Times of Jesus the Messiah weerlegt Alfred Edersheim dit argument door te zeggen: „Er kan veilig worden beweerd dat geen enkele apocriefe of legendarische beschrijving van zo’n (legendarische) gebeurtenis door zo’n schaarsheid, of veeleer afwezigheid, van details gekenmerkt zou zijn. Want de twee essentiële kenmerken van zowel legende als traditie zijn dat ze hun helden altijd trachten te omringen met een aureool van glorie en dat ze hun best doen om details te verschaffen, die anderszins ontbreken.”

Maar waarom verschaffen de Evangeliën zo weinig details over de geboorte van Jezus? Voornamelijk omdat zijn dood, en niet zijn geboorte, van het allergrootste belang is (Matthéüs 20:28). Edersheim herinnert ons bovendien aan het volgende: „De Evangeliën waren niet bedoeld om een biografie van Jezus, of zelfs ook maar het materiaal ervoor, te verschaffen; ze hadden daarentegen slechts het volgende tweevoudige doel: dat degenen die ze zouden lezen, ’zouden geloven dat Jezus de Christus is, de Zoon van God’, en dat zij door te geloven ’leven zouden hebben door middel van Zijn Naam’.”